یادداشت/
بال های پرواز مدیران مدارس و موفقیت دانش آموزان
جامعه و اولیای دانش آموزان انتظار دارند مدرسه محیطی رشد دهنده، پویا و زمینه ساز پرورش استعداد های بالقوه و خداداد فرزندان آنان باشد .[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل ازنسیم قائن ، برای تحقق این مهم مدرسه محوری یا مدیریت مدرسه محور، راهبردی برای تسهیل دسترسی به اهداف تعلیم و تربیت از طریق واگذاری بخشی از اختیارات تصمیم گیری به ارکان مدرسه تعریف گردید و در آن تأکید اساسی بر مشارکت مدیران، معلمان، دانش آموزان و اولیا در تصمیم گیری و شفاف سازی اهداف واختیارات قرار گرفت تا مدارس به جای اینکه صرفا مجری شیوه نامه های ابلاغی باشند خود در برنامه ریزی های مدرسه نقش اصلی را عهده دار شوند .
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, نسیم قائن,بدین منظور و برای تحقق انتظار اولیا و شعار مدرسه محوری، شورای عالی آموزش و پرورش ارکان و شوراهایی را برای مدیریت مطلوب مدارس تعریف نمود تا کلیه برنامه ها و اقدامات آن در این ارکان بررسی، مصوب و سپس اجرایی گردد .
,در بین این ارکان نیز دو رکن انجمن اولیا و مربیان و شورای دانش آموزی با توجه به جایگاه آنها از اهمیت خاصی برخوردار شد که در این نوشتار با توجه به تقویم کاری و شکل گیری اولیه فعالیت این ارکان که مستقیما ذی نفع در خروجی فعالیت های آموزشی و پرورشی مدرسه و دارای نقش مستقیم و قانونی در مدیریت مدرسه محور می باشند، جهت آگاهی رسانی و اطلاع اولیا و دانش آموزان از اختیارات و وظایف قانونی آنان، مورد مطالعه و بررسی قرار می گیرد .
,,
الف) انجمن اولیا و مربیان:
, الف) انجمن اولیا و مربیان:,انجمن اولیا و مربیان در کنار دو رکن مهم شورای مدرسه و شورای معلمان طبق ماده 14 مصوب شورای عالی آموزش و پرورش با ترکیب منتخبین اولیای دانش آموزان و نمایندگان معلمان و معاونین در کنار مدیر مدرسه، وظایف مهمی را در ((مشارکت فکری، فرهنگی، عاطفی و آموزشی و تقویت هماهنگی و همسویی تربیتی و آموزشی خانه و مدرسه و نیز مشارکت و کمک به ارتقای کیفیت فعالیت های مدرسه و نظارت بر نحوه هزینه وجوه حاصل از کمک های مردمی، خدمات فوق برنامه، سرانه دانش آموزان از طریق شورای مالی را به عهده دارد)) و همچنین طبق این ماده وظایفی چون ((برنامه ریزی و تشکیل جلسات عمومی اولیا، جلسات آموزش خانواده، همکاری با شورای معلمان و مدیر در برگزاری کلاس های فوق برنامه و اردوهای دانش آموزی و بازدیدهای علمی- آموزشی)) برای آن در نظر گرفته شده است که در صورت پرداختن صحیح و منطقی به این وظایف قانونی ضمن تعدیل و حذف اقدامات سلیقه ای و آزمون و خطای مدیریتی در مدارس، تحرک و پویایی قابل توجهی در برنامه ها و فعالیت های مدرسه را سبب و توانمندی دانش آموزان را دو چندان خواهد نمود .
,در یک آسیب شناسی و نگاه اجمالی به وظایف انجمن اولیا و مربیان در مدارس دولتی و بویژه عادی دولتی در سال های اخیر نشان می دهد که جمعیت قابل توجهی از اولیا این مدارس یا در جلسات مجامع عمومی شرکت نمی کنند و یا اگر شرکت می کنند انگیزه و آمادگی کمتری در همراهی و مشارکت با مدیران و بویژه مدیران سیاسی و کم تجربه از خود نشان می دهند به نحوی که پس از استماع گزارش اولین جلسه مدرسه و برگزاری انتخابات، اصطلاحاً تا سال بعد پشت سرشان را هم نگاه نمی کنند .
,در بررسی این موضوع البته دلایل مختلفی از نحوه انتصابات سیاسی تا نحوه تعامل مدیران با اولیا و دانش آموزان و نیز نگاه و مطالبه صرفاً مشارکت مالی مدارس به خانواده ها وجود دارد که بدلایلی از توضیح بیشتر آن خودداری می شود .
,اما واقعیت آن است که در طول سال های اخیر و بویژه در بحران منابع مالی مدارس، مشارکت و کمک های مردمی به جای هدایت به سمت فعالیت های آموزشی و پرورشی مورد نیاز دانش آموزان در هزینه های جاری و امکانات رفاهی و تجهیز اتاق مدیران صف و ستاد هزینه شده است و هرگاه مدیران از اولیا یا منتخبین آنان برای حضور در مدرسه دعوت به عمل آورده اند به جای تدبیر ((مشارکت فکری، فرهنگی، عاطفی و آموزشی و تقویت هماهنگی و همسویی تربیتی و آموزشی خانه و مدرسه و نیز مشارکت و کمک به ارتقای کیفیت فعالیت های مدرسه و نظارت بر نحوه هزینه وجوه حاصل از کمک های مردمی، خدمات فوق برنامه، سرانه دانش آموزان)) از آنان مساعدت فکری و مشورت نخواسته اند بلکه در همان گام اول ورود این عزیزان، دردها و سفره درد دل ها را باز کرده و دست نیاز مجدد و مکرر بدون قائل شدن حداقل حق مشارکت هدفمند و مورد نظر قانون، را مطرح کرده اند که نتیجه آن پشیمانی پنهانی و مشغولیات ذهنی اولیا و دوری و قهر از مدرسه و عدم توجه به درخواست ها و دعوت نامه های بعدی مدیران بوده است .
,هرچند این اقدام برای برخی مدیریت های خودکامه و ناتوان از کار جمعی و مشورتی موهبتی در ادامه روند ریاستی و روزمره گی بوده است اما دود مضاعف آن نیز به چشم فرزندان خود آنان رفته و این الگوی مدیریتی که بعضا از حمایت های سیاسی و گروهی نیز برخوردار بوده است را تقویت نموده و مشکلات مضاعفی را برای مدیران متعهد، مجرب و مدیریت های آموزشی سبب شده است که آنان را در تنگنا و محدودیت قرار داده و برنامه هایشان را با تأخیر مواجه نموده است .
,البته نباید فراموش کرد که یکی از عوامل اصلی شکل گیری و تداوم تقاضاهای صرفاً مالی و تجهیزاتی مدیران از خانواده ها و یا قطع ارتباط اولیا با مدارس، بعضا انجمن های اولیا و مربیان و منتخبینی می باشند که بدلیل عدم اطلاع از وظایف قانونی خود در فرایند تعلیم و تربیت و مشارکت با مدرسه، با صدور مجوزهای غیر قانونی و صورتجلسات غیر کارشناسی که در آن شرایط و وضعیت فرهنگی و معیشتی خانواده ها لحاظ نمی شود و همچنین ایجاد تکلیف و تعهدات مالی غیر شفافی که مشخص نیست دریافت های آن در کجا و برای چه هدف و برنامه ای باید هزینه گردد، موجبات نا امیدی و کم اهمیتی از طرف اولیا را فراهم می آورند که صد البته در این شرایط، فرصت های بسیاری از تحصیل آینده سازان شهرستان از دست می رود یا بدرستی مدیریت نمی شود .
,همچنین در سال های اخیر ورود اغراض شخصی، گروهی و سیاسی و نیز نقش آفرینی مهره های سیاسی بدهکار برخی جریان ها در نهاد آموزش و پرورش و به تبع در مدارس از اعتماد خانواده ها کاسته و نحوه همکاری ها و صداقت مورد نیاز در مشارکت در برنامه ها و فعالیت ها را تحت الشعاع قرار داده است که انجمن های اولیا و مربیان بایستی با نگاه صرفاً آموزشی و تربیتی، در تدبیر نیازهای منطقی و با طرح تقاضا و تکلیف همراه با مشارکت، نسبت به پر کردن این خلأ تلاش نمایند و از هیجانات تبلیغ و بزرگ نمایی برخی گزارشات عملکردی غیر مؤثر و ناکارآمد که موجب عقب ماندگی و لطمه به آینده سازان میهن اسلامی شده و مانع توانمند سازی فرزندان آنان است به دور باشند .
,یکی از اولیای دانش آموزان شهرستان در گلایه ای که در همین خصوص دارد می گوید اعضای انجمن در سال گذشته خود را معرفی نکردند و ما هیچ وقت آنان را ندیدیم و از برنامه های آنها و زمان حضورشان در مدرسه هیچ اطلاعی ندارم و فقط همین قدر می دانم که در دو نوبت نامه با مصوبه انجمن برایمان آمد که باید این قدر پول بدهید .
,وی در ادامه از محل هزینه وجوه دریافتی اظهار بی اطلاعی می کند و می گوید نمی دانم در کجا هزینه شده و امسال نیز هیچگونه گزارشی از محل هزینه ها به ما ندادند ولی مدیر بر مشکلات مالی و ضرورت کمک اولیا تأکید کرد و دوباره انتخاباتی که افراد مشخصی را نام می بردند که کاندید شو برگزار شد و نمی دانم چه کسانی انتخاب شدند و برای بهتر شدن امور مدرسه می خواهند چه کار کنند.
,محمد. در خاتمه سخنانش معتقد است مدیران، اولیا را فقط برای پول می خواهند و می شناسند زیرا هیچگاه نشده است، مدارس از اولیا نظری بخواهند و یا کاری که می خواهند انجام دهند را به مشورت بگذارند و هرگاه به مدرسه دعوت شدیم اولین کلام، مشکلات مالی و اعلام مبلغی مشخص و مصوب برای کمک به مدرسه بوده است .
,در این شرایط بنظر می رسد برای بهبود و تحکیم رابطه خانه و مدرسه و نیز ارتقای جایگاه انجمن های اولیا و مربیان در مدارس شهرستان لازمست در گام اول کلیه اولیای محترم دانش آموزان و بویژه منتخبین آنان به قانون و مقررات اداره مدرسه و وظایف و اختیارات قانونی خود آگاه شده و در جهت تحقق آن مسئولانه تلاش نمایند و کلیه درخواست ها و اقدامات مدارس را منطبق بر شرح وظایف قانونی بررسی و پیگیری نمایند و مدیران مدارس نیز با تکیه بر بعد مشارکتی اختیاری و تدبیر راه های منطقی و منابع جدید در اصلاح نگاه اولیا و جلب همراهی و حضور آنان بیشتر بکوشند تا شاهد رضایتمندی و حضور و مشارکت هدفمند و مؤثر اولیا در مدارس باشیم .
,ب) شورای دانش آموزی:
, ب) شورای دانش آموزی:,شورای دانش آموزی مدارس طبق ماده 18 مصوب شورای عالی آموزش و پرورش با ترکیب منتخبین اولیای دانش آموزان و به منظور ((مشارکت در امور آموزشی، پرورشی، انضباطی، فوق برنامه، . . . و تقویت اعتماد به نفس و خودباوری و مسئولیت پذیری و مشارکت جویی)) در مدارس تشکیل می شود و وظایف دوازده گانه ای در تحقق این اهداف و ایفای نقش مشورتی و مشارکت در امور اجرایی به عهده دارد .
,این شورا در سطح خود و در کنار سایر ارکان و بویژه بسیج دانش آموزی می تواند موجبات تحرک و پویایی بیشتری را در مدرسه فراهم نموده و تسهیل کننده تغییرات رفتاری و مشق مهارت زندگی برای دانش آموزان باشد .
,البته دانش آموزان مستعد شهرستان در قالب شورای دانش آموزی باید با مطالعه و اطلاع از حدود وظایف و اختیارات قانونی خود ضمن مشارکت و کمک به برنامه های مصوب شورای مدرسه تلاش نمایند طرح ها و برنامه های عملیاتی را در کیفیت بخشی فعالیت های دانش آموزی و نیازهای آموزشی و تربیتی دانش آموزان تهیه و تسلیم مدیران نموده و هرگونه امکان در تونمند سازی آموزشی و تربیتی را به جد پیگیری نمایند و مدیران نیز متقابلا باید با درک و شناخت کامل از ظرفیت شورای دانش آموزی و انرژی دانش آموزان که در علوم و فنون و روش های جدید از قابلیت های سرشار و قابل توجهی برخوردارند به حمایت و جذب مشارکت هر چه بیشتر این عزیزان در مدیریت هنجارها و آسیب های حوزه دانش آموزی، ورود پیدا کنند و این ظرفیت و قابلیت را باور نمایند .
,اما علی رغم نبوغ و بلوغ فکری و توانمندی که در دانش آموزان شهرستان در مشارکت در اداره امور مدارس وجود دارد، بعضا مدیران به بهانه هایی چون ظرفیت ها و قابلیت ها، این رکن و فرصت استثنایی در مدارس را کنار گذاشته و توجهی جز به ایجاد تشکیلاتی صوری و در پی تأمین منافع و گزارشات اداری به این تشکل دانش آموزی ندارند که شوراهای دانش آموزی با مطالبه گری و کمک مؤثر در اصلاح و تسریع در روند اجرایی امور مدرسه باید در تغییر این نگاه بکوشند .
,و اما شورای مدرسه که متشکل از همه ارکان و نمایندگان شوراهای مدرسه است و وظایف مهم نظارتی و تصمیم گیری و نیز جلب مشارکت، همراهی و تأیید کلیه برنامه ها و تصمیمات مدرسه را به عهده دارد باید با استفاده از نظر و مشارکت همه افراد و اعضا - با هر دیدگاه - برای ارتقاء جایگاه دانش آموزان مستعد شهرستان و حمایت و دفاع از دبیران مؤمن و انقلابی قاینات و نیز به منظور کیفیت بخشی فعالیت های آموزشی و تربیتی، در تبیین جایگاه دو رکن انجمن اولیا و شورای دانش آموزی در مدارس تلاش نماید و با تکیه بر وظایف و اختیارات قانونی، فضایی را فراهم آورد که منجر به پذیرش قواعد کار گروهی و مشورتی و دوری از خودکامگی مدیریتی گردد .
,در همین راستا استفاده از تجربیات ارزشمند استان یزد در بهره گیری از ظرفیت عظیم انجمن اولیا و مربیان و شورای دانش آموزی در مشارکت در امور اجرایی مدرسه و فعالیت های آموزشی و پرورشی فوق برنامه در طول سال تحصیلی و تعطیلات نوروزی و تابستان می تواند نقشه راه و الگویی آزموده و موفق را در اختیار این شورا قرار دهد .
,و سخن آخر اینکه در شرایط فعلی اداره مدارس و محدودیت های عدیده ای که در جنبه های مختلف نیازهای آموزشی – پرورشی و بویژه برای نیروی انسانی وجود دارد اگر ارکان مدارس و بویژه دو رکن انجمن اولیا و مربیان و شورای دانش آموزی که دو بال حمایتی و پرواز مدیران مدارس و موفقیت دانش آموزان هستند به وظایف قانونی خود عمل نکنند و بدلیل برخی نامهربانی ها و خودکامگی ها از مسئولیت سنگین آموزش و تربیت فرزندان شان و مطالبه گری برای آنان – در هر شرایط – شانه خالی کنند، شاید چنین فرصت هایی هرگز برای آنان دو بار تکرار شوند .
,والعاقبةُ للمتّقینک
,محمدرضافرخی
,,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه