توافقهای میلیاردی فرانسه و عربستان؛ آرامکو به دنبال فناوری و سرمایه اروپایی
در جریان سفر رسمی محمد بنسلمان، ولیعهد و نخستوزیر عربستان سعودی، به فرانسه و همزمان با برگزاری میزگرد سرمایهگذاری دو کشور در پاریس، مجموعهای از توافقهای اقتصادی و صنعتی میان شرکتها و نهادهای سعودی و فرانسوی به امضا رسید که ارزش برخی از آنها به میلیاردها دلار میرسد.
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ در جریان سفر رسمی محمد بنسلمان، ولیعهد و نخستوزیر عربستان سعودی، به فرانسه و همزمان با برگزاری میزگرد سرمایهگذاری دو کشور در پاریس، مجموعهای از توافقهای اقتصادی و صنعتی میان شرکتها و نهادهای سعودی و فرانسوی به امضا رسید که ارزش برخی از آنها به میلیاردها دلار میرسد.
مهمترین توافق اعلامشده، مربوط به شرکت آرامکوی عربستان سعودی است که قراردادهایی به ارزش تقریبی ۳.۷ میلیارد دلار با دو شرکت بزرگ فرانسوی SLB و Vallourec امضا کرده است. بر اساس اعلام رسمی آرامکو، این قراردادها شامل تأمین تجهیزات حفاری چاههای نفت و گاز و همچنین لولههای فولادی مورد نیاز پروژههای انرژی عربستان است.
شرکت آمریکایی-فرانسوی SLB که از بزرگترین ارائهدهندگان خدمات فنی در صنعت نفت و گاز جهان به شمار میرود، در زمینه فناوریهای حفاری، افزایش بهرهوری چاهها و خدمات مهندسی انرژی فعالیت دارد. شرکت فرانسوی Vallourec نیز یکی از تولیدکنندگان مطرح لولههای فولادی بدون درز برای صنایع نفت، گاز و انرژی است و همکاریهای گستردهای با شرکتهای بزرگ انرژی در جهان دارد.
این توافقها در شرایطی صورت میگیرد که عربستان سعودی تلاش دارد ضمن حفظ جایگاه خود بهعنوان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان نفت جهان، بخش انرژی خود را به سمت فناوریهای جدید، افزایش بهرهوری و توسعه صنایع پیشرفته هدایت کند. برنامه «چشمانداز ۲۰۳۰» عربستان بر جذب سرمایهگذاری خارجی، انتقال فناوری و کاهش وابستگی اقتصاد این کشور به درآمدهای سنتی نفتی تمرکز دارد.
در همین چارچوب، شرکت «آرامکو دیجیتال» نیز تفاهمنامهای با شرکت فرانسوی Dassault Systèmes در حوزه هوش مصنوعی و فناوری «دوقلوی دیجیتال» امضا کرد. فناوری دوقلوی دیجیتال به صنایع اجازه میدهد نمونهای مجازی از تجهیزات و زیرساختهای صنعتی ایجاد کرده و عملکرد آنها را پیش از اجرای واقعی، شبیهسازی و مدیریت کنند. استفاده از این فناوری در صنایع نفت و گاز میتواند به کاهش هزینهها، افزایش ایمنی و بهینهسازی تولید کمک کند.
علاوه بر بخش انرژی، همکاریهای مالی و زیرساختی نیز بخش دیگری از توافقهای میان دو کشور را تشکیل میدهد. شرکت برق عربستان سعودی توافق همکاری و تأمین مالی با بانک سرمایهگذاری دولتی فرانسه Bpifrance امضا کرده است. هدف این توافق، حمایت مالی از توسعه و نوسازی شبکه برق عربستان و فراهم کردن زمینه مشارکت بیشتر شرکتهای فرانسوی در پروژههای زیرساختی این کشور عنوان شده است.
همچنین بانک صادرات و واردات عربستان سعودی، تفاهمنامهای سهجانبه با شرکت هواپیمایی سعودیا گروپ و بانک فرانسوی Crédit Agricole امضا کرده است که هدف آن ایجاد سازوکارهای مالی برای خرید هواپیماهای جدید ایرباس و توسعه ناوگان هوایی عربستان است.
گسترش حضور اقتصادی فرانسه در خلیج فارس
توافقهای اخیر را میتوان بخشی از روند تقویت روابط اقتصادی فرانسه و عربستان دانست. پاریس در سالهای اخیر تلاش کرده روابط خود با کشورهای منطقه خلیج فارس را از همکاریهای سنتی در حوزه انرژی و صنایع دفاعی فراتر برده و همکاری در حوزههای فناوری، هوش مصنوعی، حملونقل، زیرساخت و سرمایهگذاری را توسعه دهد.
برای عربستان نیز همکاری با شرکتهای بزرگ اروپایی، علاوه بر تأمین تجهیزات و فناوری، ابزاری برای افزایش اعتبار اقتصادی و جذب سرمایه خارجی محسوب میشود. ریاض تلاش دارد خود را بهعنوان یکی از مراکز اصلی اقتصادی و فناورانه خاورمیانه معرفی کند و در رقابت منطقهای برای جذب شرکتهای بینالمللی جایگاه بالاتری به دست آورد.
پیامدهای منطقهای و اهمیت آن برای ایران
اگرچه توافقهای جدید میان فرانسه و عربستان مستقیماً علیه ایران تعریف نشده، اما این تحولات از منظر رقابت اقتصادی و فناورانه در منطقه اهمیت دارد.
کشورهای منطقه خلیج فارس در سالهای اخیر تلاش کردهاند با استفاده از درآمدهای انرژی، سرمایه خارجی و همکاری با شرکتهای بزرگ جهانی، زیرساختهای اقتصادی خود را توسعه دهند. ورود فناوریهای جدید مانند هوش مصنوعی صنعتی، تحول دیجیتال و فناوریهای پیشرفته انرژی، به یکی از عوامل مهم در رقابت میان اقتصادهای منطقه تبدیل شده است.
برای ایران، این روند میتواند اهمیت توسعه دیپلماسی اقتصادی و تقویت ارتباط میان بخشهای صنعتی، فناوری و سرمایهگذاری با اقتصاد جهانی را برجسته کند. در شرایطی که کشورهای همسایه در حال گسترش همکاریهای خود با اروپا و شرکتهای چندملیتی هستند، افزایش توان رقابتی، بهبود فضای سرمایهگذاری و بهرهگیری از ظرفیتهای فناورانه داخلی میتواند نقش مهمی در حفظ جایگاه اقتصادی ایران در منطقه داشته باشد.
در مجموع، قراردادهای جدید فرانسه و عربستان نشان میدهد که همکاریهای اقتصادی میان ریاض و کشورهای اروپایی در حال ورود به مرحلهای جدید است؛ مرحلهای که در آن انرژی همچنان محور اصلی باقی مانده، اما فناوری، هوش مصنوعی و زیرساختهای نوین نیز به عناصر مهم شراکتهای اقتصادی تبدیل شدهاند.
امیرحسین مقیمی پژوهشگر مسائل حقوقی فرانسه
ارسال دیدگاه