بررسی ۲۰۰سال جنایت علیه ایران؛ از تحمیل قرارداد رویترز و تنباکو تا تردیدافکنی علیه واکسن داخلی

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از صاحب نیوز؛ 12 شهریور سال 1294 رئیسعلی دلواری فرمانده نیروهای مقاومت تنگستان در برابر نیروهای انگلیسی به شهادت رسید به همین دلیل سالروز کشته شدن ایشان در تقویم به نام روز ملی مبارزه با استعمار انگلیس نامگذاری شده است.

12 شهریور در تقویم با نام روز ملی مبازره با استعمار خارجی ثبت شده است، روزی که یادآور رشادت‌ها و دلیری‌های مردم ایران در حفظ کیان و آب و خاک مرز و بوم‌شان دربرابر سلطه جویی و استعمارگری وحشیانه بریتانیا در کشور ما است.

به مناسبت این روز مهم به سراغ احمد عزیزخوانی، استاد دانشگاه اصفهان رفتیم تا جنایات انگلیس در دو صده اخیر علیه ملت ایران را بررسی کنیم.

متن کامل این گفت و گو را در ادامه می‌خوانید.

*صاحب نیوز: جنایات انگلیس علیه ایران در کدام بخش ها بود و چه در کدام بخش ها نمود داشت؟

بنده در رابطه با بریتانیا در دو سده اخیر صحبت خواهم کرد و ما متاسفانه از این قدرت استعماری که معروف به روباه پیر است از هر حیث آسیب دیده‌ایم چه از حیث سیاسی و چه از حیث اقتصادی که آسیب جدی دیده‌ایم و در مسائل حقوق بشر و در حقیقت آسیب‌هایی که به جمعیت ایران زده شده است کارنامه بسیار سیاهی این کشور دارد و آنچه که خود نیز در حال مشاهده هستید کماکان این دشمنی‌ها ادامه دارد. بنده می‌خواهم از دوره قاجار بویژه شروع بکنم و اشاره بکنم که بریتانیا یکی از عوامل اصلی عقب ماندگی در ایران باید تلقی بشود و ما یک نگاهی اگر  به دوره قاجار داشته باشیم متاسفانه قراردادهای ننگینی که به ما تحمیل شده است عمدتا از سمت بریتانیا بوده است و قراردادی مانند رویترز که اگر اجرا می‌شد ایران بصورت عملی مستعمره در می‌آمد و ایران هیچ‌گاه در تاریخ بصورت عملی مستعمره نبوده است ولی اگر فشار مردم و علما نبود و این قرارداد اجرایی می‌شد ایران مستعمره می‌شد و این قرار داد تمام منابع از جنگل‌ها و راه‌ها و احداث کارخانه‌ها و هر آنچه که در ایران وجود داشت را به کمپانی بریتانیایی واگذار می‌کرد و همینطور قرارداد تنباکو که اصلا نباید دست کم گرفته شود زیرا یک بخش قابل توجهیی از اقتصاد ایران در آن مقطع چه در بخش کشاورزی و چه در بخش صادرات درگیر بودند و این قرارداد هم آسیب جدی به این بخش‌ها می‌زد و بحث قراردادهای سیاسی در این‌جا مطرح است که یکی از بدترین ان‌ها قرارداد ۱۹۰۷ بوده و درست است که طرف آن ایران نبوده و بین روسیه و بریتانیا بوده است ولی موضوع ایران بوده است و در این قرارداد ایران به نوعی بین روسیه و بریتانیا تقسیم شده و یکی از بدترین قراردادهای تاریخ بود و همچنین قرارداد ۱۹۱۹ وثوق که این قرارداد هم اگر عملیاتی می‌شد که با پافشاری از سمت مردم و علما لغو شد که این قرارداد نیز باطل شد و مفاد آن نیز بگونه‌ای بود که تمام مراکز اقتصادی و نظامی ایران تحت نظارت مستشاران بریتانیایی قرار می‌گرفت و عملا مدیریت کشور واگذار به بریتانیایی‌ها شده بود و این‌ها یک مجموعه کوچک و اقدامات محدودی از خصومت‌ها و اقدامات آن‌ها است و یکی از خیانت‌هایی که بریتانیا در مورد ایران انجام داد این بود که در طول تاریخ هم نگاه می‌کنیم خیلی تلاش داشتند که مناطق زیادی را از ایران جدا بکنند و در مورد مسئله هرات در دو مرحله حتی نیروی نظامی را نیز به کار گرفتند و در جنوب ایران جنگ به راه انداختند که اگر هرات را تخلیه نکنید ما کل کشور را اشغال میکنیم و به این شکل هرات را از دست ایران جدا کردند و موضوع بحرین نیز جالب است و حتی در موقعی که دیگر آن قدرت را بریتانیا ندارد و مجبور می‌شود که خلیج فارس را ترک بکند ولی با آن ضعفی که پهلوی دوم نشان می‌دهد بحرین را نیز از ایران جدا می‌کنند و ما می‌بینیم که بسیاری از نقاط ایران را همین بریتانیا باعث جدایی آن بوده است و اسیب‌های جدی به جغرافیای ایران زدند.

*شاید یکی از مصادیق مهم این جنایات، قحطی تعمدانه ایران در جنگ جهانی اول باشد

بله یکی از نقاط بسیار تاریک بریتانیایی‌ها در طول تاریخ ایران و یکی از فجایعی است که بنده نیز بسیار متعجب هستم که چرا خیلی به موضوع پرداخته نشده که یکی از دلایل آن نفوذ بسیار بریتانیایی‌هاست ولی حتی در بین مورخین و اندیشمندان داخلی هم به آن پرداخته نشده است و آن ماجرای قحطی بزرگی است که در ایران اتفاق می‌افتد و بین سال‌های ۱۲۹۶ تا ۱۲۹۸ که میلادی آن ۱۹۱۷ تا ۱۹۱۹ است و داستان این قحطی یک داستان فاجعه باری است که ذکر شده است که تا ۹ میلیون نفر از جمعیت ایران در این قحطی بزرگ از بین می‌روند و باید بدانیم که در آن مقطع جمعیت ایران حدود ۱۸ تا ۲۰میلیون نفر بوده است که نزدیک به نیمی از جمعیت ایران در این قحطی کشته شده‌اند و البته امار از دو الی ۹ میلیون نفر است و بنده یک آمار را از یک مورخ افغان خوانده‌ام که حتی انسان‌ها به جان اجساد و حیوانات وحشی افتاده‌اند و جسدی اگر جایی بوده که آن را بخورند تا از گرسنگی نمیرند و موارد دیگری که بنده از گفتن آن شرم می‌کنم و صلاح نیز بر گفتن نیست و وضعیت ایران به این روز می‌افتد و یکی از دلایل اصلی آن بریتانیایی‌ها هستند که غلات را از ایران خارج می‌کردند و این قضیه را در ایران ایجاد کرده‌اند.

*دخالت بریتانیایی ها در امور داخلی ایران چگونه بود؟

جنایات دیگری را که انجام دادند و دائما در امورات سیاسی ایران دخالت می‌کنند و حتی در جابه‌جایی شاهان و یک وزیر دست آن‌ها باز است و مهم ترین آن می‌توان به کودتای سال ۱۲۹۹ اشاره بکنیم که رضاخان به روی کار آمد و برخی شبهه وارد کرده‌اند که ممکن است روایت آن درست نباشد و بنده همین جا می‌گویم آنقدر منابع راجع به  این موضوع زیاد است که مهم ترین آن خاطرات آنساید است که یک ژنرال انگلیسی است که مامور این کار است و خود در کتاب خاطرات خود ذکر می‌کند که به گزینه رضاخان میرپنج می‌رسند که پس از آنکه به فرماندهی قزاق‌ها رسید کودتای ۱۲۹۹ را انجام بدهد و سلسله قاجار را خلع و سلسله پهلوی را به جای آن می‌نشاند و نقش اساسی را در این موضوع قطعا بریتانیایی‌ها دارند و هیچ شکی در این مسئله نیست و باز یک مقداری اگر جلو بیاییم در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ مواجه با آن هستیم که یک دولت ملی با کودتا سرنگون می شود.

*این نشان دهنده این نیست که جنایات انگلیس علیه ایران محدود به جمهوری اسلامی و تاریخ انقلاب نیست؟

بله، بنده خیلی تاکید می کنم چون برخی گمان می‌کنند اقداماتی که بریتانیایی‌ها و یا آمریکایی‌ها علیه ایران انجام می دهند به علت حکومت جمهوری اسلامی است ولی اینجا بنده عرض می کنم اصلا مسئله این‌گونه نیست و مگر مصدق یک دولت دینی سرکار آورده است و یکی از دلایل اختلافات مصدق با آیت الله کاشانی همین بوده است و مصدق یکسری از نمادهایی را که بر خلاف دین است را عملا اعتنایی نمی‌کرد و یک دولت کاملا سکولار بر سر کار است ولی مشاهده می‌کنیم در این مقطع بریتانیایی‌ها به همراه آمریکایی‌ها در این مقطع حتی این دولت سکولار را نیز نمی‌توانند تحمل بکنند و چگونه علیه او اقدام می‌کنند و کودتای ننگین را ایجاد کرده و مصدق را از سرکار برکنار می‌کنند و این مسئله همچنان ادامه دارد و ما پس پیروزی انقلاب اسلامی نیز در جنگ شاهد بودیم که تجهیزات پیشرفته انگلیسی در اختیار دولت بعث قرار می‌گرفت و بعدا در مسئله تحریم‌ها یکی از اعضای فعال علیه جمهوری اسلامی و در دهه‌های اخیر هم موضع‌های آن ها با امریکایی‌ها کاملا منطبق بوده و یکی از کشورهایی که خیلی پیشرو در موضوع تحریم بوده همین انگلیسی‌ها است و نمونه آخر این موضوع هم این عکس یادگاری بود که اخیرا گرفته شده است و این موضوع را عمدا بنده این‌جا اشاره می کنم که آن واکنش لازم در کشور علیه این اقدام صورت نگرفت و کاش بصورت جدی‌تر با این مسئله مواجه می‌شدند و هم سیاست‌گذاران ما و هم مردم که چنین توهینی را سفرای این دو کشور انگلستان و روسیه انجام دادند و در آن نقطه‌ای که به نوعی نشانگر عدم حاکمیت ملی ما است و در این نقطه‌ای که قبلا در جنگ جهانی دوم کنفرانسی در تهران برگزار شده و جالب است که کنفرانس در تهران برگزار شده است ولی هیچ نماینده‌ای از ایران وجود ندارد و در همین نقطه نیز یک عکس یادگاری گرفته می‌شود و سران کشورهای بریتانیا و شوروی و امریکا آن جا هستند ما می بایست واکنش‌های جدی‌تری را در این موضوع  انجام بدهیم و در مجموع می‌خواهم بگویم که این کشور یک کارنامه بسیار سیاه دارد و نه تنها در ایران و زمانی خودشان با افتخار می‌گفتند که آفتاب در امپراطوری بریتانیا غروب نمی‌کند و زیرا از غرب عالم تا شرق عالم تحت نفوذ و استعمار این استعمارگران قرار داشت و روی دیگر این سکه استعمارگری انان و کشتارهایی بود که آن‌ها در سرتاسر جهان انجام دادند و از جمله متاسفانه در کشور خود ما داشتند و ما باید یکی از سیاه‌ترین کارنامه‌ها را ما باید برای این کشور در نظر بگیریم و متاسفانه بسیاری از این جنایت‌ها نیز فراموش شده است و حالا بدتر اینکه ما با کشوری روبرو هستیم که هیچ ابراز پشیمانی نسبت به گذشته انجام نمی‌دهد و حتی بریتانیایی‌ها حاصر نیستند که نقش خود را در کودتای ۲۸ مرداد به عهده بگیرند و یک عذر خواهی خشک و خالی از جامعه ایران و از دولت ایران داشته باشند و این نشان می‌دهد که این خصومت‌ها همچنان ادامه دارد و باید حواسمان را جمع بکنیم که ما با چه کشور و چه سیاسیتی طرف هستیم و در سیاست گذاری‌های آینده یک نگاهی به گذشته و جتایات و فجایعی که رخ داده است داشته باشیم.

*امروز انگلیس دیگر توان استعمار سخت و سلطه نظامی را ندارد و به استعمار رسانه‌ای گرایش پیدا کرده، نمونه آن تخریب شبکه های فارسی زبان انگلیسی در موضوع واکسن ایرانی است،به نظر شما این استعمار رسانه‌ای تا چه حد می‌تواند موثر باشد؟
همه می‌دانند  که بریتانیا آن قدرت سابق را دیگر دارا نیست و در کشور خود ما نیز پس از کودتای ۲۸ مرداد دیگر آن نفوذ جدی را شاهد آن نبودیم و در اقسا نقاط جهان نیز نفوذ خود را از دست می‌دهند چرا که قدرت خود را از دست می‌دهند و خود بریتانیایی‌ها با اگاهی از این موضوع به سمت آمریکایی‌ها می‌روند و یک اتحادی بین بریتانیا و امریکا به نوعی ایجاد شده و همچنان نیز وجود دارد و این اتحاد به نوعی تقویت کننده همان سیستم استعماری کهن بوده ولی این بار با همراهی ایالات متحده است و ما در جنگ عراق و افغانستان که آمریکا حضور پیدا کرد مهم‌ترین متحد امریکا تونی بلر و بریتانیا بوده است و در تمام مسایل این بوده است و یکی از دلایل خروج انگلیس از اتحادیه اروپا به نظر بنده وابستگی بسیار زیاد به ایالات متحده آمریکا است و ایالات متحده نیز خیلی دل خوشی از یک اتحادیه قوی ندارد و به نوعی یک پیمان نانوشته بین این دو کشور است و از این حیث انگلیس شریک راهبردی جنایات آمریکا همچنان نیز است اما نکته دیگر نیز به نظر می‌رسد که از طیف نظامی آمریکا بیشتر‌دخالت‌ها را انجام می‌دهد و از طیف رسانه‌ای این انگلیس است که کارها را انجام می‌دهد و دنیا را علیه کشورهای مستقل تحریک می‌کنند و یک موضوع آن واکسن برکت است و موضوعات بسیار زیادی که ما شاهد آن هستیم که من باید این موضوع را هم این‌جا بیان کنم که ما متاسفانه این اصطلاح روباه پیر برای انگلیس بکار‌برده شده به ماهیت زیرک آن اشاره دارد و رسانه آمریکایی‌ها را که دنبال می‌کنیم آنچنان حرفه‌ای نیستند ولی رسانه‌های انگلیسی بیشتر فارسی زبانان بسیار تاثیر گذار و علیه منافع کشور مستقلی مانند ایران عمل می‌کنند و نمونه بارز ان واکسن است و بگونه‌ای جو را به شکلی پیش برده‌اند که خیلی‌ها داخل کشور بر این موضوع فکر می کنند که مسئولین نظام اعتقادی به ورود واکسن ندارند و منافع اقتضا نمی کرده است و همه دروغی بیش نیست اما متاسفانه این امپراطوری رسانه‌ای انگلیسی‌ها مسئله را بگونه‌ای جا می‌اندازد که و باور پذیر نشان می‌دهد که متاسفانه این مشکلاتی را ایجاد میکند و اگاهی بیشتر مردم و رسانه‌ها و نهادهای حاکمیتی را می‌طلبد تا مسئله امپراطوری رسانه‌ای را تحمل داشته باشیم و پادزهر ان را داشته باشیم.

***

تردیدی نیست که مرور و بررسی این وقایع تاریخی و این حجم از خیانت و وطن فروشی و بی دفاعی در برابر متجاوزان برای هر انسان آزاده‌ای تحقیرآمیز و دردناک است، اما توجه به این مطلب که با انقلاب اسلامی ایران، دست چپاول انگلیس و هر کشور بیگانه دیگری از ایران قطع شده و پس از چند صد سال نخستین بار است که از خاک و جان و مال ایرانی دفاع شده، به همان اندازه مسرت بخش و غرورآفرین است. اینکه جمهوری اسلامی این توان را دارد که نفتکش یکی از قدرتمندترین ارتش‌های فرامنطقه‌ای جهان را به دلیل تجاوز دریایی توقیف کرده و ملوان‌های آن کشور را به عنوان نیروی نظامی متخلف بازداشت کند و مطابق قوانین داخلی خود درباره آن ها تصمیم‌گیری کند؛ یعنی جمهوری اسلامی توانسته است بلامنازع بودن قدرت‌های استکباری جهان و الگوی رهبری نظام بین‌الملل را در سیاست و اقتصاد به چالش جدی بکشد. این یعنی جمهوری اسلامی ایران برای اولین بار پس از چند چند قرن می‌تواند مسیر استعمار را با گفتمان مقاومت متوقف کند.

انتهای پیام/