به مناسبت روز داروسازی:

دواخانه از دیروز تا امروز/ عطاری یا داروخانه

دواخانه از دیروز تا امروز/ عطاری یا داروخانه
در زمام قدیم، طبابت و دوا فروشی در سمنان به روش سنتی انجام می شد و سمنانی های قدیم اگر وضع مالی نسبتا خوبی داشتند به سراغ عطاری ها می رفتند. فروش دوا از کارهای اصلی عطاری ها بود تا زمانی که داروهای شیمیایی متداول نشده بود.
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا به نقل از شاخه طوبی، در زمام قدیم، طبابت و دوا فروشی در سمنان به روش سنتی انجام می شد و سمنانی های قدیم اگر وضع مالی نسبتا خوبی داشتند به سراغ عطاری ها می رفتند. فروش دوا از کارهای اصلی عطاری ها بود تا زمانی که داروهای شیمیایی متداول نشده بود.

, شبکه اطلاع رسانی دانا, شاخه طوبی,

 عطار یعنی کسی که به تمام اسامی، خصوصیات و فواید علف و گیاه چه دارویی و چه غیردارویی واقف باشد و نام آنها را از شکل گیاه بشناسد و از طبع و خاصیت هر یک اطلاع کافی داشته باشد. از این رو این گونه عطاری های دوافروش خود نیمچه طبیب بودند که علاوه بر نسخه پیچی کار طبابت هم انجام می دادند که یکی دیگر از اسباب رونق کارشان همین کلینیک مجانی سرپایی شان بود که هم خود را ویزیت کرده و هم دوا تجویز می کردند.

,

در زمان قدیم، ایرانیان در داروسازی تبحر داشتند. آن زمان داروسازان داروهای گیاهی را خشک کرده در هاون می‌کوبیدند و در ظرف‌های مخصوص نگه می‌داشتند. داروهای بدمزه را هم با شیرینی مخلوط می‌کردند تا تلخ نباشد.

,

, ,


داروخانه نیز به مفهوم امروزی وجود نداشت و داروهای شیمیایی رایج در اروپا، در ایران استفاده نمی شد و تمام درمان ها توسط تجویزهای گیاهی حکیم باشی ها صورت می گرفت. این گیاهان را روستایی ها جمع آوری کرده به شهرها می آوردند و بعد از فروختن دارو فروش ها و عطارها در بازار و گذرگاه ها و دکان ها برای بیماران تجویز می کردند. در مواردی که بیمار ابتدا به حکیم باشی مراجعه می کرد، دوافروش، نسخه حکیم باشی را می پیچید و به او می داد.

,
,

, ,

در آن زمان، در دکان های عطاری بر خلاف نامشان همه چیز یافت می شد. جز عطریات، از داروها گرفته تا گیاهان سدر و حنا و زنجبیل و زرشک و کشمش و انواع خوردنی ها.

,

از مشخصه های عطارهای آن زمان قفسه بندی های مرتبی بود که تا زیر سقف از کشو و جعبه پر بود. در کشوها گل و گیاه می گذاشتند و جعبه های مخصوص، قوطی های حلبی و شیشه ای برای ریختن داروهای مایع بود.

,

, ,

ورود نخستین داروی شیمیایی به ایران

,

نخستین داروی شیمیایی پس از شروع بیماری عباس میرزا وارد ایران شد که در آن زمان فتحعلی شاه تصمیم به درمان او از طریق داروهای شیمیایی گرفت و به "کورمک" پزشک اتریشی مقیم ایران دستور داد که داروی مورد نیاز، را از اتریش به ایران بیاورد.
به این ترتیب نخستین داروی شیمیایی به نام «گنه گنه» در آن زمان وارد ایران شد. با گذشت زمان، چند داروخانه ایرانی تاسیس شد که مخصوص استفاده مردم عامی بود و در آن داروهای سنتی که از گیاهان دارویی تهیه می شد، بیشتر به شکل قرص در اختیار مردم قرار می گرفت.

,
,

تاسیس نخستین داروخانه ایرانی

,

نخستین داروخانه ایرانی که به طور مخصوص برای استفاده نظام تاسیس شد و در آن از داروهای شیمیایی استفاده می شد، داروخانه نظامی بود. تمامی تجهیزات و لوازم و اسناد این دواخانه توسط مرحوم هادی خان سرتیپ و به دستور محمد علی شاه قاجار برای وزارت جنگ از یکی از حراجی های اتریشی خریداری و وارد ایران شد.
بدین ترتیب این داروخانه حدود سال های 1233 تا 1239 شمسی در نزدیکی کوچه سراج الملک تهران تاسیس شد. این محل پیش از تعریض خیابان چراغ گاز قراول خانه میدان توپخانه بود.
 

,
,
,

داروخانه های امروزی

,

داروخانه یا دواخانه جای فروش دارو است. عرضهٔ دارو و وسایل بهداشتی در داروخانه‌ها رایج است. در صورتی‌که داروی مورد نیاز خطرناک باشد و یا استفاده از آن نیاز به نظر پزشک داشته باشد، داروخانه حتماً از مشتری نسخه پزشک را درخواست می‌کند. داروخانه باید زیر نظر داروساز اداره شود. در همین راستا، یک داروساز که به آن مسوول فنی داروخانه گفته می‌شود همواره در داروخانه حضور دارد و چگونگی مصرف دارو، عوارض جانبی و موارد دیگر را برای بیمار توضیح می‌دهد. همچنین داروساز می‌تواند در صورت مشاهده تداخل دارویی شدید، از پیچیدن نسخه خودداری کرده و نسخه را به پزشک مرجوع کند.

,

همچنین، دکوراسیون های جذاب، طبقه بندی داروها و بودن چندین نفر برای پاسخگویی به بیمار از امکانات داروخانه ها است.

,

, ,

امروزه کلیه داروخانه های با قابلیت دسترسی به اینترنت می توانند با پرکردن فرم عضویت و سپس تایید مدیر سایت، عضو سامانه شده و با گرفتن کد کاربری و رمز عبور از خدمات متنوع آن بهره مند شوند. از جمله خدمات ارائه شده برای داروخانه های عضو، دریافت اطلاعات دارویی و مسمومیتها با امکان جستجو است. مشاهده فهرست های دارویی، دسترسی به نشانی و شماره تلفن داروخانه ها و شرکتهای پخش و دریافت آخرین اطلاعیه ها در خصوص داروها، قیمت، تعهد بیمه و بسیاری نکات دیگر از جمله خدمات سایت است.

,

, ,

یکی از امکانات قابل توجه برای داروخانه ها مشاهده فهرست داروها با توزیع نامناسب و به اصطلاح دچار کمبود دارویی است. این امکان فراهم شده است تا داروخانه ها با مرور فهرست کمبودهای دارویی، چنانچه برخی از داروهای فهرست را موجود داشتند، داروی مربوطه را علامت بزنند و متقاضیان از طریق سیستم پیام کوتاه، اطلاعات داروخانه دارای موجودی را دریافت و به ایشان مراجعه می کنند.

,

عطاری یا داروخانه؟ 

,

در گذشته تعداد عطاری‌ها و کسانی که گیاهان دارویی را توزیع و طبابت سنتی می‌کردند کم بود این افراد معمولاً سرشناس بودند و از کاربرد و تاثیر گیاهان اطمینان داشتند. در سال‌های اخیر تعداد عطاری‌ها افزایش یافته و تشکلی متولی نظارت علمی بر آنها نشده است. 

,

فعالیت هر فردی که با سلامت افراد سروکار دارد باید تحت نظر وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باشد اما در حال حاضر در ایران عطاری‌ها در سیستم وزارت بهداشت، جایگاه تعریف شده‌ای ندارند و زیر نظر صنف عطاران به فعالیت می‌پردازند که عملکرد آنها هیچ گونه مبنای علمی ندارد. همچنین در کشور ما با وجود زمینه قوی و غنی طب سنتی، اطلاعات دقیقی درخصوص گیاهان دارویی در میان مردم وجود ندارد. در حال حاضر اکثر عطاری‌ها صلاحیت و علم تشخیص داروهای گیاهی را ندارند و نباید در درمان بیماری دخالت کنند. همچنین گیاهان دارویی که در عطاری‌ها عرضه می‌شود، استاندارد نیست و مصرف آن از سوی مردم عوارض و مشکلاتی ایجاد می‌کند.

,

 

,

انتهای پیام/ش

,

 

]

به اشتراک گذاری این مطلب!

ارسال دیدگاه