یادداشت؛
شبکه توزیع نامناسب عامل قاچاق و احتکار روغن در بازار
فارغ از همه اهمال کاری هایی که در زمینه تولید دانه های روغنی صورت گرفت، شبکه توزیع نامناسب و عدم نظارت بر قیمت گذاری واحدهای تولیدی بازار این محصول را با چالش های جدیدی مواجه کرده است و سبب افزایش قاچاق و احتکار این کالا شده است.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از راه آرمان، کمبود برخی از اقلام اساسی همچون روغن مدتی است که در بازارهای سراسر ایران مشاهده می شود، با آنکه در کشور کارخانه های متعددی وجود دارد اما چرا به یک باره باید تامین این کالای اساسی مختل شود؟
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, راه آرمان,اگر چه در ابتدا اختلال در تامین دانه های روغنی به عنوان مهم ترین دلیل این کمبود مطرح شد اما در پس آن دلایل دیگری هم وجود دارد که به شبکه توزیع و اختیارات واحدهای تولیدی باز می گردد.
,در این بین نمی توان از نقش تقاضای کاذب در برابر میزان عرضه، افزایش قیمت حلب، مشکلات تخصیص ارز به واردات روغن پالم و شیوع ویروس کرونا در این افزایش قیمت و کمبود روغن چشم پوشی کرد.
,اما جستجو در بازار حاکی از آن است که روغن جامد یک کیلویی با نرخ دولتی حدود ۴۷ هزار تومان کمیاب است و از سوی دیگر روغن ها با نرخ آزاد ۱۰۷ هزار تومان به وفور در بازار مشاهده می شوند.
,این اختلاف قیمت گواه نقص بزرگ در سیستم تولید است، واحدهای تولیدی که از دانه های روغنی وارداتی با تخصیص ارز ۴۲۰۰ تومان استفاده می کنند، موظف اند که بخشی از محصول خود را با قیمت دولتی روانه بازار کنند و بخش دیگر را با قیمت آزاد به فروش برسانند.
,در این شرایط تولیدکننده ای که از ارز دولتی برای تامین دانه های روغنی خود استفاده می کند باید محصول تولیدی خود را هم با قیمت دولتی در بازار عرضه کند که متاسفانه این چنین نیست.
,بسیاری از تولیدکنندگان بخش اندکی از تولید خود را برای سرپیچی نکردن از قانون با نرخ دولتی روانه بازار می کنند و بیشترین میزان تولید با قیمت های آزاد چندین برابری را روانه بازار می شوند.
,اگرچه بسیاری از واحدهای تولیدی به دلیل عدم تامین دانه های روغنی نمی توانند با همه ظرفیت خود کار کنند، همین امر سبب شده تا در برخی استان ها کمبود روغن بیشتر از سایر استان ها احساس شود.
,البته همه نیاز تولیدکنندگان روغن به واسطه واردات تامین نمی شود و بخش قابل توجهی از آن به واسطه خرید محصول کشاورزان در داخل میسر می شود اما اختلاف قیمتی که وجود دارد، هزینه تولید را افزایش داده است.
,به گونه ای که دولت برای سال زراعی جدید نرخ خرید تضمینی هر کیلو کلزا را ۷ هزار و ۸۰۰ تومان اعلام کرد، این درحالی است که نرخ آن باید بین ۱۲ تا ۱۳ هزار تومان باشد.
,همچنین نرخ خرید تضمینی هر کیلو سویا ۳ هزار و ۸۵۰ تومان است، درحالیکه سر زمین با نرخ ۱۲ هزار تومان از کشاورز خریداری میشود.
,حال این امر نشان میدهد عرضه و تقاضا بر قیمت گذاری دانههای روغنی حاکم است و متاسفانه دولت حداقل قیمت را برای خرید تضمینی اعلام کرده و همین امر سبب افزایش هزینه تولید شده است.
,بارها برای توسعه کشت دانههای روغنی هشدار داده شد، اما به سبب کافی بودن ارز در کشور اقدام به واردات روغن از کشورهای آمریکا، آرژانتین و برزیل کردند.
,در شرایط فعلی تحریم به سبب کمبود ارز و مشکلات نقل و انتقال چالشهایی در تامین دانه های روغنی ایجاد شد، این در حالی است که مقام معظم رهبری همواره بر حمایت از تولید داخل و اتکا به منابع داخلی تاکید دارند.
,فارغ از همه اهمال کاری هایی که در زمینه تولید دانه های روغنی صورت گرفت، شبکه توزیع نامناسب و عدم نظارت بر قیمت گذاری واحدهای تولیدی بازار این محصول را با چالش های جدیدی مواجه کرده است.
,در شبکه توزیع بخش مهمی از روغن تولید شده با نرخ آزاد در بازار توزیع می شود و بخش دیگر که باید با نرخ دولتی به دست مردم برسد توسط عده ای دریافت می شود و مشخص نیست که با چه قیمت و چگونه در بازار توزیع می شود.
,افرادی که دریافت کننده روغن های تنظیم بازاری هستند، در سیستم توزیع ما مشخص نیستند و غالب آدرس ها و اسامی که در فاکتورها درج می شود، صوری هستند.
,پیش از این طرحی با نام شبنم در کشور اجرا می شد، این طرح شبکه بازرسی و نظارت مردمی بود که به اختصار شبنم معرفی شده بود.
,شبنم طرحی است که با پیشنهاد و پیگیری ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز در وزارت صنعت، معدن و تجارت به منظور شفاف سازی گردش کالا و اطلاع از اصالت و قاچاق نبودن آن استفاده میشود.
,در واقع با نصب یک بارکد دو بعدی بر روی کالا میتوانستیم کالای اصلی از تقلبی و قاچاق را شناسایی کنیم، اما جای سوال دارد چرا عده ای با مخالف خود مانع اجرای این طرح شدند.
,اجرایی نشدن این طرح شرایط را برای افرادی که پیش از این قاچاق و احتکار انجام می دادند، را تسهیل کرد و سبب شد تا در شرایط کمبودهای فعلی قاچاق معکوس که هم خروج کالا از کشور است، رونق گیرد.
,همین شبکه توزیع نامناسب سبب شده تا زمینه برای قاچاق و احتکار روغن در کشور فراهم شود، زمانی که یک جنس در بازار کم باشد احتکار و قاچاق رخ می دهد نه وقتی که محصول به فراوانی در بازار وجود دارد.
,هم اکنون سرانه مصرف روغن در کشور ما ۲۰ کیلوگرم است، درحالیکه متوسط مصرف جهانی ۱۲ کیلو است که با فرهنگ سازی سرانه مصرف باید به ۱۵ کیلوگرم برسد، در صورت تحقق این امر ظرف سه سال آینده ۵۰ درصد و ۱۰ سال آینده ۷۰ تا ۸۰ درصد روغن مورد نیاز در داخل تامین میشود.
,البته در مسیر رسیدن به خودکفایی لازمه تحقق این امر ابتدا دسترسی به یک شبکه توزیع سالم است تا امکان را از محتکران و قاچاقچیان کالاهای اساسی و متلاطم کنندگان بازار، برای سو استفاده از شرایط حال جامعه بگیرد.
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه