امامزاده بی بی زبیده در دماوند

به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا،بنااهای مذهبی و اماکن متبرکه که یکی از عوامل ماندگاری و بقای فرهنگ اسلام و تشیع است.مرقد امامزادگان واجب التعظیم مانند پرچم های هدایتی هستند که دل ها وجان های شیفته را به راه حق هدایت می کنن و میدان جذب و جلب دل های عاشقی هستند که هر ساله میلیون ها نفر از مردم شهرها و روستاهای ایران اسلامی را به سوی خود می کشاند.

براساس این گزارش، اگر به منطقه ی دماوند نگاه کنید.در ایام مختلف مذهبی مانند ماه رمضان و بویژه ایام محرم و شبهای جمعه، حلقه های معنویت و کاروانهای ارادت را می بینیم که عاشقانه و دلباخته به این ییلاق های روح و جان می روند و به آرامش روحی می رسند، نیازها عرضه می کنند و حاجت ها می گیرند.

درباره چرایی و چیستی وجود هزاران امامزاده در ایران اسلامی بحث و سخن فراوان است و تحلیل جداگانه و تفصیلی را می طلبد.

شهرستان دماوند به دو علت مهم: ۱- قرار گرفتن بر سر راه مشهد ازدو جاده طبرستان و قومس ( سمنان و …) و ۲-  نزدیکی و همجواری به طبرستان به علت حکومت چندین ساله علویان از وجود پرفیض مقابر و مرقدهای نورانی این مشعل های نورانیت بهره مند است.دماوند در میان استان تهران جزء مناطقی است که بیشترین امامزادگان را در خود جای داده است.

نگارنده با نگاهی گذرا به برخی مقالات ومنابع – که دست اول هم نیستند – اشاره ومعرفی گذرایی به امامزادگان زن در منطقه ی دماوند دارد.قبل از معرفی این امامزادگان چند نکته گفتنی و شنیدنی است.

۱-     منظور از امامزاده فرزند بلافصل امامان معصوم نیست، بسیاری از مردم به اشتباه تصور می کنند این امامزادگان فرزندان بدون واسطه ائمه هستند.همین تصور اشتباه موجب برخی توهمات و سوالات نابجا شده است.مثلا در هر کجای ایران که قدم می گذارید از مردم می شنوی که این امامزاده برادر یا خواهر امام رضا(ع) و فرزند موسی بن جعفر است. در حالی که ابن رسول الله یا بنت رسول الله  به نوادگان پیامبر و ائمه همه خطاب می شود.

به عنوان مثال ما امام زمان (عج) را که نواده هشتم رسول الله است با خطاب « یابن رسول الله» صدا می زنیم .از این رو دوباره این امامزادگان آنچه در میان مردم مشهور است که مثلا بی بی زبیده خواهر امام رضا (ع) است صحت ندارد.بله! بی بی زبیده از نوادگان آن حضرت است.

۲-     در منطقه دماوند قدیمی ترین امامزاده ، امامزاده محمد شلمبه است – بنا به تحقیق نگارنده – که به قرن دوم هجری می رسد.حتی امامزاده هاشم (ع) نیز با امام مجتبی (ع) واسطه دارد یعنی تقریبا به اواخر قرن سوم یا اوایل قرن چهارم هجری مربوط می شود.بسیاری از امامزادگان در منطقه ی ما عالمان و فقیهان بزرگواری بوده اند که افتخار سیادت داشته اند و پس از وفات بر مقابر آنان بارگاه ساخته شده است.مانند امامزاده گته میر ( قرن ۸ و ۹ هجری).

۳-     همه می دانیم فرزندان بلافصل ائمه – به شرط تقوی و عدالت – در مقام و منزلت شانی بس والا داشته و هیچکدام از بزرگان دین باآنان قابل مقایسه نیستند.

اما پس از آن چه بسیار امامزادگانی هستند که با ۱۰ یا ۱۵ واسطه مقامی بس والاتر از امامزادگانی با ۶ واسطه دارند مثل امامزاده گته میر که علاوه بر شان سیادت، مقام فقاهت و قضاوت داشته است.

۴-     بسیاری از امامزادگان کنونی در منطقه ی ما یا در سایر شهرهای کشور فاقد شجره نامه هستند و به این دلیل در مورد شخصیت آنها و این که امامزاده هستند یا نه، اظهار نظر قطعی نیازمند مدارک معتبر و بررسی های تاریخی فراوان است.

۵-     اکثر امامزادگان زن در منطقه ما  منسوب به موسی بن جعفر (ع) هستند.

۶-     وجود سرداب در اغلب امامزاده ها به عنوان محل اصلی قراردادن جسد به چشم می خورد.

۷-     بررسی های بعمل آمده در مورد بقعه های شریفه زنان در منطقه ما نشان می دهد که اکثر بناها دردوران صفویه و قاجار مرمت و بازسازی شده اند.

در شرق تهران یعنی ازجاجرود تا انتهای فیروزکوه حدود ۸۰ امامزاده وجوددارد از جمله در فیروزکوه نیز مقابر امامزادگان زن به چشم می خورد .مانند: امامزادگان معصومه سلیمان و بی بی (جلیزجند) ، امامزاده بی بی (اندور) ، بی بی خوشنام( فیروزکوه) ، امامزاده عبداله و مریم ( سیاه ده) ، حلیمه خاتون ( شادمهن).

به مرور تمامی امازدگان شهرستان دماوند را معرفی خواهیم نمود:

امامزاده بی بی زبیده: در منتهی الیه دهستان مراء در فاصله یازده کیلومتری جنوب شرقی روستای خرم ده ( آخوربدین) و در محدوده روستای کاجان و دردامنه ارتقاعات صخره ای قره آقاج واقع شده است که از هر طریق جاده ای که چند سال است وضعیت بهتری یافته است قابل دسترسی است.

آن حضرت از نوادگان امام موسی کاظم(ع) است و تبار پاک ایشان برروی سنگ مرقدشان آمده است. سبک معماری و طرز قرار گرفتن ساختمان امامزاده در دل کوه، به آن ویژگی منحصر به فرد داده است. این امامزاده در میان مردم به خواهر امام رضا(ع) مشهور است (که درست نیست) . اما آنچه مهم است این که مرقد تابناک منشا بسیاری از برکات و کرامات بوده است که مردم منطقه  از روستاهای مختلف شهرها  – حتی شهرهای دیگر – برای زیارت و عرض حاجت به این مکان مقدس می آیند.

امامزاده بی بی زبیده در روستای خرم ده نیست بلکه در مراتع و ارتفاعات متعلق به این روستا واقع شده است. امامزاده بی بی زبیده در فاصله‌ای ۱۱ کیلومتری جنوب شرقی روستای خرم ده از طریق جاده خاکی منتهی به آن و در فاصله ۴۶۶۰ متری (از طریق G.P.S) و در امتداد روستاهای جوزدرخت، ورجه و در دامنه ارتفاعات صخره‌ای قراقاج و این در ۳۵ درجه و ۳۶ دقیقه و ۰۵٫۶ ثانیه عرض جغرافیایی و در ۵۱ درجه و ۵۹ دقیقه و ۲۲٫۹ ثانیه طول جغرافیایی و در ارتفاع ۲۰۱۲ متر از سطح دریا قرار دارد.

بنای امامزاده بی بی زبیده شامل اتاقی است که در جهت شمالی-جنوبی و در زیر قطعه سنگ بسیار بزرگی که دیوار شرقی و سقف آن را تشکیل داد، بنا شده است. مصالح بنای اصلی از سنگ لاشه وملات ساروج ساخته شده و دارای ۲ در ورودی در شمال و جنوب می‌باشد. امروز در ضلع شمالی و جنوبی امامزاده دو اتاق جدید با استفاده از سیمان و سنگ لاشه بناشده و مجموعه را تکمیل کرده است. نمای خارجی کلیه بناها با سیمان سیاه و نمایید داخلی نیز با گچ و رنگ سبز اندود شده اما کاملاً سیاه می‌باشد. در ضلع غربی امامزاده استخرهایی ایجاد کرده‌اند و در کنار آن ۶ درخت کهنسال جنگلی، سال‌های سال شاهد راز و نیاز زوار فراوانی می‌باشد که به محل مراجعه می‌نمایند. در ضلع جنوبی امامزاده، کوه صخره‌ای مرتفعی وجود دارد که از بالای آن آبشار بسیار زیبایی مجموعه را مصفا کرده است. بر سنگ مزار امامزاده که قدمت چندانی ندارد سوره انا انزلناه و در پایان آن عبارت مرقد مطهر بی بی زبیده از نوادگان موسی‌بن‌جعفر حک شده است.

منابع: سفیر خون

انتهای پیام/ی