نیکی زندی، پژوهشگر و فعال حوزه نشر دیجیتال در گفت و گو با خبرنگار فرهنگی شبکه اطلاع رسانی راه دانا، عنوان کرد: نمایشگاه کتاب تهران امسال در شرایط خاصی برگزار میشود؛ شرایطی که باعث شده برگزاری مجازی آن اهمیت بیشتری پیدا کند. ما درگیر یک جنگ سرنوشتساز هستیم و همزمان به دلیل ملاحظات امنیتی، اینترنت بینالمللی نیز قطع شده است. در چنین فضایی بخش مهمی از زندگی روزمره مردم روی شبکههای داخلی جریان دارد. به همین دلیل تصمیم برای برگزاری نمایشگاه به شکل مجازی را باید فراتر از یک راهحل موقت دانست. این اقدام در واقع پیامی روشن از تداوم زندگی و جریان فرهنگ در کشور است.
زندی با اشاره به برگزاری نمایشگاه کتاب در بستر فضای مجازی تصریح کرد: این تصمیم نشان میدهد زیرساختهای دیجیتال داخلی کشور ظرفیت و آمادگی قابل توجهی دارند. شبکههای داخلی در سالهای اخیر نشان دادهاند که حتی در شرایط قطع اینترنت جهانی هم میتوانند بخش زیادی از نیازهای مردم را در فضای مجازی پاسخ دهند. برگزاری نمایشگاه کتاب در چنین شرایطی، در واقع یک آزمون عملی برای این زیرساختهاست و نشان میدهد که کشور توانایی ادامه فعالیتهای فرهنگی و اقتصادی در بستر دیجیتال را دارد.
وی افزود: در نمایشگاه مجازی، رساندن کتابها به دست مخاطبان در سراسر کشور اهمیت ویژهای دارد. ارسال حجم زیادی از کتاب در مدت محدود نمایشگاه یک آزمون جدی برای سیستم لجستیک کشور محسوب میشود. خوشبختانه تجربه سالهای گذشته نشان داده که شبکه پستی کشور توانمندی قابل توجهی در این زمینه دارد و حتی در سختترین شرایط نیز وظیفه جابهجایی مرسولات را به خوبی انجام داده است.
این فعال حوزه نشر خاطرنشان کرد: نظر فرهنگی این رویداد پیام مهمی دارد؛ اینکه جریان کتاب، ادبیات و فرهنگ در کشور متوقف نشده و حتی در دشوارترین شرایط هم ادامه دارد. استمرار چنین رویدادهایی نشان میدهد چرخه تولید و مصرف محصولات فرهنگی در ایران زنده است و جامعه همچنان به کتاب و فرهنگ توجه دارد.
وی افزود: برگزاری نمایشگاه میتواند به گردش مالی در صنعت نشر کمک کند. تزریق نقدینگی به بازار کتاب، بهویژه در شرایط اقتصادی دشوار، برای بسیاری از ناشران بسیار مهم است. این حمایت تنها به ناشران محدود نمیشود، بلکه به کل زنجیره نشر، از نویسنده و مترجم گرفته تا تصویرگر، ویراستار و چاپخانه، انگیزه و امید میبخشد و به پایداری این صنعت کمک میکند.
زندی در ادامه گفت: طبق آییننامه نمایشگاه، کتابهای الکترونیکی و صوتی نیز در این دوره حضور دارند که این موضوع یک فرصت مهم محسوب میشود. در شرایطی که برخی افراد ممکن است با محدودیت دسترسی به اینترنت یا محتوای دیجیتال مواجه باشند، این بخش میتواند به گسترش استفاده از ظرفیتهای داخلی در تولید و توزیع محتوای دیجیتال کمک کند و دسترسی به کتاب را برای مخاطبان آسانتر کند.
وی در پایان تصریح کرد: ایران از جمله کشورهایی است که تجربه قابل توجهی در برگزاری نمایشگاه مجازی کتاب به دست آورده است. امسال با اضافه شدن کتابهای الکترونیکی و صوتی و همچنین در شرایط خاصی که کشور با آن روبهروست، این نمایشگاه پیام ارزشمندی به جهان میدهد: مردم ایران همچنان به کتاب و فرهنگ علاقهمند هستند و در عین حال در استفاده از فناوریهای جدید نیز خلاق و پیشرو هستند. این ویژگیها میتواند نویدبخش آیندهای روشن برای حوزه فرهنگ و نشر کشور باشد.