یادآوری سنت های فراموش شده سیستانیان در آستانه نوروز؛
از جایگاه ویژه حجاب در سیستان تا حرمت بالای چادر زنانه
برخی از آداب و سنت ها در منطقه سیستان قدمت چند هزار ساله دارند که امروزه به دلیل گذشت زمان برخی از آنها از اذهان محو گردیده و یا به فراموشی سپرده شده است.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از ندای هیرمند؛ این روزها اگر نگاهی گذار به گذشته سیستان داشته باشیم یقینا" به این مهم خواهیم رسید که بسیاری ار سنتها ، آداب ورسوم و... که قدمتی چندین هزار ساله دارد کم رنگ گردیده ویا بطور کلی از بین رفته اند .
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, ندای هیرمند؛ ,
این روزها سیستانیان کمتر به پوشش اصیل سیستانی اهمیت داده ، لهجه شیرین وشیوای سیستانی در اکثر خانواده ها رو به فراموشی است . پیشرفتهای صورت گرفته و وسایل ارتباطی وجمعی گرچه در بسیاری جهات مفید است اما از بسیاری جهات نسل امروز ما را تحت تاثیر قرار داده است .
افتخارات ارزشمندی که در حال محو شدن از زندگی مردم سیستان است اینک وظیفه ما در برابر این هجمه عظیم چیست ؟
با یاد آوری این آداب ورسوم ، سنت ها وآئینها ، هر چند نمیتوان تغییری اساسی ایجاد کرد اما ایجاب می کند تا در شناسایی آن به نسلهای امروزی کوشا باشیم .
,
,
,
,
به طور مثال می توان گفت همه ما و بزرگان ما خوب بیاد دارند که در گذشته اگر مادری از اعضاء خانواده دار فانی را وداع می گفت .خواهر زاده ها وبرادر زاده ها تا چند روز از کنار عمه یا خاله جدا نمی شدند و بر این باور بودند که شما بوی مادرم را می دهید اما امروز همان برادر زاده یا خواهر زاده در مراسم پرسه داری برای یکبار با عمه یا خاله خود روبرو نخواهد شد اگر این روند ادامه یابد تا ده سال آینده دیگر شاهد آن خواهیم بود که واژه عمه یا خاله نیز بیگانه خواهد شد .
,
, حرمت فراموش شده چادر زنان سیستانی
, حرمت فراموش شده چادر زنان سیستانی ,
از قدیم الایام زنان دارای جایگاه ویژه ای بوده اند و چادر زن سیستانی که همیشه همراه او بوده است از حرمت ویژه ای برخوردار بوده است در برخی موارد وقتی بین دو نفر ویا دو قبیله در گیری ایجاد می شد و کار به جاههای حساس می کشید که از هر روشی برای فروکش کردن این در گیری نا امید می شدند ، خانمی پا در میانی می کرد ودر میان دو نفر ویا دو گروه قرار می گرفت ویا اینکه چادر خود را در میان این دو گروه یا نفر می انداخت . به جهت قداست چادر دیگر هیچ یک از دو گروه جرات ویا حق گذشتن از چادر را نداشتند که اگر این کار از طرف هر گرو یا فرد صورت می گرفت به حرمت شکنی متهم می شد . واین عمل از ادامه نزاع ودعوا جلو گیری می کرد .
امید آن است این حرمت که از با ارزشترین است این روزها هم در بین سیستانیان مد نظر قرار گیرد هرچند کما بیش در روستاها حفظ این حرمت به چشم میخورد .
,
,
سنت فراموش شده میار آوردن (پناه آوردن )
, سنت فراموش شده میار آوردن (پناه آوردن ) ,
هم در سیستان وهم در بلوچستان خرده فرهنگی بنام میار وجود دارد . که اگر شخصی گناهکار ، خطا کار تحت تعقیب باشد در شرایط سخت خودر را به منزل یکی از بزرگان طایفه وافراد عاد ی ر سانده واز لحظه ورود به منزل در پناه خاندان قرار می گرفت .
در چنین مواقعی به جهت پناه گرفتن ومیار آوردن فرد دیگر خشونت و زور جایگاهی نداشت چه بسا که برای دستگیری وبدست آوردن فرد با خانواده ای که فرد به ان میار اورده بود به جهت حرمت شکنی در صورت اصرار تعقیب کنندگان در گیریهای سختی به وقوع می پیوست .وهیچکس حق ورد به منزل فرد پناه دهنده را نداشت .
در صورتی که تا نزدیکی خانه پناه دهنده هم می آمدند فرد صاحب خانه ندا می داد که فلان کس به مامیار آورد ه ودر پناه ماست وتا مادامی که در منزل ماست حق هیچگونه اقدامی را ندارید ودر صورت خروج از منرل شما برای دستگیری ان ازاد هستید .
به همین دلیل دیگر جواب وسوالی هم صورت نمی گرفت چراکه میدانستند تاثیری ندارد وباید منتظر خروج از منزل بمانند .
جالب ترین نکته در این مورد انکه در پاره ای مواقع افرادی به منزل فرد مقابل خود که با ان دشمنی داشتند میار می اوردند ودر امان بودند .
این درحالی است که این سنت با اینکه هم اکنون نیز در گوشه وکنار به چشم می خورد اما در بسیاری موارد کمرنگ شده وچه بسا که حرمتهایی نیز در برخی موارد شکسته می شود . ویا اینکه خود صاحب خانه نمیتوان میار نگهداری نماید .
,
,
,
,
,
,
, حرمت رو به فراموشی شال (فرش)
, حرمت رو به فراموشی شال (فرش),سیستانیان از گذشته های دور همانند چادر زن برای شال نیز حرمتی خاص قائل بودند . وچه بسا که بسیاری از کدورتها ، کینه ها، جنگها وقتلها به حرمت همین شال حل وفصل وبه صلح وآشتی می انجامید .
,
اعتقاد بر این بود که طرف (روُشالِ مَ اومّدَبو ) وباید گذشت صورت میگرفت و عدم گذشت نوعی مزمت وسرزنش از طرف نزدیکان فامیل را به همراه داشت ونوعی حرمت شکنی محسوب می شد .
در برخی موارد که شدت کینه وکدورت زیاد بود پس از نشست بزرگان وصلح بندی جرایمی نیز صورت میگرفت که اصطلاح به آن (شکستن روی طرف ) می گفتند مثل اینکه برای نوعی از صلحها مبالغی از متهم ویا طرف مقابل اخذ می گردیذ . واینگونه می گفتند که ( مثلا" دو میلیون تومن رو شو بشکسته ) وبکار بردن این اصطلاح هم از این بایت بود که تمام امورات صلح وآشتی از طریق بزگان فامیل (شکسته بندها ) صورت میگرفت .
اما متعاقب این صلح وآشتی طرف مقابل نیز با حضور همان بزرگان آن طرف را دعوت واینجا همان مسئله حق شال مطرح بود که وقتی در منزل فرد حاضر می شدند مبلفی از جریمه ویا تمام آن را به حرمت شال واینکه در منزلشان حضور پیدا میکردند را پس میدادند .
,
,
,
,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه