بازخوانی یک سند تاریخی
هریس و کشف حجاب هرگز
اهالی هریـــس، چنان سرســـختانه در برابـــر اراده ی رضاخـــان بـــرای کشـــف حجاب زنان ایســـتاده اند کـــه در نهایت، خود رضاشـــاه وادار بـــه دخالـــت در کنترل اوضاع می شـــود.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از آناخبر، یکی از اقدامات رژیم پهلوی بر علیه فرهنگ اصیل مردم ایران تلاش برای دین زدایی بود و در این مسیر بانوان به دلیل داشتن حجاب در معرض یکی از برنامه های استکباری رژیم قرار گرفت اما قاطبه زنان ایرانی با این دستور رزیم مخالفت کردند. اوج این مخالفت ها را می توان در دوران رضا شاه پهلوی و حادثه گوهر شاد نامید. هفدهـــم دیماه ســـال ۱۳۱۴ ،رضاشـــاه، امر به « کشـــف حجـــاب» از زنـــان ایرانی کرد.پیـــرو ایـــن دســـتور، تمامی قـــوای حکومتی بـــرای اجرای این خواســـتهی شاهنشـــاهی، وارد میدان شـــدند. باوجود چنیـــن عزمی در حکومتی هـــا، مـــردم ایـــران، به راحتـــی زیربار این دســـتور غیرشـــرعی نرفتـــه و اقدام به مقاومـــت در برابـــر عمّال رضاخـــان کردند.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, آناخبر,ازجمله در شـــهرهای مختلـــف منطقه ی آذربایجان، این مقاومت در ســـطوح مختلـــف، از علما گرفتـــه تا مردم عادی، بـــالا گرفـــت. مـــردم این ولایت با روشهای مختلف، ضمن اعتراض به سیاستکشـــف حجـــاب، واکنشهای شـــدیدتری نیزصـــورت دادند. یکـــی از جالبترین نمونه های این مقاومت مردمی را می شـــود در شهرستان ” هریس” دید. بر اســـاس اســـناد برجای مانده و گزارشهـــای صـــورت گرفتـــه از وضعیت و کیفیت تحقق کشـــف حجاب در کشور، اهالی هریـــس، چنان سرســـختانه در برابـــر اراده ی رضاخـــان بـــرای کشـــف حجاب زنان ایســـتاده اند کـــه در نهایت، خود رضاشـــاه وادار بـــه دخالـــت در کنترل اوضاع می شـــود.
,یکـی از سـندهای جالـب کـه متعلـق بـه تاریـخ ۲/۱۱/۱۳۱۶ اسـت، نشـان میدهـد کـه باوجـود گذشـت دو سـال از خواسـته ی رضاخـان بـرای کشـف حجـاب، اهالـی ایـن منطقـه نه تنهـا تسـلیم چنیـن خواسـتهای نشـده اند، بلکـه در موضعـی تهاجمـی و فعـال قرارگرفتـه و بـا عوامـل ترویـج بیحجابـی بـه مقابلـه برخاسـته اند.
,از فشـار روانـی بـه کشـف حجاب کننـدگان تا برخورد بـا عناصـر اصلـی مـروّج کشـف حجاب، مجموعه ای از اقدامـات اهالـی هریـس اسـت. اقداماتـی کـه باعـث می شـود تـا ارتـش، ماوقـع را بـه مرکـز گـزارش دهـد:
,گزارش لشگر شـمالغرب حاکی است چندی قبـل پزشـک بهـداری آلن برآغـوش، بـه لشـگر مزبـور شـکایت نمـوده بـود کـه دویسـت نفـر از اهالـی هریـس، به مشـارالیه هجـوم و با چـوب او را زده و خادمـه او را مجـروح نموده انـد و چـون قصبـه هریـس دارای بیـگ زادگان و اشـخاص متنفـذ می باشـد هنـوز در وضعیـت سـابق باقـی کمـا اینکه غیر از خانواده پزشـک نامبرده و مدیر دبسـتان سـایر زنهـا با لبـاس قدیم ملبـس و در مواقعـی کـه خانواده آنـان با لباس متحدالشـکل تـردد می نمایند اهالـی آنها را توهین و اسـتهزا می نماینـد و قریـب پانـزده نفـر اشـخاص معمـّم هریـس مانـع این قبیل ترقیات بـوده .
,,
فرمانده لشـگر شـمالغرب برای بازجویی یک نفر افسر به هریس اعزام و بطوری که افسـر مزبور گزارش داده وضعیـت فعلی هریـس بی اندازه بی نظم و تاکنون مقررات جاری هی کشـوری در هریس مجری نشـده و اقلًا پانصـد خانـوار هریـس دارای ۱۸ نفـر معمـم بیسـواد از قبیل روضه خوان و غیره میباشـد که در نتیجـه نفوذ این قبیل اشـخاص قدیم الافکار موضـوع تجـدد نسـوان ابـداَ در هریـس عملـی نشـده حتـی بعضـی از خانوادههـای مأموریـن دولتـی هـم کـه در والیـات دیگـر لبـاس تجـدد نسـوان را اسـتعمال می نموده انـد در هریـس بـا حجـاب رفت وآمـد می کننـد و بخشـدار محـل هـم از حـرکات و عملیـات اهالـی به عنـوان اینکه مقتـدر نیسـت و قـوه مجریـه نـدارد اظهـار عجـز می نمایـد. اینـک صـورت معممیـن و مخالفیـن محلی در پیشـرفت امور دولتی جهت استحضار آن وزارتخانـه ایفـاد میگـردد. متمنـی اسـت قدغـن فرماییـد نتیجـه اقدامـات معمولـه را بـه سـتاد ارتـش اعلام دارند.
کفیل ستاد ارتش سرلشگر ضرغامی
,
,
,
بی تردیـد، خاطـرات مـردم ایـران از قضایای مربوط به کشـف حجـاب، می تواند بخش مهمی از تاریخ معاصر ایران را شـکل بدهد. متاسـفانه، ایـن مقطع مهـم و تاثیرگـذار از تاریخ ایـران، زیر آوار فراموشـی و غفلـت، دفـن شـده اسـت. در حالی کـه چنین عرصه هایی، نشـانه های روشـن هویـت ملی و دینی ایرانیان محسـوب می شـود. این مساله با توجه نزدیکی آذربایجان و تبلیغات آن روز حکومت لائیک ترکیه در همراه کردن مناطق اطراف خود همچون آذربایجان قابل اعتناست.
]
ارسال دیدگاه