بوی گلاب بردسیر را عطرآگین کرد
برداشت گل محمدی از ۲هزار و ۹۰۰ هکتار در شهرستان بردسیر
وقتی صحبت از گلاب و گلاب گیری می شود، شهر کاشان و مراسم این شهر در ذهن همه تداعی می شود اما شاید برای بسیاری جالب باشد که بدانند لاله زار بردسیر هم جشنواره گل و گلاب دارد و هم گلاب گیری.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از هزار نیوز ، ردیبهشت که می شود، گل های محمدی با آن بوی جادویی و مسحورکننده شان به چیدن می رسند و آیین گلابگیری آغاز می شود.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, هزار نیوز ,,
برداشت گل محمدی هر ساله از اواسط اردیبهشت ماه شروع می شود و تا پایان خرداد ادامه دارد. مراسم گلابگیری هر سال، هزاران نفر را به مناطق گل خیز لاله زار بردسیر می کشاند.
,,
شهرستان بردسیر از لحاظ سطح زیر کشت گل محمدی بعد از شهرستان کاشان رتبه دوم کشور را دارامی باشد .
,
, , ,
تاریخچه گلاب گیری
مطالعه تاریخ نشان می دهد که ایرانیان از نخستین تولید کنندگان گلاب و عطر در جهان هستند که این کار در سرزمین پارس صورت می گرفته است.
قدیم ترین ذکر نام این صنعت در میمند در کتاب کتاب صورالاقلیم نوشته ابوزید سهل بلخی (۳۲۲ هـ ق) است که چنین آورده است:
«. . .جور از نواحی اردشیرخوره و قصبههای آن جور و میمند است . . . و گلاب پارس از آن خیزد و به دریابار و حجاز و یمن و شام و مصر و مغرب و خراسان برند . . .»
,
,
,
جور همان شهرستان تاریخی فیروزآباد است که گلاب میمند به نام آن نیز مشهور بوده و چنانکه ذکر شد در خارج ایران معروفیت داشته است، به طوری که در برخی از کتابهای قدیم از آن به نام «ورد جوری» نام برده شده است که در دوره رونق تاریخی منطقه یکی از کالاهای عمده تجارت شده در میمند محسوب می شده است.
,
روش های گلاب گیری
گلاب گیری در ایران به دو صورت صنعتی و سنتی انجام می شود. فرایند گرفتن گلاب از گل محمدی با وسایل و قطعات خاص و ویژه ای انجام می شود که مهمترین آن یک دیگ بزرگ است که به آن مخزن آب و گلاب هم گفته می شود. این دیگ بزرگ از جنس مس است و یک کلاهک مسی یا سفالی هم دارد.
,
,
,
به سر دیگ، دو عدد لوله انتقال دهنده بخار وصل شده که نام آن «نیچه» است. «نیچه» آلومینیومی است و ماموریت دارد بخار حاصل از جوشیدن آب و گل را انتقال دهد.
قسمت دیگر دستگاه، پارچ یا مخزن ذخیره ی گلاب است که آن مسی است. یک دستگاه گرمایش هم وجود دارد که توی آن سوخت مثل نفت سفید یا گازوییل می ریزند و از آن برای حرارت دادن به دیگ استفاده می کنند.
در روش گلاب گیری سنتی، ۶۰ لیتر آب را به همراه ده دوازده کیلوگرم گل محمدی در دیگ می ریزند و سرپوش دیگ را محکم می گذارند و لوله های آلومینیومی را روی در قرار می دهند. آتش که روشن می شود، پس از حدود ده دقیقه، آب و گل داخل دیگ به جوش می آید و بخارات حاصل از آن از طریقه لوله های آلومینیومی یا همان نیچه ها به داخل پارچ مسی منتقل شده و بر اثر تماس با دیواره های سرد پارچ تقطیر می شود. مایع حاصل از این تقطیر، همان گلاب خوشبو و مست کننده خودمان است.
,
,
,
,
شالوده و زیر پایه بخش های گوناگون دستگاه های گلاب گیری صنعتی هم تقریبا شبیه به همان شیوه ی سنتی است، منتها در مقیاس بالاتر و بزرگتر.
انواع گلاب
گلاب ایران، از نظر درجه خلوص به دو دسته ی گلاب سنگین و گلاب سبک تقسیم می شود. گلاب سنگین یا همان گلاب درجه ی یک، گلابی است که در ۱۰۰ میلی لیتر آن دست کم ۳۵ میلی گرم اسانس وجود داشته باشد.
گلاب سبک هم گلابی است که در ۱۰۰ میلی لیتر آن ۱۵ میلی گرم اسانس وجود دارد که این گلاب را گلاب درجه دو می نامند.
,
,
,
گلاب گل محمدی هم انواع مختلف دارد که سه نوع آن بسیار مشهور است. گلاب اول گلابی است که از تقطیر گل های محمدی تازه و پس از جدا کردن اسانس اول حاصل از تقطیر به دست می آید که به صورت مایعی زلال و بی رنگ است. این گلاب هیچ وقت به صورت خام به فروش نمی رسد در مخازن مخصوصی ذخیره شده و به تدریج با آب مقطر تا رسیدن به یک حد معینی از اسانس، رقیق می شود و پس از پاستوریزه شدن عرضه می شود.
گلاب دوم، گلابی است که از تقطیر مجدد گلاب اول گل محمدی و پس از جدا کردن اسانس به دست می آید. این گلاب از تقطیر مجدد گلاب اول گل محمدی به دست می آید.
گلاب نوع سوم هم از انحلال اسانس در آب مقطر به دست می آید که گلابی که امروزه در کارخانه های صنعتی فراوری گل محمدی در جهان تولید می شود، عمدتا از این نوع است.
,
,
سالانه حدود ۶۳۰۰ تن گل محمدی از ۲۵۰۰ هکتار سطح زیر کشت در شهرستان بردسیر تولید میشود
,در همین زمینه فرماندار بردسیر به خبر نگار هزار نیوز گفت: برداشت گل محمدی از ۲ هزار 500 هکتار از گلستانهای شهرستان بردسیر آغاز شد.
,,
صادقی افزود : سالانه حدود ۶۳۰۰ تن گل محمدی از ۲۵۰۰ هکتار سطح زیر کشت در شهرستان بردسیر تولید میشود و بخش لاله زار این شهرستان ۷۰ درصد این تولیدات را به خود اختصاص داده است که متاسفانه در سالهای اخیر به دلیل کمبود کارگاه ها و کارخانجات گلاب گیری ۴۰درصد از این تولیدات به استان های دیگر فرستاده میشود.
وی همچنین یکی دیگر از مشکلات برداشت گل محمدی را کمبود کارگر اعلام کرد و از کارگران بیکار خواست که برای گل چینی به لاله زار بیایند.
فرماندار بردسیر گفت : جشنواره ی گل محمدی در تاریخ ۲۲ خرداد در محل لاله زار بردسیر برگزار میشود .
,
,
۷۰ تا ۸۰ درصد روغن و غنچه ی گل محمدی به کشورهای آلمان، فرانسه، روسیه، کانادا و ژاپن صادر میشود
باقر پور مدیر کارخانه گلاب زهرا گفت : درحال حاضر ورود گل به کارخانه روزانه ۳۰ تن میباشد که از تاریخ ۱۵ ام لغایت ۲۵ ام خرداد ماه این رقم به ۷۰ تن در روز افزایش می یابد که متاسفانه خارج از تولید و ظرفیت کارخانه میباشد.
,
وی افزود : بدلیل کیفیت و مرغوبیت روغن و غنچه ی گل محمدی لاله زار ۷۰ تا ۸۰ درصد روغن و غنچه ی گل محمدی به کشورهای آلمان، فرانسه، روسیه، کانادا و ژاپن صادر میشود.
,تا پایان فصل برداشت بیش از ۵ هزار و ۸۰۰ تن محصول برداشت شود
,
مدیر جهاد کشاورزی شهرستان بردسیر گفت: برداشت گل محمدی از سطح ۲ هزار و ۹۰۰ هکتار از گلستان های بردسیر آغاز شده و تا ۱۰ تیر ادامه دارد و هم زمان کار گلابگیری نیز در حال انجام است.
حمید رضا ارجمند با اشاره به اینکه شهرستان بردسیرازلحاظ سطح زیر کشت گل محمدی بعد از شهرستان کاشان رتبه دوم کشور را به خود اختصاص داده است ، پیش بینی کرد: تا پایان فصل برداشت بیش از ۵ هزار و ۸۰۰ تن محصول برداشت شود .
,
وی تصریح کرد: مرغوبیت و کیفیت گل محمدی شهرستان بردسیر سبب شده که هر ساله اسانس تولید شده گل محمدی از این شهرستان برای مصارف صنعتی عطر و ادکلن سازی به کشورهای اروپایی صادر شود .
,ارجمند خاطرنشان کرد: قسمتی از گل محمدی برداشت شده به کارخانه گلاب گیری خود شهرستان فرستاده می شود و مابقی آن به استان های فارس و اصفهان ارسال می شود .
,
مدیر جهاد کشاوزی شهرستان بردسیر یاد آور شد: بیشترین گل محمدی در شهرستان بردسیر از مناطق لاله زار، قلعه عسکر و نگار برداشت می شود .
گفتنی است :جشنواره گل محمدی ۲۲ خرداد در لاله زار برگزار می شود.
]
ارسال دیدگاه