یادداشت
جایگاه مسجد در جامعه اسلامی و کارکردهای آن
مسجد مهمانسراى حضرت کریم است، محل انس با حضرت حق و تکمیل ایمان و تصفیه روح و مصافحه با صالحان و معانقه با فرشتگان و بیعت با ثقلین است.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا و به نقل از لرسو؛ 31مرداد به عنوان روز جهانی مسجد نامگذاری شده است. علت نامگذاری این روز هم به این دلیل بوده است که در سال 1348 مسجدالاقصی به دست صهیونیستها به آتش کشیده شد. سالها بعد و به همین مناسبت به پیشنهاد جمهوری اسلامی ایران و تصویب اعضای سازمان کنفرانس اسلامی در سیامین نشست این سازمان، این روز به نام روز جهانی مسجد نامگذاری شد.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, لرسو,مسجد در هر نقطه جهان خانه خدا و عظیم ترین پایگاه فرهنگى و معنوى است و محلى براى نیاز و سجود به درگاه قادر متعال است.
,مسجد، آزادترین و پاکیزهترین مکان در پهنه گیتى است که در بند کردن و آلوده کردنش حرام است، پس جایگاه آزادگان و پاکان است.
,مسجد مهمانسراى حضرت کریم است، محل انس با حضرت حق و تکمیل ایمان و تصفیه روح و مصافحه با صالحان و معانقه با فرشتگان و بیعت با ثقلین است. بیعتى که نقض و شکستن آن، خسران ابدى را در پى دارد زیرا در روز قیامت مسجد از خالى بودن، قرآن از مهجور بودن اهل بیت علیهمالسلام، از مظلوم بودن خویش شکایت خواهند کرد و بدا به حال متشاکىاى که شاکى آنان این سه باشند؛ آن هم در دادگاه عدل الهى.
,مسجد، جایگاه نزول برکات و خیرات آسمانى، خانه آگاهى و عبادت، عشق و محبت، صفا و صمیمیت، ایثار و رحمت، تجلى بهشت در زمین تفریحگاه موحدان است. چه کسى گمان مىکرد یک چهار دیوارى ساده کوچک، یک صد مترى بى سقف، روزى قلب تپنده میلیونها انسان شود و قرنها به تأسى از آن، پایگاه فکرى و فرهنگى جوامع بشرى و منادى توحید شود؟!
,سخن از طلوع اسلام و مطلع آن و فجر صادق آیین محمدى صلىالله علیه و آله، و مرکز اشاعه آن، یعنى مسجد است؛ مرکزى که همچنان ابعاد وسیع روحانى و معنوى آن، چه بسا در زیر حجاب قصور و تقصیرها مخفى مانده است و قلم را یاراى شرح و تفصیل آن نیست.
,همین قدر بدانیم که در هر دوره و زمانى و به هر صورت مسجد نقش عظیم در گسترش تعالیم انسانساز اسلامى بروز داده و به عنوان مکانى مقدس و ملجأیى شایسته، محل عبادت و نیایش جهاد و اجتهاد و نشر و تعلیم علم و دانش بوده است.
,مسجدالنبى در مدینه نخستین پایگاه علمى، سیاسى، اجتماعى و حکومتى اسلام به شمار مىرفت و مسجد در اسلام هیچگاه تنها محل عبادت و نماز نبوده بلکه همواره مرکز آموزش و انسانسازى، سیاست و حکومت نیز بوده است. چرا که تعلیم و تربیت، اقامه قسط و عدل و رشد و تکامل انسانها وظیفه اصلى و اساسى پیامبران الهى بوده است.
,واژه مسجد، جمعاً حدود 28 بار در قرآن کریم ذکر شده که در 22 مورد به صورت مفرد و در 6 مورد دیگر، به صورت جمع آمده است. در این آیات، به اهمیت و جایگاه رفیع مسجد در اسلام، پاره اى از احکام مسجد و مسجدالحرام و احکام خاص آن، مسجدالاقصى و مسجد اصحاب کهف، اشاراتى شده است.
,این آیه شریفه نمونهای از آیات کریمه قرآن در مورد اهمیت مسجد است:
,«لَمَسْجِدٌ أُسِّسَ عَلَی التَّقْوی مِنْ أَوَّلِ یَوْمٍ أَحَقُّ أَنْ تَقُومَ فیهِ فیهِ رِجالٌ یُحِبُّونَ أَنْ یَتَطَهَّرُوا وَ اللَّهُ یُحِبُّ الْمُطَّهِّرینَ»
,ترجمه آیه چنین است: «همانا مسجدى که از روز نخست براساس تقوا بنا نهاده شده سزاوارتر است که در آن به نماز بایستى. در آن مردانى هستند که دوست دارند از آلودگىها پاک شوند، و خدا کسانى را که از گناهان و پلیدىها دورى مىکنند، دوست مىدارد.» (سوره توبه آیه 108)
,*مقدس بودن مسجد
,مسجد در نزد مسلمانان جایگاه خاصى دارد، تا آنجا که از جانب شرع مقدس اسلام، براى آن احکام ویژهاى صادر شده است.
,نجس کردن زمین، سقف، بام و طرف داخل مسجد حرام است. هر کس بفهمد که نجس شده است، باید فوراً نجاست آن را بر طرف کند.
,تمیز کردن مسجد و روشن کردن چراغ در آن مستحب است.
,کسى که مىخواهد به مسجد برود، مستحب است خود را خوشبو کند و لباس پاکیزه و قیمتى بپوشد.
,همچنین مستحب است پس از وارد شدن به مسجد دو رکعت نماز به قصد تحیت و احترام بخواند.
,*کارکردهای مسجد
,مسجد به عنوان جایگاه عبادت مسلمانان، از مهمترین نهادهای جامعهی اسلامی با کارکردی چندمنظوره به شمار میآید و همواره در طول تاریخ اسلام نقشی بنیادین و اصلی ایفا نموده است. در پیروزی انقلاب اسلامی، مسجد به عنوان پایگاه اصلی انقلاب نقشآفرینی کرد و امروز هم مسجد در کانون تحولات بیداری اسلامی در منطقه قرار دارد. اما مسجد مورد نظر اسلام و طراز انقلاب اسلامی چگونه باید باشد؟
,کارکرد عبادی: خداوند متعال میفرماید: «وَ اَنَّ المَساجِدَ لِلّهِ فَلا تَدعُو مَعَ اللهِ اَحَداً»؛ مساجد از آن خداست، پس باید احدی جز او را نخوانید.»
,کارکرد اجتماعی: «یَدُ اللهِ مَعَ الجَمَاعَة»؛ مساجد، مصداق عملی حرکتهای اجتماعی است.
,کارکردهای آموزشی: بر پایی کلاسهای مختلف اعتقادی، احکام، اخلاق، تفسیر، آموزش نظامی، شعر و...
,کارکردهای فرهنگی: به طور کلی پایگاههای فرهنگی اسلام از مساجد شکل گرفته و در بین نقشها و کارکردهای دیگر مسجد، بیشترین اهمیّت را دارد.
,کارکردهای تبلیغاتی: هدف از تبلیغ، رشد و افزایش معرفت دینی مردم و احیای آنان برای ادای وظایف دینی و اسلامی ایشان است.
,کارکرد سیاسی: دین و سیاست در آیین مقدّس اسلام، مقولهی واحدی است و از همان ابتدای اسلام تا کنون مسجد به عنوان پایگاه مهم سیاسی مدّ نظر بوده است.
,کارکرد اخلاقی: حضرت رسول اکرم صلیالله علیه و آله وسلّم، هدف بعثت خود را احیای اخلاق و فضایل انسانی معرفی نمودهاند و اصولاً ساختار معنوی و محتوای کارکردهای مسجد به گونهای است که نهایتاً به باروری اخلاقی، روحی، اخلاص و طهارت نقش انسانی میانجامد.
,کارکرد خدماتی-امدادی(تعاون): مساجد، هم در مورد رسیدگی و پوشش مادی و معنوی به افراد بیبضاعت و فقرا و هم در مورد بلایای عام و حوادث طبیعی غیر مترقبه به شکل فعّال وارد عمل میشود.
,امیدواریم روزی فرا برسد که مسجد جایگاه حقیقی و کامل خود را در جامعه پیدا کند و محور برای خدمات اجتماعی به مردم گردد و از محضر خداوند منان در خواست مىنماییم در دنیا به ما توفیق خدمت به ساحت مقدس و منور مسجد، قرآن و اهل بیت علیهمالسلام عنایت فرماید و در روز قیامت ما را مشمول شفاعت - نه شکایت - آنان قرار دهد.
,خدایا توفیق حضور در مسجد و گسترش فرهنگ آن عمل به قرآن و اشاعه حقایق متعالى آن و پیروى از پیامبر صلىالله علیه و آله و اهل بیت طاهرینش و دفاع از حریم آنان را به ما عنایت فرما.
,,
حجتالاسلام والمسلمین سید رمضان علیان امیری
]
ارسال دیدگاه