به گزارش خبرنگار شبکه اطلاع‌رسانی راه دانا؛ با آغاز فصل سرما و بازگشایی مدارس، افزایش مراجعات ناشی از عفونت‌های تنفسی و احتمال اوج‌گیری آنفلوآنزا در هفته‌های آینده، ضرورت رعایت اصول پیشگیری و توجه به علائم هشدار بیماری را دوچندان کرده است؛ موضوعی که در کنار روند افزایشی ابتلا به کووید ۱۹، توجه خانواده‌ها و نظام سلامت را می‌طلبد.
اگرچه افزایش بیماری‌های تنفسی در فصل سرد پدیده‌ای تکرارشونده است، اما بی‌توجهی به اصول ساده پیشگیری می‌تواند زمینه انتقال ویروس‌ها را در محیط‌های پرتردد، به‌ویژه مدارس، فراهم کند و دامنه ابتلا را از دانش‌آموزان به خانواده‌های آنان گسترش دهد.
کرونا در مسیر افزایشی؛ احتمال اوج‌گیری آنفلوآنزا در آبان
محمدرضا صالحی، متخصص بیماری‌های عفونی و رئیس مرکز تحقیقات مقاومت میکروبی دانشگاه علوم پزشکی تهران در گفتگویی، با اشاره به روند ابتلا به عفونت‌های تنفسی اظهار کرد: با توجه به شناسایی موارد جدید کووید ۱۹ در شهریورماه، افزایش ابتلا پس از بازگشایی مدارس و دانشگاه‌ها پیش‌بینی می‌شد و طی دو تا سه هفته گذشته نیز روند افزایشی ابتلا و مراجعات بیمارستانی را تجربه کرده‌ایم.
وی درباره وضعیت آنفلوآنزا نیز گفت: به نظر می‌رسد به‌تدریج با آنفلوآنزای نوع A مواجه شویم؛ چراکه این نوع ویروس قابلیت گسترش بیشتری دارد. بر اساس تجربه سال‌های گذشته، احتمال ورود به اوج ابتلا به آنفلوآنزا در اواخر آبان‌ماه وجود دارد.
این اظهارات بر اهمیت آمادگی برای هفته‌های پیش رو تأکید دارد؛ هرچند زمان اوج‌گیری بیماری به روند گردش ویروس‌ها وابسته است.
معصومه قاسم‌پور علمداری، استادیار بیماری‌های ریه دانشگاه علوم پزشکی تهران نیز با اشاره به افزایش عفونت‌های تنفسی در فصل سرد سال، این روند را پدیده‌ای تکرارشونده دانست و آنفلوآنزا و رینوویروس‌ها، از عوامل شایع سرماخوردگی، را از جمله ویروس‌های رایج این فصل معرفی کرد.
مدارس؛ حلقه مهم انتقال عفونت‌های تنفسی
حضور روزانه دانش‌آموزان در کلاس‌های درس، سرویس‌های رفت‌وآمد و دیگر فضاهای بسته، در صورت رعایت‌نشدن اصول بهداشتی، می‌تواند انتقال ویروس‌های تنفسی را تسهیل کند. در چنین شرایطی، ابتلای یک دانش‌آموز ممکن است به انتقال بیماری میان هم‌کلاسی‌ها و سپس اعضای خانواده منجر شود.
ازاین‌رو، دانش‌آموزانی که تب یا علائم قابل‌توجه عفونت تنفسی دارند، باید تا بهبود وضعیت در خانه بمانند و در صورت نیاز، با نظر پزشک برای بازگشت به مدرسه اقدام کنند. این موضوع علاوه بر کمک به استراحت بیمار، احتمال انتقال بیماری به دیگران را کاهش می‌دهد.
تهویه مناسب کلاس‌ها، بازگذاشتن پنجره‌ها در صورت امکان، شست‌وشوی مرتب دست‌ها و استفاده از ماسک در موقعیت‌های لازم، از جمله اقداماتی است که می‌تواند به کاهش انتقال ویروس‌ها کمک کند. اجرای این توصیه‌ها نیز تنها به خانواده‌ها محدود نیست و مدارس باید در فراهم‌کردن محیطی سالم نقش فعالی داشته باشند.
هر تب و سرفه‌ای آنفلوآنزا نیست
سرماخوردگی، آنفلوآنزا، کووید ۱۹ و سایر عفونت‌های تنفسی می‌توانند علائم مشابهی ایجاد کنند؛ بنابراین تشخیص بیماری صرفاً بر اساس نشانه‌های ظاهری همیشه امکان‌پذیر نیست.
سرماخوردگی معمولاً با آبریزش بینی، عطسه و گلودرد آغاز می‌شود و در بسیاری از موارد شدت کمتری دارد. در مقابل، آنفلوآنزا اغلب با شروع ناگهانی تب، بدن‌درد، سردرد و خستگی همراه است. با این حال، این تفاوت‌ها قطعی نیستند و تشخیص دقیق در برخی موارد به ارزیابی پزشک و انجام آزمایش نیاز دارد.
بسیاری از عفونت‌های تنفسی خفیف با استراحت، مصرف مایعات کافی و مراقبت‌های حمایتی بهبود پیدا می‌کنند؛ اما نباید همه علائم را به سرماخوردگی ساده نسبت داد. تنگی نفس، تنفس دشوار یا سریع، کبودی لب‌ها، بی‌حالی شدید و ناتوانی در نوشیدن مایعات، به‌ویژه در کودکان، از نشانه‌هایی هستند که نیاز به ارزیابی فوری پزشکی دارند. در صورت بروز تنگی نفس شدید یا کبودی لب‌ها، باید فوراً از خدمات اورژانسی کمک گرفت.
همچنین اگر علائم بیماری پس از بهبود نسبی دوباره تشدید شود، ارزیابی پزشکی اهمیت دارد. کودکان خردسال، زنان باردار، سالمندان و افراد دارای بیماری‌های زمینه‌ای نیز ممکن است بیشتر در معرض عوارض برخی عفونت‌های تنفسی قرار بگیرند و بهتر است در صورت بروز علائم مشکوک، برای دریافت راهنمایی پزشکی به‌موقع اقدام کنند.
آنتی‌بیوتیک راه درمان همه عفونت‌ها نیست
با افزایش بیماری‌های تنفسی، مصرف خودسرانه داروها نیز می‌تواند به نگرانی جدی تبدیل شود. برخی خانواده‌ها با مشاهده نخستین نشانه‌های سرفه، گلودرد یا تب به مصرف آنتی‌بیوتیک روی می‌آورند؛ در حالی که بخش قابل‌توجهی از عفونت‌های این فصل منشأ ویروسی دارند و آنتی‌بیوتیک‌ها بر ویروس‌ها اثری ندارند.
مصرف غیرضروری این داروها علاوه بر احتمال بروز عوارض، می‌تواند مقاومت میکروبی را تشدید کند و درمان عفونت‌های باکتریایی در آینده را دشوارتر سازد. ازاین‌رو، مصرف آنتی‌بیوتیک باید بر اساس تشخیص و تجویز پزشک باشد و خانواده‌ها نباید از داروهای باقی‌مانده از بیماری‌های قبلی یا نسخه دیگران استفاده کنند.
واکسیناسیون و پیشگیری؛ فرصت باقی‌مانده پیش از اوج بیماری
واکسن آنفلوآنزا می‌تواند خطر ابتلا و به‌ویژه احتمال بروز عوارض شدید را کاهش دهد، اما جایگزین سایر اقدامات پیشگیرانه نیست. زمان مناسب واکسیناسیون و ضرورت آن برای هر فرد، به شرایط سنی، وضعیت سلامت و توصیه‌های بهداشتی بستگی دارد. رعایت بهداشت دست‌ها، تهویه فضاهای بسته، پرهیز از تماس نزدیک با افراد بیمار و ماندن در خانه هنگام بیماری نیز همچنان اهمیت دارد.
در این میان، کنترل عفونت‌های تنفسی تنها بر عهده خانواده‌ها نیست. مدارس باید امکان تهویه مناسب، آموزش بهداشت و ماندن دانش‌آموزان بیمار در خانه را فراهم کنند. وزارت بهداشت نیز با انتشار منظم و شفاف داده‌های مراقبتی می‌تواند به آگاهی‌بخشی عمومی کمک کند و زمینه تصمیم‌گیری آگاهانه مردم را فراهم سازد.
با توجه به احتمال افزایش ابتلا به آنفلوآنزا در اواخر آبان‌ماه، رعایت اصول پیشگیری و جدی‌گرفتن علائم هشدار می‌تواند به کاهش انتقال بیماری و جلوگیری از عوارض آن کمک کند. در هفته‌های پیش رو، همکاری خانواده‌ها، مدارس و نظام سلامت، در کنار پرهیز از خوددرمانی و مراجعه به‌موقع در صورت بروز علائم خطر، نقش مهمی در مدیریت عفونت‌های تنفسی خواهد داشت.
ارسال دیدگاه