تعزیه؛ قدیمی‌ترین هنر نمایشی ایران در معرض خطر انحراف

تعزیه؛ قدیمی‌ترین هنر نمایشی ایران در معرض خطر انحراف
هنر اصیل تعزیه از دیر باز تاکنون در تکایا و حسینیه‌ها برگزار می‌شود که در مقایسه با دیگر آیین‌های عزاداری و سوگواری کمترین انحرافات را به خود دیده است ولی نباید نسبت به انحرافات ایجاد شده در آن غفلت کرد.
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از ندای تفرش، تعزیه در لغت به معنى سوگوارى و در اصطلاح، به گونه‏‌اى از نمایش مذهبى منظوم گفته مى‌‏شود که در آن عده‌‏اى اهل ذوق و کار آشنا، در مناسبت‌هاى مذهبى و به صورت غالب، در جریان سوگواری‌هاى ماه محرم براى باشکوه‌‏تر نشان دادن آن مراسم با رعایت آداب، رسوم، تمهیدات خاص، بهره‏ گیرى از ابزارها و نواها و گاه نقوش زنده برخى از موضوعات مذهبى و تاریخى مربوط به اهل بیت(ع) به ویژه واقعه کربلا را پیش چشم بینندگان بازآفرینی می‌کنند.

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, ندای تفرش,

در اجرای تعزیه، لباس‌ها و ابزارها آن دوران به کار برده می شود و گروهی از نقش آفرینان با زبان شعر و آواز به اجرای نمایش می‌پردازند. زمان اجرا معمولاً با زمان وقوع آن همراه است مانند حادثه کربلا و قیام امام حسین(ع) در روز عاشورا و تاسوعا و.... 

,

عامل اعتقاد، مذهب و هنر در به وجود آمدن تعزیه بسیار تاثیرگذار است، لذا باید تعزیه را هنر نمایش ایرانی نام نهاد که در هیچ یک از کشورها نمی‌توان مشابه آن را سراغ گرفت. زیرا ملیت، تمدن و مذهب که از ترکیب آنها روح ملی شکل می‌گیرد، ذوق هنری و مذهبی را به وجود می آورد.

,

واقعه کربلا و عدالت‌خواهی حضرت امام حسین(ع) خود رقم زننده یک حرکت متفاوت می‌شود، و حضور شخصیت سید الشهداء(ع) اصلی‌ترین عامل در شکل گیری تعزیه است.

,

در کشور ما به خاطر گرایشی که به اهل بیت(ع) وجود دارد و نیز نیاز ملی – انسانی به هنر، تعزیه شکل گرفت.

,

, ,

مراسم تعزیه‌خوانی تفرش در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است و در ایام مختلف سال و به شکل ویژه در دهه اول محرم در تکایا و حسینیه‌های تفرش برگزار می‌شود. تعزیه خوانی در تفرش محدود به زمان خاصی نیست و حتی در ایام نوروز نیز در برخی از حسینیه‌های شهرستان برگزار می‌شود.

,

تعزیه‌خوانان تفرشی ضمن اجرای این آئین سنتی و مذهبی در سایر شهرها، به نسخه نویسی متن تعزیه یا اصلاح نسخ نیز می‌پردازند.

,

, ,

بسیاری از مقتل‌ها در سال‌های گذشته به خاطر ورود برخی افراد ناآگاه به عرصه تعزیه‌خوانی و وارد شدن آهنگ‌های خاص، از حالت اولیه خارج شده است و به‌ تدریج این آئین سنتی را از حالت عزاداری خارج کرده و بیشتر جنبه نمایشی به خود گرفته است. و تلاش بر این است که این اشتباهات تصحیح شود.

,

در برخی از نسخه ها، با ورود اسطوره ها دخل و تصرفهایی انجام شده است و از این‌رو برخی از مقتلها در روایات موثق نیستند. لذا خلط معانی و جابجایی اشخاص نیز زیاد وارد شده است. تصحیح نسخ تعزیه اولین بار در زمان قاجار و صدارت امیرکبیر انجام شد. 

,

یکی از محققان و نویسندگان نسخ تعزیه در تفرش:

, یکی از محققان و نویسندگان نسخ تعزیه در تفرش:,

هنوز تحریفات نسخ تعزیه به صورت کامل اصلاح نشده اند

, هنوز تحریفات نسخ تعزیه به صورت کامل اصلاح نشده اند, هنوز تحریفات نسخ تعزیه به صورت کامل اصلاح نشده اند,

رضا حیدری از محققان و نویسندگان نسخ تعزیه و از اساتید تعزیه در گفتگو با خبرنگار ندای تفرش ضمن ابراز تأسف از ورود برخی اشعار و ادبیات به نسخ برخی مقتل‌ها در تعزیه گفت: متاسفانه ورود برخی افراد ناآشنا به سبقه کار تعزیه و حذف برخی ابیات معنادار از نسخ باعث شده تا خلط معانی و جابجایی اشخاص را در این آئین سنتی و مذهبی شاهد باشیم.

, ندای تفرش,

وی ادامه داد: مثلاً در تعزیه حضرت عباس (ع)، آن هنگام که دست آن حضرت قطع می شود آن حضرت(ع) می‌گوید:

,

« یک دم ای قوم جفا جو، دهید مهلت                      دست از جنگ بردارید شما یک ساعت

,

دست من قطع شد پای مرا قطع کنید                       می کشم منت اگر تیر به چشمم بزنید»

,

ولی این دو بیت حذف و با دو بیت از اشعار دیگر جایگزین شده است، آهنگ‌های مبتذل وارد شده باعث شده تا تعزیه از سبک سنتی و مذهبی خود فاصله بگیرد.

,

 

,

, ,

حیدری با اشاره به ورود سایر انحرافات در تعزیه، اظهار کرد: در برخی از نسخ تحریفاتی وجود دارد ولی تلاش برای اصلاح این موارد از مدت‌ها قبل آغاز شده و در حال حاضر بایستی از این امر حمایت شود و برای این منظور باید دست اندرکاران تعزیه را مورد حمایت قرار دهند و اجازه ندهند انحرافات بیشتری به این آیین سنتی و مذهبی وارد شود؛ هر شاعری توان این را ندارد که شعر تعزیه بسراید؛ تعزیه‌خوان زیاد، ولی تعزیه‌دان کم است.

,

این استاد تعزیه افزود: یک تعزیه خوان باید نسبت به دستگاه‌ها و گوشه‌های تعزیه، آشنایی کامل داشته باشد؛ تعزیه ۷ دستگاه موسیقی از جمله سه گاه، ماهور، شور، ابوعطا، اصفهان، بیات ترک، چهار گاه و هر دستگاه ده‌ها گوشه دارد.

,

گفتنی است با توجه به استقبال عموم از این آئین سنتی و مذهبی به خصوص در دهه اول محرم، می طلبد که انحرافات موجود در نسخ برطرف شود.

,

, ,

, ,

  

,

, ,

, ,

 انتهای پیام/

]

به اشتراک گذاری این مطلب!

ارسال دیدگاه