از گول گول چهارشنبه تا هدیه دادن «گمج» به نوعروسان توسط مادرشوهر!
نگاهی بر رسوم آیینی گیلانی ها در «چهارشنبه سوری»
مراسم چهارشنبه سوری در نواحی مختلف گیلان با تفاوت هایی اندک اما شبیه به هم اجرا می شود؛ چه زیباست چنین رسوماتی بس دلنشین که به باده فراموشی سپرده شده است دوباره جایگزین رسومات کذبی که از فرهنگ غرب وارد شده است شود تا آیین نیاکانمان پاک بماند برای آیندگان![
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از «دیارباران»: نوروز از دیر باز تا به امروز نمادی از نو بودن وتازگی بوده است و همواره این نو شدن ها با نشاط وشادمانی همراه می باشد.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, دیارباران,اما نوروز به خودیِ خود در دل و ذهن ما یگانه نیست بلکه با خود آیین هایی را به همراه دارد که گاهی قبل از نوروز اجرا می شود همچون خانه تکانی(دچین واچین) و چهارشنبه سوری (گول گول چهارشنبه) و یا بعد سال نو مثل سیزده بدر که هرکدام دارای تاریخچه وحرف های بسیاری اند که نسل به نسل ریشه در تاریخ و فرهنگ ما دارد.
,اما دراین اینجا قرار است که به چهارشنبه سوری پرداخته و از آن هر آنچه را که میدانیم نقل کنیم «سوری» در لغت به معنی «سرخی» است و «چهارشنبه سوری» یعنی «چهارشنبه سرخی» است که قبل از اسلام به جشن سوری یا همان گرامی داشت آتش در 10روز آخرسال پرداخته میشد و بعد از اسلام به آخرین چهارشنبه سال تغییر یافته است زیرا ایرانیان برای شادی روح نیاکانشان روزهای آخر سال را آتش می افروختند.
,** «گول گول چهارشنبه»
, ** «گول گول چهارشنبه»,«چهارشنبه سوری» در گیلان را «گول گول چهارشنبه» می نامند که در غروب آخرین سه شنبه سال و در شب چهارشنبه انجام می شود و به همین جهت معمولا گیلانیان کاه، کولشن، سراچین جمع می کنند و آنها در 7کوهه در یک ردیف قرار می دهند (معمولا رو به قبله) و آتش می زنند آنگاه با شور اشتیاق از روی آن می پرند و اشعاری را زمزمه می کنند و می خوانند.
,
گول گول چهارشنبه به حق پنج شنبه
زردی بشه سرخی بایه، نکبت بشه، دولت بایه
,
یعنی، ای شعله آتش چهارشنبه به حق پنج شنبه زردی و کسالت از ما دور شود و سرخی و نشاط و خرمی ات به ما برسد و دوره نکبت و ناکامی به سر آید و دولت اقبال روی نماید.
,در بعضی از مناطق گیلان مادران مقداری از موی سر کودکان را می سوزانند و برای آنها آرزوی سلامتی می کنند.
,گیلانیان معتقدند که نیت و دعای آدمی در این شب مستجاب می شود و معتقد هستند، خرید آیینه و شمع، ماهی سفره هفت سین در آین روز شگون دارد. خریدن ظروف سنتی و سفالی گیلانی که گیلانیان به آن گمچ می گویند دراین روز بسیار رونق دارد و اغلب مادر شوهران گمچ را برای نوعروسشان به عنوان پیشکش و هدیه سال نو خریداری می کنند.
,همچنین در شب چهارشنبه سوری به نیت این که دختران به زودی به خانه شوهر بروند دختران دم بخت را چند ساعتی از خانه بیرون کرده و خانه تکانی می کنند.
,گیلانیان کاسه و کوزه و ظرف های کهنه را به علامت دور ساختن نفرت و رفع قضا و بلا شکسته و آن را جزیی از آداب این روز می دانند.
,**طبخ غذا در گمج
, **طبخ غذا در گمج,از غذاهای ویژه این شب نیز میتوان به ترش تره و ماهی شکم پر نام برد، ترش تره را معمولا در ظروفی سفالی به نام گمج طبخ می کنند.
,آجیل مخصوص سنتی شب عید نیز در این شب و شب های نزدیک به عید نوروز درست می شود که شامل برنج، عدس، کنجد، سویا و بادام زمینی برشته شده با نمک می باشد.
,گاه در بسیاری از محلات به نیت برکت یکی از اهالی با تبر به سمت درختی که بار نمی داد می رفت و با ضمانت دیگران برای بار آوردن درخت در سال بعد، شخص تبر به دست از قصد خود منصرف میشد.
,اما بطورکلی مراسم چهارشنبه سوری در نواحی مختلف گیلان با تفاوت هایی اندک اما شبیه به هم اجرا می شود و چه زیباست چنین رسوماتی بس دلنشین که به باده فراموشی سپرده شده است دوباره جایگزین رسومات کذبی که از فرهنگ غربی همراه با لوازمی که ریشه در بیگانگی دارد همچون ترقه و.. وارد شده است شود تا آیین نیاکانمان پاک بماند برای آیندگان؛ قطعا هرکدام از ما می توانیم نقش بسزایی در این امر ایفا کنیم.
,یاسین عاشوری
,,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه