نگاهی به آداب و رسوم سنتی ازذواج در پایتخت تاریخ و تمدن
از "خازمنی" و "دستگیران" تا "مادر زن سلام"
ازدواج سنت حسنه الهی و آغاز فصل جدیدی از زندگی هر دختر و پسر جوان است که با ورق زدن آن به دنیای تازه ای پای مینهند.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از نافع، مراسم ازدواج از دیرباز در گوشه و کنار ایران با آداب و رسوم ویژه ای همراه بوده که بر زیبایی این سنت نبوی میافزاید.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, نافع,همدان نیز به عنوان پایتخت تاریخ و تمدن ایران زمین از این آداب و رسوم بی نصیب نمانده و آیین های زیبایی دارد که گرچه ورود به عصر جدید موجب کمرنگ شدن آن ها شده، اما هنوز در برخی مناطق به ویژه روستا به قوت خود اجرا می شود.
,این مراسم با خواستگاری(خازمنی کنان) شروع می شد و پس از آن نوبت بله برون، رخت بران، حنابندان، رخت داماد، عقدکنان و گرداندن عروس، شب عروسی و پاتختی روز بعد از عروسی و داماد سلام بود.
,,
خازمنی
, خازمنی,برای انجام مراسم خواستگاری چند نفر از بزرگان به خانه عروس می روند و مساله خواستگاری را مطرح می کنند.
,,
بله برون
, بله برون,بعد از مراسم خواستگاری و دریافت جواب مثبت، تعدادی از فامیل درجه یک به خانه عروس می روند و در مورد تعیین مهریه و چگونگی برگزاری مراسم و نوع و مقدار خرید برای عروس صحبت می کنند و به توافق می رسند.
,,
پاگشا
, پاگشا,همان طور که گفته شد، داماد به هیچ عنوان نمیتواند به خانه نامزدش برود، مگر آنکه مراسم «پاگشو» (pâgoâu)یا پاگشا انجام شود. میزبان این مراسم، پدر عروس است. او یک شب را انتخاب میکند و به خانواده داماد اطلاع میدهد که فلان شب چند نفر را به منزل بیاورید، سپس به تهیه وسایل پذیرایی میپردازد. داماد نیز چند نفر از دوستان و اقوام خود را به این مراسم دعوت میکند. آنها ابتدادر خانه داماد جمع میشوند و داماد را به خانه پدر زن آیندهاش میبرند و به شادی میپردازند.
, pâgoâu,سپس داماد هدیهای راکه برای نامزدش آورده است، بیرون میآورد و روی بشقابی میگذارد. این هدیه معمولا انگشتر،گوشواره یا گردن بند طلا است. سپس میهمانان حاضر هر کدام مقداری پول داخل بشقاب میگذارند. از طرف عروس نیز هدیهای مثل حلقه به داماد داده میشود.
,,
, ,
دستگیران
, دستگیران,از جمله روابط اولیه بین پسران و دختران آبادی «حسین آباد ناظم» که با هم پیمان زناشویی میبندند؛ مراسم «دستگیران بازی» است که بعد از انجام خواستگاری و عقد-بندان صورت میگیرد.
,به این صورت که پسر پیش از ظهر یا نزدیک عصر، اطراف خانه دستگیران یا نامزدش کشیک میکشد تا پدر یا برادران بزرگسال دختر برای انجام کاری طولانی خانه را ترک کنند و به محض اینکه مطمئن شد جز دختر و مادرش کسی در خانه نیست، یواشکی از لای در حیاط وارد منزل میشود و یک سر به طرف اتاقی که دختر در آنجاست، میرود.
,در اینجا وجود مادر دختر نه تنها مانعی برای دستگیران بازی نیست، بلکه با کمک او صحنه دستگیران بازی مساعدتر خواهد شد. زیرا مادر دختر قبلاً او را برای پذیرایی از پسر آماده کرده است؛ البته این آمادگی به این سادگی نیست، زیرا معمولاً دختران روستایی بسیار با حیا و کم رو هستند و مادر ناچار است بعد از انجام مراسم خواستگاری و عقدبندان با پند و اندرز و به کار بردن بعضی حرفها، به نوعی دختر را راضی کند تا زمانی که داماد برای اولین بار پیش او میآید، ترش رویی نکند و پسر را از خود نراند.
,در ضمن هر موقع پسر برای دستگیران بازی به خانه دختر میرود، به فراخور حال خود هدیهای هم همراه میبرد و به دختر هدیه میکندرخت بران: چند نفر از زنان فامیل برای اندازه گیری و دوختن لباس رای عروس به خانه عروس می روند و مقدار زیادی پارچه و شیرینی های مختلف چون نقل و نبات همراه می برند.
,,
حنابندان
, حنابندان,یک شب قبل از عروسی و با شرکت جوانان فامیل برگزار می شود.عروس از این حنا به دست تمام مدعوین می زند.
,,
, رخت داماد
, رخت داماد,صبح روز عروسی تعدادی از جوانان پسر و دوستان داماد به گرد وی جمع می شوند و تحفه ها و لباسهایی را که از طرف خانواده عروس برای او فرستاده شده،به داماد نشان می دهندو از میان لباس دامادی را به تن او می کنند.
,,
عقد کنان
, عقد کنان,مراسم عقدکنان قبل از عروسی بر سر سفره عقد انجام می شودو تعدادی از دختران مجرد سفره ای بربالای سر عروس می گیرند و بر سر عروس قند می سابند و آرزوی برکت وشیرینی برای زندگی آینده عروس می کنند.
,,
عروس چرخان
, عروس چرخان,شب عروسی تعدادی از بزرگان و فامیل داماد به خانه عروس می روند و دو نفر از بزرگان ،عروس را از زیر قرآن رد می کنند و با صلوات از خانه بیرون می آورند و با شادی و سرور به خانه بخت می برند.
,,
پاتختی
, پاتختی,فردای روز عروسی فامیل و زنان کهنسال عروس به دیدن او می روند و تحفه هایی را که تدارک دیده اند به عنوان هدیه برای عروس می برند.همچنین مرسوم است که از طرف خانواده عروس شیرین پلو و شیرینی برای عروس برده شود.
,,
داماد سلام
, داماد سلام,چند روز بعد که معمولاً بین ۱۰ تا ۱۵ روز است؛ خانواده عروس، زوج جوان را به عنوان پاگشا به خانه خود دعوت می کنند.
,در این مهمانی هدیه ای به آنها تقدیم می شود.در برخی مناطق به این مراسم، "مادرزن سلام" نیز می گویند.
,,
گزارش از سمیه مظاهری
,,
, پایان پیام/پ
]
ارسال دیدگاه