به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از نیزوا، ایران کشوری است پهناور و دارای اقلیم بسیار مناسب و سابقه تمدن و فرهنگ چند هزارساله که از گذشتههای دور تاکنون، اقوام و نژادهای مختلف و پیروان ادیان الهی در این سرزمین، در کنار یکدیگر همزیستی مسالمتآمیزی داشتهاند و به اتفاق هم در حفظ و حراست از این آب و خاک و استقلال و اعتلای آن، کوشیدهاند و در برابر دشمنان خارجی مبارزه کرده اند.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, .,کارشناسان معتقدند، از میان رفتن یک زبان و یا یک گویش محلی و یا زبان قومی، به تنهایی رنج آور و تأسف برانگیز است، اما دردناک تر، آن است که از میان رفتن یک زبان یا یک گویش، مساوی است با از میان رفتن تاریخ و فرهنگ شفاهی یک قوم و یک ملت و از میان رفتن داستانها، ضربالمثلها و خاطرات آنان، و از این رو توجه به حفظ و احیاء زبانها و گویشهای محلی، بسیار ضروری و ارزشمند است.
,یونسکو زبان در معرض خطر را زبانی می داند که سخنوران صحبت به زبان خود را متوقف کنند و محدوده استفاده آن را کمتر و کمتر کننده به نحوی که ثبت و آموزش آن را رها کرده و انتقال آن به نسل بعدی را انجام ندهند. هیچ عاملی به تنهائی نمی تواند یک زبان را در معرض خطر نابودی قرار دهد. از این رو کارشناسان یونسکو عواملی را برای پویایی زبان مشخص کرده اند که به شرح زیر است: انتقال بین نسلی زبان ؛ تعداد مطلق گویشوران ؛ نسبت مناسب گویشوران در کل جمعیت ؛ تنوع در حوزه استفاده از زبان ؛ پاسخ به حوزه ها و رسانه های جدید ؛ در دسترس بودن مواد برای آموزش زبان و سواد نگارش به آن زبان ؛ نگرش دولتی و رسمی به آن زبان ؛ نگرش اعضای جامعه نسبت به زبان خود ؛ مقدار و کیفیت مستندات مکتوب به آن زبان.
, :,نابودی یک زبان محلی در ضعیف شدن سایر زبانها و گرایش آنها به سوی نابودی اثرگذار بوده و حتی زبان رسمی کشور را نیز تهدید میکند که به اعتقاد بسیاری از کارشناسان زبان رسمی کشور در طول تاریخ بقای خود همواره از سوی زبانهای محلی تغذیه و بالنده شده است.
,زبانشناسان هشدار میدهند که ادامه روند نابودی زبانهای محلی ممکن است تنوعهای زبانی موجود را از میان برده، ناخواسته تعداد اندکی زبان صاحب قدرت را جایگزین زبانهای گوناگون در گوشه و کنار جهان سازد. از سوی دیگر این روند تخریب موجب تنگ شدن دایره لغات گویشوران در جامعه شده و خود به تدریج موجب سست شدن قوام ادبی در جامعه گردد.
,تغییر رویکرد زندگی و اقلیم زیست نخستین عوامل تغییر زبان خواهد بود. بدیهی است قومی نظیر ایل سنگسر که عشایر و دامپرور بودهاند و طی کمتر از نیم قرن از فرم زندگی شبانی به زندگی شهرنشینی و از فرم تولیدکننده به قواره مصرفکننده تغییر ماهیت دادهاند، دیگر به زبان عشایری نیاز نخواهند داشت و ناگزیرند اصطلاحات شهرنشینی را جایگزین نمایند.
,اما تغییر نگرشها برای حفظ زبان از دو طریق میسر خواهد بود: نخست رواج و گسترش کاربرد زبان در موقعیتها و حوزههایی که میتواند و باید به کار گرفته شود و دوم، آموزش و آگاه کردن گویشوران از طریق آموزش گویش درست .
,برای حفظ زبانها و گویشهای وابسته به آن آسانترین و کم هزینهترین راه آن است که خانوادهها به هر زبانی که صحبت میکنند، آن را به فرزندان منتقل کنند و تصور نکنند که کودک ممکن است لهجه پیدا کند. امروزه اثبات شده افرادی که به دو زبان صحبت میکنند به لحاظ رشد شناختی و عقل ادراکی رشد بهتری داشته و در زندگی نیز قدرت تحلیل مسائل در آنها بهتر است.
,با توجه به اوضاع این روزهای زبان سنگسری که به صورت نگران کننده ای در حال پذیرش زبان فارسی است و اصولاً قواعد انحصاری زبان در خود سنگسری با گویشور بومی هم رعایت نمیشود، زمان آن فرا رسیده است که مسئولین، رسانههای گروهی، نویسندگان و محققان در کنار پرداختن به ساختار و واژگان زبان و یا تاریخ و پیشینه آن در جهت ارتقاء پیکره صحیح زبان و ترویج «صحیحگویی» اقدام کنند. علاوه بر این استفاده از زبان محلی توسط افراد تحصیل کرده و شخصیتهای صاحب نفوذ و مورد علاقه مــردم نظیر پزشکان، استادان، معلمان، هنرمندان و ورزشکاران و همچنین مسئولین امور دولتی در موقعیــتهای مختلف اعم از ملاقات با مردم یا مصاحبههــای رادیویی، تلویزیونی یا مطبوعاتی، میتوانند نقش بــسزایی در تغییرنگرشهای زبانی مردم و ترغیب آنان به استفاده از این زبانها داشته باشد.
,از سوی دیگر گویشوران باید به این درجه از درک و شناخت نائل شوند که استفاده از یک زبان محلی، مایه خجالت و شرمندگی و نشانه عقب ماندگی نیست، هر چند که آشنایی یا تسلط به فارسی به عنوان زبان ملی به هر حال یک امتیاز خاص و موجب تفاخر نیست. در مقابل حفظ و حراست از زبان آباء و اجدادی به عنوان میراث گذشتگان این سرزمین، ارزشمند است و به معنی حفظ هویت قومی است. همانگونه که آشنایی با زبان فارسی نیز به معنی حفظ هویت ملی است.
,زبان هر ملت با فرهنگ، آداب و رسوم و باورها و ارزشهای گذشته و امروز او پیوند خورده است و به گفتهای زبان هر قوم، شجره نامه آن قوم است.
,یادداشتی از محمد نوبخت / محقق فرهنگ و زبان های باستان
,,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه