نگاه موردی به بذرکاری اطراف شهر کامیاران/
ساتیاگراهای جامعه مدنی این روزها در چه فکری اند؟
تصمیمات عده ای از دوستداران طبیعت که به دلیل عدم آگاهی از روابط، قوانین طبیعت و محیط زیست می تواند لطمات و زیان هایی حتی بیشتر از آتش سوزی به زیستگاه های اطراف کامیاران وارد نماید.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از شاهوخبر؛ قبل از هر چیزی لازم می دانم در خصوص ساتیاگرا توضیح دهم؛ساتیاگرا مفهمومی است که برای اولین بار توسط ماهاتما گاندی به کار برده شد و استراتژی رهایی بخش مردم هند بود. گاندی در این باره می گوید،حقیقت(ساتیا) به عشق اشاره دارد و پافشاری (اگراها) مولد است و به همین دلیل من جنبش مردم هند را ساتیاگرا خواندم؛ یعنی نیرویی که از حقیقت و عشق و خشونت گریزی به دنیا می آید.گاندی برای توصیف این حرکت مادر را نمونه می آورد که سراسر وجودش عشق است و این عشق بدون پیش شرط است و تنها عشق است که از نظر او سائق اعمال مادر است.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, شاهوخبر,اکنون طیف وسیعی از شهروندان دارای مطالبات محیط زیستی در قالب گروه ها و دسته جات اجتماعی شکل گرفته اند(ساتیاگراها)، گروه هایی که بدون هیچ مزد و منتی و در نهایت تلاش و کوشش سعی در حفظ میراث طبیعی کشور دارند، قشری که از توانایی بسیج توده مردمی برخوردار بوده و می توان آنها را بازوان اجرایی و پلی بین جامعه و نهادهای متولی طبیعت دانست.
,اما این توانایی را باید مدیریت نمود و به آن سمت و سو بخشید، چه بسا در اوضاع و احوال اجتماعی کنونی بیم دور شدن از مسیر اصلی و اهداف نهایی که همان حفظ منابع طبیعی می باشد وجود دارد؛ چرا که به تبعیت اجتماعی جوامع توسعه نیافته هر گروه ابتدا منافع گروه و سپس اهداف کلی تر را در نظر دارد که برای ایجاد چنین تعادلی نقش نهادهای متولی بعنوان راهبر و مدیریت این سازمان های اجتماعی مهم بوده و می توانند از نیروی تاثیرگذاری اجتماعی این تشکل ها در راستای نیل به اهداف محیط زیست بهره بگیرند. چرا که با عدم وجود چنین رویکردی دور از انتظار نخواهد بود که تصمیماتی بر علیه منافع و حقوق محیط زیست اتخاذ نمایند. به عنوان مثال یک نمونه از مواردی در کامیاران که ناشی از عدم هماهنگی بین سازمان های مردم نهاد با کارشناسان محیط زیست می باشد را ذکر می کنم.
,کوه های اطراف شهر کامیاران از جمله تپه شهدا و دیگر زیستگاه های مشابه با پتانسیل ضربه گیر بودن آنها در کاهش انواع گرد و غبار می رود با درایت مناسب مسئولان در فرهنگ عمومی ساکنان شهر جای واقعی خود را نمایان سازد و یا کوه کرگان در اطراف روستای الک که می توان آن را نماد طبیعی این شهر دانست طی چند سال مختلف دچار حریق شده و از نظر پوشش گیاهی و جانوری نیز متحمل خسارات زیادی گردیده که به تبع آن رشد چشمگیر مشارکت های مردمی در کاهش چنین آسیب هایی در استان همیشه فرهنگی کردستان منجر به افزایش مطالبات مدنی در حل این دسته از موارد شده است که در کامیاران مشارکت کارکنان دولت از قبیل محیط زیست و منابع طبیعی در اطفای حریق کوه های کامیاران در تابستان گذشته مصداق عینی این مشارکت ها بوده که در جای خود موجب خوشحالی و مسرت می باشد.
,اینکه آتش سوزی ها ناشی از چه بوده و چگونه حادث می شود مطلوب این نوشتار نیست،بلکه تبعات تصمیمات عده ای از دوستداران طبیعت را که به دلیل عدم آگاهی از روابط و قوانین طبیعت و محیط زیست می تواند لطمات و زیان هایی حتی بیشتر از آتش سوزی ها به زیستگاه های اطراف کامیاران وارد نماید مدنظر خواهد بود.
,بذر کاری گونه های گیاهی در کرگان و تپه شهدای کامیاران توسط جمعی از دوستداران طبیعت اقدامی غیر لازم و غیر ضروریست، چرا که در هر منطقه ای بذر گیاهان بومی منطقه در خاک آن وجود دارد که در صورت فراهم شدن رویش، این بذرها رشد خواهند یافت و در همچون مناطقی کمبود باران و نزولات جوی با توجه به قانون حداقل لیبیگ، می تواند عامل محدود کننده رشد باشد. یعنی در صورت متناسب بودن میزان بارش پوشش گیاهی خودبخود رویش خواهد یافت.
,بنابراین بذرکاری گونه های گیاهی به نظر ضروری نبوده و در صورتی که بذرهای بکار رفته هم از بذورات بومی منطقه نباشد ریسک کار بالا خواهد رفت و چه بسا بذر گونه های غیر بومی در صورت رویش به یک گیاه مهاجم نیز تبدیل شود- مانند آزولا در تالاب انزلی بهترین نمونه از این اقدامات اشتباه بود- چرا که اگر زیستگاهی که گونه به آن معرفی می شود زیستگاه خود گونه نباشد- مثلا بذر بلوط در زیستگاه های سنگلاخی شهر- ممکن است به دلیل عدم پارازیت طبیعی برای آن گونه، خود در آینده به آفت تبدیل شود و یا اینکه در صورتی که زیستگاه اصلی خود گونه باشد به دلیل داشتن بیماری و اختلالات ژنتیکی گونه های موجود را در معرض خطر و تهدید قرار دهد.
,غایت سخن آن که هر کدام از این تفکرات و تصمیمات در جای خود مایه خوشحالی بوده و نشان از توجه و اهمیت تک تک شهروندان نسبت به مسائل محیط زیست می باشد. شادمانه تر آنکه طرح مطالبات محیط زیستی از سوی مردم یقینا دولت را نیز به وادی خواهد کشاند، اما هرکدام از این ایده ها قبل از تبدیل شدن به طرح و اقدام بایستی با تایید کارشناسان متعهد به منصه ظهور برسد.
,نویسنده: حشمت قربانی- روزنامه نگار وفعال محیط زیست
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه