پژوهشگر جوان حوزه طب اسلامی:
غربیها در عمل به طب اسلامی از ما جلوترند/ امیدوارم صدایم به گوش مسئولان برسد
با احیاء حمامهای قدیمی میتوانیم جذب توریست را افزایش دهیم و با مراجعه مردم به این حمامها از بسیاری از امراض جلوگیری میشود که این دو در تحقق اقتصاد مقاومتی تاثیر بسزایی دارد.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از کاشان اول، پژوهشگر و نویسنده حوزه طب سنتی و مؤلف اولین کتاب جامع و تخصصی حمام درمانی با عنوان «سرّ سلامتی» برای اولین بار مباحث پراکنده در رابطه با حمام و جایگاه درمانی آن را در فرهنگهای ملل مختلف به ویژه احادیث اهل بیت علیهم السلام، به صورت مدون در آورده است.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, کاشان اول,سید ابوالفضل حسینی در گفتگو با خبرنگار کاشان اول به توضیح بخشهایی از کتاب خود پرداخت به امید اینکه صدایش به گوش مسئولان شهری برسد تا با احیای فرهنگ ایرانی اسلامی، شاهد پیشرفت اقتصاد و سلامت باشیم.
,در رابطه با جایگاه حمام در طب ایرانی اسلامی و تفاوت آن با حمامهای مدرن امروزی توضیح بدهید.
, در رابطه با جایگاه حمام در طب ایرانی اسلامی و تفاوت آن با حمامهای مدرن امروزی توضیح بدهید.,حمام در طب اسلامی، تنها مکانی برای نظافت و بهداشت فردی نیست، بلکه برای آن آثار درمانی قائل شدهاند. امام باقر علیه السلام در مستدرک الوسائل جلد 13، صفحه 79 میفرمایند: «بهترین چیزی که میتوانید خود را با آن درمان کنید حقنه، ریختن دارو در بینی، حجامت و حمام است». از امام رضا علیه السلام در رساله ذهبیه نقل شده است که: «نفع حمام عظیم است؛ باعث اعتدال مزاج و پاکسازی بدن میشود، فضولات را میگدازد و چرک را میبرد».
,حمام، درمان بلغم است، زیرا مسامات و منافذ بدن در حمام باز میشود و فضولات از آن طریق دفع میشود و حمام مثل دستگاه حجامت آنها را خارج میکند. حمام در اخبار آل محمد علیهم السلام یک تعریق حقیقی است که حمامهای امروزی چنین نیستند و سونا تا حدودی این خلأ را جبران میکند که آن هم مشکلات خاص خود را دارد؛ سونای خشک و رطوبی هر کدام برای مزاجی مناسب است که اگر مردم این آگاهیها را نداشته باشند دچار آسیب میشوند.
,تعریق یک درمان حقیقی است و به همین خاطر گفته میشود که یک سوم بیماریها با تعریق درمان میشود. بسیاری از پزشکان از این نحوه درمان غافل هستند. این درمان از راه طبیعی، فضولات بدن را خارج میکند؛ فضولات هضم چهارم که در سلولها صورت میگیرد از راه تعریق دفع میشوند و امروزه به خاطر همین دفع نشدن عرق از بدن است که احساس خمودگی و کسالت داریم.
,حمام درمانی در نگاه محققان غربی به چه صورت است؟
, حمام درمانی در نگاه محققان غربی به چه صورت است؟,گوستاولوبون مورخ اروپایی حسرت میخورد که ما ایرانیها حمامهای عمومی داریم؛ او میگوید:
,,«بین حمام مشرق و مغرب از نظر صحت و رفع خستگی و کسالت، فرق نمایانی وجود دارد. حمام مزبور محلی است که مردم میتوانند همدیگر را ملاقات کنند با هم مشغول صحبت شوند که در طرز معاشرت اهل مشرق عامل موثری است و برای رفع خستگی و کسالت وسیلهای بهتر از این حمام نیست و ای کاش در شهرهای معظم اروپایی چنین حمامی وجود داشت.
توجه ویژه طب اسلامی به تاثیر حمام در درمان بیماریها باعث شده بود که از قدیم گرمابههایی ساخته شود که در آنها پزشکان مسلمان از هوا، بخار، آب سرد، آب گرم و مشت و مال (ماساژ) استفادههای پزشکی به عمل آورده و رسالههایی در این باره تالیف کنند، از جمله زکریای رازی رسالهای در مورد منافع و مضرات حمام به نام «رساله فی الحمام و منافعه و مضاره» تالیف کرده و همچنین روایت کرده که ابن سینا و رازی برخی از بیماران خود را در حمام مداوا میکردند».
«بین حمام مشرق و مغرب از نظر صحت و رفع خستگی و کسالت، فرق نمایانی وجود دارد. حمام مزبور محلی است که مردم میتوانند همدیگر را ملاقات کنند با هم مشغول صحبت شوند که در طرز معاشرت اهل مشرق عامل موثری است و برای رفع خستگی و کسالت وسیلهای بهتر از این حمام نیست و ای کاش در شهرهای معظم اروپایی چنین حمامی وجود داشت.
,توجه ویژه طب اسلامی به تاثیر حمام در درمان بیماریها باعث شده بود که از قدیم گرمابههایی ساخته شود که در آنها پزشکان مسلمان از هوا، بخار، آب سرد، آب گرم و مشت و مال (ماساژ) استفادههای پزشکی به عمل آورده و رسالههایی در این باره تالیف کنند، از جمله زکریای رازی رسالهای در مورد منافع و مضرات حمام به نام «رساله فی الحمام و منافعه و مضاره» تالیف کرده و همچنین روایت کرده که ابن سینا و رازی برخی از بیماران خود را در حمام مداوا میکردند».
,همچنین دکتر پولاک طبیب زمان قاجار راجع به حمام میگوید:
,,«حمام برای فردی شرقی نیازی غیر قابل اجتناب است و بدون حمام نمیتواند تصور آسایش را بکند، در نتیجه برای ساختن حمام و نگهداری آن کمال مواظبت را مبذول میدارد. حمام در زیرزمینی که دارای سقفی ضربی است ساخته میشود و نور آن از بالا و از طریق نیم کرههای شیشهای تامین میشود … دور تا دور، غرفههایی است که همه را با قالی فرش کردهاند در اینجاست که لباسها را از تن بیرون میآورند و لنگی به کمر میبندند و به قسمت بعد وارد میشوند.
کف این قسمت از آجر یا سنگ مرمر است که به کمک لولههای زیرزمینی که از طریق بخار گرم میشوند. بلافاصله دلاک به استقبال شما میآید و شما حداقل دو ساعت در اختیار او قرار میگیرید. دلاک آب به روی آجر داغ میریزد تا بخار آب تولید شود، سپس لنگی روی زمین میگسترد و به شما دستور میدهد که روی آن دراز بکشید.
حال رنگ کردن مو با حنا شروع میشود؛ موادی که در آنجا برای رنگ کردن مو استفاده میشود ممکن نیست که مضر باشد. طاسی سر بسیار کم است و طاسی در ایرانیان فقط به علت بیماری موروثی دیده میشود اما در عوض موی محکم و پرپشت ایرانیان به عنوان یکی از خصائص ملی آنان شهرت دارد.
در مدتی که برای حنا گذاشتن لازم است، دلاک با انجام سایر کارهایش مشغول است، وی با تیغی موهای زائد از سر و سایر اعضا میتراشد و در مورد موهای ظهار و زیر بغل از دارویی استفاده میشود به نام نوره که مرکب از زرنیخ و آهک است. پس از آن دلاک با قطعهای از سنگ آتشفشانی کف پا را از پینهها و قشرهای زائد پوست پاک میکند. اما سراسر بدن به کمک دستها مالش داده میشود و بعد کیسه پشمی زبری را روی پوست میکشد و بدن را با کف صابون میپوشاند در صورتی که پوست چون مخمل نرم میشود.
آخرِ کار، هر کدام از اعضا به خصوص ستون فقرات بار دیگر مشت و مال میشود، این کارها در فرد شرقی حالتی از کوفتگی ایجاد میکند و او در نتیجه سرمست و بیخود میشود، پس از آن که بدن مکرر با آب نیم گرم شسته شد، شخص بار دیگر در خزینه قسمت دوم غوطه میخورد و سپس به قسمت اول باز میگردد، خدمه حمام به روی او لنگ خشک میاندازند مجدداً او را مشت و مال میدهند تا از این رهگذر بدنش را خشک کنند و خون را به زیر پوست او به جریان بیندازند که از پس آن لباس بر تن کرده و از حمام خارج میشود.
به هنگام خروج آدمی در وهله اول احساس خستگی میکند اما پس از لحظه خستگی جای خود را به نشاط میدهد هر گاه که کسی به خاطر سواری طولانی خسته و کوفته شده باشد چنین استحمامی کافی است که طراوت و سرزندگی اولیه را به او بازگرداند. به هر تقدیر حمام ایرانی بدن را به بهترین وجه تمیز میکند، از این گذشته در خستگی ناشی از زحمت زیاد و مداوای دردهای مفصلی و رماتیسمی کمک موثری است. چیزی که شایسته طبیعت است مالش بدن به وسیله کیسه زبر موداری است زیرا به کمک این وسیله حتی منافذ پوست تمییز میشود کاری که در حمامهای معمولی منازل ما انجام نمیشود بر حسب تعداد حمامهای زیبای مفروش از سنگ مرمری که در هر شهر است نسبت به بزرگی آن شهر قضاوت میکنند».
«حمام برای فردی شرقی نیازی غیر قابل اجتناب است و بدون حمام نمیتواند تصور آسایش را بکند، در نتیجه برای ساختن حمام و نگهداری آن کمال مواظبت را مبذول میدارد. حمام در زیرزمینی که دارای سقفی ضربی است ساخته میشود و نور آن از بالا و از طریق نیم کرههای شیشهای تامین میشود … دور تا دور، غرفههایی است که همه را با قالی فرش کردهاند در اینجاست که لباسها را از تن بیرون میآورند و لنگی به کمر میبندند و به قسمت بعد وارد میشوند.
,کف این قسمت از آجر یا سنگ مرمر است که به کمک لولههای زیرزمینی که از طریق بخار گرم میشوند. بلافاصله دلاک به استقبال شما میآید و شما حداقل دو ساعت در اختیار او قرار میگیرید. دلاک آب به روی آجر داغ میریزد تا بخار آب تولید شود، سپس لنگی روی زمین میگسترد و به شما دستور میدهد که روی آن دراز بکشید.
,حال رنگ کردن مو با حنا شروع میشود؛ موادی که در آنجا برای رنگ کردن مو استفاده میشود ممکن نیست که مضر باشد. طاسی سر بسیار کم است و طاسی در ایرانیان فقط به علت بیماری موروثی دیده میشود اما در عوض موی محکم و پرپشت ایرانیان به عنوان یکی از خصائص ملی آنان شهرت دارد.
,در مدتی که برای حنا گذاشتن لازم است، دلاک با انجام سایر کارهایش مشغول است، وی با تیغی موهای زائد از سر و سایر اعضا میتراشد و در مورد موهای ظهار و زیر بغل از دارویی استفاده میشود به نام نوره که مرکب از زرنیخ و آهک است. پس از آن دلاک با قطعهای از سنگ آتشفشانی کف پا را از پینهها و قشرهای زائد پوست پاک میکند. اما سراسر بدن به کمک دستها مالش داده میشود و بعد کیسه پشمی زبری را روی پوست میکشد و بدن را با کف صابون میپوشاند در صورتی که پوست چون مخمل نرم میشود.
,آخرِ کار، هر کدام از اعضا به خصوص ستون فقرات بار دیگر مشت و مال میشود، این کارها در فرد شرقی حالتی از کوفتگی ایجاد میکند و او در نتیجه سرمست و بیخود میشود، پس از آن که بدن مکرر با آب نیم گرم شسته شد، شخص بار دیگر در خزینه قسمت دوم غوطه میخورد و سپس به قسمت اول باز میگردد، خدمه حمام به روی او لنگ خشک میاندازند مجدداً او را مشت و مال میدهند تا از این رهگذر بدنش را خشک کنند و خون را به زیر پوست او به جریان بیندازند که از پس آن لباس بر تن کرده و از حمام خارج میشود.
,به هنگام خروج آدمی در وهله اول احساس خستگی میکند اما پس از لحظه خستگی جای خود را به نشاط میدهد هر گاه که کسی به خاطر سواری طولانی خسته و کوفته شده باشد چنین استحمامی کافی است که طراوت و سرزندگی اولیه را به او بازگرداند. به هر تقدیر حمام ایرانی بدن را به بهترین وجه تمیز میکند، از این گذشته در خستگی ناشی از زحمت زیاد و مداوای دردهای مفصلی و رماتیسمی کمک موثری است. چیزی که شایسته طبیعت است مالش بدن به وسیله کیسه زبر موداری است زیرا به کمک این وسیله حتی منافذ پوست تمییز میشود کاری که در حمامهای معمولی منازل ما انجام نمیشود بر حسب تعداد حمامهای زیبای مفروش از سنگ مرمری که در هر شهر است نسبت به بزرگی آن شهر قضاوت میکنند».
,واقعاً جای تأسف است که دکتر پولاک و گوستاولوبون که از بزرگترین مؤرخان و پزشکان دوران قاجار بودهاند، حمامهای ایرانی را اینگونه توصیف میکنند اما در عوض، ما این حمامها را اجاره دادهایم و مرکزی شده برای سفرهخانهها، مصرف دخانیات، شب نشینیها و مهمانیها!
,امیدوارم صدایم به گوش مسئولان شهری و شهردار عزیز برسد؛ خرجهای به جایی در شهرستان انجام میشود، اما چند واحد حمام مخروبه داریم و شایسته است که در کنار این هزینههایی که میشود بیایند این حمامها را بازسازی کنند، مردم اگر از این حمامها استفاده کنند از این خمودگی و افسردگی بیرون میآیند؛ در واقع حمام یک دارو است، همانطور که پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله و سلم فرمودند: بیماری سه تا و درمان هم سه تاست و حمام را داروی اساسی بلغم معرفی کردهاند.
,طرح بحث «حمام درمانی» در جامعه امروزی چه ضرورتی دارد؟ انگیزه شما از طرح این مباحث چیست؟
, طرح بحث «حمام درمانی» در جامعه امروزی چه ضرورتی دارد؟ انگیزه شما از طرح این مباحث چیست؟,با احیاء حمامهای قدیمی میتوانیم جذب توریست را افزایش دهیم و با مراجعه مردم به این حمامها از بسیاری از امراض جلوگیری به عمل میآید که این دو در تحقق اقتصاد مقاومتی تاثیر بسزایی دارند.
,ضرورت طرح بحث حمامدرمانی در جامعه امروزی در حقیقت پیشگیری و درمان یک سوم از بیماریهای مردم است که به علت غلبه رطوبت و سردی است و انگیزه اصلی من از تالیف کتاب با موضوع حمام درمانی، عمل به این حدیث حضرت علی بن موسی الرضا علیه السلام بود که فرمودند: «رَحِمَ اللهُ عَبداً اَحیا اَمرَنا» خدا رحمت کند بنده ای را که امرِ ما را زنده بدارد.
,هِرَوی که روای حدیث است پرسید: «وَ کَیفَ یُحیی اَمرَکُم؟» چگونه امر شما را زنده بدارد؟ ایشان پاسخ دادند: «یَتَعَلَّمُ عُلُومَنا وَ یَعَلِمُهَا النّاسَ فَاِنَّ النّاسَ لَوعَلِموُا مَحاسِنَ کَلامِنا لَاَتَّبعُونا» علوم ما را بیاموزد و به مردم یاد بدهد. زیرا مردم وقتی خوبیهای کلام ما را بدانند، از ما پیروی می کنند.
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه