گزارشی بر تورم اقتصاد روز ؛
اقتصاد، تورم و اصلاح نظام یارانهها
در اوایل سال 86 بحث طرح تحول اقتصادی در 7 حوزه مالیات، اصلاح پول ملی، اصلاح یارانهها، اصلاح گمرک، بهرهوری، اصلاح بانک ها و اصلاح نظام توزیع جزء برنامههای دولت قرار گرفت.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا، به نقل از صبح توس، در اوایل سال ۸۶ بحث طرح تحول اقتصادی در ۷ حوزه مالیات، اصلاح پول ملی، اصلاح یارانهها، اصلاح گمرک، بهرهوری، اصلاح بانک ها و اصلاح نظام توزیع جزء برنامههای دولت قرار گرفت. دولت عدالت محور با کارشناسیهای گستردهای که انجام داد در نهایت لایحهای تحت عنوان هدفمند سازی یارانه ها را به مجلس شورای اسلامی ارسال کرد. این لایحه پس از فراز و نشیبهای فراوان سرانجام به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید. در فرایند رسیدگی به این لایحه نمایندگان با نظرات کارشناسی خود و کمیسیون ویژه تغییرات نسبی را در لایحه انجام دادند که نظر درخواستی دولت تامین نشد تا اینکه این موضوع به بحث اختلافی دو قوه منجر شد.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, صبح توس,
آغاز تحول اقتصادی
رئیس جمهور وقت در مورد نحوه تصویب لایحه یارانهها در مجلس شورای در اوایل سال ۸۶ بحث طرح تحول اقتصادی در ۷ حوزه (مالیات، اصلاح پول ملی، اصلاح یارانه سلامی ناراضی بوده و در همین ارتباط گفت «با نحوه تصویب لایحه هدفمند سازی یارانه ها در مجلس مردم ضرر میکنند و راه حل این است که با همهپرسی از مردم بخواهیم که آیا می خواهند این قانون اجرا شود یا نه، پیشنهاد ما اختصاص ۴۰ هزار میلیارد تومان برای هدفمند سازی یارانه ها بود اما نمایندگان مجلس با ۲۰ هزار میلیارد تومان آن موافقت کردند و اصرار دارند آن را اجرا کنیم. ما اجرای هدفمند سازی یارانه ها را به آنها واگذار می کنیم و اختیار تام به آنها می دهیم و اگر می توانند اجرا کنند.» [۱]
اما بعد از توصیه مقام معظم رهبری مبنی حل اختلافات دو قوه و یکپارچگی در حرکت،کمیته مشترک دولت – مجلس شکل گرفت و نامه ای توسط رئیس جمهوری به رئیس مجلس در خصوص ابهامات و مشکلات اجرایی طرح نوشته شد. رئیس مجلس نیز موارد درخواستی دولت را با اعضای کمیسیون ویژه مجلس برای بررسی بیشتر مطرح کرد. در نهایت در جلسه غیر علنی مجلس با رای ۱۶۱ نفر از ۲۰۲ نفر بصورت استمزاجی به تصویب رسید. در این جلسه سه موضوع اصلاح شد که عبارتند از:
۱- مبلغ ۲۰ هزار میلیارد تومان خالص ، بدون احتساب مالیات و عوارض عینا به حساب هدفمندی یارانه ها واریز شود.
۲- زمان مشخصی نیز برای آن در نظر گرفته نشده است.
۳- در ماده ۷ قانون نیز به دولت اجازه داده شده است که از افراد خاص شناسایی شده، حمایت بیشتری صورت گیرد و مجلس نیز در طول اجرای طرح از هیچ کمکی به دولت دریغ نکند. بعد از ابلاغ اصلاحی مجلس اصلاح نظام یارانه ها چند گام برای اجراء نزدیک شد و پس از آن کار وارد فاز عملیاتی گردید.
تأثیر یارانه ها بر تورم
در مورد میزان تورم ناشی از اجرای طرح هدفمندی یارانهها باید گفت، در این بخش حساسیتها بالنسبه بیشتر است و آمارهای اعلامی در دولتها متفاوت است. در همان ایام، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی حد ۶۵درصد را اعلام کرده، در حالیکه بسیاری از صاحب نظران اقتصادی از جریان های مختلف سیاسی حد ۳۰ الی ۳۵ درصد را اعلام داشته اند.در این میان رقمی که صندوق بین المللی پول بیان کرده ۳۲ درصد است، ولی پایین ترین میزان تورم اعلامی بانک مرکزی در حد ۲۶ درصد می باشد.
در کل می توان گفت این کار نیاز به مدیریت پولی و اقدامات جانبی و احتیاطی دولت داشت. از طرفی اجرای این طرح در این حد به مثابه جراحی عظیمی بود که اجرا شد در آن زمان باعث ایجاد نورم شد و پول به صورت مستقیم به مردم پرداخت شد. هر چند که مردم در طول چند سال گذشته با تورم هایی در این حد و قواره به آسانی کنار آمدند.
اقدامات عملی دولت گذشته
دولت قبل به منظور کاهش فشارهای تورمی ناشی از افزایش قیمت کالاهای اساسی در اجرای هدفمند کردن یارانهها، کارهای متعددی را پیش بینی کرد یکی از آنها موضوع ذخیره سازی کالاهای اساسی بود. در همین راستا، ۲ هزار میلیارد تومان تسهیلات برای ذخیرهسازی ۱۶ قلم کالا در نظر گرفته شد؛ لذا ذخیره سازی بیش از یک میلیون تن کالای اساسی شامل ؛ گوشت قرمز، گوشت مرغ، تخم مرغ، شیرخشک صنعتی، پنیر، کره، برنج، عدس، لوبیا، نخود، ماکارانی، روغن نباتی، قند و شکر با همکاری ۱۲تشکل غیر دولتی بخش خصوصی در کشور آغاز گردید.
به گفته وزیر سابق بازرگانی، دکتر غضنفری، در چارچوب بحث هدفمند سازی یارانه ها وزارت بازرگانی برای بستر سازی حذف یارانه در صنایع انرژیبر از قبیل صنعت فولاد با حذف تدریجی یارانه و کمک نرمافزاری و سختافزاری دولت به فولادسازان برای ترمیم ساختار خود جهت افزایش بهرهوری می تواند بخشی از این آسیب ها را کاهش دهد.
بانک جهانی و هدفمندسازی یارانهها
بحث هدفمند سازی یارانه ها به صورت نقدی که اجرایی شد؛ تایید مجامع مهمی همچون بانک جهانی را به همراه داشت. بانک جهانی در زمینه تجربیات مختلف هدفمند سازی یارانه ها گزارشی ارائه کرد. براساس این گزارش، پرداخت نقدی یارانه به اقشار کم درآمد و فقیر یکی از جایگزینهای مناسب برای پرداخت یارانهها بود. این سازمان ضمن رد دریافت همه اقشار از یارانه ها معتقد بود، پرداخت یارانههای عمومی از آن لحاظ که ثروتمندان نیز از آن برخوردار میشوند باعث به هدر رفتن منابع مالی دولت بدون دستیابی به نتیجه لازم در جهت ریشهکنی فقر در سطح جامعه میشود.
بانک جهانی در گزارش خود به کشورهای در حال توسعه توصیه میکند نظام کنونی پرداخت یارانهها را هر چه سریعتر اصلاح کنند و آن را به نظام پرداخت هدفمند یارانهها به افراد فقیر تبدیل کنند. چرا که اجرای طرح پرداخت هدفمند یارانهها دو مزیت مهم دارد؛ نخست آن که موجب میشود تا بخش کمتری از منابع مالی دولت برای حمایت از ثروتمندان صرف شود و به عبارت دیگر منابع مالی دولت به طور واقعی در جهت حمایت از افراد فقیر مصرف شود. مزیت دوم طرح هدفمندکردن یارانهها آن است که با واقعی شدن قیمت مواد و کالاهای اساسی از میزان حیف و میل و اسراف این کالاها کاسته می شود.[۲]
دولت اعتدال و مصیبت عظمای یارانه
دکتر روحانی در ایام تبلیغات انتخاباتی بر ادامه پرداخت یارانه به مردم تأکید داشت. اما از فردای انتخابات، مواضع دولتمردان در پرداخت یارانه با دوران تبلیغات متفاوت بود. اغلب کارشناسان اقتصادی که به لحاظ فکری با مشی دولت قرابت دارند در مواضع خود به آسیبهای ادامه پرداخت یارانه و از تخریب اقتصاد کشور سخن به میان آوردند. تا جایی که به کرات صحبت از قطع نمودن یارانه برخی از اقشار جامعه را به میان آوردند.
حتی در اواخر سال ۹۳ برخی از یارانهبگیران که یارانهشان قطع شد؛ موجی از اعتراضات را به وجود آورد و دولت مجبور شد تا سایتی را مجدداً راهاندازی نماید تا معترضین دوباره ثبت نام نماید. در واقع دولت اعتدال چندان دل خوشی از پرداخت یارانه ندارد و در نظر دارد تا به طریقی از این موضوع عبور نماید. حتی شخص وزیر سخن از مصیبت عظمای یارانه به میان میآورد و وزیر نفت اذعان میکند که بخش اعظم درآمد دولت صرف هدفمندی میشود.
به هر شکل، از دولت توقع میرود که در مدت باقی مانده هدفمندسازی یارانهها، به صورت منسجم و ساماندهی شده کار را به پیش برد و مردم را از سیاستهای یارانهای با خبر سازد. چرا که مردم نگران تورم و کم شدن قدرت خرید و تامین معاش زندگیشان میباشندو این یک امر جدی است و اگر دولت در این طرح، تامین رفاه عمومی مردم را تضمین کند؛ نگرانی مردم برطرف میشود. انتهای پیام/
دکتر حسین رضازاده- استاد دانشگاه
[۱] – اکو نیوز،۲۹ اسفند۸۸ .
[۲] – http://www.tahavolateeghtesadi.ir/newsdetail-562-fa.html
انتهای پیام/ج
,
,
,
,
,
,
,
, تأثیر یارانه ها بر تورم, تأثیر یارانه ها بر تورم,
,
,
, اقدامات عملی دولت گذشته, اقدامات عملی دولت گذشته,
,
,
,
, بانک جهانی و هدفمندسازی یارانهها, بانک جهانی و هدفمندسازی یارانهها,
,
,
, دولت اعتدال و مصیبت عظمای یارانه, دولت اعتدال و مصیبت عظمای یارانه,
,
,
,
,
,
,
,
]
ارسال دیدگاه