به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از ایمنا، ابراهیم رئیسالسادات، دبیر انجمن ژئوپلیتیک ایران، در گفتوگویی با اشاره به اهمیت تنگه بابالمندب در نظام تجارت جهانی، اظهار داشت: «پیش از احداث کانال سوئز نیز بابالمندب به عنوان دروازه ورود به دریای سرخ از اهمیت ویژهای برخوردار بود و همین مسئله نشان میدهد که اهمیت این گذرگاه فراتر از یک مسیر حملونقل معمولی است.»
وی افزود: «در واقع اگر کانال سوئز را از معادلات حذف کنیم، همچنان کشتیها میتوانند وارد دریای سرخ شوند و از ظرفیتهای بنادر منطقه برای تخلیه، بارگیری و انتقال کالا بهره ببرند، اما بدون بابالمندب امکان ورود به این پهنه آبی وجود نخواهد داشت. از همین رو این تنگه را باید نقطه آغازین و حیاتی اتصال تجارت دریایی شرق و غرب دانست.»
وزن بابالمندب در تجارت جهانی و اقتصاد اروپا
دبیر انجمن ژئوپلیتیک ایران با اشاره به ابعاد اقتصادی این آبراه راهبردی، تصریح کرد: «آمارهای بینالمللی نشان میدهد که حدود ۱۲ تا ۱۵ درصد از کل تجارت دریایی جهان از این تنگه عبور میکند و روزانه حدود ۸.۸ میلیون بشکه نفت از این مسیر جابهجا میشود.»
وی ادامه داد: «بخش عمدهای از کشتیهای تجاری که کالاهای تولیدی شرق آسیا را به اروپا منتقل میکنند، از مسیر بابالمندب و دریای سرخ عبور میکنند. در صورت ایجاد محدودیت در این مسیر، کشتیها ناچار خواهند بود کل قاره آفریقا را دور بزنند که این مسئله به معنای افزایش قابل توجه هزینه حملونقل، زمان تحویل کالا و هزینههای لجستیکی خواهد بود.»
تأثیر بر اقتصادهای بزرگ؛ چین، هند و اروپا
رئیسالسادات در پاسخ به پرسشی درباره تأثیر احتمالی محدودیت در بابالمندب بر اقتصادهای بزرگ جهان، اظهار داشت: «بدون تردید، هرگونه اختلال در این آبراه فشار قابل توجهی بر اقتصاد چین وارد خواهد کرد، زیرا بخش مهمی از صادرات این کشور به بازارهای اروپایی از همین مسیر عبور میکند.»
وی افزود: «به همین دلیل اقتصادهایی همچون چین و هند که نقش مهمی در زنجیره تولید جهانی دارند و بخش بزرگی از کالاهای مصرفی جهان را تولید میکنند، از هرگونه اختلال در بابالمندب تأثیر خواهند پذیرفت. همچنین کشورهای اروپایی که مقصد بخش مهمی از این کالاها هستند نیز با افزایش هزینهها و فشارهای اقتصادی روبهرو خواهند شد.»
بابالمندب؛ اهرم فشار بر اسرائیل و اروپا
دبیر انجمن ژئوپلیتیک ایران با اشاره به پیامدهای سیاسی این تحولات خاطرنشان کرد: «در میان بازیگران بینالمللی، اروپا از جمله طرفهایی است که بیشترین آسیب را از اختلال در بابالمندب متحمل خواهد شد. بخش مهمی از کالاهای مورد نیاز کشورهای اروپایی از مسیر دریای سرخ عبور میکند و هرگونه محدودیت در این مسیر، هزینههای واردات، حملونقل و زنجیره تأمین را افزایش خواهد داد.»
وی ادامه داد: «در چنین شرایطی فشار اقتصادی وارد شده به اروپا میتواند به فشار سیاسی علیه رژیم صهیونیستی تبدیل شود. کشورهای اروپایی به دلیل روابط نزدیک خود با اسرائیل از ابزارهای دیپلماتیک متعددی برخوردار هستند و در صورتی که تبعات اقتصادی بحران افزایش پیدا کند، احتمال اعمال فشارهای سیاسی گستردهتر از سوی اروپا وجود خواهد داشت.»
چین؛ از بازیگر متضرر تا قدرتمندتر از بحران
رئیسالسادات با اشاره به نقش چین در تحولات اخیر، تصریح کرد: «چین تنها یک بازیگر متضرر نیست، بلکه میتواند از شرایط موجود برای افزایش نقش سیاسی و اقتصادی خود در منطقه نیز بهره ببرد. پکن هم به بازارهای غربی کالا صادر میکند و هم تأمینکننده بخش مهمی از نیازهای کشورهای غرب آسیا است؛ بنابراین توسعه دیپلماسی اقتصادی و سیاسی چین در منطقه میتواند به تقویت جایگاه این کشور در معادلات آینده منجر شود.»
اهمیت بابالمندب در نظریه قدرت دریایی
دبیر انجمن ژئوپلیتیک ایران با اشاره به نظریه قدرت دریایی آلفرد ماهان، خاطرنشان کرد: «ماهان سالها پیش معتقد بود هر قدرتی که بتواند کنترل دریاها را در اختیار بگیرد، در عمل بر بخش مهمی از اقتصاد، تجارت و سیاست جهانی مسلط خواهد شد. به همین دلیل از اواخر قرن نوزدهم تاکنون، بسیاری از قدرتهای بزرگ تلاش کردهاند تسلط خود را بر مسیرهای دریایی و آبراههای راهبردی گسترش دهند.»
وی افزود: «تنگه هرمز، بابالمندب، کانال سوئز و تنگه جبلالطارق از مهمترین گلوگاههای ارتباطی جهان محسوب میشوند که همگی به نوعی در قلمرو کشورهای اسلامی قرار دارند. این موضوع علاوه بر ابعاد اقتصادی و امنیتی، دارای پیامدهای سیاسی و حتی ایدئولوژیک نیز هست.»
ابراهیم رئیسالسادات در این گفتگو با اشاره به جایگاه راهبردی بابالمندب در نظام تجارت جهانی و امنیت انرژی، بر اهمیت این آبراه به عنوان «دروازه ورود به دریای سرخ» و «نقطه آغازین اتصال تجارت شرق و غرب» تأکید کرد. وی با بیان اینکه اختلال در این مسیر میتواند اقتصادهای بزرگی همچون چین، هند و اروپا را تحت تأثیر قرار دهد، از ظرفیت این تنگه به عنوان اهرم فشاری بر اقتصاد اروپا و در نتیجه، بر رژیم صهیونیستی سخن گفت.
به گفته وی، تقریباً ۲۰,۰۰۰ کشتی سالانه از بابالمندب عبور میکنند و هرگونه اختلال در این مسیر، مسیر جایگزین دماغه امید نیک را با ۱۰ روز سفر اضافی و هزینههای بالاتر به تنها گزینه پیش روی کشتیها تبدیل میکند. این واقعیت، بابالمندب را به یکی از حساسترین گلوگاههای ژئوپلیتیکی جهان تبدیل کرده است.