سقوط15دلاری قیمتنفتبا افزایش تولید ایران
اداره اطلاعات انرژی امریکا در گزارشی با عنوان «چشمانداز کوتاهمدت سوخت برای تابستان» با اشاره به توافقهای منعقد شده میان ایران و غرب پیشبینی کرده که برداشته شدن تحریمهای نفتی غرب علیه ایران وضعیت عرضه تقاضا و قیمت در بازار نفت را تغییر خواهد داد.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از روزنامه تعادل، این اداره در بخشی از گزارش خود که روز 7 آوریل منتشر شده، اشاره میکند که اگر تحریمها در سال 2016 برداشته شوند اضافه شدن تولید نفت ایران به بازار خواهد توانست قیمت را تا 15دلار در هر بشکه کاهش دهد. در بخش دیگری از این گزارش آمده است که ایران ذخیره 30میلیون بشکهیی نفت خام در اختیار دارد و از نظر تکنیکالی این ظرفیت را دارد تا در جهشی با سرعت زیاد حداقل 700هزار بشکه در روز بر تولید خود اضافه کند. اداره اطلاعات انرژی امریکا برای توصیف وضع فعلی بازار از عبارت «بیشترین میزان عدم اطمینان» استفاده میکند چراکه اکنون فاکتورهای نا مشخص مختلفی ازجمله میزان اضافه شدن تولید نفت ایران به بازار سرنوشت قیمت را در دست خود نگه داشتهاند.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا,
اداره اطلاعات انرژی امریکا در این گزارش به این مساله اشاره کرده است که مصرف جهانی سوخت در سال 2014 با افزایش حدود 900هزار بشکهیی نسبت به سال گذشته به متوسط 92میلیون بشکه در روز رسیده است. این اداره پیشبینی میکند که مصرف جهانی در سال 2015 معادل یک میلیون بشکه و در سال 2016 معادل 1/1میلیون بشکه در روز افزایش پیدا کند. همچنین پیشبینی شده است، مصرف سازمان کشورهای توسعه یافته که در سال 2014 معادل 1.2میلیون بشکه در روز افزایش پیدا کرده بود در سال 2015 معادل 800 هزار بشکه و در سال 2016 معادل 1.1میلیون بشکه افزایش پیدا کند.
پیشبینی رشد اندک مصرف در کشورهای OECD در سال 2015 به کاهش 200هزار بشکهیی مصرف روسیه باز میگردد که نتیجه اقتصاد ضعیف این کشور در این سال است. همچنین پیشبینی میشود که مصرف روسیه در سال 2016 نیز با همین روند کاهش یابد. از سوی دیگر در این گزارش اشاره شده که اقتصاد چین نشانههای رشد را در نیمه دوم سال 2014 و ابتدای 2015 به همراه داشته است. چین با افزایش مصرف 300هزار بشکهیی در روز در سال 2015 همچنان بزرگترین مصرفکننده جهانی نفت خام غیرعضو OECD است. نشانههای اقتصاد رو به رشد و افزایش مصرف در چین را میتوان در مذاکرات جدید این کشور با ایران برای افزایش واردات نفت خام نیز یافت.
در گزارش چشمانداز کوتاهمدت سوخت اشاره شده است که مصرف نفت خام در ژاپن و اروپا نیز کاهش چشمگیر و تاثیرگذاری در سال 2014 داشته است که پیشبینی میشود برای 2سال آینده نیز ادامه پیدا کند که البته شیب آن در سال 2014 کندتر است. اما ایالات متحده امریکا اکنون مهمترین عامل رشد مصرف نفت خام در میان کشورهای توسعه یافته است که پیشبینی شده در سال 2015 معادل 300هزار بشکه در روز و در سال 2016 معادل 100هزار بشکه در روز افزایش پیدا کند.
اداره اطلاعات انرژی امریکا برآورد میکند که تولید نفت خام کشورهای غیراوپک در سال 2014 معادل 2میلیون و 200هزار بشکه در روز افزایش پیدا کرده که با توجه به افت شدید قیمت نفت خام از اواسط سال گذشته بسیار قابل بررسی است. اما نفت ارزان اثر خود را در ادامه گذاشته است و طبق پیشبینی EIA تولید نفت خام کشورهای غیراوپک در سال 2015 معادل 700هزار بشکه در روز و در سال 2016 معادل 400هزار بشکه در روز افزایش پیدا کند. این افزایش اندک طبق گزارش به کاهش تولید در امریکا، کانادا، اروپا و اوراسیا باز میگردد. اختلال برنامهریزی نشده در عرضه کشورهای غیرعضو اوپک در ماه گذشته بهطور متوسط 600 هزار بشکه بوده که مشابه ماه گذشته است. سودان جنوبی، سوریه و یمن مثل ماه گذشته عهدهدار 90درصد اختلال برنامهریزی نشده در عرضه کشورهای غیراوپک هستند. هر سه این کشورها به واسطه درگیریهای داخلی هرگز به ثبات در عرضه انرژی نرسیدهاند.
برآوردهای اداره اطلاعات انرژی از تولید کشورهای عضو اوپک در سال گذشته نشان میدهد که تولید نفت خام این سازمان در سال 2014 بدون تغییر نسبت به سال 2013 معادل 30میلیون و 100هزار بشکه در روز بوده است. کاهش تولید در لیبی، الجزایر، آنگولا و کویت افزایش تولید در ایران و عراق در سال گذشته را در میان کشورهای عضو اوپک خنثی کرده است. همچنین در ادامه این گزارش پیشبینی شده که تولید کشورهای عضو اوپک در سال 2015 معادل 100هزار بشکه در روز و در سال 2016 معادل نیم میلیون بشکه در روز افزایش پیدا کند. عراق مهمترین عامل این افزایش تولید در این بازه زمانی در نظر گرفته شده که البته پیشبینی میشود با کاهش تولید در کشورهای دیگر عضو اوپک اثر آن بر بازار خنثی شود.
تولید فرآوردههای نفتی در کشورهای عضو اوپک که در سال 2014 معادل 6 میلیون و 300هزار بشکه در روز بوده است، پیش بینی میشود که در سال 2015 معادل 200هزار بشکه در روز و در سال 2016 معادل 100هزار بشکه در روز افزایش یابد که عامل آن افزایش تولید در ایران، قطر و کویت در نظر گرفته شده است.
اختلال برنامهریزی نشده عرضه در میان کشورهای عضو اوپک در ماه مارس سال 2015 به متوسط 2میلیون و 300هزار بشکهیی در روز رسیده که نسبت به ماه قبل 200هزار بشکه در روز افزایش داشته است. این افزایش مربوط به اختلالها در عرضه عراق و لیبی بوده است. متوسط این اختلال درعرضه نفت خام اوپک در سال 2014، 2میلیون و 400هزار بشکه در روز بوده که نیم میلیون بشکه افزایش را نسبت به متوسط سال قبل نشان میدهد. اختلال برنامهریزی نشده در عرضه هنوز هم میتواند بازار نفت و قیمتها را تحت تاثیر قرار دهد اما سطح موجودی فعلی در جهان اثر آن را کمرنگتر کرده است.
همچنین EIA پیشبینی کرده است که مازاد ظرفیت تولید نفت خام در میان کشورهای عضو اوپک که اساس آن در عربستان است در سال 2015 به متوسط 2 میلیون و 100 هزار بشکه در روز و در سال 2016 به متوسط به 2 میلیون و 600 هزار بشکه در روز برسد.
بهای نفت خام
بهای نفت برنت حوزه دریای شمالی در ماه مارچ 2دلار در ازای هر بشکه کاهش یافت و به میانگین ماهانه 56دلار در ازای هر بشکه رسید. بهدنبال این کاهش، در ماه فوریه افزایش 10دلاری در قیمت نفت پس از هشت ماه حاصل شد. چندین عامل در ماه فوریه به افزایش قیمت نفت کمک کرد که مهمترین آنها کاهش تعداد دکلهای حفاری در امریکا و کاهش میزان سرمایهگذاری شرکتهای نفتی در نفت پرهزینه بود. اما این افزایش قیمت دوام چندانی نداشت چراکه در ماه مارچ بازار جهانی با رشد عرضه و کاهش تقاضا مواجه شد که در نهایت منجر به افزایش موجودی نفت جهان شد. برآورد میشود موجودی نفت جهان در ماه مارچ به 2.1میلیون بشکه در روز افزایش یافت که افزایش 0.9میلیون بشکهیی نسبت به ماه فوریه را نشان میدهد. پیشبینی میشود افزایش شدید موجودی نفت را در ماههای آتی شاهد باشیم اما در سال آینده احتمالا شرایط موجودی نفت به تعادل خواهد رسید.
قیمت ماهانه نفت دبلیوتیآی نیز در ماه مارچ به متوسط 48دلار در ازای هر بشکه تقلیل یافت که نشاندهنده کاهش 3دلاری نسبت به ماه فوریه است. نفت دبلیوتیآی در ماه مارچ بیشتر به این خاطر کاهش قیمت داشت که میزان موجودی نفت در کوشینگ اوکلاهاما به میزان قابل توجهی افزایش یافته بود.
براساس پیشبینی آژانس بینالمللی انرژی قیمت نفت برنت در سال2015 بهطور میانگین 59دلار در ازای هر بشکه خواهد بود. همچنین پیشبینی میشود بهای این شاخص نفتی در سال2016 بهطور میانگین 75دلار در ازای هر بشکه باشد. البته این پیشبینیها میتوانند تا میزان زیادی تحتتاثیر مذاکرات و تفاهم ایران و غرب قرار گیرند؛ بهعلاوه رخدادهای پیشبینی نشده نیز همیشه در بازار وجود دارند. بهای شاخص دبلیوتیآی نیز برای سال2015 به میزان 7دلار کمتر از نفت برنت و برای سال2016 حدود 5دلار کمتر از شاخص برنت پیشبینی میشود. ارزش قراردادهای آتی نفتی نیز عدم قطعیت در چشمانداز قیمتها را نشان میدهد.
چندین عامل میتوانند منجر به اختلاف فاحش این پیشبینیها با قیمتهای حقیقی در آینده شود که مهمترین عامل مربوط به برداشته شدن تحریمها علیه ایران است. البته احتمال تولید برنامهریزی نشده ازسوی دیگر کشورهای عضو اوپک یعنی لیبی، عراق، نیجریه و ونزوئلا نیز وجود دارد. رشد عرضه تولیدکنندگان غیراوپک نیز میتواند منجر به برهم زدن تعادل و کاهش بهای نفت در آینده شود.
بسیاری از کشورهای عضو اوپک و غیراوپک روی عایدیهای نفتی بهعنوان منبعی مهم برای بودجه ملی خود حساب باز میکنند. بسیاری از این تولیدکنندگان بودجه خود را با کاهش بهای نفت تنظیم کردهاند. اگر قیمت نفت باز هم کاهش پیدا کند یا به همین شکل تداوم داشته باشد، کشورهایی که از جهت اقتصادی به درآمدهای نفتی وابسته هستند باید تصمیمات جدی در این مورد بگیرند. این تصمیمات میتواند باعث ریاضت اقتصادی و برداشتن یارانههای سوخت در این کشورها شود و در برخی از کشورها ممکن است منجر به بروز ناآرامیهای اجتماعی شود.
تاثیر احتمالی توافق جامع ایران با غرب بر بازار نفت
ایران و گروه 1+5 در روز دوم آوریل به تفاهم ابتدایی دست یافتند که چارچوب قطعی آن طی مذاکرات تا سه ماه آینده در 30 ماه ژوئن مشخص خواهد شد. براساس این تفاهم پس از تایید آژانس بینالمللی انرژی هستهیی تمامی تحریمهای امریکا و اروپا که مرتبط با برنامه هستهیی این کشور است (که اکثر آنها تحریمهای نفتی است) لغو خواهد شد. درصورتی که این توافق حاصل شود و کلیه تحریمها علیه ایران برداشته شود، چشمانداز کوتاهمدت انرژی جهانی هم از جهت قیمت، هم از جهت عرضه و هم از جهت تقاضا به کلی دستخوش تغییر خواهد شد. هرچند در مورد زمان دقیق لغو تحریمها عدم قطعیت وجود دارد. البته در این مورد که نفت ایران تا چه زمانی وارد بازار نفت جهان خواهد شد قطعیتی وجود ندارد و به این بستگی دارد که ایران چقدر سریع بتواند از وضعیت ذخیرهسازی بیرون بیاید و تولید خود را افزایش دهد.
در این گزارش اداره اطلاعات انرژی امریکا، پیشبینی برای میزان عرضه، تقاضا و همچنین قیمت نسبت به ماه گذشته بدون تغییر بوده است. همچنین پیشبینیها در مورد ایران نیز بدون تغییر ارایه شده است چراکه انتظار میرود تولیدات نزدیک به تولیدات قبل باشد. اما درصورتی که توافق جامع و نهایی بین ایران و قدرتهای جهانی انجام پذیرد، بهدلیل عرضه دوباره نفت ایران به بازار جهانی، حدود 5 تا 15دلار از پیشبینی فعلی اداره اطلاعات انرژی امریکا برای سال2016 کم خواهد شد.
اداره اطلاعات انرژی امریکا باور دارد که ایران از لحاظ تکنیکالی ظرفیت این را دارد که تولید خود را بلافاصله و جهشی 700هزار بشکه در روز افزایش دهد. این توانایی از آنجا میآید که 600هزار بشکه از ظرفیت تولید ایران بهواسطه تحریمها خاموش شده بود و در طی این سالها نیز 100هزار بشکه به این ظرفیت تولید اضافه شده است. طبق این گزارش اگر ایران تولید خود را حداقل در اواخر سال2016 معادل 700هزار بشکه افزایش دهد موجودی نفتخام جهان بهطور متوسط 500هزار بشکه افزایش یافته و این افزایش روی قیمت فشار وارد میکند. ساختار فعلی موجودی جهانی نفتخام نشان میدهد که رشد تولید نفت در خارج از ایران باتوجه به مصرف جهانی انرژی میتواند به بالاتر یا پایینتر از سطح فعلی برسد.
هرچند که زمان و حجم دقیق صادرات ایران قطعی نیست، اما باز هم این احتمال منجر به کاهش کوتاهمدت و تدریجی در قیمتها خواهد شد. بهصورت کلی قیمت نفت برنت دریای شمالی ممکن است برای سال2015 حدود یک تا 3دلار کمتر باشد، و به میانگین 50دلار در ازای هر بشکه برسد. زمانی که بشکههای نفت ایران روانه بازار شوند، تاثیر آن بر قیمت بهصورت عینی و جدی خواهد بود. البته عدم قطعیت از تولیدکنندگانی غیر ایران مثل ایالات متحده امریکا هم وجود دارد؛ از طرف دیگر احتمال مصرف بیشتر جهانی نفت در واکنش به بهای پایین نفت نیز وجود دارد.
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
انتهای پیام/ن
]
ارسال دیدگاه