13 آذر روز بیمه؛
نقش کلیدی بیمه در جوامع مدرن / صنعت بیمه از الزامات زندگى امروزى
روز ۱۳ آذر در تقویم جمهوری اسلامی ایران، روز صنعت بیمه نامگذاری شده است. نقش کلیدى صنعت بیمه در زندگى روزمره افراد جوامع توسعه یافته کاملا آشکار است .[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از زنجانم, روز ۱۳ آذر در تقویم جمهوری اسلامی ایران، روز صنعت بیمه نامگذاری شده است."بـیـمـه " از لحـاظ حـقـوقـى بـه مـعنـاى قـرار دادى مـیـان "بـیـمـه گـر و بـیـمـه گـذار اسـت ، کـه بـیـمـه گـر تـعـهـد مـى کـنـد، در قبال دریافت مبلغى به نام حق بیمه از بیمه گذار، در صورت وارد شدن خسارات احتمالى معین به بیمه گذار، مبلغ مشخصى را براى جبران خسارات به وى بپردازد.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, زنجانم,
امـا اگر بخواهیم معناى اجتماعى اصیل و عمیق بیمه را تعریف کنیم ، باید بگوییم : بیمه عبارت از یک پدیده اجتماعى است که به وحدت معنوى افراد یک یا چند جامعه کمک شایانى مى کند، زیرا: چو عضوى به درد آورد روزگار دگر عضوها را نماند قرار
بـنـابـرایـن ، هرگاه فردى دچار صدمه یا حادثه اى شود که تحملش از عهده وى خارج باشد، اعضاى دیگر جامعه - هر یک به اندازه سهم و توان - خـویـش را در جـبران زیانهاى وارد شده به آن فرد سهیم مى سازند. بیمه در قرن بیستم ، با شکلهاى مختلف قانونى در اروپا و سپس در کشورهاى دیـگـر، ظـهـور یـافـت . ایـن نـوع بیمه که در چهار چوب عقود حقوقى صورت مى پذیرد، گرچه با رنگ و آهنگ خاص خود، پدیده اى جدید در روابط اجـتـمـاعـى مـحـسـوب مـى شود، اما چه از لحاظ فلسفه اجتماعى و اخلاقى و چه از لحاظ حقوقى ، داراى سابقه طولانى است ، زیرا نه تنها نمونه هاى ناقصى از بیمه در اروپاى قرون وسطى مشاهده شده و یا در حدود ۱۴۰۰ سال قبل در صدر اسلام مورد توجه قرار گرفته است ، ظاهرا، اسپانیا و پرتغال نخستین کشورهایى بوده اند که در اواسط قرن پانزدهم میلادى ، رنگى قـانـونـى بـه بـیـمـه بـخـشـیـدنـد. نـخـسـتـیـن قـانـون "بـیـمـه عـمـر" در سـال ۱۵۸۳ مـیـلادى در انـگـلسـتـان تـحـقـق یـافـت و در سـال ۱۶۶۶، پـس از وقـوع آتـش سوزى مهیب در "لندن " ،"بیمه آتش سوزى " پدید آمد. ولى در سایر کشورها، بیمه ، زودتر از قرن هجدهم پدید نیامد و به صورت متداول امروزى نیز در قرن بیستم پا به عرصه وجود گذاشت .
,
فواید بیمه
بیمه داراى مزایاى بسیارى است که از جمله مى توان به موارد زیر اشاره کرد:
- بیمه نوعى خدمت در زمان معین به افراد جامعه است .
- بیمه به عنوان اهرمى مهم در ایجاد نظم اجتماعى و آرامش جامعه است .
- بیمه گذار در پر تو بیمه ، از خطرات احتمالى آینده و نگرانیهاى مربوط به خود یا دارایى خویش ، ایمن مى شود و آرامش مى یابد.
- بـیـمـه گـذار بـا پـرداخـت حـق بـیـمـه کـه مـعـمـولا قـابـل پـرداخـت تـوسـط عـمـوم اسـت ، از تـحـمـل زبـانـهـاى شـدیـد و یـا غـیـر قـابـل تـحـمـل ، مـصـون مـى مـانـد یـا حـداقـل بـا قـبـول ضـررى انـدک ، از تحمل زبانهاى بزرگ رهایى مى یابد.
- بـیـمـه نـقش اقتصادى دارد، در حال حاضر، نقش کلیدى صنعت بیمه در زندگى روزمره افراد جوامع توسعه یافته کاملا آشکار است . تمام صنایع کـوچـک و بـزرگ و بـخـشـهـاى کـشـاورزى ، صـادرات ، واردات ، تـوزیـع کـالا، درمـان ، تـاءمـیـن اجـتـمـاعـى ، مـسـکـن ، اتومبیل ، لوازم خانگى و...، تحت پوشش بیمه قرار دارند. به دلیل وجود پوشش بیمه است که همه بخشهاى اقتصادى جامعه بکار مى گیرند.
- بیمه نقش توانى دارد، اهمیت نقش بیمه در همکاریهاى اقتصادى و اجتماعى میان افراد جامعه را نمى توان انکار کرد.
- بـیـمـه سبب ایجاد سرمایه مى شود، زیرا اقساطى را که بیمه گذار (در بیمه عمر و نظایر آن ) مى پردازد، ارزش سرمایه اى ندارند و در معرض هزینه شدن مى باشند.
ولى بر اثر عقد بیمه (در بیمه عمر و نظایر آن ) بیمه گذار صاحب سرمایه اى هنگفت مى شود.
- بـیمه یک سرمایه گذارى بى خطر است ، زیرا هرگونه پس انداز، همیشه در معرض خطراتى چون سرقت و از بین رفتن مى باشد. اما سرمایه اى که براى بیمه گذار در شرکت بیمه گرد مى آید، محفوظ است .
بیمه اجتماعى در اسلام
در اسـلام ، دسـتـورهـا و اندرزهاى فراوانى در مورد رعایت افراد درمانده و تاءمین نیازهاى مادى ، معنوى و روانى آنها وجود دارد. قرآن کریم ، احادیث و فقه اسلامى سرشار از فرامین تاءمین کننده رفاه طبقات فرومانده اجتماعى است .
فـلسـفـه تـاءسیس بیمه اجتماعى در حقوق اسلامى با فلسفه ایجاد تمام بیمه هاى اجتماعى موجود در سایر مکاتب اجتماعى ، سیاسى و اقتصادى جهان تفاوت بنیانى دارد، زیرا:
اول آنـکـه ، بـیـمـه اجـتـمـاعـى در حـقـوق اسـلامـى بـراسـاس جـهـان بـیـنـى خـاصـى مـبـنـى بـر پـذیـرش اصـل وحـدانـیـت انـواع بـشـر (یـعـنـى اصـل جـامـعـه جـهـانـى انـسـانـى )، لزوم حـفـظ و حـمـایـت هـمـنـوع و احـتـرام اصیل و واقعى به او بنا شده است .
دوم آنـکـه ، بیمه اجتماعى در اسلام بر پایه یکسان بودن تمام افراد که داراى ایدئولوژى واحدى هستند، بنیانگذارى شده است . مسلمانان موظفند به نـیازهاى دیگران ، همچون نیازهاى شخصى خود، رسیدگى کنند، زیرا جامعه اسلامى ، اجتماعى مبتنى بر تعاون و همبستگى شدید میان اعضاى آن است . بـیـمـه اجـتـمـاعـى در حـقوق اسلامى به دو گروه ، بیمه عمومى و بیمه خصوصى تقسیم مى شود. در بیمه عمومى ، شخص آسیب دیده یا خسارت دیده مجبور به عقد قرار داد بیمه و پرداخت وجهى به بیمه گر نیست و کمکهایى که به وى مى شود، به صورت رایگان است . در بیمه عمومى ، کوشش مـى شـود خـسـارات و آسـیـبـهـاى وارد شده به افراد معینى از طبقات کم در آمد جامعه که قادر به برآوردن احتیاجات اولیه زندگى خود نیستند، جبران گردد و نیازهاى اولیه زندگى اینگونه افراد تاءمین شود. اما در بیمه خصوصى ، شرط استفاده از حق بیمه براى جبران خسارت یا آسیب وارد شده ، عقد قرار داد بیمه و پرداخت وجهى به بیمه گذار است .
بیمه هاى اجتماعى غیر دولتى در حقوق اسلامى
در زمـانـى که حکومت اسلامى بر جامعه حاکم نباشد و یا امکانات دولت اسلامى به میزانى نباشد که بتواند تمام ضروریات زندگى طبقات نیازمند را تـامـیـن کـنـد، مـردم در صـورت مـشـاهـده تـنـگـدسـتـى و یـا بـیـمـارى فـردى و یـا قـشـرى از اعـضـاى جـامـعـه خـود، بـایـد در حـد امـکـان مـتـکـفل تاءمین رفاه مادى و معنوى آن فرد یا قشر از اجتماع بشوند، زیرا بر اساس تعالیم اسلامى همه افراد جامعه اسلامى متعلق به یک پیکر واحد هستند و اگر یکى از آنان به رنج افتد، اعضاى دیگر این پیکر نیز دچار رنج و درد خواهد شد.
منابع پرداخت بیمه هاى اجتماعى غیر دولتى در حقوق اسلامى
دین مبین اسلام براى پرداختهاى فوق العاده هر فرد از دو راه وارد شده است :
الف - وجوهى که پرداخت آنها واجب شرعى است ، مانند نفقه به افراد واجب /، نذرها، عهود و کفارات .
ب - وجوهى که پرداخت آنها اختیارى و مستحب است ، نظیر وقف ، صدقه ، احسان ، قرض الحسنه و رسیدگى به کودکان بى سرپرست .
, , ,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
نگاهى گذرا به صنعت بیمه ایران
صـنـعـت بیمه (بیمه خصوصى ) یکى از اجزاى نظام اقتصادى هر جامعه را تشکیل مى دهد. امروزه ، این صنعت از رشد و اعتبار بسیار زیادى بر خوردار اسـت و هـمـانـنـد مـوتـور مـحـرکـه اى ، بـراى رشـد و تـوسـعـه اقـتـصـادى و اجـتـمـاعـى عـمـل مـى کـنـد. امـا مـتـاءسـفـانـه در تـاریخ چندین دهه اى صنعت بیمه ایران ، هنوز آن چنان که شاید و باید، جامعه از نقش و اهمیت این صنعت در رشد و تـوسـعـه اقـتـصـادى ، حـمـایـت از سـرمـایـه هـاى انـسـانـى ، گـسـتـرش فـرهـنـگ تـعـاون و تـقـویـت روحـیـه امـیـدوارى بـه کـار و زنـدگـى آگـاهـى کـامـل نـدارد و در مـجـمـوع ، صـنعت بیمه بطور فراگیر مورد استفاده عموم قرار نگرفته است و در نتیجه ، موجب توسعه چشمگیر اقتصادى و اجتماعى نـشـده اسـت . در ایـران ، دو نوع بیمه خصوصى وجود دارد: بیمه اجبارى نظیر بیمه خدمات درمانى ، بیمه تامین اجتماعى ،... و بیمه اختیارى . که در اختیار شرکتهاى بیمه قرار دارد.
پـس از پـیـروزى انـقـلاب اسـلامـى ، شـرکـتـهـاى بـیـمـه ، مـلى شـدنـد کـه اقـدام شـایـسـتـه اى بـراى حـفـظ سرمایه ملى بود. این شرکتها در ظاهر، مـسـتـقـل از هـم هـسـتـنـد و بـطـور مـجـزا از یـکـدیـگـر عـمـل مـى کـنـنـد. اما تمام آنها در زیر چتر بیمه مرکزى جمهورى اسلامى ایران قرار دارند و داراى دسـتـورالعـمـلهـاى واحدى مى باشند. فقط سطح پوشش آنها با یکدیگر اندکى تفاوت دارد. طبیعى است ، موشکافى پیرامون آنچه صنعت بیمه را در کـشـور در نـیـمـه راه نـگـاه داشـته و از تکامل و تاءثیر گذارى مثبت آن بر روند رشد و توسعه کاسته است ، ضرورتى تام دارد و انجام این امر مى تواند مبناى حرکتى نو در عرصه صنعت بیمه شود. آنچه در زیر مطرح مى شود.
, , ,
,
,
نکاتى چند در همین ارتباط است :
- گـسـتـرش فرهنگ بیمه باید از راههاى گوناگون پیگیرى شود، متاءسفانه تاکنون ، مردم کشور ما هم در زمینه تبلیغات و هم در زمینه اجرا، شاهد تـلاشـهـاى چـشـمـگـیـرى در ایـن ارتـبـاط نـبـوده انـد. جـامـعـه مـا هـنـوز واقعا نمى داند که صنعت بیمه از الزامات زندگى امروزى است . در گذشته ، اصل همکارى بر اساس روابط خویشاوندى ، قومى ،... بود. این روابط همچون سدى محکم افراد و گروهها را در مقابله با حوادث و مصایب پشتیبانى مـى کـرد. امـا امـروز، بـا گـسـتـرش شـهـرنـشـیـنـى و در نـتـیـجـه ، سـسـت شـدن پـیـونـدهـاى عـاطـفـى ، ایـن اصـل در قـالب صـنـعـت بـیـمـه ، حـمایت از شهروندان را در مقابله با حوادث به عهده گرفته است . در ضمن صنعت بیمه با حمایت از افراد حقیقتى و حقوقى که مى خواهند در عرصه تولید و صادرات کالا فعالیت کنند. اسباب رشد و توسعه جامعه را فراهم مى آورد، بنابراین ، این صنعت باید در عـرصـه تـبـلیـغات بخوبى معرفى و عرضه شود، بگونه اى که مردم نیاز به بیمه را به عنوان بخشى از زندگى بدانند. در عرصه اجرا نیز بـیـمـه بـایـد شـیـوه هایى را دنبال کند که با دریافت کمترین حق بیمه و ارایه بهترین خدمات رغبت بیشترى را نسبت به بیمه شدن به وجود آورد و دریچه جدیدى را به روى این صنعت بگشاید.
- قرار دادن صنعت بیمه در خدمت رشد و توسعه اقتصادى ، نیاز مبرم جامعه ماست . متاءسفانه ، کم بازده بودن سرمایه گذاریهاى تولیدى نسبت به سـرمـایـه گـذاریـهـاى بـخش خدمات و وجود خطرات مالى در سرمایه گذاریهاى تولیدى ، رغبت چندانى نسبت به تزریق سرمایه هاى خصوصى در بـخشهاى تولیدى کشور پدید نمى آورد. شرکتهاى بیمه مى توانند از طریق پشتیبانى از سرمایه گذاران در مقابله با خسارتهاى احتمالى ، میزان خـطـر پـذیـرى در سـرمـایـه گـذاریـهـاى تـولیـدى را بـه حـداقـل کـاهـش دهـنـد و بـدیـن تـرتـیـب ، اسـبـاب استقلال کامل و توسعه اقتصادى کشور را فراهم آورند.
- وقـوع حوادث طبیعى هر از چندگاهى ، بخشى از مردم را دچار ضرر و زیان مى کند. ضمن مورد انتظار بودند کمکهاى دولت ، صنعت بیمه کشور نیز باید به نحوى گسترش یابد که بتواند بخش عمده این خسارتها را جبران کند.
- بـا وجود آن که صنعت بیمه در کشورهاى صنعتى بهترین خدمات را به بیمه گذاران ارایه مى دهد، سودآور نیز هست . اگر بخواهیم بیمه در کشور ایـران نـیـز واقـعـا یـک صـنـعـت بـاشـد، بـایـد بـه نـحـوى مـدیـریـت و سـازمـانـدهـى شـود کـه ضـمـن سـودآورى مـعـقـول ، روز بـه روز در ارایـه خدمات بهتر عمل کند. در این صورت ، مى توان امیدوار بود که صنعت بیمه ، راه تکاملى را در توسعه بخشیدن به بخشهاى گوناگون جامه مى پیماید.
- صـنـعـت بـیـمـه در کـشـور مـا از عـدم اعـتـمـاد عـمـومـى نـسـبـت بـه خـود رنـج مـى بـرد و ایـن امـر بـه دلیل تجربه هاى نه چندان خوبى است که بیمه شوندگان از شرکتهاى بیمه دارند، از یک سو، بیمه شدن در مواردى تقریبا امرى اجتناب ناپذیر اسـت و از سـویـى دیـگـر، شـرکـتـهـاى بـیـمـه در پـرداخـت خـسـارات ، مـعـمـولا بـا سـخـتـگـیـرى و کـاغـذبـازى عمل مى کنند. بدهى است که حاصل این فرآیند، چیزى جز بى اعتمادى و عدم رغبت عمومى را نسبت به صنعت بیمه در پى ندارد. جلب اعتماد عمومى باید در راس سـیـاستهاى صنعت بیمه قرار گیرد و شرکتها باید / رفتار کنند که بیمه شوندگان احساس کنند، در مقابله با حوادث و خسارات احتمالى ، از پشتوانه محکمى برخوردارند.
وجـود حـسـن نـیـت مـیـان بـیـمـه گـر و بـیـمـه گـذار، از جـمـله اصـول اسـاسـى صـنـعـت بـیـمـه اسـت . در صـورت نـقـض ایـن اصـل مـهـم ، صـحـبـت از تـوسـعـه و تـداوم آن ، بـحـثـى بیهوده خواهد بود. شرکتهاى بیمه باید با درک صحیح از وظایف خویش ، شناسایى مشکلات اقتصادى و اجتماعى جامعه و اتخاذ سیاستهاى مناسب براى افزایش میزان حسن نیت و اعتماد میان خود و سایر بخشهاى جامعه تلاش کنند. انجام این امر مهم ، ضمن حل بسیارى از مسائل اجرایى دولت ، به صمیمیت موجود در میان اقشار جامعه مى افزاید ، سبب تقویت روحیه آرامش و صابت در کشور مى شود و توسعه اقتصادى ، اجتماعى و فرهنگى کشور در بستر و وضعیت مناسبى را به ارمغان مى آورد.
,
,
,
,
,
,
بیمه در توضیح المسائل امام خمینى (ره )
- بـیـمـه قـرار و عـقـدى اسـت بـیـن بـیـمـه کـنـنـده و مـؤ سـسـه و شـرکـت یـا شـخـص کـه بـیـمـه را مـى پـذیـرد و ایـن عـقـد مثل سایر عقدها محتاج به ایجاب و قبول است و شرایطى که در موجب و قابل و عقد در سایر عقود معتبر است در این عقد نیز معتبر است و مى توان این عقد را با هر لغتى و زبانى اجرا کرد.
- در بیمه علاوه بر شرایطى ؟ در سایر عقود است ، از قبیل بلوغ و عقل و اختیار و غیر آنها، چند شرط معتبر است .
۱- تـعـیـیـن مـورد بـیـمـه کـه فـلان شـخـص اسـت یـا فـلان مـغـازه اسـت یـا فـلان کـشـتـى یـا اتومبیل یا هواپیما است .
۲- تعیین دو طرف عقد که اشخاص هستند، یا موسسات ، یا شرکتها یا دولت .
۳- تعیین مبلغى که باید بپردازند.
۴- تعیین اقساطى که باید بپردازند و تعیین زمان اقساط.
۵- تعیین زمان بیمه که از اول فلان ماه یا سال تا چند ماه یا چند سال .
۶- تـعـیـیـن خـطرهایى که موجب خسارت مى شود، مثل حریق یا غرق یا سرقت یا وفاق یا مرض و مى توان کلیه آفات که موجب خسارت مى شود، قرار دهند.
- لازم نیست در قرار بیمه میزان خسارت تعیین شود، پس اگر قرار بگذارند که هر مقدار خسارت وارد شد، جبران کنند، صحیح است .
- صـورت عـقـد بـیـمـه چـنـد نـحـو اسـت : یـکـى آنـکـه بـیـمـه کـنـنـده بـگـویـد بـه عـهـده مـن فـلان مقدار که در فلان زمان ماهى فلان مقدار بدهم ، در مـقـابـل آنـکـه خـسـارتـى کـه بـه مـغـازه مـن مـثـلا از نـاحـیـه حـریـق یـا دزدى وارد شـد، جـبـران نـمـایـى ، و طـرف قـبـول کـنـد، یـا طـرف بـگـویـد بـر عـهـده مـن خـسـارتـى کـه بـه مـؤ سـسـه شـمـا وارد مـى شـود از نـاحـیـه حـریـق یـا دزدى مـثـلا در مقابل آنکه فلان مقدار بدهى و باید تمام قیودى که در مساءله سابق ذکر شد، معلوم شود و قرار داد شود.
- ظـاهـرا تـمـام اقـسـام بیمه صحیح باشد، با به کار بردن شرایطى که ذکر شد، چه بیمه عمر باشد، یا بیمه کالاهاى تجارتى ، یا عمارات یا کـشـتـیها و هواپیماها، و یا بیمه کارمندان دولت یا مؤ سسه ها یا بیمه اهل یک قریه یا شهر، و بیمه عقید مستقلى است و مى توان به عنوان بعض عقود دیگر از قبیل صلح آن را اجرا کرد.
انتهای پیام/
, , ,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
]
ارسال دیدگاه