به بهانه سالروز تشکیل "کمیته دفاع ملی" در قم در جریان جنگ جهانی اول؛
اهمیت نقش قم در جنگ جهانی اول
در اثنا جنگ جهانی اول، کمیته دفاع ملى توسط مهاجرین جهت دفاع از میهن و نبرد با متفقین در قم، تشکیل شد و بدین ترتیب قم تبدیل به یک مرکز سیاسى و نظامى علیه روس و انگلیس شد.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از سایت خبری کریمه، اولین جنگ جهانی همزمان با حکومت احمد شاه قاجار بود، زمانی که دولت مشروطهٔ ایران ضعیفترین دوران خود را میگذراند، علیرغم اعلام بیطرفی دولت ایران، نیروهای متخاصم از جنوب و شمال وارد ایران شدند...
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, سایت خبری کریمه،, سایت خبری کریمه،, سایت خبری کریمه،,آری، با وجود آنکه ایران در زمانه سلطنت احمدشاه قاجار و صدارت میرزاحسن مستوفی الممالک بیطرفی خود را به دول متخاصم اعلام کرد، اما نیروهای درگیر در جنگ، این بیطرفی را عملاَ و مکرراَ نقض کردند و از این رهگذر خسارات فراوانی به این کشور وارد آمد...
,ماجرا از این قرار بود که به دنبال آغاز جنگ در جولای 1914م، عثمانی ها به بهانه آنکه روس ها آذربایجان را اشغال کرده اند، با ارائه یادداشتی به دولت ایران، نقض نکردن بیطرفی ایران را موکول به بیرون رفتن روس ها از آذربایجان کردند.
,تلاش دولتمردان ایران به منظور بیرون راندن روس ها که از چند سال پیش از شروع جنگ، بخش هایی از شمال کشور را به اشغال خود درآورده بودند به نتیجه ای نرسید و آنها به بهانه حفظ جان اتباع خود در ایران، نیروهای خود را از آذربایجان و سایر نواحی اشغالی خارج نکردند و ایران همچنان به علت ضعف نیروهای نظامی خود ناگزیر به تحمل حضور بیگانگان و تجاوزات آنان در خاک خود شد.
,تا جایی که بر اثر آغاز جنگ جهانی اول و اشغال ایران توسط بریتانیا و خرید آذوقهٔ مردم ایران توسط ارتش اشغالگر و شروع قحطی بزرگ ایران ۱۹۱۷–۱۹۱۹ عدهٔ زیادی از مردم ایران به کام مرگ فرو رفتند...
,
, جنگ جهانی اول - ناوگان ژاپن در سواحل چین در سال ۱۹۱۴
, جنگ جهانی اول - ناوگان ژاپن در سواحل چین در سال ۱۹۱۴,به طوری که سپاه روسیه تا دروازههای تهران پیشروی کرد، اما از منقرض کردن سلسلهٔ قاجار منصرف شدند، در جنوب نیز مردم محلی در چند نوبت با متجاوزان انگلیسی درگیر شدند.
,به هر تقدیر، پس از تجاوز ارتش روس به ایران در جریان جنگ جهانی اول و پیشروی تا نواحی اطراف تهران و انحلال مجلس شورای ملی، طبق هماهنگی به عمل آمده با احمد شاه قاجار، قرار بر این شد که شاه به طرف اصفهان حرکت کند و پایتخت به آن شهر منتقل شود.
,اما پس از مذاکرات بسیار با نمایندگان روس و انگلیس نظر احمدشاه تغییر کرد و به اطلاع دربار رسید که قوای روس به پایتخت حمله نخواهند کرد.
,در این حال، عده ای از نمایندگان مجلس، روحانیان بلند پایه و تجار تهران، پایتخت را به قصد قم ترک کردند و در قم، کمیته دفاع ملی را تاسیس نمودند، در این حال فرمان جهاد علیه روس از طرف علما صادر شد و هیئتی مامور تدارک اسلحه گردید.
,
, سربازان آلمان در حال پرتاب خمپاره در جنگ جهانی اول
, سربازان آلمان در حال پرتاب خمپاره در جنگ جهانی اول,اهمیت نقش قم در جنگ جهانی اول
, اهمیت نقش قم در جنگ جهانی اول,در جریان جنگ جهانى اول، ایران صحنه درگیرى بین دول متخاصم گردیده بود، دامنه جنگ به قدرى گسترش یافت که حتى نواحى مرکزى ایران را نیز دربر گرفت و قشون روس و انگلیس به بهانه هاى مختلف، کشور ایران را به اشغال خویش درآوردند.
,در این تهاجم، قواى روس و انگلیس، با عکس العمل هاى زیادى از سوى طبقات مختلف مردم روبرو گردیدند و قیام ها و حرکت هاى سیاسى و نظامى متعددى در سراسر کشور به وقوع پیوست.
,تا اینکه در پاییز سال 1294 ه.ش، قشون روس به منظور تصرف تهران به کرج وارد شدند، بدین ترتیب پایتخت به طور جدى در معرض خطر قرار گرفت.
,نزدیک شدن قشون روس به پایتخت، هراس شدیدى در مردم ایجاد کرد و سبب مهاجرت بسیارى از طبقات مختلف مردم از جمله تعدادى از رجال سیاسى و نمایندگان مجلس، به شهر قم گردید.
,به دنبال این امر بسیارى از رجال سیاسى، روحانیون و سران احزاب و حتى احمدشاه و اعضاى دربار او به طور محرمانه تصمیم گرفتند که از تهران خارج شوند و در وهله اول به قم بروند.
,با تمام تلاشى که در مخفى نگه داشتن انتقال پایتخت و مهاجرت بزرگ صورت گرفت ولى سفارت روس و انگلیس از ماجرا خبردار شدند و با تحت فشار قرار دادن شاه و دربار، طرح انتقال پایتخت را خنثى کردند.
,با این وجود، سران برخى از احزاب، تعداد زیادى از نمایندگان مجلس، رجال سیاسى و مذهبى و طبقات مختلف مردم به شهر قم مهاجرت کردند.
,در این مهاجرت، برخى از نمایندگان سیاسى دولت هایى که با متفقین مى جنگیدند نیز حاضر بودند و با اعضاى خانواده و کارمندان همراه خویش، به سوى قم حرکت کردند.
,
, اعدام سربازان صرب توسط سربازان اتریشی در اولین جنگ جهانی
, اعدام سربازان صرب توسط سربازان اتریشی در اولین جنگ جهانی,تشکیل کمیته دفاع ملى
, تشکیل کمیته دفاع ملى ,کمیته دفاع ملى توسط مهاجرین جهت دفاع از میهن و نبرد با متفقین تشکیل شد و بدین ترتیب قم تبدیل به یک مرکز سیاسى و نظامى علیه روس و انگلیس شد، این کمیته که در قم تشکیل شده بود، نخستین گام عملى براى تشکیل «دولت ملى» گردید.
,در همین ایام، قوای جنگی روسیه، شهر ساوه را تصرف کرده، به سمت قم پیشروی کردند، اعضای کمیته دفاع ملی که قوای مهاجم را در پیش روی خود دیدند، به سرعت رهسپار اصفهان شدند و پس از چند روز توقف، به سمت کرمانشاه حرکت کردند.
,قوای روسیه نیز پس ازتصرف ساوه، شهرهای قم و کاشان را اشغال کردند و برای مقابله با کمیته راهی کرمانشاه شدند.
,پس از آن که قم با خطر هجوم قشون روس روبرو شد، مرکز حکومت ابتدا به اصفهان و سرانجام به کرمانشاه انتقال یافت، در کرمانشاه این دولت مورد هجوم قواى روس قرار گرفت و از هم پاشید.
,لازم به ذکر است که شهید آیت الله مدرس در تشکیلات دولت ملى، سمت وزیر عدلیه را داشت.
,
, جنگ جهانی اول- سربازان عثمانی در حال دیدبانی و آماده شدن برای دفاع در مرز غزه و سینا ۱۹۱۷
, جنگ جهانی اول- سربازان عثمانی در حال دیدبانی و آماده شدن برای دفاع در مرز غزه و سینا ۱۹۱۷,اشغال قم توسط نیروهاى روس
, اشغال قم توسط نیروهاى روس ,زمانى که کمیته دفاع ملى در قم تشکیل شد، ژنرال باراتوف فرمانده کل قشون روس، تصمیم گرفت این شهر را به اشغال خود درآورد؛ بنابراین نیروهاى روسى به سوى قم و اصفهان حرکت کردند و در حوالى قم جنگ هاى متعددى بین نیروهاى کمیته دفاع ملى و روس ها به وقوع پیوست که در نتیجه این برخوردها، تجمع اولیه کمیته دفاع ملى درهم شکست و در عرض چند ماه به ترتیب، قم و اصفهان از یک سو و همدان و سلطان آباد و کرمانشاه از سوى دیگر به دست نیروهاى روسى افتاد.
,به هر حال در چهاردهم دىماه 1294، قم به اشغال نیروهاى روسى درآمد و نیروهاى اشغالگر، زمام امور این منطقه را به مدت چند سال به دست گرفتند و فجایع زیادى را مرتکب شدند.
,در این مدت شیرازه نظام عمومى از هم گسیخته شد و راه ها دچار ناامنى شده بود و دولت روسیه که به موجب نقشه تقسیم ارضى سال 1907م، خود را مالک ایران شمالى و غربى مى دانست، در طول این مدت از هیچ ظلم و ستمى نسبت به آزادى خواهان خوددارى نکرد.
,
, در جنگ جهانی اول برای نخستین بار از سلاحهای شیمیایی بهره گرفته شد
, در جنگ جهانی اول برای نخستین بار از سلاحهای شیمیایی بهره گرفته شد,تبعید علماى بزرگ به قم
, تبعید علماى بزرگ به قم ,پس از اشغال استانبول توسط متفقین و سقوط عثمانى و عراق به دست انگلیس در سال 1302 شمسى، بیش از سى تن از علما و مراجع بزرگ شیعه که در عراق ساکن بودند، به ایران تبعید شدند.
,مهاجرت اجبارى این افراد که عالمان بزرگى همچون حاج سید ابوالحسن اصفهانى، حاج میرزا حسین نائینى و حاج شیخ عبدالکریم حایرى در میان آنها حضور داشتند، ابتدا در کرمانشاه و سپس در قم با استقبال گرمى روبرو شد، تبعید علما و مراجع بزرگ از عراق، به این خاطر بود که آنها علیه انگلیس و حکومت دست نشانده آن (ملک فیصل) مبارزه مى کردند و از حقوق ملت عراق در برابر استعمارگران دفاع مى نمودند.
]
ارسال دیدگاه