بررسی عوامل بروز پدیدهی گرد و غبار در آران و بیدگل و راه مقابله با آن؛
چرا نفس شهر بند آمده است؟
در یکی دو سال اخیر، خبرهای بسیاری از قاچاق چوبهای درختان گز که در تثبیت شنهای روان و جلوگیری از ایجاد پدیدهی گرد و غبار موثر هستند، به گوش میرسد.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از خطب شکن، چند وقتی است مردم شهرستان آران و بیدگل روزهای خود را با هجوم ریزگردها و گرد و غبار سپری می کنند. مشکلی که با توجه به بی توجهی رسانه های محلی و به پیرو آن سکوت مسئولان نگرانی های مردم را بیش از پیش نمایان کرده، به گونه ای که صحبت پیرامون ریزگردها و حواشی مربوط به آن نقل مجالس شده است و نگرانی بابت حال و آینده مهمان این روزهای شهر جز دغدغه های مردم به حساب می آید.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, خطب شکن,
به همین مناسبت و همزمان با روز ملی محیط زیست کنکاشی نموده ایم در این موضوع که حاصل آن در اختیار مخاطبان قرار داده می شود:
, ,
گرد و غبار در ایران
, گرد و غبار در ایران, گرد و غبار در ایران,
در ایران منشا اصلی پدیدهی گرد و غبار و ریزگرد، وجود کویرها و باتلاقهای در حال خشک شدن در عراق عنوان شده است که خاک و شنهای آن، از طریق بادهای شمال به ایران منتقل میشود. در واقع بعد از سدسازیهای ترکیه بر روی دجله و فرات، حجم آبهای این دو رود اصلی عراق کم شده و دشت بینالنهرین رطوبت خود را از دست داده و بستر مناسب برای بروز این پدیدهی زیست محیطی فراهم شده است. گرد و غبار ناشی از بادهای شمال، معمولا از خردادماه تا شهریور ایجاد میشود.
,
پدیدهی گرد و غبار را یکی از دلایل برای انقراضهای بزرگ تاریخ، مثل انقراض دایناسورها معرفی کردهاند.
,
البته در بسیاری از شهرهای کویری کشور، پدیدهی گرد و غبار به عنوان یک پدیدهی معمول شناخته میشود، هر چند افت و خیزها و شدت و ضعفهایی در آن در طول سالیان مختلف دیده میشود.
,
آران و بیدگل نیز به عنوان یک شهر کویری، با توجه به طبیعت خشک و بیابانیاش، ظرفیت زیادی برای ایجاد پدیدهی گرد و غبار دارد. با این وجود در سالهای اخیر چنین پدیده ای شدت بیشتری به خود گرفته است.
, 
,
عوامل مشکل
, عوامل مشکل, عوامل مشکل,
در بررسی عوامل اوجگیری پدیدهی گرد و خاک در آران و بیدگل، شاید هجوم قاچاقچیان چوب به جنگلهای کویری اطراف آران و بیدگل را بتوان به عنوان یکی از دلایل مهم بر شمرد. در یکی دو سال اخیر، خبرهای بسیاری از قاچاق چوبهای درختان گز که در تثبیت شنهای روان و جلوگیری از ایجاد پدیدهی گرد و غبار موثر هستند، به گوش میرسد. البته گاهی محمولههای بزرگی از این چوبهای قاچاق توسط ماموران مربوط ضبط میشود، ولی به نظر نمی رسد این کارها، در اتفای اشتهای زیاد قاچاقچیان اثری داشته باشد. هم اکنون قاچاق چوب، یکی از بزرگترین مشکلات شهرستان است که میتوان در بلندمدت حتی به حیات آن نیز ضربه بزند.(اینجا) و(اینجا) و (اینجا)
, (, اینجا, ) و(, اینجا, ) و (, اینجا, ),
یکی از دلایل دیگر را میتوان در بهرهبرداریهای غیر اصولی و بیرویه از سفرههای آب زیر زمینی یافت. کمبود بارندگیها و رشد مصرف بخش خانگی و کشاورزی در آران و بیدگل باعث شده است استفاده از سفرههای آب زیرزمینی افزایش یابد و همین امر به خشکی زمین و ایجاد شنزارهای بیشتر منتهی شود. علاوه بر این که کاهش سطح آبهای زیرزمینی باعث میشود زمینهای کشاورزی که قبلا در معرض کشت بوده است، از چرخهی زراعت خارج شود و جای خود را به زمینهای مستعد ایجاد گرد و غبار بدهد.
,
در مبارزه با پدیدهی گرد و غبار، مالچپاشی روشی است که در کل جهان مرسوم است. در آران و بیدگل نیز از سالیان گذشته طرحهای مختلفی برای مالچپاشی و تثبیت شنهای روان انجام شد. با این حال علیرغم هزینهبر بودن این شیوه، دوام آن حداکثر ۵ تا ۷ سال عنوان شده است. از این رو باید عملیاتهای مالچپاشی به صورت دورهای تکرار شود. به نظر میرسد در سالهای اخیر مالچپاشی از سوی دستگاههای مربوط در حد مطلوب دنبال نشده است و امروز به دلیل همین نکته، شنهای روان با اندکی نسیم از زمین برمیخیزند و راه شهر را در پیش میگیرند.
, ,
راههای مقابله
, راههای مقابله, راههای مقابله,
برخی استفاده از ماسکهای تنفسی را به عنوان یکی از راههای جلوگیری از نفوذ ریزگردها به دستگاه تنفسی معرفی میکنند. با این وجود آن طور که برخی تحقیقات نشان میدهد، استفاده از ماسکهای معمولی، تاثیری بر نفوذ آلایندهها ندارد. هم چنین دستگاههای تصفیهی هوای خانگی نیز نمی تواند ذرات بسیار ریز را پالایش کند. گفتنی است برخی ذرات موجود در گرد و غبار، زیرمیکرونی هستند و نمی توان با این شیوهها از ورود آن به بدن جلو گیری کرد. بنابراین تنها راه برای در امان ماندن فوری از پدیدهی گرد و غبار در هنگام بروز آلایندگی ذرات، ماندن در منازل و دوری کردن از استنشاق هواست. این کار از جمله از سوی سالمندان، زنان باردار، کودکان، مبتلایان به بیماریهای تنفسی و آسم بسیار ضروری است.
, 
,
چه خواهد شد؟
, چه خواهد شد؟, چه خواهد شد؟,
آن چنان که از تجربهها بر میآید، معمولا شهرهایی که با مشکل هجوم ریزگردها مواجه شدهاند، به مرور با مهاجرت، جمعیت خود را از دست داده و حتی به شهرهای متروکه تبدیل شدهاند. پدیدهی گرد و غبار، زندگی را مختل میکند و نباید از کنار آن به سادگی گذشت.
,
یکی از اصلی ترین کارهایی که باید از سوی ادارات مسئول مورد توجه قرار گیرد، لزوم انجام عملیاتهای سریع مالچپاشی در راستای تثبیت شنهای روان است. هر چند این راه حل موقتی است و نمی توان آن را به عنوان راه حل اصلی در پیش گرفت.
,
اصلی ترین راهی که برای در امان ماندن از پدیدهی ریزگردها در آران و بیدگل در دسترس است، جنگلکاری و جلوگیری از قاچاق چوبهای جنگلی است. تنها در این صورت است که ضمن حفظ منابع طبیعی شهرستان، میتوان به در امان ماندن از گرد و خاک نیز امیدوار بود.
, ,
انتهای پیام/
,
ارسال دیدگاه