به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ آیین «زار» یکی از آیینهای سنتی و متعلق به مردم بوشهر است که سیروس کهورینژاد بهمن سال گذشته در نمایش «چهل گیس» آن را روی صحنه برد. آیینی که شاید برای بسیاری از مردم ناشناخته باشد.
مراسم زار یکی از آیینهای سنتی و ترسناکی است که در جنوب کشور، به ویژه مناطقی مانند استان هرمزگان و جزیره قشم برگزار میشود.
در این آیین که به همراه موسیقی و آواز برگزار میشود، زارها یا همان جن و پریهایی که به باور مردم به شکل باد برای تسخیر انسانها میآیند دور میشوند.
بابازار به مرد گرداننده و رئیس مراسم زار در کرانههای جنوبی ایران گفته میشود. مامازار هم لقب زن گرداننده مراسم زار است. این مراسم بر پایه قربانی کردن حیوان حلال گوشت یا سوزاندن عود سهگانه یا بخورهای سهگانه (بخور زار، بخور بحری، بخور سرخ) استوار است.
نمایش چهل گیس از این قرار است که جمعه به دنبال گم شدن صفورا، به خانه چهلگیس میرود. درپی ازدواج چهلگیس و دیو، دخترتاریکی چهلگیس را میدزدد، اهالی روستای چهلگیس، برای ازدواج، صفورا را به عنوان عروس به مراسم ازدواج دیو میبرند و ... .
سیروس کهورینژاد در گفت و گو با خبرنگار تئاتر ایرنا اظهار کرد: ۲۰ سال پیش با محمد چرمشیری (نویسنده کار) از این جنس کارها را روی صحنه میبردیم و خواستیم دوباره شروع کنیم. از آنجایی که نسلها عوض شدنهاند، در تئاتر هم این اتفاق افتاده است و جای این شکل اجراها در تئاتر خالی بود.
وی افزود: بسیاری از آیینها از این دست، دیگر در کشور مد نظر قرار نمیگیرند و بسیاری به جای تحقیق و دردسر نوشتن متن و ...، نمایشنامههای خارجی را اجرا و یا آنها را بروزرسانی میکنند.
این بازیگر و کارگردان تئاتر گفت: ما رنج نوشتن را به آقای چرمشیری که رنج کشیده همین کار است تقدیم کردیم و چهل گیس را به ما ارایه کرد و دوباره شروع به کار از این جنس اجراها کردیم.
وی با اشاره به تحقیقات میدانی خود برای این اجرا و تورق کردن در تاریخ و فرهنگ جنوب، خاطرنشان کرد: از آنجایی که بخشی از اجرا مربوط به گذشته بود و سال ۱۴۰۱ برای آن تمرین کرده بودیم، به خاطر وهم و رئالیسم جادویی که در متن آن وجود داشت، آن را به سمت جنوب و آیینی که وهم آن را میشناسم کشاندم.
وی گفت: این فرهنگ یعنی آیین «زار» را چون میشناختم و راجع به آن مستند ساخته بودم، دوباره در جنس دیگری آن را اجرا کردم. یعنی گزینشهای آگاهانهتر داشته باشد و به لحاظ رنگ و آکسسوار و ... نور، همگی را خودم انجام دادم.
کهورینژاد اظهار کرد: چهل گیس را در تاریخ، من به عنوان یک آواتار میشناسم. به گونهای که گیسهای آن به جهان وصل است، مام زمین است و به طبیعت وصل است.
وی ادامه داد: برای اینکه مادر زمین را به عنوان یک زن بخواهم توصیف کنم، نمیدیدم، در این کار ازدواج اجباری و خیلی چیزها مطرح است و پتانسیل کار روی عشق «صفورا» و «جمعه» رقم میخورد.
او اضافه کرد: تفریق، به اضافه و ضربدر دو جهان است؛ جهانی که وهم است و جهانی که ریالیسم خود جمعه است که این کاراکتر دچار سوریالیسم و وهم زار شده است و وقتی درگیر صفورا میشود وارد این جهان میشود و ... .
این نمایش از اواسط بهمن اجراهای خود را آغاز کرده بود که به دلیل جنگ تحمیلی متوقف شد.
فصل دوم اجراهای نمایش چهل گیس با برگزاری یک اجرای ویژه عکاسان و خبرنگاران در تالار چهارسو مجموعه تئاتر شهر آغاز میشود.
در این نمایش در کنار سیروس کهورینژاد، حمید رمضانی، زهره محمودی، کیانا نامدار، هیوا پورشفیقی، محدثه امیریان، سید محمدحسین صالحی، رضا بهنامی، نیلوفر زمانی، بهنام زرستونیا، مریم بابائی، مرضیه دهقانپور، باریتا حاجیپناه، سیمین زاهدنمازی، صحیفه رنگرز، صبا حسنپور، راضیه اسماعیلی، نرگس درخواه، محمد ترابی، علیرضا واحدی ایفای نقش میکنند.
چهل گیس از ساعت ۱۸ در تالار چهارسو مجموعه تئاتر شهر به روی صحنه میرود.
دیگر عوامل اجرایی این نمایش عبارتند از : تهیهکننده: سیروس کهورینژاد، دستیار کارگردان و برنامهریز: هادی لشکری، طراح صحنه، ساخت آکسسوار و ماسک: سیروس کهورینژاد، مدیر روابط عمومی و مشاور رسانه: رضا پورزارعی، طراح لباس: آذر طهماسب نظامی، طراح پوستر و بروشور: فرزاد ادیبی، مدیر صحنه: ابوالفضل عبدالی، منشی صحنه: آزاده محمدزاده، مدیر تبلیغات: روزبه کهورینژاد، موسیقی و تنظیم: محمد کهورینژاد، عکاس: مسعود کهورینژاد، دستیار ساخت ماسک و آکسسوار: آذر طهماسب نظامی، نور و صدا: ابوالفضل عبدالی، آزاده محمدزاده، نوازندگان (گروه موسیقی آوای ساحل): دمام: حسین لشکری، هادی لشکری، کاخن: علی لشکری، سنج و دایره: مارتیا نجار، عود: آتنا خاریابند، نیانبان: عماد پوربحرینی، تهیه و دوخت لباس: زینب سهرابی، عصمت طهماسب نظامی، طراح گریم: فرناز مرتضوی، اجرای گریم: کامبیز معماری، حمید قاسمی، علی گودینی، عاطفه ابیضی، شبنم روزبهانی، دستیار گریم: سارا لشنی.