روستاهای کُردستان/
روستای دولاب، دیاری در دل کردستان با قدمتی 900 ساله
روستای دولاب در 40 کیلومتری جنوب شهر سنندج در دامنه کوه معروف «ئه والان» مابین شهر سنندج و کامیاران، از توابع بخش موچش، منطقه ی اورامان ژاورود شرقی واقع شده است.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از نوای آبیدر، روستای دولاب از شمال به روستای «دیرمولی» و از جنوب به روستای «طاء وسرچی»، از مشرق به روستای «نشورعلیا»، از مغرب به رودخانه سیروان و روستاهای «وصی سفلی و علیا» و از شمال غربی به روستای «بزلانه»، از جنوب غربی به روستای « نزاز» محدود می شود.
دولاب فعلی ظاهرا روستایی به صورت پلکانی و با بافت قدیمی است. تاریخ بنای آن معلوم نیست، هر چند دارای مسجد عبداللهی نمی باشد، اما قدمت آن به بیش از 900 سال پیش می رسد.
به هر حال روستای دولاب احتمالاً از دو روستای قدیمی تر بوجود آمده است:
الف- در زمان قدیم روستایی در«درّه ی غلام ویس» واقع در چناریز انتهای درّه ی «گول کین» «ویه سور» بوده است. در حدود هفتاد سال پیش توسط باغداران که مشغول به کندن و حفاری باغات خود بوده اند اشیائی مانند زیر سیگاری، تنور و… بدست آمده که نشان ازقدمت آن دارد. اهالی این روستای ویران شده، بعداً به دولاب فعلی نقل مکان کرده اند.
ب – از راویان سینه به سینه نقل شده؛ باغات درّه ی نوم، درگذشته روستا، یا به قولی دیگرشهر یهودیان بوده است. دلیل بر صدق این روایت این است که باغداران این منطقه در هنگام کار کشاورزی و حفر زمین به اشیاء قدیمی همانند کاسه، کوزه، ظروف ورشو و خمره های گلی دست پیدا کرده اند.
ج – دلیل و شاهد سوم بر این ادّعا این است، که درحدود سی سال پیش پیر زنی یهودی به نام «ایران خانم» ساکن محله ی آغه زمان سنندج، از دولاب به عنوان زادگاه خود و یهودیان یاد نموده و خاطره هایی از دوران جوانی خود در روستاهای دولاب نیز نقل کرده است. از مستمعین موثق شنیده شده است که چند سال پیش رادیو اسرائیل از باغات «نوم» به عنوان زادگاه و شهر قدیم یهودیان یاد نموده است.
از بزرگان روایت شده اوّلین کسی که روستای دولاب رابنیاد نهاده، فردی به نام «اسفندیار» که مقبره ی آن مرحوم درقبرستان سیّد اسحاق در روبروی روستا واقع شده است.
به هر حال روستای دولاب دارای آب و هوای معتدل کوهستانی و در حدود 160چشمه دائمی دارد. پس به حق شایسته است که نامش دولاب یعنی «دول ئاو» باشد که تنوّع هر چهار فصل و زیبایی های بی نظیر آن را برپیشانی خود حک نموده است. هر فصل ویژگی خاصّ خودش را داراست. در بهار کوه ها، باغ و دشت ها مخملی سبز به تن می آرایند. زمزمه ی چشمه ها و جویبارها با نغمه ی پرندگان روح و روان، چشم و گوش را نوازش می دهند. میوه های رنگارنگ تابستان درکنار چشمه های سرد و خنک، خستگی را ازتن عابران و رهگذران می زداید.
پاییز را، نه قلم قادر به توصیف، ونه زبان تاب بیان، و نه چشم تحمّل دیدن آن همه زیبایی دارد. هزاران رنگ زرد، سرخ، نارنجی و... دیدگان را نوازش می دهند. پاییز عروس فصل ها، تنوّع میوه ها، نسیم جویبارها، غم را از دل ها می رباید و ایّام را به دل رهگذران حلاوتی دیگر می بخشد.
زیبا تر از همه زمستان، آخرین فصل سال با لباس سفید خود همه جارا پاک و یک رنگ می نماید. گویا همه گرد و غبار ایّام را و رنگارنگ بودن دیگر فصل ها را با خود می برد و طبیعت را برای تغییر و تحوّل و رویش و جوانه زدن و توّلد دیگر و زندگی دوباره مهیّا می سازد.
دولاب محلّ پرورش عالمان و بزرگان دینی زیادی درگذشته بوده - که متاسّفانه امروز فقط نام و نشانی از آن ها به یادگار مانده است. مردمان این روستا شافعی مذهب هستند و به زبان کردی و با لهجه ی اورامی صحبت می کنند. این روستا دارای چهار مسجد و خانقاهی متعلّق به دراویش قادریّه می باشد که در پایین روستا واقع شده و قدمت آن به 270 سال می رسد. دولاب دارای آب لوله کشی، برق، تلفن، خانه بهداشت، مدرسه ی ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان است و در حدود 194 خانوار و نزدیک به 720 نفر جمعیّت دارد و به دلیل شرایط سخت و صعب العبور بودن روستا آمار مهاجرت آن بیداد می کند که بیش از 300 خانوار آن اکنون در شهرهای دیگر بخصوص سنندج سکونت دارند.
تنوّع محصولات باغداران دولاب بی نظیر است. شاید کمتر روستایی در کردستان شاهد که این گونه تنوّع میوه باشد. در تولید گیلاس مقام اوّل استانی را داراست، انواع انگور، گلابی، سیب، گردو، زردآلو، آلبالو، شفتالو، انجیر، توت سفید و فرنگی و... را می توان نام برد.
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
جمع آوری به همت بهنام احمد جمالی
انتهای پیام/پ
,
,
,
]
ارسال دیدگاه