نقش مطبوعات در آگاهی جوامع/1
جذب بیشتر مردم به سمت فضاهای مجازی قطعا دلایل مختلفی داشته و کمتر مورد توجه قرار گرفتن مطبوعات دلایل سلبی و ایجابی دارد. اما اگر بخواهیم در یک کانال مشخصی این مورد را به بحث بگذاریم اول باید روشن کرد که بی توجهی مردم به مطبوعات و رفتن به سمت فضاهای مجازی در کدام موارد بوده و ضعف یکی از این ابزارها (مطبوعات،فضای مجازی) باعث می شود که یکی را به خاطر دیگری حذف کرد؟[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از سرویس یادداشت و مقالات پایگاه خبری دانشجویان قزوین "کیوسنا"؛بیش از چند صد سالی است که مطبوعات و نشریات و به طور خاص روزنامه ها در کشورهای مختلف جهان پدیدار شده اند و نقش تاثیرگذاری را در عرصه های مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی به عهده داشته اند و باعث ایجاد حرکت های جمعی شده اند.
اما یکی از موضوعات اساسی که باعث تحت الشعاع قرار دادن این رکن چهارم دموکراسی شده است وجود فضاهای مختلف سایبری و مجازیست که به نوعی کاربران مختلف را به سمت و جذب شبکه های اجتماعی هدایت کرده است به طوریکه افراط در توجه به فضاهای اینترنتی و پایگاه های مجازی باعث کمتر مورد توجه قرار گرفتن مطبوعات در جامعه ی امروز خصوصا ایران شده است. هر چند در این بی توجهی به مطبوعات سهم ایران بیش از سایرین است.
جذب بیشتر مردم به سمت فضاهای مجازی قطعا دلایل مختلفی داشته و کمتر مورد توجه قرار گرفتن مطبوعات دلایل سلبی و ایجابی دارد. اما اگر بخواهیم در یک کانال مشخصی این مورد را به بحث بگذاریم اول باید روشن کرد که بی توجهی مردم به مطبوعات و رفتن به سمت فضاهای مجازی در کدام موارد بوده و ضعف یکی از این ابزارها (مطبوعات،فضای مجازی) باعث می شود که یکی را به خاطر دیگری حذف کرد؟
به طور اجمالی باید گفت که در این نوشتار مطالعه ی مردم در بحث مطبوعات مورد توجه قرار گرفته است و اینکه چرا مردم بیشتر به سمت خبرگزاریها گرایش دارند.
قطع به یقین در باقی موارد فضاهای مجازی امکانات متنوع تری داشته و اصولا در بیشتر موارد مقایسه ی مطبوعات با فضاهای مجازی قیاسی مع الفارغ است. اما باید گفت که امروزه مطبوعات در غرب همچنان از اهمیت ویژه ای برخوردار است و بسیاری از حرکت های اجتماعی سیاسی همچنان از نقطه ی مطبوعات کلید می خورند.
در مقطع اول باید عرض کرد چند دلیل عمده برای بی رغبتی مردم به مطبوعات و گرایش به فضاهای مجازی وجود دارد:
۱٫پایین بودن میانگین مطالعه در کشور
۲٫بیش از اندازه پرداختن مطبوعات به فضاهای سیاسی
۳٫افراط کردن در تبلیغات فضای مجازی حتی در مطالعه
۴٫ فضای ناهمگون اطلاعات در ابزارهای اطلاع رسانی
با یک شمای کلی از مطالب فوق تا حدودی می توان علت را متوجه شد اما آن چیزی که باید به دقت بررسی کرد اینست که اگر مطبوعات خصوصا روزنامه های کشوری بتوانند به امر آگاهی اجتماعی بپردازند بسیار تاثیرگذارتر از فضاهای مجازی اند.
۱- از آنجا که همواره فرهنگ مطالعه در کشور دچار ضعفهای بسیار است و برای این مشکل همچنان آسیب شناسی کافی صورت نگرفته است و البته نبود کتاب ها و مجلاتی با ذائقه ی مورد نظر مردم در کمتر مطالعه کردن مردم تاثیرگذار است بالطبع بی میلی بسیاری از مردم برای مطالعه و رفتن به سمت نشریات و روزنامه های کشور امری طبیعی به نظر می رسد.
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
اگرچه علت عدم مطالعه خود بحثی مجزا را می طلبد اما به طور قطع یکی از عوامل بی رغبتی به امر نشریات سرانه ی پایین مطالعه در کشور است لکن نمی توان به تنهایی خصومت خاصی را در این بی رغبتی به نشریات جستجو کرد و حتما عامل سرانه ی مطالعه ی پایین نقش تاثیرگذار را بر عهده دارد.
۲- امرزه مطبوعات در کشور بیش از آنکه به مشکلات حقیقی مردم بپردازند و آسیب های اولویت دار را مورد چالش واقعی قرار داهند و نقدی سازنده و موثر را در برخورد با مشکل مورد نظر داشته باشند اما متاسفانه شاهد هستیم که تقریبا تمامی روزنامه های کشور با شدت و ضعف های مختلف اولا در پاره ای از مواقع مشکل را به درستی تشخیص نداده و در مرحله ی بعدی در آسیب شناسی مشکلات جناحی عمل کرده و فضا را به سمت زدو خورد سیاسی هدایت می کنند.
واضح است وقتی فردی قرار است روز خود را با مطالعه شروع کند هرچند اگر اهل مطالعه نباشد و اتفاقی تفننی به سمت گیشه های روزنامه فروشی برود وقتی در اکثر روزنامه های کشور دعواهای جناحی و بی اساس را ببیند و مشکلات واقعی مطرح نمی شود با این تیترها دلسرد شده و این رویه ی نشریات به دو قشر ضربه ی اساسی وارد می کند:
۱٫باعث دفع قشر خاکستری شده و بازگرداندن این قشر که معمولا در ایران اکثریت را تشکیل می دهند بسیار دشورار است.
۲٫باعث خستگی سیاسی و ذهنی فرد مشتاق و پیگیر در مطالعه است چرا که احساس می کند دچار یک تواتر بی فایده است که هر روز در این کانال کشی سیاسی رفت و آمد می کند و به طور یقین دستاوردی از نظر فکری و علمی برای وی ندارد فلذا امکان ریزش مخاطب مورد نظر حتی مخاطبانی که گرایش به روزنامه و مجله ی مورد نظر را دارند بیشتر می شود.
مطبوعات اگر بخواهند پرتیراژتر شوند می بایست در مرحله ی اول مشکلات را شناسایی کرده و روزنامه نگارانی که دارای تحلیل های قوی اجتماعی هستند را بکار بگیرند که باز خود، این موضوع به ضعف در تحلیل های سیاسی خواص هم بر می گردد بدیهی است وقتی سیاستمدار و یا خواصی که قدرت استنباط خوب موضوعات را نداشته باشد و یا دنبال سیاسی کاری باشد نمی تواند به مشکلات مردم در جرائد رسیدگی کند و اگر هم در جایی رسیدگی می کند برای اهداف انتخاباتی و سیاسیست.
در حال حاضر در کشور همچنان شاهد روزنامه ها و مجلاتی هستیم که بیشتر به فکر سیاسی کاری هستند، تا اندازه ای که جریان فتنه در کشور دارای پایگاه نشریات است اما باید در خوشبینانه ترین حالت ممکن اگر فرض را بر ضعف بی کیفیتی نشریات که در خط فتنه هستند نگذاریم این نشریات می بایست سطح مطالعات خود را گسترش داده و از مجراهای مختلف رو به شناسایی مشکلات بیاورند که البته کاری زمان بر است.
نکته ای که در اینجا مغفول است وارد شدن در فاز پاسخگویی و جدل است که البته به طور عمده تمامی نشریات انقلابی در گرداب نشریات فتنه گر فرو می روند به این معنا که دشمن همواره به فکر دشمنی است و از تمام پایگاهها و ابزارهای خود برای سیاه نمایی از فضای موجود در کشور و درگیری های سیاسی به بهترین وجه ممکن استفاده می برد فلذا زمانی که نشریات مذهبی در صدد پاسخ بر می آیند در دام این عناصر می افتند چرا که وقتی برای مثال جریان فتنه در پایگاه مطبوعاتی خود مشکل کوچک را بزرگ نمایی می کند و یا رو به توهین و افترا می آورد جماعت حزب الله بالطبع وظیفه ی خود می داند که جواب دهد اما غافل از اینکه این پاسخگویی که اگر چه در بعضی از موارد باید وجود داشته باشد اما دچار سردرگمی سیاسی شده و مردم عام می پندارند که این دو گروه دنبال قدرت هستند.
از نظر روانشناختی جریان مطبوعاتی حزب الله می بایست از تاکتیک های متنوع تری استفاده کند و بعضی از شبهات فتنه گران را جواب داده، بعضی از موارد را که نشان از بحران سازی دارند مدیریت کرده و بایکود کنند اما ضعفی که مشاهده می شود دقیقا در اینجاست که وقتی پاسخها اکثر جناحی است حتی اگر حق با جناح خودی باشد صورت خوشی در بین مردم ندارد.
قطعا وقتی مردم مشاهده کنند که گروهی با پرداختن به مشکلات اساسی مردم و آسیب شناسی آن سعی در حل مشکلات را دارند و تخریب های فتنه گران را با منطق خواسته های مردم پاسخ می دهند، بزرگترین بی رغبتی از طرف مردم عام به این پایگاه های فتنه گر صورت می گیرد.به عنوان مثال روزنامه ای چون همشهری که در دهه ی هفتاد از طرف طیف کارگزارانی و اصلاحاتی با دیدگاه پرداختن به مشکلات شهری و اجتماعی مردم بنیانگذاری شد هرچند که اهداف سیاسی را هم پیگیری می کرد و بیشتر تبلیغ کارهای شهردار سابق تهران غلامحسین کرباسچی را انجام می داد اما به هر حال همین روزنامه ای به ظاهر اجتماعی برای اکثر مردم جذابیت داشت.
ادامه دارد…
نوشته: نعیم کیانی انبوهی
انتهای پیام/ش
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
]
ارسال دیدگاه