گزارش ویژه / همهی دردسرهای بلوغ زودرس در کودکان
کودکانی که زود بزرگ می شوند/ کاهش سن عاشقی به زیر 10 سال
تربیت کودک از اهمیت ویژه ای برخوردار است و پدر و مادر باید آگاهانه در مسیر تربیت دینی قدم برداشته و محیط زندگی را عاری از هر گونه هیجان کاذب و فیلم های ماهواره ای جهت رشد صحیح کودک قرار دهند.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از آناج: فرزندان ثمره ی عمر و خلاصه شده ی آرزوها و خواست های والدینشان هستند و خداوند آنها را با ضمیری پاک و به دور از هر گونه خباثت و پلیدی در اختیار والدین قرار می دهد. تربیت کردن فرزند صالح علاوه بر اینکه وظیفه ای اخلاقی و خانوادگی برای والدین است بلکه وظیفه ای اجتماعی نیز به شمار می آید، زیرا که این فرزندان هستند که جامعه آیند را می سازند و آن را تغییر می دهند. با پیشرفت تکنولوژی و قرار گرفتن در عصر ارتباطات تربیت کودک فقط به ساختار فرهنگی خانواده منتهی نمی گردد، بلکه محیط آموزشی، محیط زندگی و حاکمیت سیاسی کشور و کم و کیف تعلیمات نیز تاثیر گذار هستند. همگی این عوامل با همدیگر ارتباط طولی و تکمیلی دارند و در عین حال می توانند همدیگر را خنثی یا تخریب کنند. البته در این میان جایگاه مادر در تربیت کودک مهم تر از دیگران است.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا,در همین راستا امام علی علیه السلام نیز می فرمایند :« خَیرُ ما ورَّثَ الآباءُ اَلأَبناء اَلأَدَب» بهترین چیزی که پدر برای فرزند به ارث میگذارد، همان تربیت اوست.
,سریال های ماهواره ای و تغییر ذائقه ها
,همانگونه که اشاره شد تربیت کودکان، امروز تنها در اختیار پدر و مادرش نیست بلکه عوامل محیطی بی شماری هستند که در این امر خطیر نقش دارند و سرنوشت کودک را به سمتی که خود می خواهند می برند. سریال ها و برنامه های ماهواره ای سردمدار تغییرات باورها، اعتقادات و ذائقه ها در خانواده های ایرانی هستند که اثرات غیر قابل جبران در کودکان باقی می گذارند. نمونه ی محرز این تغییرات را می توان در بسیاری از کودکان خانواده های اطرافیان مشاهده کرد؛ در مثال زیر به دو نمونه از تغییرات تربیتی کودکان و بلوغ زود رس آنها اشاره می شود:
,عشق یک طرفه ی دخترک 6 ساله!!
,در کلیپی که اخیرا به شدت در گروه های اجتماعی در حال دست به دست شدن است؛ دختری به نام "بارلی" که 6 ساله به نظر می رسد با حرکات و لحنی که غریبه با سن و سالش است از عشقی یک طرفه سخن می گوید، از ادب پسری به نام سامی که تاکنون آن ادب را درعمر کوتاهش نزد هیچ کس دیگر ندیده است. او که دوست پسرش را برای اولین بار در سالن بیلیارد دیده، به شدت علاقه مند است که با او ازدواج کند. این دختر کوچک همچنین از ادب و متانت پسری به نام بابک هم سخن به میان می آورد و از تردید خود در انتخاب این دو می گوید.
,گریه های بی امان پسر بچه 7 ساله ای که زن می خواهد!
,در کلیپ دیگری شاهد گریه و هق هق بی امان پسربچه ای تقریبا 6 یا هفت ساله هستیم که مدام از مادرش درخواست می کند که برایش زن بگیرد. مادر هم برای اینکه کودک را آرام کند وعده می دهد که به عمو می سپارم دخترش را برایت بیاورد. در این هنگام گریه ی کودک متوقف می شود؛ وقتی مادر از دختر دیگری که خوشگل تر است سخن می گوید پسرک اصرار می کند که مادر شماره آنها را بگیرد تا دخترشان را برایش بیاورند.
,اما علت چیست؟ چرا فرزندان ما پیش از آنکه زمانش برسد چنین حرکات و رفتارهایی از خود بروز می دهند؟ مگر دنیای کودکان شهره به پاکی و دور از تملق و دروغ نیست؛ پس چه عاملی منجر به بروز و ظهور چنین افکاری در دنیای پاک آنها می شود؟ چرا برخی از کودکان احساس هایی فراتر از سن خود را تجربه می کنند؟
,دکتر رقیه کیانی، استاد روانشناسی دانشگاه آزاد تبریز در پاسخ به سوال خبرنگار فرهنگی آناج در رابطه با بروز چنین رفتارهایی در کودکان می گوید: برخی از کودکان در سنین زیر ده سال بلوغ پنهان دارند، به این صورت که از جنس مخالف لذت می برند بدون اینکه خودشان واقف باشند که این علاقه ناشی از چیست، به همین دلیل سراغ بازی هایی چون "آمپول بازی و خاله بازی" می روند.
,نقش بی بدیل والدین در تعیین شخصیت کودک
,وی ادامه داد: در این بین رفتار پدر و مادر از اهمیت ویژه ای برخوردار است و تعیین کننده شخصیت آینده کودک است، درست در همین سنین احساس گناه در کودک شکل میگیرد، اگر والدین بیش از حد کودک را محدود کنند و در مقابل بازیها و تخیلات ناپسند کودک تنبیه های خیلی شدید در نظر بگیرند، ریشه احساس گناه مرضی در کودک شکل می گیرد و احتمال اینکه در نوجوانی مبتلاء به اختلالات خلقی و اضطرابی گردد وجود دارد و اگر برعکس خیلی سهل گرفته شود، احتمال اختلالات جنسی، اختلالات شخصیت، بلوغ زودرس و بی بندوباری اخلاقی هست.
,وی افزود: متاسفانه در جامعه ی امروز ما بسیاری از این موارد توسط خانواده ها به بهانه ی روشنفکری و به دلیل الگوبرداری از جوامع غربی سهل گرفته می شود و عملا عواقبش نیز ملموس است.
,الگوسازی کودکان در سالهای اول زندگی
,وی افزود: کودکان در سن 3 تا 6 سالگی به شدت همانند سازی کرده و الگوها و مدلهای زندگیشان را برحسب کشش ها، تقویتها و علایق انتخاب نمایند؛ پذیرش نقش مادر، پدر، پزشک، معلم و هنرپیشه و.. . در صورتی که جامعه و بیشتر خانواده این تخیلات را پررنگ کند و مکرر از کودک توضیح بخواهد، بتدریج واقعی تر میشود و کودکان این داستان ها را مانند هنجارهای جامعه قبول میکنند.
,این استاد دانشگاه تصریح کرد: لیکن مساله ای که مطرح هست شکل گیری چنین شخصیتهایی باعث نمی شود بچه ها آگاهانه با بحث جنسبت برخورد کنند.
,کیانی متذکر شد: البته این شیوه ی تربیت که در بسیاری موارد منتج به بلوغ زودرس در کودکان می شود جدای از نقش والدین، وراثت و فیزیولوژی بدن نیز اهمیت ویژه ای دارد اما نحوه ی تعامل پدر و مادر آن را بالفعل می نماید.
,کودکان هنگام کار با وسایل الکترونیکی هیچ چیزی نمیآموزند
,وی اظهار کرد: ماهواره، حضور در اینترنت و گروه های اجتماعی و بازیهای کامپیوتری... عملا سیستم عصبی کودک را تضعیف می نماید، آموزش الکترونیکی و بازیها اصلا برای کودکان در سنین پایین مناسب نیست. در واقع میتوان گفت که کودکان هنگام کار با وسایل الکترونیکی هیچ چیزی نمیآموزند، آنها در عوض با بازی کردن و خواندن و شنیدن مطالب، چیزهای بیشتری میآموزند.
,
, این استاد دانشگاه تصریح می کند: کودکان باید در سنین پایین اجتماعی شوند و آنها این کار را با تقلید از رفتار والدین خود انجام میدهند، اما اگر قرار باشد که مدام به گوشی و تبلت خیره شوند، دیگر زمانی برای یادگیری باقی نمیماند.
,بر مبنای فطرت، کودکتان را تربیت کنید
,طبق باور های اسلامی کودکی که متولد می شود، وجودش همچون لوح سفیدی است که هر چیزی می توان روی آن نوشت؛ می توان آن را با لکه های سیاه پر کرد و یا با زیبایی ها. در مکاتب تربیتی مختلف زشتی ها و زیبایی ها تعاریف مختلفی دارند لکن در تربیت اسلامی هر انسانی را باید بر مبنای فطرت او تربیت کرد و تعلیم داد. شهید مطهری نیز در کتاب اصول تعلیم تربیت اسلامی می فرماید خداوند ویژگی هایی را به منزله ی بذرهایی در وجود انسان قرار داده است و زندگی انسان از همان کودکی باید در وضعیتی قرار بگیرد که این بذرها زمینه رشد پیدا کند. بنابراین کسی حق ندارد بر لوح سفید وجودی کودک جز آنچه را که مطابق با فطرت اوست بنویسد.
,مراقبت های پیش از تولد کودک جدی گرفته شود
,فاطمه علوی کارشناس ارشد علوم تربیتی در پاسخ به خبرنگار فرهنگی آناج گفت: خداوند جز خوبی و زیبایی چیز دیگری را در فطرت انسان قرار نداده است اما باید این ویژگی ها را پرورش داد. لکن در پرورش آنها دو عامل وراثت و تربیت مطرح است. مهمترین موضوع نقش والدین در هر دو مورد است؛ به گونه ای که فرزند ویژگی هایش را از والدین به ارث می برد. فارغ از مباحث فیزیولوژیکی وراثت، والدین حتی قبل از به دنیا آمدن فرزند خود به نوعی غیر مستقیم شروع به نوشتن روی لوح سفید وجودش می کنند؛ از همین بابت علمای دینی بسیار سفارش می کنند که مراقبت های پیش از تولد و حتی پیش از ازدواج جدی گرفته شود.
,مهیا کردن محیطی مناسب برای پرورش فرزند
,وی ادامه داد: پس از به دنیا آمدن نیز کودک را باید در محیطی از تربیت قرار داد که ویژگی ها فطری او به بار نشیند و به الهی شدن او بیانجامد و گرنه اگر او را بر خلاف ویژگی ها فطری تربیت کنند به بار نخواهد نشست. برای مثال سیب میوه ای است که باید در محل سردسیر کاشته شود، اگر آن را به دلخواه و سلیقه ی خود در نقطه ی گرمسیر بکاریم هرگز میوه نخواهد داد و میوه دادن انسان نیز زمانی است که به کمال برسد و الهی شود.
,آموزش های دوران کودکی ماندگار تر است
,وی افزود: حال والدین باید توجه داشته باشند چه سبک های تربیتی را درمورد فرزند خود بخصوص در سال های اولیه زندگی اش به کار می گیرند. باید توجه داشته باشند آنچه در سال های اولیه بر لوح سفید وجودی کودکشان می نویسند بسیار مهم تر از امثال آن در بزرگسالی است، طبق نظر دانشمندان اسلامی و غیر اسلامی آنچه انسان در کودکی یاد می گیرد هم سریع تر آموخته می شود و هم ماندگارتر است.
,برنامه های ماهواره ای و پروژه ی حیا زدایی
,علوی در رابطه با تاثیرات برنامه های ماهواره ای در حیا زدایی تاکید کرد: وقتی والدین فرزندان خود را به ماهواره عادت می دهند دیگر چگونه می توانند انتظار داشته باشند فرزندشان فردی معنوی، عقلانی، نمازخوان و به اصلاح بچه مثبت بار بیاید؛ آیا این والدین می توانند ادعا کنند برنامه های مستهجن ماهواره بر مبنای فطرت انسان است؟!
,
, وی متذکر شد: قطع به یقین برنامه ریزی ها و مطالعات عمیق هنری، اجتماعی و روان شناسی در پس برنامه های ماهواره ای وجود دارد که هرچه هم که باشد برمبنای اصول اسلامی طراحی نشده اند اما تاثیر آنها قطعی است و آسیب آن در دوران کودکی تقریبا غیرقابل جبران است، اما برنامه های ماهواره ای دقیقا به گونه ای هستند که حیاء را از خانواده های برمی چینند. بنابراین چنین محیط هایی کودک را در خلاف جهت وجودی اش سوق می دهد که همان تباهی و رذالت است.
,الگوپذیری کودک از مربی مهد کودک
,این فعال فرهنگی اذعان کرد: بهتر است والدین به مهدکودک هایی که انتخاب می کنند تا تربیت کودکانشان را به آن بسپارند توجه داشته باشند، طبق نظریات تربیتی شخصیت مربی و معلم از جمله آموزش های پنهان است و کودک مربی خود را الگوی خود قرار می دهد؛ لذا والدین باید ببینند کسی که قرار است فرزند آنها را پرورش بدهد چگونه فردی است، حتی لباس پوشیدنش نیز بر کودک تاثیر دارد
,بسیاری از مهدکودک ها به دور از ارزش های تربیت اسلامی هستند
,علوی خاطر نشان کرد: به جرأت می گویم متاسفانه مهدکودک های جامعه ما نه تنها منطبق بر اصول و ارزش های تعلیم و تربیت اسلامی نیستند بلکه طبق استانداردهای جهانی نیز ساماندهی نشده اند و اگر بخواهیم آنها را بر اساس اصول و باید ها و نباید های علوم تربیتی مورد بررسی قرار بدهیم، می بینیم که نبودنشان بهتر از بودنشان است.
,با توجه به اشتغال زنان و عدم وجود زمان کافی جهت نگه داری از فرزندان، مادران بسیاری ناگریز به سپردن فرزندانشان به مهدکودک ها شده اند. محیطی که پس از خانواده بیشترین تاثیر را بر روی کودک دارد.
,دکتر انسیه کتابچی در گفتگو با خبرنگار فرهنگی آناج و در رابطه با ضرورت انتخاب مهدکودک مناسب گفت: طبق روایت حضرت رسول اکرم(ص) هر فرزندی سه دوره تربیتی جهت رسیدن به رشد دارد که هرکدام تقریبا هفت سال است؛ هرچند هفت سال اول دوره آزادی و پادشاهی کودکان است ولی رشد کافی توانمندیها در این دوره برای ورود به هفت سال دوم که دوره تبعیت و آموزش است، ضروری است.
,ضرورت تقویت حواس ششگانه در شش سال اول زندگی
,وی ادامه داد: شش سال اول زندگی کودک دوره پیشرفت محسوسات به جای معقولات است و مرکزی در نگه داری از کودکان موفق است که بتوند بیشترین کار را از حواس کودک بکشد تا کودک بتوند با سرمایه خوب وارد دوره دوم تربیت اسلامی (هفت سال دوم) شود، در واقع بر اساس مبانی تربیت دینی کودکی که حواسش خوب تقویت نشده باشد، ممکن است تا سالها در همان دوره ی نخست باقی بماند.
,مهدکودک هایی که یک رقاص کامل تحویل خانواده ها می دهند
,وی ادامه داد: مراکزی که با پخش موسیقی یا گذاشتن کارتون صرفا گوش یا چشم کودک را درگیر می نمایند، به کودکان می آموزند که فقط از این حواس خود استفاده کنند و متاسفانه در پایان 5 سال یک رقاص کامل تحویل خانواده ها می دهند.
,
, کتابچی تصریح کرد: مهد کودکی موفق است که بتواند تمام حس شش گانه کودک را پرورش دهد، به طور مثال با خواندن شعر و قصه حس شنوایی، با انجام بازی سفال و خمیر لامسه، انجام آشپزی و کشاورزی حس بویایی و چشایی را تقویت کند و با آموزش قرآن و نقاشی و زبان (که فقط در قالب بازی و ورزش به بچه ها ارائه می شود) کودکان را از هر نظر توانمند به بار بیاورند.
,همچنان که در سخن اهل فن بیان شد، تربیت کودک از اهمیت ویژه ای برخوردار است و پدر و مادر باید آگاهانه در مسیر تربیت دینی فرزند قدم بردارند. همچنان که محیط خانواده ی خود را به دور از هر گونه هیجان های کاذب و فیلم های ماهواره ای قرار می دهند، با انتخاب مهد کودک و مدارس مطمئن نیز باید سیر رشد کودک را در فضایی منطقی و سالم پیش ببرند. در این نوشتار سعی بر این شد که عوام محیطی موثر در تربیت کودک مورد بررسی قرار گیرد. جهت بهره مندی بیشتر مخاطبان منابع زیر جهت مطالعه معرفی می گردد:
,1. ریحانه بهشتی یا فرزند صالح نویسنده سیما مخبر
,2. سر چشمه ی تربیت نویسنده محمد علی قاسمی
,3. آموزش تربیت دینی همگام با روانشناسی رشد نویسنده ناصر باهنر
,4. رویکردی نمادین به تربیت دینی با تاکید بر روشهای اکتشافی نویسنده دکتر عبدالعظیم کریمی
,5. کانون آرامش (ویژگیهای خانواده اسلامی)- پژوهشگاه امام صادق
,گزارش از: رویا سلمانی
]
ارسال دیدگاه