قرآن از انواع "نگاه" می گوید:
دیدنی ها و ندیدنی های قرآن
چشم انسان، با ظاهر کوچک و ظریفش می تواند سرمنشأ بسیاری از تحولات و تغییرات زندگی بشر باشد. گاهی با یک نگاه، انسان به راه کمال و سعادت رهنمون می شود و گاهی یک نگاه موجبات انحراف و ناپاکی او را فراهم می سازد و پیامدهای خطرناکی مانند فروپاشی بنیان خانواده، آلودگی دامن، خیانتها و بی بندوباری ها را موجب می شود.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از هرمز؛ چشم انسان، با ظاهر کوچک و ظریفش می تواند سرمنشأ بسیاری از تحولات و تغییرات زندگی بشر باشد و گاهی با یک نگاه، انسان به راه کمال و سعادت رهنمون می شود و گاهی یک نگاه موجبات انحراف و ناپاکی او را فراهم می سازد و پیامدهای خطرناکی مانند فروپاشی بنیان خانواده، آلودگی دامن، خیانتها و بی بندوباری ها را موجب می شود.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, به نقل از , هرمز, ؛ چشم انسان، با ظاهر کوچک و ظریفش می تواند سرمنشأ بسیاری از تحولات و تغییرات زندگی بشر باشد و گاهی با یک نگاه، انسان به راه کمال و سعادت رهنمون می شود و گاهی یک نگاه موجبات انحراف و ناپاکی او را فراهم می سازد و پیامدهای خطرناکی مانند فروپاشی بنیان خانواده، آلودگی دامن، خیانتها و بی بندوباری ها را موجب می شود.,,
از این رو نگاه کردن و دیدن، مانند هزاران عمل دیگر انسان، در روز قیامت مورد سؤال و بازخواست قرار می گیرد و به دلیل اهمیت این موضوع خداوند متعال در آیاتی سفارشات الزم را، پیرامون نگاه کردن و نکردن، به زنان و مردان مؤمن بیان کرده است.آیات مربوط به نگاه کردن در قرآن به دو دسته نگاه های ممنوعه و نگاه های مدبرانه تقسیم می شود که به تفصیل در ذیل توضیح داده می شود.
,,
نگاه های ممنوعه
, نگاه های ممنوعه,
خداوند متعال در آیه 30 و 31 سوره نور می فرماید: «به مردان با ایمان بگو، دیده فرو نهند و پاکدامنى ورزند که این، براى آنان پاکیزه تر است؛ زیرا خدا به آن چه میکنند، آگاه است و به زنان با ایمان بگو: دیدگان خود را فرو بندند و عفت و پاکدامنی خود را حفظ کنند و ...» بر این اساس قرآن کریم در عدم نگاه به نامحرم هیچ فرقی بین زن و مرد قایل نیست. مسأله ای که مدتهاست در اظهارنظرها در مورد حضور زنها در ورزشگاه ها و تماشای مسابقات ورزشی مردان مورد غفلت واقع می شود و برخی فکر می کنند نگاه نکردن به بدن نامحرم فقط مخصوص مردهاست.
,
از طرفی دیگر کلمه غض بصر در این آیات به معنی بستن کامل چشم نیست و "به معناى کاهش دادن نگاه و خیره نشدن" و چشم چرانی می باشد و به طوری که هرگاه نامحرمی در حوزه دید فرد قرار گرفت نگاه خود را طوری کنترل کند که آن نامحرم از منطقه دید مستقیم فرد خارج شود و به او خیره نگاه نکند.
,
همچنین آنچه در این آیات مورد نکوهش قرار گرفته، صرف نگاه کردن نیست بلکه نگاه همراه با لذت و شهوت می باشد. اسلام به عدم نگاه به کل بدن نامحرم به جز صورت و دو کف دست آن هم بدون لذت و شهوت دستور داده است. شاید بشود چرایی این منع را در دستور بعدی که حفظ عفت و پاکدامنی ست دنبال کرد.
,
,
در تبیین این ارتباط چنین می توان گفت، شخصی که کنترل چشم خود را از دست داده و چشم خود را برای دیدن نامحرم رها ساخته، در حقیقت کنترل نفس خود را از دست داده و ممکن است برای راضی کردن دل و هوس خود مبتال به اعمال منافی عفت شود. در حالی که اگر انسان بتواند جسم کوچکی مانند چشم را کنترل کند چه بسا کنترل شهوت برای او راحت تر باشد.
,
امام صادق (علیه السلام) نیز در این زمینه می فرمایند: «نگاه به نامحرم، تیری از تیرهای مسموم شیطان است و چه بسا یک نگاهی که حسرتی طولانی بر جای گذارد»، گذشته از انجام فعل حرام، چه حسرتی بالاتر از اینکه فردی با دیدن نامحرم یک دل نه صد دل عاشق او می شود که اگر به او برسد و ازدواج کند ممکن است انتخاب درستی نکرده باشد و مجبور به طلاق شود و اگر نامحرم را ببیند و عاشق شود و به او نرسد چیزی جز تشویش ذهن و ناآرامی قلب و روح نصیب او نگردد. در نتیجه دچار نا امیدی و افسردگی شده و از یاد خدا غافل میگردد و لذت بندگی، عبادت و مناجات با خدا را از دست میدهد.
,
,
نگاه خائنانه هم جزء نگاه های ممنوعه ای است که در آیه 19 سوره غافر به آن اشاره شده و انسان از آن منع گردیده است. مثال شخصی از پنجره مشرف، داخل حیاط همسایه را دید بزند. امام صادق (ع) در توضیح این نگاه خائنانه گفته اند: «آیا دیدهای گاه انسان به چیزی مینگرد که انگار به آن نگاه نمیکند؟! این است معنای نگاه های دزدانه» ، هرچند متأسفانه امروزه به دلیل پیشرفت تکنولوژی دیگر لازم نیست یواشکی و مخفیانه به زندگی افراد سرک کشید. بلکه تنها کافیست بر روی عنوان عکس خصوصی فلان بازیگر یا فوتبالیست کلیک کرد و شاهد مسایل شخصی او بود.
,
با این تفاسیر شاید بتوان علت این همه دغدغه و سفارش از سوی دین در رابطه با عدم نگاه به نامحرم را، حفظ چشم از نگاه های خائنانه، پوشش مناسب زن و مرد، حفظ حریم و ممنوعیت اختالط آنها، تأکید بر غیرت ورزی و حیا، تشویق به ازدواج و محافظت جدی و متقابل زن و شوهر در حفظ عفاف همدیگر و... را راحت تر درک کرد.
,
درواقع دین با شناختی که از آفرینش و فطرت انسان دارد، میداند که بسیاری از اقدامات و تصمیم های بشر، با نگاه قابل تحریک و تغییر خواهد بود؛ تحریکی که در بسیاری از موارد تحریک منفی به حساب می آید. از سویی دیگر چون جنس مخالف همواره کشش و جاذبه ای برای یکدیگر داشته اند، اگر دیده ها کنترل نشود، آسیب هایی که در بالا نام برده شد انسان را گرفتار خود می کنند، آسیب هایی که با مرورشان یک ویژگی مشترک در همه آن ها می بینیم؛ طولانی بودن زمان مورد نیاز برای رهایی و فراموشی آن آسیب! نگاهی که به خیانت منجر می شود، اگرچه شاید فقط چند ثانیه باشد اما آثار آن بلکه تا یک عمر هم در زندگی فرد باقی بماند.
,
,
نگاه های مدبرانه
, نگاه های مدبرانه,
در برخی دیگر از آیات قرآن کریم بر خالف آیات قبل که بر چشم پوشی و ندیدن دستور می دهند، خداوند متعال اینبار انسان را به نگاه کردن و دیدن دعوت می کند البته این نوع نگاه اندکی با نگاه کردن معمولی متفاوت است. در واقع این آیات انسان را به نگاه کردن همراه تدبر و تأمل دعوت می کند. ژرف اندیشی و عاقبت اندیشی که سعادت و شقاوت انسان را به دنبال دارد و از آنجا که شمار این آیات بسیار است در اینجا به چند نمونه از این آیات اکتفا می کنیم
,
,
خداوند متعال در آیه 109 سوره یوسف می فرمایند: «و پیش از تو جز مردانى از اهل آبادى ها را که به آنان وحى کردیم نفرستادیم. آیا در زمین گردش نکردند تا بنگرند که عاقبت کسانى که پیش از آنان بودند، چگونه بود؟...»
,,
« و همانا در هر امتى پیامبرى فرستادیم که خدا را بپرستید و از طاغوت بپرهیزید پس در زمین خدا گروهى از آنان را هدایت کرد و گروهى گمراهى بر آنان مقر بگردید و بنگرید که سرانجام تکذیب کنندگان چگونه بود» (نحل/ 36)
,,
به طور حتم وقتی انسان با دیده عبرت به دنیا بنگرد و گذر زمان و چرخش روزگار را نظاره گر باشد، عبرت های زیادی می آموزد که می تواند با به کار بستن آن ها، گردنه ها و پیچ های حساس زندگیاش را با اطمینان خاطر بیشتری رد کند.
,
در آیه 24 سوره عبس نیز خداوند به غذای انسان که یکی از مهمترین و اساسی ترین نیازهای بشر است اشاره می کند و از او می خواهد با تأمل به آن بنگرد. بدیهی است مراد از این نگریستن در حقیقت توجهداشتن به حالل و حرام بودن و همچنین مفید بودن غذا می باشد. چرا که غذای تن مقدمه غذای روح هم هست و تأثیر بسزایی در رشد و کمال روحانی انسان دارد.«پس انسان باید به خوراکش بنگرد« (عبس/ 24)
,
همچنین از آنجا که یکی دیگر از مسایل قابل تأمل، آفرینش و مرگ انسان و دیگر موجودات هستی است که در هرکدام از این حاالت رازهای بسیاری نهفته است در برخی از آیات به دیدن و تدبر در این آفرینش ها دستور داده شده است.
,
«پس انسان باید با تأمل بنگرد که از چه چیز آفریده شده است؟» (طارق/ 5)
,
«آیا به شتر نمىنگرند که چگونه آفریده شده؟» (غاشیه/ 17)
,
«بگو: بنگرید که در آسمان ها و زمین چه چیزها هست؟ ولى نشانه ها و هشدارها به حال گروهى که ایمان نمىآورند، سودى نمیدهد.« (یونس/ 101)
,
بر این اساس اگر دقیق و عمیق در این مسأله بنگرد، به عظمت و بزرگی خداوند و کوچکی و حقیر بودن خود پی می برد و ریشه های ایمان در دلش محکم تر میشوند و درنتیجه انسان افسارگسیخته بیشتر به خداوند متعال نزدیک می شود و راه بندگی خدا در پیش می گیرد.
,
,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه