تعهدی که فراموش شد!
اقتصاد مقاومتی در بازار دوران مشروطیت
یکی از تظاهرکنندگان دیدگاهش را به خبرنگار حبل المتین چنین ابراز کرد: حکومت باید صنایع وطنی را تشویق کند حتی اگر تولیدات آن به خوبی کالاهای خارجی نباشند، در غیر این صورت سیاستِ فعلیِ کمک به تجار روسی به طور اجتناب ناپذیری به نابودی کامل صنعت و تجارت ما منتهی می شود[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از ندای اصفهان، در اصفهان در سال ۱۲۹۴ هجری حدود ۲۰۰ صنف مستقل وجود داشت. در ایرانِ سنتی، زندگی در شهرها حول بازار متمرکز شده بود، در آنجا مالکان، محصولات خود را به فروش می رساندند، صنعتگران کالاهایشان را تولید می کردند، تجار اجناس خود را جهت فروش به بازار عرضه و وام گیرندگان پول قرض می کردند و تجار خیّر هزینه مساجد و مکتبخانه ها را می پرداختند.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, ندای اصفهان,در حقیقت بازار، انبارِ غله، کارگاه، مرکزِ داد و ستد، بانک، کانون مذهبی و مرکز تعلیم و تربیت کل جامعه بود. علاوه بر این هر نوع حرفه، تجارت و شغلی به گونه ای مستحکم در قالب اصناف با تشکیلات مجزا سلسله مراتب رسوم و تشریفات خاص خود و حتی در بعضی موارد با زبان ویژه ی هر صنف شکل گرفته بود.
,در ارزیابیِ متصدیِ مالیاتی اصفهان در سال ۱۸۷۷ م (۱۲۹۴) حدود ۲۰۹ شغل مستقل فهرست شده است. صنعتگران ماهر مثل زرگران، صحافان و خیاطان نیمی از اصناف مذکور را شامل می شدند. تاجرها، بقال ها، صراف ها و مغازه داران ۵۰ صنف را تشکیل می دادند و کارکنان غیر ماهر، کارگران، حمال ها و دلال ها ۵۰ صنف دیگر را شامل می شدند.
,موازنه پیجیده قدرت
, موازنه پیجیده قدرت,ساختار سیاسی شهرها حاصل موازنه پیچیده قدرت بین پادشاه و بازار بود. هرگاه پادشاه اقتدار داشت کدخدایان اصناف را منصوب می کرد و گماشتگان وی مثل شیخ الاسلام ها (مقتدرترین قدرت مذهبی در شهرها)، امام جمعه ها، کلانتران (که نظارت بر اصناف را بر عهده داشتند) و محتسب هایی که مسئولیت نظارت بر اوزان و مقادیر قیمت ها و امور کلی بازار را برعهده داشتند بر زندگی شهری مسلط بودند. هرگاه پادشاه ضعیف بود رؤسای اصناف را پیشکسوتان انتخاب می کردند و مجتهدین که قدرتهای مذهبی غیر وابسته به حکومت بودند و با گروه کسبه و تجار پیوند تنگاتنگی داشتند عَلَم استقلال بر می افراشتند و به عنوان رقیبی در برابر نظام مستقل عمل می کردند.
,بازار در آستانه انقلاب مشروطیت
, بازار در آستانه انقلاب مشروطیت,و اما اقتصاد مقاومتی در بازار در دوران مشروطیت حکایات جالبی دارد.
,ضربه تورم در اوایل سال ۱۳۲۳ فرود آمد. روزنامه حبل المتین که در کلکته منتشر می شد و در میان تجار و آزادیخواهان تهران هوادارانی داشت ادعا کرد که قیمت گندم تا ۹۰ درصد و قیمت شکر تا ۳۳ درصد افزایش یافته است. تقصیر این کار کاملاً به عهده ی «موسیو نوز» بلژیکی گذاشته شد که مدیر و منتصب گمرکات بود.
,نخستین تشکل توده ای انقلاب مشروطیت در اول سال ۱۹۰۵ (صفر ۱۳۲۳) شکل گرفت؛ آنگاه که صرافان و بزازها با حرکت منظم دسته جمعی شکوائیه ای در اعتراض به دولت ارائه کردند. صرافان خواهان بازپرداخت وام هایی شدند که دو سال پیش از آن به دولت داده بودند. تجار با سیاست جدیدی که به نفع تجار روس و به زیان ایرانیان بود مخالفت کردند و خواستار برکناری فوری موسیو نوز شدند. یکی از تظاهرکنندگان دیدگاه گروهش را به خبرنگار حبل المتین چنین ابراز کرد: «حکومت باید صنایع وطنی را تشویق کند حتی اگر تولیدات آن به خوبی کالاهای خارجی نباشند، در غیر این صورت سیاستِ فعلیِ کمک به تجار روسی به طور اجتناب ناپذیری به نابودی کامل صنعت و تجارت ما منتهی می شود.»
,تظاهرکنندگان که جواب مساعدی از حکومت دریافت نکرده بودند مغازه هایشان را در بازار تعطیل کردند و عکسی از مسیو نوز منتشر کردند که در یک بالماسکه به لباس روحانی درآمده بود. این عده تحت رهبری یکی از مغازه داران سرشناس به نام محمد اسماعیل مغازه ای و یک پارچه فروش ثروتمند به نام حاج علی شال فروش در خارج از تهران در هر حرم حضرت عبدالعظیم بست نشستند.
,آنها پنج روز در آنجا ماندند تا اینکه شاهزاده «محمدعلی میرزا» تعهد نمود که به محض اینکه مظفرالدین شاه از سفر اروپایی اش بازگردد موسیو نوز را عزل خواهد کرد. این تعهد در پی بازگشت مظفرالدین شاه به آسانی فراموش شد و اقتصاد مقاومتی در آن مقطع خاص به سرانجامی نرسید!
,,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه