زارعی استاد تاریخ ایران و جهان :
گفتگوهایی شنیدنی ازمبارزات شهیدرئیسعلی دلواری
گفتگوهایی شنیدنی اززبان یکی ازنوادگان شهیدرئیسعلی دلواری ،اساتیدتاریخ ومعتمدین شهر دلوار درباره زندگی شخصی ودوره مبارزات شهیدرئیسعلی دلواری درمنطقه دلوار،استان بوشهرشرح داده اند که بخشهایی از قسمت اول این گفتگو را میخوانید.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا سپاس -دلوار:با توجه به نزدیک شدن روز مبارزه با استعمار انگلیس گفتگوهایی شنیدنی اززبان نوادگان شهیدرئیسعلی دلواری ،اساتیدتاریخ و معتمدین شهر دلوار درباره زندگی شخصی ودوره مبارزات شهید رئیسعلی دلواری درمنطقه دلوار،استان بوشهرشرح داده اند که بخشهایی از قسمت اول این گفتگو را از زبان دکتر زارعی استاد تاریخ ایران و جهان میخوانید:
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, , سپاس -دلوار:با توجه به نزدیک شدن روز مبارزه با استعمار انگلیس گفتگوهایی شنیدنی اززبان نوادگان شهیدرئیسعلی دلواری ،اساتیدتاریخ و معتمدین شهر دلوار درباره زندگی شخصی ودوره مبارزات شهید رئیسعلی دلواری درمنطقه دلوار،استان بوشهر, سپاس -دلوار:با توجه به نزدیک شدن روز مبارزه با استعمار انگلیس گفتگوهایی شنیدنی اززبان نوادگان شهیدرئیسعلی دلواری ،اساتیدتاریخ و معتمدین شهر دلوار درباره زندگی شخصی ودوره مبارزات شهید رئیسعلی دلواری درمنطقه دلوار،استان بوشهر, شرح داده اند که بخشهایی از قسمت اول این گفتگو را از زبان دکتر زارعی استاد تاریخ ایران و جهان میخوانید:,اشاره:هنگامی که انگلیسیها در جنگ جهانی اول بوشهر را اشغال کردند، پرچمی را بالا برده و تمبری انتشار دادند که روی آن به زبان انگلیسی نوشته شده بود: بوشهر در اشغال انگلستان. دلوار بندر کوچکی است در 50 کیلومتری بوشهر که مرکز یکی از بخشهای ساحلی شهرستان تنگستان است. واژه دلوار به معنای «دلاور» است که گاه «دلبار» هم گفته میشود. شغل مردم دلوار اغلب ماهیگیری و سفر به شیخنشینها است. موقعیت دلوار بهگونهای است که کشتیهای بزرگ میتوانند در ساحل آن پهلو بگیرند و به همین لحاظ در مقاطعی از تاریخ ایران نامی از آن ذکر شده است. مردان این منطقه همانطور که از اسمش پیدا است دلاوران هستند که در مقطع تاریخی در کنار «رئیسعلی دلواری» مقابل استعمار انگلستان از خود مقاومت به خرج دادند. رئیسعلی دلواری این آزاده دلاور، در دوازدهم شهریور 1294 ش در 33 سالگی، از پشت مورد هدف گلوله فرد خائنی قرار گرفت و به شهادت رسید.
, اشاره,
, عبدالرضا زارعی استاد تاریخ ایران و جهان :
, عبدالرضا زارعی استاد تاریخ ایران و جهان :,لطفا قبل از ورود به بحث در مورد قیام دلیران تنگستان، کمی درباره خانواده «رئیسعلی دلواری» برایمان بگویید.
, لطفا قبل از ورود به بحث در مورد قیام دلیران تنگستان، کمی درباره خانواده «رئیسعلی دلواری» برایمان بگویید.,براساس پژوهشی که آقای سیدقاسم یاحسینی در مورد رئیسعلی دلواری انجام داده است، خاندان و خانواده او از جمله لُرهایی بودند که از منطقه نورآباد و ممسنی مهاجرت کرده و در یک دوره تاریخی به تنگستان وارد و در آنجا مستقر شده بودند. طبق اطلاعات به دست آمده از دوره افشاریه و بهخصوص زمانی که اتفاقاتی در ایران رخ میدهد و جابهجاییهایی انجام میشود تا قدرت قومها و عشایر را کم بکنند، خاندان رئیسعلی را هم مجبور به کوچ کردند و به همین دلیل آنها در بوشهر مستقر شدند. پدر رئیسعلی دلواری (زائر محمد) از جهت سلسله مراتب حکومتی، «رئیس» است که یک مرحله پایینتر از خان محسوب میشد. یعنی اگر ما نام ایشان را که همان زمان زنده هستند با «رئیسعلی» میشناسیم،
,
, تا قبل از آغاز قیام رئیسعلی دلواری علیه حضور انگلیسیها در جنوب ایران، آیا قیامی در این زمینه رخ داده بود؟
, تا قبل از آغاز قیام رئیسعلی دلواری علیه حضور انگلیسیها در جنوب ایران، آیا قیامی در این زمینه رخ داده بود؟,پیشینه مبارزاتی مردم جنوب ایران با تکیه بر منطقه تنگستان- دلوار، به دوره محمدشاه قاجار برمیگردد. همانطور که میدانید محمدشاه حدود 14 سال حکومت کرد. از طرفی ایران از زمان حاکمیت فتحعلی شاه با انگلستان بر سر مساله هرات اختلاف پیدا کرد؛ به دلیل اینکه انگلستان تلاش داشت تا آن منطقه را تحتنظر خود حفظ کند زیرا هرات دروازه رسیدن به هندوستان بود و با تصرف آن منافع دولت انگلیس در هندوستان به خطر میافتاد. با روی کارآمدن محمدشاه(1227-1213) و لشکرکشی او به سمت هرات، نیروهای انگلیسی برای مقابله با این کار در ابتدا نیروهای خود را وارد جزیره خارک و بعد از آن وارد بوشهر میکنند. در آنجاست که یک روحانی تاثیرگذار به نام آیتالله شیخ حسن آلعصفور که از جمله علمای بزرگ اهل جنوب ایران است، اعلام جهاد میکند و از سرهنگ باقرخان تنگستانی که در منطقه تنگستان زندگی میکرده و شخصیت متنفذی بوده، برای مقابله با انگلیسیها یاری میطلبد.
,باقرخان تنگستانی نیز با تعدادی از تفنگچیهایش به سمت بوشهر میروند. انگلیسیها هم وقتی میبینند از پس مقابله با این تفنگچیها برنمیآیند و ممکن است تلفات نیرویی داشته باشند از بوشهر عقبنشینی میکنند و به جزیره خارک میروند. با عنایت به اینکه وقتی محمدشاه متوجه شد که انگلیسیها به فکر اشغال جنوب ایران افتادهاند و از طرفی هم چون فشار روی او زیاد بود، از هرات عقبنشینی و خارج میشود و بدین ترتیب مرحله اول رویارویی ایران و انگلستان که بر سر مساله هرات با حمله به بوشهر و جزیره خارک با رهبری سرهنگ باقرخان تنگستانی و با زعامت آیتالله آلعصفور آغاز شده بود، پایان میپذیرد. اما این مساله باعث میشود که رقابت و اختلاف بین ایران و انگلستان بر سر مساله هرات و افغانستان، کابل و قندهار همچنان ادامه پیدا کند.
,
, با روی کارآمدن ناصرالدین شاه (۱۲۷۵- ۱۲۲۷) مجددا منطقه هرات، مسالهساز و مورد مناقشه بین دولت ایران و انگلستان قرار میگیرد و این بار ناصرالدین شاه از حسامالسلطنه که حاکم خراسان بوده، میخواهد با لشکرکشی هرات، کابل و قندهار را تصرف کند که این اقدام صورت میگیرد.
, با روی کارآمدن ناصرالدین شاه (۱۲۷۵- ۱۲۲۷) مجددا منطقه هرات، مسالهساز و مورد مناقشه بین دولت ایران و انگلستان قرار میگیرد و این بار ناصرالدین شاه از حسامالسلطنه که حاکم خراسان بوده، میخواهد با لشکرکشی هرات، کابل و قندهار را تصرف کند که این اقدام صورت میگیرد.,بله، این بار انگلیسیها (در اواخر سال1272و اوایل1273 قمری یا 1856 میلادی) اقدام به اعزام لشکری تمامعیار به بوشهر میکنند. بهطوری که چند ناو انگلیسی بین منطقه هلیله و بندرگاه که یک قلعه باستانی به نام ریشهر در آنجا قرار دارد، استقرار پیدا میکنند. انگلیسیها با هماهنگی جونز(کنسول انگلیس در بوشهر) و نقشهای که در آن نقاط حساس و کلیدی بوشهر را معرفی کرده و در اختیار آنها میگذارد اقدام به عملیات نظامی میکنند. این بار نیز سرهنگ باقرخان تنگستانی و پسرش (احمدخان که کدخدای اهرم هم بوده و طی جنگ در کنار قلعه ریشهر به شهادت میرسد) به همراه 400 تفنگچی از تنگستان حرکت کرده و به بوشهر میآیند و در قلعه ریشهر در مقابل نیروهای انگلیسی قرار میگیرند. جنگ بسیار خونین بین نیروهای تنگستانی و بوشهری از یک طرف و انگلیسیها از طرف دیگر اتفاق میافتد.
,
, در ابتدای جنگ انگلیسیها دچار مشکل شده و حتی چند تن از افسران عالیرتبه انگلیسی کشته میشوند. زیرا تفنگچیهای همراه باقرخان جنگ جانانه و پارتیزانی علیه سربازان انگلیسی به راه انداخته بودند. اما در اینجا مسالهای پیش میآید که بعضی آن را خیانت و بعضی نتیجه بیتجربگی میدانند. ماجرا از این قرار بود که در بحبوحه جنگ باقرخان با انگلیسیها، که از ورود آنها به بوشهر جلوگیری کرده بود، حسنعلی خان دریابیگی که حکمران بوشهر بود به سرهنگ باقرخان پیام میفرستد که به سمت خلعتپوشان (برجی که در منطقه داخلی بوشهر قرار دارد) بیاید. باقرخان با دریافت این پیام فکر میکند که مشکلی پیش آمده و نیروها را حرکت میدهد تا داخل بوشهر میآید اما احمدخان در همان قلعه ریشهر مقابل انگلیسیها کار را ادامه میدهد که متاسفانه شهید میشود. هنوز باقرخان به همراه نیروهای خودش به خلعتپوشان نرسیده بود که مجددا پیامی دریافت میکند که به وی دستور داده شده بود که مجددا به طرف قلعه ریشهر برگردد. بنابراین وقتی باقرخان به قلعه رسید، دیگرکار از کار گذشته بود. انگلیسیها کاملا نیروهای خود را پیدا و نفوذ پیدا کرده بودند و متاسفانه نیروهای ایرانی شکست خوردند. باقرخان مجددا از آنجا عقبنشینی میکند.
]
ارسال دیدگاه