نقد کتاب/ میوه‌های رسیده

نقد کتاب/ میوه‌های رسیده
کتاب میوه های رسیده نوشته آقای مهرداد موسویان از نویسندگان همدان است. این داستان بلند که به وقایع و حوادث انقلاب می پردازد در سی و پنج فصل نگاشته شده است و می توان آن را جزء داستان های واقع گرای مدرن به شمار آورد.
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از نافع؛ در این داستان دو شخصیت محوری به نام های غلام و خسرو روبرو هستیم و اتفاقاتی را که در طول داستان رخ می­ دهد از زبان آنها می­ شنویم.

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, نافع,

«خسرو» خرج خانواده سه نفره شان را از جیب بری درمی آورد، اوایل داستان زندگی او ساده است، مردم تظاهرات می کنند و او یک راه آسان تر برای درآوردن خرج زندگی پیدا می کند، میان موج جمعیت و هیاهوی شعارهای انقلابی گم می شود و جیب مردم را می زند، اما یک اتفاق، مسیر زندگی او را تغییر می دهد.

, .,

خسرو، شخصیت اصلی رمان «میوه های رسیده» در حین جیب بری در تظاهرات ضد شاه دستگیر می شود و پس از بازجویی در زندان، با گروهی از مبارزان انقلابی هم بند می شود. او که به مذهب اعتقادی ندارد، به سمت یکی از مبارزان مارکسیست کشیده می شود و پس از رهایی از زندان به فعالیت سیاسی می پردازد، اما این همه داستان نیست. خسرو نمی تواند عقاید مارکسیست ها را تحمل کند و همین منجر به تغییراتی در روحیه ضد مذهبی او می شود.

, ., ., .,

«میوه های رسیده» تنها داستان زندگی خسرو نیست، این رمان روایت ساده و روانی است از زندگی افراد مختلف در متن انقلاب اسلامی. غلام، دوست خسرو یکی از شخصیت های اصلی دیگرِ این رمان است.

, .,

او و خسرو از کودکی برای هم نامه می نوشتند و حالا که سن و سالی ازآنها گذشته است هم دست از نامه نگاری بر نمی دارند. غلام که خواهر خسرو ،کبری، را می­خواهد وارد سازمان ساواک می­ شود، اما در طول اتفاقات سرانجام به انقلابیون می ­پیوندد. هم زمان خسرو نیز به انقلابیون می­پیوندد و با آیت الله مدنی دیدار می ­کند .

, ., .,

از ویژگی های بارز این اثر نثر پخته و روان نویسنده است که بر تمام داستان حاکم است. نام کتاب که بسیار شیوا و متناسب با موضوع آن است و به نوعی رمز گونه خبر از تم اصلی داستان می­ دهد نیز از هنرهای نویسنده است. همچنین آگاهی نویسنده از مکان وقایع که شهر همدان است و توصیفات درست او از مکان ها داستان را قدرتمندتر می ­کند.

,

از دیگر نکات مثبت این داستان سیر درست و منطقی تاریخی وقایع است که بر ارزش و اعتبار کتاب می­ افزاید. نویسنده به خوبی توانسته است روند تاریخی و موقعیت مکانی داستان را شرح دهد و از این لحاظ، داستان جزء آثار رئالیستی موفق به شمار می ­رود.

,

زمان در این داستان به دو بخش عمده تقسیم می­شود: 1- زمان نزدیک به ما که حدود سال های 1387 است  2- زمان دور از ما که سال 57 است. در این کتاب دو فصل اول و آخر به زمان نزدیک اختصاص دارد و سی و سه فصل باقیمانده به زمان گذشتۀ دورتر می­پردازد. هرچند در نگاه اول این کاربرد زمان چندان ضروری به نظر نمی رسد و خواننده می­ اندیشد که داستان بدون فصل­های اول و آخر نیز کامل است، اما این شگرد آقای موسویان به نوعی هم­سو با صداقت وی در بیان حقایق است.

,

نشان دادن آیندۀ شخصیت­هایی که متحول نشده ­اند به صورت کوتاه و مختصر حقیقت انکار ناپذیر قشری را که داستان به آنها می ­پردازد، پررنگ تر می­ کند و این از نقاط قوت کار است.

,

داستان از سه زاویه دید متفاوت بهره می­گیرد:

,
  1. اول شخص ناظر (من راوی)
  2.  جریان سیال ذهن
  3. روایت (نامه نگاری)
,
  • اول شخص ناظر (من راوی)
  • ,
  •  جریان سیال ذهن
  • ,
  • روایت (نامه نگاری)
  • ,

    در سه فصل از کتاب که نویسنده تصاویر و صحنه­ هایی را در خواب و رویای خسرو به تصویر می کشد داستان به شیوۀ جریان سیال ذهن روایت می­ شود.

    ,

    نویسنده در این بخش­ها نیز به خوبی عمل کرده و با آشنایی از ساختار خواب­ها بر اساس نظریه روانشناسان خواب به زیبایی از نماد پسرک موفر برای نشان دادن مقصود خود بهره جسته است، اما در بخش­هایی که داستان به شیوۀ روایت یا نامه نگاری پیش می رود گاهی داستان از کلی گویی رنج میبرد و خلاء توصیفات جزئی به خوبی حس می­ شود.

    ,

    در این بخش ها نامه ها بیشتر دل نوشته هستند زیرا به دست صاحب آن نمی­رسند و این نوعی هنجارگریزی است.

    ,

    در برخی از بخش های داستان کلی گویی های نویسنده باعث ایجاد ابهام در ذهن خواننده می ­شود به عنوان مثال؛ شخصیت اصلی داستان به طور ناگهانی به حزب کمونیست می ­پیوندد.

    ,

    آرا و عقاید این حزب بسیار کلی و سربسته در داستان عنوان می­شود. حتی نام کتاب هایی که باعث تحول خسرو می شود نیز در داستان ذکر نشده است.

    ,

    سرانجام کبری مبهم باقی میماند و ... . از دیگر آسیب های این کتاب تعدد فصل ها است که خواننده را سر درگم می­کند و گاهی اصلا علت این تغییر فصل روشن نیست و به نظر می رسد این کتاب از نداشتن یک چارچوب منسجم رنج می برد.

    ,

    شخصیت پردازی در این داستان به خوبی صورت گرفته که از آشنایی نویسنده با تیپ شخصیت­های داستانش حکایت می­ کند.

    ,

    هرچند شخصیت­هایی سرسخت و به ظاهرتغییر ناپذیر این داستان را می­ سازند و تحول اساسی در نگرش و رفتار آنها صورت نمی­ گیرد، اما در تحول ریزه کاری خوبی به کار برده شده است تحول شخصیت را از ابتدا تا انتها شاهدیم اما بسیار آرام و سنجیده نه به صورت یکباره .

    , .,

    در پایان می­ توان گفت این اثر کاری اصیل است که فرسنگ­ها با سفارشی نویسی فاصله دارد و دچار خودسانسوری نشده است و این موضوع ناشی از صداقت نویسنده است.

    ,

    سمیه نوش آبادی

    , سمیه نوش آبادی, سمیه نوش آبادی,

    دکترای زبان و ادبیات فارسی

    , دکترای زبان و ادبیات فارسی , دکترای زبان و ادبیات فارسی ,

    پایان پیام/

    ]

    به اشتراک گذاری این مطلب!

    ارسال دیدگاه