ماه مولود در کُردستان و نوای دل نشین دف

ماه مولود در کُردستان و نوای دل نشین دف
مراسم‌ مولودی‌خوانی‌ از قدیم‌الایام‌ در کردستان‌ مرسوم‌ بوده‌ و بسیار باشکوه‌ و پرشور و شوق‌ برگزار می‌شود به طوری که اکثر اقشار جامعه‌ زن‌ و مرد پیر و جوان‌، غنی‌ و فقیر در آن‌ شرکت‌ می‌کنند و آن را ارج می نهند.
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از کُردتودی، اغلب جمعیت یک میلیون و 460 هزار نفری کردستان در شمال غرب کشور عزیزمان، قرن های متمادی است حریم میهن را پاسداری می کنند، اهل سنت و شافعی مذهب هستند و ماه ربیع الاول که به ماه مولود معروف است معنوی ترین و بهترین ماه سال در منظر ساکنین این خطه از ایران زمین است.

 

اعتقاد اهل سنت بر این است که حضرت محمد مصطفی (ص) (صل اله و علیه و اله وصحبه و وسلم) در روز دوازدهم ربیع الاول قدم به عرصه گیتی نهاده است که اهل تشیع معتقدند که هفدهم ربیع الاول است لذا اهل سنت برای جشن مولود احترام فراوانی قایل هستند و ماه ربیع الاول در میان مردم کردستان به ماه مولود معروف شده است.
آیین دف نوازی و مولودی خوانی در وصف حضرت رسول (ص) و تزیین معابر و کوچه ها و خیابان های شهر در میان مردم کردستان اساسی ترین برنامه این ماه است.
کردستانی ها بر این باورند که برگزاری آیین مولودی خوانی در منزل آنها موجب افزایش رزق و روزی و دوری درد و بلا از افراد خانواده می شود به طوری که سعی دارند برنامه های مولودی خوانی خود را در ماه مولود انجام دهند.
البته کردستانی ها به بهانه های آغاز زندگی در منزل جدید،جشن نامگذاری فرزندان، جشن بازنشستگی،بازگشت از حج و ادای نذر نیز آیین مولودی خوانی برگزار می کنند و لی آن چه که به این نام شهرت دارد مولودی خوانی در سالروز میلاد فرخنده پیامبر است .


مراسم‌ مولودی‌خوانی‌ از قدیم‌الایام‌ در کردستان‌ مرسوم‌ بوده‌ و بسیار باشکوه‌ و پرشور و شوق‌ برگزار می‌شود. اکثر اقشار جامعه‌ زن‌ و مرد پیر و جوان‌، غنی‌ و فقیر در آن‌ شرکت‌ می‌کنند و از یک‌ طعام‌ می‌خورند. هماهنگ‌ و همنوا، گوش‌ جان‌ به‌ نغمه‌های‌ زیبای‌ مراسم‌ سپرده‌ و جزیی‌ از کل‌ می‌گردند. مکان‌ اجرای‌ مراسم‌ را با شمع‌ و انواع‌ چراغ‌ منور می‌سازند. عود می‌افروزند تا فضای‌ محیط‌ معطر شود. بر روی‌ سر و دست‌ اهل‌ مجلس‌ گلاب‌ می‌پاشند و مجلسیان‌ صلوات‌گویان‌ تشکر می‌کنند. با وسایل‌ تزیینی‌ محل‌ را زینت‌ داده‌ و با نقل‌ و شیرینی‌ و شربت‌ و غذا از حاضران‌ پذیرایی‌ می‌کنند.
یکی‌ از جلوه‌های‌ جالب‌ و زیبای‌ موسیقی‌ مذهبی‌ را در کردستان‌ می‌توان‌ در ماه‌ ربیع‌الاول‌ که‌ در میان‌ عامه‌ مردم‌ به‌ ماه‌ مولود میلاد حضرت‌ محمد (ص‌) مشهور است‌ مشاهده‌ کرد. در استان‌ کردستان‌ بیش‌ از سه‌ هزار مسجد و تکیه‌ وجود دارد که‌ به‌ جز ماه‌ ربیع‌الاول‌ در یک‌ ماه‌ حداقل‌ یک‌ مولودی‌ در مساجد برای‌ تازه‌تر کردن‌ عهد و پیمانشان‌ با خداوند و حضرت‌ ختمی‌مرتبت‌ محمد مصطفی‌ (ص) برگزار می‌شود و در ماه‌ ربیع‌الاول‌ (ماه‌ مولود) نیز در تمامی‌ مساجد و اکثر منازل‌ مراسم‌ مولودی‌خوانی‌ برگزار خواهد شد.
در کتاب‌ مولود نامه‌ و معراج‌ نامه‌ اثر ملا عبدالکریم‌ مدرس‌ در مورد تاریخ‌ و سنت‌ حسنه‌ مولودی‌خوانی‌ نوشته‌ است‌: «عید مولود پیغمبرصلی‌الله‌ علیه‌ و سلم‌ از سه‌ قرن‌ بعد از هجرت‌ در بین‌ مسلمانان‌ پیدا شد و از آن‌ تاریخ‌ در بین‌ مسلمانان‌ در شهر و روستاها همه‌ ساله‌ روز دوازدهم‌ ماه‌ مولود جشن‌ گرفته‌ شد».
اولین‌ پادشاهی‌ که‌ جشن‌ مولود را برگزار کرده‌ است‌ مظفر ابوسعید پادشاه‌ اربیل‌ (هولیر) عراق‌ بوده‌ است‌. این‌ ذات‌ ارجمند احترام‌ زیادی‌ برای‌ جشن‌ مولود قایل‌ بوده‌ و در هر جشن‌ مولودی‌ مسلمانان‌ را دور هم‌ جمع‌ کرده‌ است‌.


می‌توان‌ دریافت‌ که‌ به‌ جز از مدح‌ و ثنای‌ حضرت‌ محمد (ص)، در این‌ مراسم‌ و پذیرایی‌ از حاضران‌، مجلس‌ سماع‌ نیز فراهم‌ آمده‌ است‌. زندگینامه‌ مشایخ‌ نیشابور در سده‌ چهارم‌ هجری‌ نشان‌ می‌دهد که‌ در این‌ روزگار نیز چنین‌ مجالسی‌ مرسوم‌ بوده‌ و طبق‌ برنامه‌ در روزهایی‌ از هفته‌ و در زمان‌ و مکانی‌ معین‌ برپا می‌شده‌ است‌. درباره‌ مشایخ‌ نیز چنین‌ اطلاعاتی‌ در دست‌ است‌ و گمان‌ می‌رود که‌ این‌ ترتیب‌ در همه‌ جا برقرار بوده‌ و بیشتر کسانی‌ که‌ در این‌ مجالس‌ حضور می‌یافتند از اقشار کم‌درآمد و پیشه‌وران‌ شهرها بوده‌اند.


مطالبی‌ که‌ در مولود نامه‌ خوانده‌ می‌شود از سخنان‌ و اشعار گویندگان‌ و سرایندگانی‌ است‌ که‌ به‌ همین‌ دلیل‌ منظور آثاری‌ را به‌ وجود آورده‌اند و تعداد آنها فراوان‌ است‌.

بعضی‌ از طلبه‌های‌ مستعد که‌ دارای‌ ذوق‌ شعری‌ هستند به‌ شکرانه‌ اجازه‌ گرفتن‌ یعنی‌ ملبس‌ شدن‌ به‌ لباس‌ روحانیت‌ به‌ سرودن‌ یک‌ مولودنامه‌ برای‌ حضرت‌ محمد (ص) . مولودی‌خوانی‌ در کردستان‌ معمولا به‌ منظور یکی‌ از اهداف‌ ذیل‌ برگزار می‌شود:

۱. صرفا به‌ عنوان‌ جشن‌ یا سنتی‌ حسنه‌ و ادای‌ یک‌ وظیفه‌ دینی‌

۲. نذر برای‌ رفع‌ مشکلی‌ قبل‌ یا بعد از آن‌ مثلا طلب‌ شفا برای‌ مریض‌ یا به‌ شکرانه‌ بازگشت‌ سلامتی‌ یا رهایی‌ از تصادفات‌ یا بلایی‌ بزرگ‌، آزاد شدن‌ اسیر یا زندانی‌، به‌ شکرانه‌ پایان‌ تحصیلات‌ یا خدمت‌ سربازی‌ یا احداث‌ ساختمان‌ یا پایان‌ کار درو در روستاها و برداشت‌ محصول‌، به‌ دست‌ آوردن‌ نعمتی‌ چون‌ تشکیل‌ زندگی‌ زناشویی‌ یا تولد فرزند و شغلی‌ مناسب‌ و موارد مشابه‌.

در این‌ مراسم‌ ابتدا چند آیه‌ از قرآن‌ مجید تلاوت‌ می‌شود، بعد از بیان‌ مقدمه‌یی‌، فصلی‌ از «قصیده‌ بردیه‌» خوانده‌ می‌شود، این‌ اولین‌ و معمولی‌ترین‌ آهنگ‌ مولودخوانی‌ است‌. همه‌ آن‌ را می‌دانند و همزبان‌ و همصدا در نوبت‌ خود، شعرهای‌ سربند را تکرار می‌ کنند. این‌ آهنگ‌ به‌ وسیله‌ دف‌، تاس‌، دوطبله‌ و گاهی‌ شمشال‌ همراهی‌ می‌شود. بعد از پایان‌ آهنگ‌، سخنران‌ بحثی‌ را آغاز می‌کند که‌ محتوای‌ آن‌ عظمت‌ قرآن‌ یا شخصیت‌ و رسالت‌ پیامبر (ص‌) یا هر مطلب‌ دینی‌ دیگر است‌ که‌ بیشتر جنبه‌ تشویق‌ مسلمانان‌ برای‌ تازه‌کردن‌ عهد و پیمانشان‌ با خدا را دارد و دادن‌ تعهد دوباره‌ به‌ حضرت‌ محمد (ص‌) که‌ اصل‌ و فلسفه‌ و حکومت‌ مولودی‌ است‌. اگر در اجرای‌ دستورات‌ الهی‌ سستی‌ و رکودی‌ روی‌ داده‌ است‌، تجدید میثاق‌ کرده‌ تا دلها از خواب‌ غفلت‌ بیدار شوند و اعمال‌ خود را با اوامر حضرت‌ محمد (ص‌)تطبیق‌ دهند و از گمراهی‌ و هر آنچه‌ مقام‌ انسان‌ را تنزل‌ می‌دهد نجات‌ یابند.

بعد از آن‌ موضوع‌ اصلی‌ مولود نامه‌ شروع‌ می‌شود و آن‌ تاریخچه‌یی‌ است‌ قبل‌ از تولد حضرت‌، یعنی‌ ازدواج‌ پدر و مادر ایشان‌ و بعد از تولد، دوران‌ کودکی‌ و نوجوانی‌ و جوانی‌ و شناخت‌ خدا و عبادات‌ و چگونگی‌ بعثت‌ و نیز یادآوری‌ اینکه‌ حضرت‌ مدت‌ ۱۳ سال‌ در مکه‌ ایمان‌ و عقیده‌ و باور را در قلب‌ و روح‌ مردم‌ نهاد «دعوت‌ به‌ اسلام‌» و بیان‌ اذیت‌ و آزار مشرکین‌ و کفار که‌ حضرت‌ بسیاری‌ از یاران‌ را به‌ اطراف‌ می‌فرستد و بعد خود نیز هجرت‌ می‌فرمایند .

در پایان‌ با خواندن‌ خطبه‌ الوداع‌ که‌ آخرین‌ خطبه‌ پیامبر (ص) است‌، حاضران‌ به‌ احترام‌ حضرت‌ به‌ پا می‌خیزند و رو به‌ قبله‌ ایستاده‌ آهنگ‌ «یا محمد مصطفی‌» را می‌خوانند و نیز برای‌ حاضران‌، شفای‌ بیماران‌، ترقی‌ اسلام‌ و موارد دیگر بطور دسته‌جمعی‌ در فضایی‌ سرشار از سرور و قلبهایی‌ پر از محبت‌، ایمان‌ و معنویت‌ و اخلاص‌ به‌ پیغمبر (ص)، دسته‌جمعی‌ دعا خوانده‌ می‌شود.

گزارش:کاوه امجدی

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, کُردتودی,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,

انتهای پیام/پ

]

به اشتراک گذاری این مطلب!

ارسال دیدگاه