بازی حماسی و حماسه بازی
سالروز صعود تاریخی بهجام جهانی۹۸
امروز دیگر فوتبال آن تقدس را ندارد. زمانه هم دیگر آن قدر مقدس پرور نیست. هرچند در این زمانه چیزهایی زیادی برای دوست داشتن وجود دارد اما در آن زمان بچه های مدرسه فقط از فوتبال صحبت می کردند و داشتن یک توپ قانونی منتهای آمال بود...[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا به نقل از صاحب نیوز، هشتم آذرماه یادآور یک خاطره شیرین است. خاطره ای که در عرف رسانه ای به «حماسه ملبورن» شهرت دارد، جایی که فوتبالیست های ایران با عبور از تیم قدرتمند استرالیا توانستند پس از ۲۰ سال به جام جهانی راه یابند.
, شبکه اطلاع رسانی دانا, صاحب نیوز,خاطره آن روز بی شباهت با درخشش های ورزشی این روزها نیست. موفقیت های غرورآفرین در والیبال، بسکتبال، کشتی، فوتبال و فوتبال ساحلی یکی پس از دیگری مردم را خوشحال و مسرور می کند. اگرچه برد یا باخت تیم های ورزشی در چرخ توسعه و رفاه اقتصادی مردمان تأثیری ندارد اما فراموش نکنیم که بنیان پیشرفت و رشد آدمی بر عزت نفس است. آن جایی که نام ایران پرآوازه می شود و ایرانی با افتخار سینه اش را جلو می دهد، می تواند برای نفوس تولید عزت کند. این عزت نفس در ادامه برای حیات یک ملت، لازم است و در زندگانی ایجاد شور و نشاط می کند.
,
, ,
, , شادمانی مردم در سال ۷۶ پس از یک پیروزی ورزشی با خوشحالی امروز ما پس از افتخارات اخیر شباهت هایی وجود دارد. مهم ترین شباهت آن در این واقعیت است که هر دو در زمانی رخ دادند که مردمان، یک دوره ناخوشایند اقتصادی را طی می کردند. در هر دو زمان مردم زیر بار تورم های ۴۰ و ۵۰ درصدی بودند و تقریبا آحاد جامعه از وضعیت نابسامان اقتصادی شاکی بودند. درست در زمانی که این موج شکایت و ناامیدی در جامعه محسوس بود، تیم های ورزشی به مدد روحیه ایرانیان آمدند و برای مردم هیجان و شادمانی هدیه آوردند. مردم نیز این دم را غنیمت شمردند و بسیاری از ایشان وضعیت پیش آمده را موهبتی دانستند که می توان به واسطه آن لبخند زد و هنوز به آینده امیدوار ماند. به یاد بیاورید که سال ۷۶ سالی بود که ایران تورم بی قاعده دو سال قبل خود را تحمل نموده بود و سال ۹۲ نیز میراث دار بی قاعدگی اقتصاد بوده است. در هر صورت پیروزی های ورزشکاران آمدند و ایرانیان دلشاد شدند.
,اما در این میان تفاوت هایی نیز وجود دارد. در سال ۷۶ یعنی در زمان پیروزی بر استرالیا، تمرکز هرم جمعیتی کشور بر سنین نوجوانی و جوانی بود. کسانی که فوتبال را دوست داشتند و آن را پیگیری می کردند، طبیعتا اکثرا از سنین راهنمایی، دبیرستان و دانشگاه بودند. بنا بر انفجار جمعیت دهه ۵۵ تا ۶۵ دقیقا پیروزی بر استرالیا زمانی رخ داد که نبض جمعیتی ایران در سن فوتبال دوستی قرار داشت.
,نکته دیگر این که فوتبال در آن زمان اساسا با فوتبال در زمان فعلی فرق داشت. در آن زمان بر خلاف زمان حال، کودکان و نوجوانان عمدتا ساعات فراغت را در کوچه سپری می کردند و تا جایی که به یاد دارم، فوتبال تنها گزینه موجود آن روزگار بود. بچه ها از هر طبقه و قشری می توانستند فوتبال بازی کنند و اکثرا دوست داشتند که با یکدیگر فوتبال بازی کنند. این دقیقا خلاف جریان امروز ماست. با رشد ابزار و رفاه اقتصادی و اجتماعی کم کم هر کسی می توانست به دنبال علاقه های خاص خود برود و حالا دیگر این طور نیست که بچه های شهر فقط دنبال فوتبال باشند بلکه آن ها گزینه های متفاوتی برای تفریح دارند. پس آن زمان فوتبال بسیار مهم بود زیرا تقریبا بی رقیب بود و امروز این چنین نیست هر چند امروز نیز فوتبال پر طرفدارترین است اما آن روزگار فوتبال برای نسل انفجار جمعیت جایگاه دیگری داشت.
,به تفاوت اساسی سال ۷۶ و سال ۹۲ برگردیم و آن جوان بودن جمعیت است و این که دقیقا سن فوتبال دوست ها همان تمرکز جمعیت آن زمان ایران بود. هنگامی که این واقعیت با یک موضوع سیاسی دیگر نیز ترکیب شود، بحث جذاب و کمی پیچیده می شود. سید محمد خاتمی با ۲۰ میلیون رأی در انتخابات شش ماه پیش پیروز شده بود. عمده طرفداران خاتمی نسل جوان بودند. از طرفی مجموعه نظام جمهوری اسلامی خطراتی را برای آینده احساس می کرد. خاتمی اکنون در اوج محبوبیت بود و جوانان گرایش بالایی به او داشتند و خاتمی حرف هایی جدیدی می زد که می توانست در ادامه مشکل آفرین باشد. پس باید چاره ای اندیشیده می شد…
,و فوتبال کم هزینه ترین راه حل بود. اگر جوان ها به فوتبال سرگرم شوند، میزان توجهشان به امور سیاسی کمتر می شود. این حاصل نگاهی بود که به چشم تهدید به جوانان می نگریست. البته ابتکار جدیدی هم نبود. کشورهای سرمایه داری نیز سال ها از این ایده برای کنترل افکار عمومی جوانانشان استفاده می کنند. از لیگ فوتبال و بسکتبال گرفته تا ستارگان سینما و موسیقی. ایران نیز ناخودآگاه در این شیب قرار گرفت و به سرعت به سمت ترویج فوتبال پیش رفت. شاید هم ماجرا به این حساب شدگی نباشد و شاید اصلا دستی در کار نبوده و این گونه ترویج افراطی فوتبال از سر بی برنامگی رخ داده است اما در هر صورت اثرش یکی است و فوتبال دوستی می تواند بخشی از توجه قشر جوان را به خود معطوف کند و این به معنای فروکاستن از قدرت گروهی است که برای آرای دگراندیشانه خود بر نسل جدید حساب باز کرده اند.
,در این میان یک اتفاق عجیب دیگر هم رخ داد که به طرز معجزه آسایی به رشد فوتبال دوستی در ایران کمک کرد و آن هم وقایع خارق العاده ای بود که به یک باره رخ می داد و آدمی برای توجیه آن هیچ راهی نداشت جز آن که چنین شگفتی و خرق عادتی را به خداوند و اولیای خداوند نسبت دهد. جایی که ایران به یک باره پس از یک تاریخ ناکامی، با سه گل عربستان را در هم می کوبد و بلافاصله پشت سرش کره جنوبی را با شش گل تار و مار می کند. آن جاست که «کلید اسرار» وار باید برای این موفقیت ها پی عاملی معنوی بگردی. پیروزی به دعا نسبت داده شد و این که خداوند به ساق های بازیکنان و دست های مردم نظر لطف دارد. حالا دیگر مقدس شدن فوتبال نیز به رشد و ترویج قارچ گونه اش کمک می کرد.
,پیوند فوتبال و مسائل معنوی از یک طرف و تاکید حاکمیت برای ترویج هر چه بیشتر فوتبال و فوتبالیست از طرف دیگر، فوتبال را به سرعت از یک ورزش، مسابقه و یا سرگرمی فراتر برد و به مقوله ای تبدیل کرد که می توان در تلاطم های سیاسی اجتماعی بر روی آن حساب کرد.
,این ها تفاوت های فوتبال ۷۶ با این زمان است. امروز دیگر فوتبال آن تقدس را ندارد. زمانه هم دیگر آن قدر مقدس پرور نیست هر چند هنوز هم فوتبال مهم است. در هر صورت در این زمانه چیزهایی زیادی برای دوست داشتن وجود دارد اما در آن زمان بچه های مدرسه فقط از فوتبال صحبت می کردند و داشتن یک توپ قانونی منتهای آمال بود. این دلیلی است که می گویم، فوتبال برای جوان های نسل انفجار جمعیت مقدس بود.
,اگرچه پیروزی بر استرالیا در هشتم آذر آن سال با پیروزی های امسال هر دو می توانند مرهمی برای کاهش دردهای ملت باشند اما باید پذیرفت که با گذشت ۱۶ سال در فهم ما از وقایع تفاوت هایی پیش آمده است و این فهم های متفاوت کاربردهای مختلفی را از پدیده پیروزی در فوتبال به ما داده است.
, اما باید پذیرفت که با گذشت ۱۶ سال در فهم ما از وقایع تفاوت هایی پیش آمده است و این فهم های متفاوت کاربردهای مختلفی را از پدیده پیروزی در فوتبال به ما داده است.,گزارش:محمود فروز بخش
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه