شبکه های اجتماعی و ضد اجتماعی
در این یادداشت به برخی از مظاهر مخرب غرق شدن در فضای مجازی و فعالیت در شبکه های اجتاعی اشاره شده است.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از مُکریان؛ تعاریف و ویژگی های جامعه (Society) با اجتماع (Community) از بسیاری جهات متفاوت است. جامعه، شبکه ای از روابط اجتماعی بسیاری است که مستقیم یا غیرمستقیم، سازماندهی شده یا غیرسازماندهی شده، آگاهانه یا غیرآگاهانه بین افراد شکل می گیرد. در حالیکه اجتماع مجموعه خانوارهایی است که در یک فضاى جغرافیائى محدود متمرکزند و میان ساکنان آن به مقدار زیاد روابط چهره به چهره (رویارو) باشد به طوری که افراد آن، خود را عضو این اجتماع احساس کنند و عقیده داشته باشند که تعهد و احساس همبستگى مشترک و احساس عضویت و تعلق در گروه به یکدیگر دارند و این عقیده تنها مبتنى بر خویشاوندى نسبى نیست. مانند اهالی یک روستا.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, مُکریان,علاوه بر این یک مکان و محدوده جغرافیایی مشخص برای جامعه ضروری نیست و می تواند جهانی و فراگیر باشد. در حالیکه یک اجتماع، محصور و محدود به قلمروی جغرافیایی مشخص می باشد. عاطفه جمعی عنصری ضروری برای جامعه نیست امّا وجود عنصر تعهد، عاطفه، احساس تعلق و مفید بودن برای تعریف اجتماع لازم است. همچنین جامعه نسبت به اجتماع بزرگتر است یعنی ممکن است در یک جامعه چندین اجتماع حضور داشته باشد.
,روشن شد که جامعه نسبت به اجتماع بیشتر حالت انتزاعی دارد و شبکه ای از روابط اجتماعی است که چندان ملموس و قابل مشاهده نیست امّا اجتماع بواسطه آن که در حوزه مکانی مشخصی زندگی می کنند و قابل مشاهده اند، عینی تر نیز هستند. خلاف تصور عموم، در یک اجتماع علاقه و اهداف مشترک ضروری است. افراد در یک اجتماع به این دلیل حضور می یابند که به یک هدف مشترک برسند چرا که جامعه غالباً در برگیرنده تنوع ها، تفاوت ها و شباهت هاست اما در اجتماع، اولویت و اهمیت بیشتر با شباهت هاست تا تفاوت ها.
,با این تعاریف، نمی توان به گروه های اینترنتی و نرم افزارهای شبکه ای، شبکه ی اجتماعی یا جامعه شبکه ای گفت بلکه مناسب تر آن است که بر آن «شبکه های مجازی» در مقابل روابط واقعی اطلاق شود. شبکه های مجازی را در حالت افراطی کاربران می توان به دلیل آثاری که بر تقلیل و از بین بردن روابط چهره به چهره و کنش متقابل افراد جامعه و... دارند به «شبکه های ضداجتماعی» نیز تعبیر کرد. شبکه های مجازی در قالب تالارهای بحث یا فروم، اتاق گفتگو یا چت، نرم افزارهای جمعی چندرسانه ای و... مشغول به فعالیت، تبلیغات، آموزش، عضوگیری، خدمات و... هستند.
,گاهی دیده و شنیده شده که کاربران و اعضای یک شبکه ی مجازی برای هدفی مشخص مثلاً حمایت از محیط زیست یا ابراز انزجار از مسئله ای مانند برنده شدن رئیس جمهوری آمریکا و... در ساعت و مکانی مشخص گرد هم آیند. در خوشبینانه ترین حالت هم می توان به این افراد، گروه جمعی و نه جامعه یا اجتماع اطلاق کرد. این گردهمایی ها و واکنش های واقعی، عملیاتی ترین کاربرد شبکه های مجازی در جوامع مختلف است که آن هم می تواند درگیر چالش های قانونی، ریسک آمیزی بالا و ضعف مدیریتی و اجرایی گردد.
,مبرهن است که در دنیای معاصر، جوامع درحال پیشرفت نمی توانند خود را در لاک و حصار چندجداره ایدئولوژی خود محبوس نگه دارند و از اینترنت، فضا و شبکه های مجازی و... هراس جمعی و گریز داشته باشند. همچنان که مردم هم چنین تصور نمی کنند که تمامیت شبکه های مجازی، خیر و برکت و مایه پیشرفت و مثمرثمراند. بنابراین باید بتوان بین فناوری های موجود و فرهنگ کاربری با سواد رسانه ای، تعادل منطقیِ منجر به فایده ایجاد نمود.
,اعتبار یا روایی محتوای شبکه ها
,بسیاری از سایت ها و نرم افزارهایی که بر پایه ی امکان درج و ویرایش محتوا توسط اعضا هستند بلحاظ علمی مورد تائید نیستند. مانند ویکی پدیا. تلگرام و... به این دلیل که به راحتی می توان مطالب و محتواهای بسیاری را به تناسب تشخیص خود، حذف و اضافه کرد یا اصلاح و تغییر داد. بنابراین محتوای شبکه های مجازی – به استثنای برخی فروم های کاملاً تخصصی و مستدل با ذکر منابع- در حد گفتگوهای محاوره ای و اطلاعات عمومی اند که دست به دست و دهان به دهان می گردند و قطعاً سندیت و قابلیت اعتبار علمی ندارند. از میان هزاران پیام این شبکه ها، طبیعی است برخی مطالب نظر کاربر را جلب نمایند که این جذابیت نیز دال بر سلامت مطلب نیست. بنابراین میزان هزینه و زمانی که صرف استفاده از شبکه های مجازی می شود با مقدار محتوای ارزشمند که باید دریافت دارند قابل مقایسه نیست. این به معنای انکار کلی این شبکه ها، نرم افزارها و برخی افزونه هاو گجت های آنها نیست بلکه خواستار استفاده ی هوشمندانه و مناسب مبتنی بر سواد رسانه ای از کاربران است.
,عمده ترین آثار سوء شبکه های مجازی و بازی های آنلاین گروهی گسترده (Massive Multiplayer Online Games) یا MMOG عبارت اند از:
,1- کاهش و تقلیل روابط چهره به چهره و تعاملات اجتماعی که معمولاً به صورت دید و بازدید و سر زدن و صله ی رحم انجام می شده است.
,2- به دنبال خود کشیدن کاربر و ایجاد جذابیت کاذب برای صرف وقت بیشتر که این خود موجب تلف شدن عمر و از دست دادن فرصت ها برای استفاده مناسب تر می شود.
,3- مخلوط و ترکیب محتوای درست و نادرست، جهتمند و خنثی که در حجم وسیع امکان بازاندیشی و تفکر را از کاربر می گیرد و در دراز مدت موجبات ساده لوحی و سطحی نگری وی می شود.
,4- سرقت اطلاعات، انتقال داده های شخصی و تصاویر و... به صورت آگاهانه و ناآگاهانه از تلفن همراه و رایانه و ایمیل و... به سایت های مرجع این نرم افزارهای شبکه های مجازی یا هک و تحویل به دیگر کاربران حرفه ای.
,بنابراین نمی توان به این شبکه های مجازی، شبکه های اجتماعی گفت بلکه بهتر است که در راستای بهره مندی عاقلانه، فرهنگ سواد رسانه ای را در جامعه ارتقا و افزایش دهیم تا بتوانیم آگاهانه و متعادل در راستای اهداف سالم خود از آنها کار بکشیم. شناخت دقیق از این شبکه ها، نظارت بزرگ ترهای خانواده بر نحوه و میزان استفاده کوچک ترها، نقد و بررسی کارشناسی این شبکه ها در رسانه ی ملی، مجوزدار نمودن گروه ها و کانال های تلگرامی تاثیرگذار و برجسته سازی شبکه های مجازی وطنی می توانند فاکتورهای مهمی در پیشگیری، نظارت و کنترل اثرات سوء شبکه های ضداجتماعی باشند.
,اسرین ترابی
,انتهای پیام/
,]
ارسال دیدگاه