در پی غلبه نماهای رومی بر شهرها؛

جای خالی معماری سنتی در شهر مذهبی قم!

جای خالی معماری سنتی در شهر مذهبی قم!
امروزه غلبه نماهای رومی نه تنها در پایتخت بلکه حتی در شهرهای مذهبی کشورمان مانند قم، بیش از آنکه یک موضوع فنی و مهندسی باشد یک چالش فرهنگی است...
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از سایت خبری کریمه، ... این روزها اگر در خیابان ها و کوچه پس کوچه های شهر قدم بزنید، خواهید دید که چطور معماری های سنتی جای خود را به معماری های مدرن داده اند! طوری که گویی خانه هایی با معماری قدیمی و البته چشم نواز به خاطره‌ها پیوسته اند، هر چند شاید بتوان تعداد کمی از آنها را در کلان شهرها از جمله تهران، یزد و اصفهان دید.

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, سایت خبری کریمه، , سایت خبری کریمه، , سایت خبری کریمه،,

از این رو، امروزه متأسفانه رویکرد شتاب زده به برج سازی و بلند مرتبه سازی و فرهنگ استفاده بی رویه از معماری به اصطلاح مدرن دیگر جایی برای معماری اسلامی و ایرانی که ریشه در تاریخ و فرهنگ اصیل این مرز و بوم دارد، نگذاشته است...

,

... اگر روزگاری معماری ایرانی با کاشی کاری و نگار‌های زیبا، خود نمایی می‌کرد، امروز دیگر در سطح شهر چنین نمادهایی به چشم نمی‌خورد و تنها سنگ و سیمان‌های شیک و مدرن بر برج‌های بلند مرتبه خود نمایی می‌کند.

,

از همین روست که امروزه وقتی به خانه های ایرانی ۱۰۰ سال قبل که آثارشان در شهرهایی مانند یزد و کاشان به جا مانده نگاه می‌کنید، بی‌اختیار احساس غرور به شما دست می‌دهد، اما به راستی نگاه کردن به سبک امروز خانه‌هایمان به فرزندان ما در ۵۰ سال آینده چه احساسی منتقل خواهد کرد؟!

,

به طوری که اگر ۵۰ سال دیگر مردم به دستاوردهای معماری امروز ایران نگاه کنند، می‌پرسند چه چیزی از فرهنگتان در معماری شما دیده میشود؟ و باید بگوییم نماهای رومی و یونانی ۲ هزار سال پیش!

,

علاوه بر این، در گذشته خانواده‌های ایرانی در خانه هایی با معماری سنتی و با توجه به ترکیب بندی فضای داخلی٬ از آسایش بسیار بیشتری بهره مند بودند اما در بناهای مدرن امروزی شیوه‌های معماری کهن ایرانی به ندرت رعایت می‌شود و بیشتر تقلید از معماری اروپایی است که از نظر اقلیمی تناسبی با موقعیت جغرافیایی ایران ندارند.

,

به هر حال، معماری ساختمان‌ها و سازه‌های شهری ایرانی در چند دهه اخیر، دستخوش تحولات ناخوشایندی بوده و از هویت مذهبی تاریخی و فرهنگی خود بسیار دور شده است که در این بین استان قم نیز از این قافله عقب نمانده و شاهد تغییرات نمای سنتی در این شهر هستیم...

, به هر حال، معماری ساختمان‌ها و سازه‌های شهری ایرانی در چند دهه اخیر، دستخوش تحولات ناخوشایندی بوده و از هویت مذهبی تاریخی و فرهنگی خود بسیار دور شده است که در این بین استان قم نیز از این قافله عقب نمانده و شاهد تغییرات نمای سنتی در این شهر هستیم...,

آری، غلبه نماهای رومی نه تنها در پایتخت بلکه حتی در شهرهای مذهبی کشورمان مانند قم، بیش از آنکه یک موضوع فنی و مهندسی باشد یک چالش فرهنگی است...

,

به طوری که نگاهی به تصاویر قدیم قم و چهره یکرنگ و زیبای شهر در گذشته نشان می‌دهد، ساخت و سازها در سال‌های اخیر یک نتیجه بزرگ داشته و آن هم حس بیگانگی با شهر است.

, به طوری که نگاهی به تصاویر قدیم قم و چهره یکرنگ و زیبای شهر در گذشته نشان می‌دهد، ساخت و سازها در سال‌های اخیر یک نتیجه بزرگ داشته و آن هم حس بیگانگی با شهر است.,

شهری که زمانی شرق به غرب آن پر از خاطره بود، امروز مشتی سیمان و آجر و سنگ شده که شبیه هیچ کدام از خاطراتمان نیست، انگار هر روز با شهرمان غریبه‌تر می‌شویم!

,

چرا که، نماهای ساختمان‌های امروزی بیشتر یا آنقدر با کج‌سلیقگی، شبیه یکدیگر و زمخت هستند یا آنچنان با طرح‌های عجیب ساخته شده‌اند که گویی هیچ ربطی به روحیه و باور و فرهنگ ما ندارند.

,

شایان ذکر است که بخشی از بار این حس بیگانگی به عهده نمای خانه‌ها و ساختمان‌های اداری یا تجاری است که در هجوم کج سلیقگی بعضی معماران و بیگانگی برخی مردم با معماری ایرانی و اسلامی، به سمت نماهای رومی رفته است.

,

در همین راستا، حاج علی برقعی از ساکنین قدیمی خیابان صفاییه قم معتقد است، نمای شهر به طور کلی تغییر پیدا کرده و بیان می‌کند: اگر بخواهیم این خیابان را با گذشته مقایسه کنیم هیچ اثری از بافت سنتی باقی نمانده است مگر اینکه در کوچه پس کوچه‌های صفاییه بتوان نشانه‌هایی از معماری سنتی دید.

, در همین راستا، حاج علی برقعی از ساکنین قدیمی خیابان صفاییه قم معتقد است، نمای شهر به طور کلی تغییر پیدا کرده و بیان می‌کند: اگر بخواهیم این خیابان را با گذشته مقایسه کنیم هیچ اثری از بافت سنتی باقی نمانده است مگر اینکه در کوچه پس کوچه‌های صفاییه بتوان نشانه‌هایی از معماری سنتی دید.,

وی با اشاره به اینکه نما‌های جدید جایگزین آجر‌های قدیمی شده‌اند می گوید: در فرصت کوتاهی این نما‌ها جای خود را باز کردند و سر تاسر خیابان که بیشتر پاساژ و بانک هستند با نما‌هایی آراسته شده‌اند که هیچ اثری از سنت در آن‌ها نیست.

,

این شهروند قمی نمای سنتی را یادگار شهر می‌داند و می‌گوید: خارج از بحث‌های تخصصی در این زمینه نما‌های قدیم که بیشتر با آجر و قدری سنگ بودند حالتی صمیمی به شهر می‌دادند و حال و هوای گذشته را زنده می‌کردند ولی دیگر خبری از آنها نیست.

,

همچنین علیرضا خاکی، معاون شهرسازی و معماری شهرداری قم، با اشاره به اینکه سازمان نظام مهندسی نقش مهمی در این فرهنگ‌سازی دارد، اظهار می‌کند: مردم باید بخواهند تا نمای سنتی حفظ شود وقتی بازار و اقتصاد در ساخت‌و‌ساز است و نمایی مد می‌شود مردم هم به همان سمت و سو می‌روند و نظام مهندسی و مهندسان باید وارد شوند ولی متاسفانه آنها هم وارد این بحث‌ها نمی‌شوند.

,

وی افزود: از نظر قانونی استفاده از نماهای جدید ممنوع شده و برنامه‌هایی داریم تا در رنگ‌هایی که استفاده می‌شود هم دقت بیشتری صورت گیرد تا استفاده از رنگ‌های آزار دهنده کم شود و نماهایی که موجب گرما می‌شوند کاهش پیدا کنند.

,

گفتنی است که تلفیق سنت و مدرنیته در برخی از نماهای شهری در مراکز مهم قم قابل مشاهده است و انتظار است که شهرداری و نظام مهندسی در خصوص نماکاری ساختمان‌ها و مناطق مختلف به وحدت نظر برسند و در مسیر اصلاح و ساماندهی سیما و منظر شهری با در نظر گرفتن شرایط اقلیمی و فرهنگی گام بردارند.

,

لذا در شهری همچون قم، با بافت مذهبی و سنتی خاص خودش به نظر می‌رسد که جا دارد قوانین با دقت نظر و لحاظ کردن جوانب امر تدوین شود...

,

به هر تقدیر، چه خوشمان بیاید و چه نیاید، معماری امروز خانه‌های ایرانی برای نسل‌های آینده نه غرورآفرین خواهد بود و نه الهام بخش! بلکه غلبه نماهای رومی در شهرهای اسلامی یک فاجعه فرهنگی است و برای نجات از این فاجعه باید زودتر فکری کرد...

, به هر تقدیر، چه خوشمان بیاید و چه نیاید، معماری امروز خانه‌های ایرانی برای نسل‌های آینده نه غرورآفرین خواهد بود و نه الهام بخش! بلکه غلبه نماهای رومی در شهرهای اسلامی یک فاجعه فرهنگی است و برای نجات از این فاجعه باید زودتر فکری کرد...,

... بنابراین باید متخصصان و معماران زبده‌ی ایرانی دست به کار شده و ایده‌های مبتکرانه ارایه دهند و از سوی دیگر مسئولان بلند پایه شهری به جای تقلید از سازهای غربی، فکری به حال سیمای شهرها، به خصوص شهرهای مذهبی، ایران زمین کنند.

]

به اشتراک گذاری این مطلب!

ارسال دیدگاه