خسروپناه: اعتکاف، تمرین جهاد معنوی و مقدمه جهاد علمی است
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در نشستی با معتکفان مسجد امام کاظم (ع) شهرک شهید چمران تهران، با اشاره به حساسیت لحظات پایانی اعتکاف و فرصت استجابت دعا، اعتکاف را یکی از مهمترین جنبشهای فرهنگی و معنوی پس از انقلاب اسلامی خواند و از رشد چشمگیر آن در سالهای اخیر خبر داد.
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ حجتالاسلام والمسلمین عبدالحسین خسروپناه، تصریح کرد: شورای عالی انقلاب فرهنگی سه سال پیش ستاد ملی اعتکاف را تصویب کرد و از آن زمان، بهویژه در سالهای اخیر، اعتکاف رشد چشمگیری داشته است. در سال گذشته، بیش از یک میلیون و دویست و پنجاه هزار معتکف در سراسر کشور داشتیم که حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد آنها دانشآموزان بودند.
استاد خسروپناه با اشاره به تجربه شخصی خود از اعتکاف در سالهای گذشته از جمله حضور در جمع نخبگان دانشگاهی و روحانیت امسال را بهعنوان یکی از بهترین تجربههای معنوی خود توصیف کرد. وی گفت: حضور در میان شما دانشآموزان و نوجوانان، یکی از بهترین اتفاقات سال بود. چرا که در این سن و سال، رذائلی، چون ریا، خودنمایی و تصنع هنوز در وجود شما شکل نگرفته و ظرفیت معنویتان همچنان پاک و شفاف است.
استاد خسروپناه با تأکید بر اهمیت اعمال مستحبی در روزهای پایانی اعتکاف، بهویژه در روز سوم که روز ایام البیض و سالروز شهادت حضرت زینب (س) است، گفت: ریشههای معنوی این روز بسیار عمیق است.
وی بهطور ویژه بر نماز شب بهعنوان یکی از ارزشمندترین اعمال مستحبی تأکید کرد و گفت: هر کسی که درجات معنوی بالایی طی کرده، یکی از مهمترین عوامل آن، قیام در نیمههای شب و ادای نماز شب بوده است. حتی شهید حاج قاسم سلیمانی، در میان خستگیهای سنگین عملیاتی، حتی اگر نماز شب را بهصورت نشسته ادا میکرد، از آن غافل نمیشد.
نقش اذکار و نوافل در تعالی معنوی مؤمن
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در جمع معتکفین، با اشاره به جایگاه اذکار، استغفار و اعمال مستحبی، بر نقش این اعمال در رشد و تعالی معنوی انسان تأکید کرد.
استاد خسروپناه سپس با اشاره به حدیث معروف قرب نوافل از پیامبر اکرم (ص)، گفت: این حدیث نشان میدهد که اعمال مستحبی، پس از انجام واجبات، چگونه انسان را به مقامات بلند قرب الهی میرساند و جایگاه مؤمن را نزد خداوند متعال ارتقا میدهد.
وی در ادامه سخنان خود تأکید کرد: مؤمن تنها با انجام واجبات به خدا نزدیک نمیشود، بلکه با انجام نوافل و اعمال مستحبی به مرحلهای میرسد که محبوب خداوند میشود. وی گفت: با واجبات، انسان به خدا تقرب پیدا میکند، اما با مستحبات، خداوند او را دوست میدارد و انسان محبوب خدا میشود.
وی با اشاره به تفاوت محب خدا بودن و محبوب خدا شدن افزود: یک وقت انسان خدا را دوست دارد، اما مرتبه بالاتر آن است که خداوند بندهای را دوست بدارد. اعمال مستحبی مانند روزههای مستحبی، اعتکاف، اعمالامداوود، نماز شب و سایر نوافل، انسان را به این مقام میرساند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی خطاب به معتکفین گفت: شما با انجام اعتکاف، وارد دایره محبوبان خدا میشوید؛ چراکه اعتکاف، عبادتی مستحبی و خالصانه است که انسان را در مسیر محبت الهی قرار میدهد.
استاد خسروپناه در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به سیره شهید دکتر محسن فخریزاده، از او بهعنوان نمونهای از جمع میان علم، مدیریت، مجاهدت و معنویت یاد کرد و گفت: زمانی که مسئولیت ریاست مؤسسه حکمت و فلسفه ایران را برعهده داشتم، جلسهای با موضوع فلسفه و فیزیک برگزار کردیم. شهید فخریزاده شخصاً تماس گرفت و اعلام کرد که مایل است در این جلسات شرکت کند. در دیدار اولیه متوجه شدم که استاد فیزیک است، اما با وجود آنکه فلسفه را بهصورت رسمی نخوانده بود، ذهنی کاملاً فلسفی و مطالعات عمیقی در این حوزه داشت.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی خاطرنشان کرد: این جلسات علمی بهصورت منظم، گاهی هر هفته و گاهی دو هفته یکبار، بیش از چهار سال ادامه داشت و در آن مباحث عمیقی درباره زمان، حرکت و جسم در فلسفه و فیزیک مطرح میشد. نتیجه این گفتوگوها بعدها در قالب کتابی با محوریت فلسفه و فیزیک منتشر شد که با همکاری دانشگاه آزاد اسلامی به چاپ رسید.
استاد خسروپناه با بیان اینکه شهید فخریزاده همواره در معرض ترور و حتی ربایش قرار داشت، گفت: با وجود این تهدیدها، مدیری بسیار موفق بود؛ دانشمندان را گرد هم جمع میکرد، قدرت حکمرانی علمی داشت و نیازهای دفاعی و هستهای کشور را بهخوبی شناسایی میکرد. در دوران شیوع کرونا نیز ایده اولیه تولید واکسن فخرا از سوی او مطرح شد.
حجتالاسلام والمسلمین خسروپناه در ادامه با بازگشت به حدیث قرب نوافل گفت: خداوند در معراج به پیامبر (ص) میفرماید که مؤمن با واجبات به من نزدیک میشود و با مستحبات محبوب من میگردد. وقتی بنده محبوب خدا شد، خداوند میفرماید: گوش او میشوم که با آن میشنود، چشم او میشوم که با آن میبیند، زبانش میشوم که با آن سخن میگوید و دستش میشوم که با آن عمل میکند.
وی تصریح کرد: این همان مقامی است که در وصف امیرالمؤمنین (ع) با عناوینی، چون یدالله، عینالله و وجهالله یاد میشود. مؤمنی که به این مرتبه برسد، نگاهش الهی میشود، سخنش الهی است و حقایقی را در عالم میبیند که انسانهای عادی قادر به درک آن نیستند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی افزود: در ادامه حدیث آمده است که اگر چنین بندهای مرا بخواند، دعایش را اجابت میکنم و اگر از من چیزی بخواهد، به او عطا میکنم. این مقام، ثمره انجام واجبات و استمرار در نوافل است.
وی با طرح پرسشی تأملبرانگیز گفت: اگر جامعهای از مؤمنان به چنین مقامی برسند، آیا در برابر دشمن شکست میخورند؟ نمونه آن را در تاریخ میتوان دید؛ در جنگ بدر پیروزی حاصل شد و در اُحد، به دلیل فاصله گرفتن از این معیارها، شکست رقم خورد.
پیروزی از آنِ مؤمنان است؛ از بدر تا انقلاب اسلامی
استاد خسروپناه در ادامه سخنان خود با اشاره به نقش ایمان مؤمنان در پیروزیهای تاریخی اسلام گفت: نمونه روشن این حقیقت، جنگ بدر است؛ جایی که مؤمنان با وجود کمترین امکانات، در برابر دشمنی چند برابرِ خود به پیروزی رسیدند.
وی با تشریح شرایط جنگ بدر افزود: در آن نبرد، تعداد دشمنان حدود هزار نفر بود، در حالی که شمار مؤمنان تنها ۳۱۳ نفر بود. دشمنان از اسب، شتر، شمشیر، نیزه و سپرهای فراوان برخوردار بودند، اما مؤمنان امکانات بسیار محدودی داشتند؛ شاید تنها چند شمشیر و چند سپر. با این حال، دشمن وقتی مؤمنان را میدید، آنان را بسیار پرشمار تصور میکرد.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی تصریح کرد: این همان جایی است که امدادهای غیبی و یاری ملائکه وارد میدان شد. خداوند مؤمنان را یاری کرد و پیروزی رقم خورد. این یک قاعده است؛ اگر مؤمن باشیم، شک نکنید که پیروزی از آنِ مؤمنان است، هرچند ظالمان همیشه وجود دارند.
استاد خسروپناه با اشاره به وضعیت جهان امروز گفت: جهان پر از ظلم و جور میشود، اما این به معنای فراوانی ظالمان نیست؛ بلکه ساختارهای ظلمزا گسترش مییابد. در نهایت، با ظهور حضرت ولیعصر (عج)، جهان سرشار از عدل و داد خواهد شد.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی سپس با اشاره به تاریخ معاصر ایران گفت: این انقلاب در مقاطع متعددی در آستانه شکست ظاهری قرار گرفت. آمریکاییها با هواپیما و هلیکوپتر به طبس آمدند، اما به قدرت الهی شکست خوردند. گروهکهای تروریستی مانند منافقین و کومله بیش از ۲۳ هزار نفر از مردم و مسئولان ما را ترور کردند.
وی با اشاره به فعالیتهای مؤسسه هابیلیان افزود: نمایندگان این مؤسسه، که توسط فرزندان شهدا از جمله فرزند شهید هاشمینژاد تأسیس شده، گزارشی از شناسایی و مستندسازی شهدای ترور ارائه دادند. ۲۳ هزار شهید ترور، واقعیتی است که نشان میدهد این کشور تا چه اندازه در معرض تهدید بوده است.
خسروپناه ادامه داد: در دوران دفاع مقدس، عملاً با یک جنگ جهانی روبهرو بودیم. صدام تنها نبود؛ آمریکا، شوروی سابق و بسیاری از کشورها با پول، سلاح، اطلاعات و حتی سلاح شیمیایی از او حمایت کردند، اما ایران اسلامی پیروز شد. این پیروزی، ثمره ایمان مؤمنان و خون شهدا بود.
وی با اشاره به شرایط کنونی منطقه تصریح کرد: امروز نیز نوعی جنگ احزاب شکل گرفته است، اما اگر مؤمن واقعی باشیم، اهل صبر، استقامت، اندیشه و تولید علم باشیم، قطعاً نصرت الهی شامل حال ما خواهد شد.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی مهمترین وظیفه مؤمنان را چنین برشمرد: انجام واجبات، اهتمام به مستحبات، احترام به پدر و مادر و اخلاق نیکو، همه مهماند، اما در کنار اینها، درس خواندن و عالم شدن یک وظیفه اساسی است. ما به عالمِ مؤمن نیاز داریم.
وی با اشاره به نقش شورای عالی انقلاب فرهنگی در توسعه علم و فناوری گفت: یکی از مأموریتهای اصلی این شورا، رشد علم و فناوری است. ۲۳ سال پیش در حوزه نانوتکنولوژی تقریباً هیچ جایگاهی نداشتیم، اما امروز در رتبههای چهارم یا پنجم جهان قرار داریم. این پیشرفت، حاصل سیاستگذاری علمی، اسناد بالادستی و تلاش دانشمندان جوان کشور است.
خسروپناه افزود: امروز نیز در حوزههایی مانند هوش مصنوعی، میکروالکترونیک، اپتیک و فوتونیک، لیزر، رایانش کوانتومی، زیستفناوری کوانتومی و ارتباطات کوانتومی، کارهای بزرگی در حال انجام است؛ بخشی از این فعالیتها را حتی نمیتوان بیان کرد. این مسیر را دانشمندانی طی میکنند که میتوانستند بهراحتی در دانشگاههای آمریکا، کانادا و اروپا فعالیت کنند، اما بهدلیل ایمان و تعهد، ایران را انتخاب کردهاند.
وی تأکید کرد: هرچه قدرت علمی کشور افزایش یابد، ثروت و اقتدار ملی نیز بیشتر خواهد شد. اما آنچه مهمتر است، عالمِ مؤمن و مدیرِ مؤمن است؛ مدیری که دنبال رانت و فساد نمیرود و خستگی را بهانه ترک مسئولیت نمیکند. مجاهد واقعی کسی است که جهاد را در علم، مدیریت و خدمت معنا کند.
دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در پایان، ضمن دعا برای سلامتی حاضران، از مسئولان وزارت دفاع، دستاندرکاران شهرک شهید چمران، همه مشارکتکنندگان در برگزاری مراسم و بهویژه پدران و مادرانی که زمینه حضور فرزندانشان را در این فضای معنوی فراهم کردند، قدردانی کرد و گفت: رضایت و همراهی خانوادهها بسیار ارزشمند و تأثیرگذار است.
ارسال دیدگاه