استاد دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران، در گفتگو با صاحب نیوز:
رویوران سرویس: بین الملل, غرب آسیا, استاد دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران،
در کشوری که شکاف های اجتماعی، سیاسی، قومی، مذهبی به شدت فعال شده است، هیچ راه حلی جز اجماع سازی و توافق این گروه ها برای عبور از بحران وجود ندارد.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا به نقل از صاحب نیوز، فضای بحران زده خاورمیانه، خصوصا وقایع اخیر عراق بهانه ای شد تا در گفتگو با دکتر حسین رویوران، به چگونگی و چرایی این وقایع بپردازیم.
, شبکه اطلاع رسانی دانا , صاحب نیوز,دکتر رویوران، دکترای علوم سیاسی و دارای کرسی تدریس در دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران و صاحب بیش از هزاران مقاله و تعدادی تالیف در حوزه علوم سیاسی است، آنچه در ادامه می خوانید حاصل گفتگوی صاحب نیوز با ایشان است:
,صاحب نیوز- به عنوان یک صاحب نظر، وضعیت فعلی عراق را چطور ارزیابی می کنید؟
,دکتر رویوران – در حال حاضر در عراق به دلیل حضور نیروهای داعش بحرانی امنیتی به وجود آمده است، بعلاوه آنکه در مباحث مذهبی و قومی، دو شکاف اجتماعی بسیار فعال در این کشور وجود دارد، لذا شرایط عراق بحرانی است و فعال شدن این شکاف های اجتماعی و ایجاد ناامنی تا حد زیادی شرایط این کشور را در ابعاد اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و امنیتی، بحران زده کرده است.
,صاحب نیوز- بن بست سیاسی در نشست های پارلمانی، بخصوص انتخاب نخست وزیر چه تاثیری در مبارزه با تروریست ها خواهد داشت؟
,- با توجه به اینکه در کشور عراق انتخاباتی صورت گرفته است و در نتیجه آن، افرادی پیروز و افرادی شکست خورده اند و خب شرایط بر اساس انتخابات یک نتیجه و بر اساس زور و شرایط میدانی نتیجه دیگری خواهد داشت و از دیگر سو افرادی به صورت پنهانی با داعش ارتباط برقرار کردند، چرا که تصور می کردند وارد کردن این قدرت نظامی به میدان می تواند امتیازاتی برای آنها داشته باشد، اما می بینیم که همین اوضاع، باعث شد شرایط گفتگوی سیاسی و برپایی دولت با مشکل مواجه شود، چرا که در این فضا، افرادی می خواهند دولت را بر اساس نتایج انتخابات تعیین کنند و تعدادی دیگر می خواهند این حرکت را بر اساس شرایط امنیتی و میدانی انجام دهند و علت اصلی به نتیجه نرسیدن جلسات بر می گردد به این نوع تفکر که در دو طرف جریان یعنی همان شیعه و سنی وجود دارد.
,صاحب نیوز- با توجه به این که آیت الله سیستانی در زمینه انتخاب نخست وزیر اعلام بیطرفی کرده اند و از سوی دیگر مقتدی صدر از نوری مالکی خواسته که از نخست وزیری کناره گیری کند، به عقیده جنابعالی بهترین گزینه برای نخست وزیری عراق چه کسی می تواند باشد؟
,- البته شرایط انتخابات نشان می دهد که قوی ترین و بزرگترین فراکسیون انتخابات، دولت نوری مالکی است و این ایجاب می کند مالکی همچنان در قدرت باشد و در تشکیل کابینه جدید جایگاه ویژه ای داشته باشد، اما به دلیل اینکه برخی از نیروها احساس می کنند شرایط سیاسی امنیتی عراق طلب می کند چهره ای جدید که توانایی آرام کردن شرایط را دارد به عرصه بیاید، به مالکی پیشنهاد شده است، که از حقش بگذرد و اجازه دهد شخصی که مورد وثوق خودش و دیگران است، انتخاب شود، من تصور می کنم اگر نوری مالکی این پیشنهاد را قبول کند نشان دهنده اخلاق سیاسی ایشان است که حاضر شده اند منافع ملی را بر منافع شخصی و گروهی ترجیح دهند.
,صاحب نیوز- گزینه ای که می فرمایید دیگران تمایل دارند برای بهبود اوضاع زمام امور را به دست بگیرد، چه کسی است؟
,افراد متعددی مطرح هستند، چه از داخل مجموعه نوری مالکی افرادی مثل طارق نجم، حیدر عبادی و یا افرادی از گروه های دیگر مثل عادل عبد المهدی از مجلس انقلاب اسلامی عراق، یا…، در حال حاضر افراد زیادی مطرح هستند ولی فردی باید به عرصه بیاید که مورد تجمیع باشد.
,صاحب نیوز- آیا در صورتی که به فرمایش شما، نوری مالکی آن اخلاق سیاسی که بایستی را نداشته باشد و در نهایت منافع شخصی و گروهی را به منافع ملی ترجیح دهد و نهایتا به نخست وزیری هم انتخاب شود، به سمت تشکیل دولت ملی با حضور مخالفان دولت در کابینه پیش خواهد رفت؟
,- بسیار بعید میدانم، چرا که مجلس عراق ۳۲۸ کرسی دارد و برای انتخاب رییس مجلس ۱۶۵ کرسی می خواهد، برای انتخاب رییس جمهور دو سوم آراء را نیاز دارد و برای انتخاب نخست وزیر نیز ۱۶۵ رای می خواهد، لذا ایجاد ائتلاف دو سومی ایجاب می کند نوعی توافق و اجماع را در سطح پارلمان به وجود آورند، درست است که بزرگترین فراکسیون موجود، فراکسیون آقای مالکی است، اما مالکی به تنهایی هیچ کاری نمی تواند انجام دهد، لذا با فرض اینکه خودش بخواهد بیاید، الزاما بایستی دیگر شراکای سیاسی اش را قانع کند تا بتواند به خواسته هایش برسد.
,صاحب نیوز- چقدر احتمال می دهید که آمریکا در اوضاع عراق به صورت نظامی دخالت کند؟
,- داعش یک گروه تروریستی است که در لیست آمریکا، اتحادیه اروپا، ترکیه، ایران، عربستان و …، وجود دارد، اجماعی که در مورد داعش وجود دارد در مورد هیچ گروه تروریستی دیگری وجود ندارد.
,صاحب نیوز- یعنی پیش از این گروه های تروریستی دیگری داشته ایم که تا این اندازه اجماع نظر در موردش وجود داشته باشد؟
,- بله، گروه القاعده نیز از چنین شرایطی برخوردار بود.
,ولی علی علیرغم این اجماع، هیچ کسی به جز دولت عراق حتی یک تیر هم به سمت گروه داعش شلیک نمی کند و این جای سوال دارد، درست است که داعش در لیست گروه های تروریستی کشور ترکیه قرار دارد، اما سوالی که مطرح است این است که آیا ترکیه از طریق مرزهایش با داعش ارتباط دارد یا خیر، آیا عربستان از داعش حمایت می کند، سلاح هایی که با آرم عربستان در دست داعش پیدا شده آیا به واقع مبین نوعی همکاری این کشور با داعش است، چرا آمریکا سلاح مورد نیاز دولت عراق را تحویل نمی دهد و سوال های زیادی از این دست؛ این ها نشان می دهد که متاسفانه بسیاری از کشورهای دنیا از جمله آمریکا با بحث داعش برخورد سیاسی می کنند و بر اساس موضع گیری کلانشان نسبت به تروریست در این زمینه واکنش نشان نمی دهند و این نشان دهنده سیاست بازی برخی از کشورهای منطقه و دنیا در رابطه با بحران عراق است، به همین دلیل احتمال مشارکت نظامی در مساله عراق بسیار ضعیف است.
,صاحب نیوز- به عنوان یک شخص صاحب نظر در این حوزه، احتمال می دهید که پشت سر گروه داعش چه کشورهایی قرار گرفته باشند و آیا می توان این احتمال که عربستان از پشتیبان های داعش است را رد کرد؟
,- داعش یک تفکر تکفیری است، این تقریبا باور غالب جامعه وهابی عربستان است و داعش فارغ التحصیل همین مدرسه است، شاخص های فراوانی طی این چند هفته از سوی دولت عراق ارائه شده، که نشان دهنده کمک تسلیحاتی عربستان به داعش است، لذا دولت عراق که این شاخص های میدانی را جمع آوری کرده است از زبان نوری مالکی اعلام کرده است که عربستان حامی اصلی داعش است، این نشان می دهد که در دولت عراق در این زمینه هیچ شک و تردیدی وجود ندارد و شاخص ها به قدری فراوان است که جای شک و تردید باقی نمی گذارد.
,صاحب نیوز- به نظر شما چقدر احتمال دارد که درگیری ها به داخل شهرهای مقدس نجف و کربلا کشیده شود؟
,- خیلی بعید می دانم درگیری به آنجا کشیده شود، شیعیان در عراق ۶۰ درصد جمعیت، سنی ها ۲۰ درصد، کردها ۱۷ درصد و باقی اقلیت ها هستند، البته ممکن است از رسانه ها خبرهایی مبنی بر احتمال حمله داعش به کربلا و نجف مطرح شود، ولی با وجود این جمعیت شیعه در عراق، حتی احتمال فکر کردن به چنین مساله ای وجود ندارد.
,صاحب نیوز- پیشنهاد شما برای برون رفت از بن بست سیاسی موجود در عراق چیست؟
,-هیچ چیزی جز اجماع سازی راه برون رفت از این بحران نیست، در کشوری که شکاف های اجتماعی، سیاسی، قومی، مذهبی به شدت فعال شده است، هیچ راه حلی جز اجماع سازی و توافق این گروه ها برای عبور از بحران وجود ندارد.
,صاحب نیوز- آیا شما میان وقایع خاورمیانه و عراق و تنش های اخیر فلسطین ارتباطی می بینید؟
,قطعا ارتباط وجود دارد، ایران با حمایت از مقاومت در لبنان و فلسطین، موفق شد تضاد امت اسلامی با رژیم صهیونیستی را تعریف کند و اگر تحلیل کارکردی را در نظر بگیریم، یکی از مهمترین کارکردهای گروه هایی مثل داعش انتقال تضاد از بیرون به داخل امت اسلامی است، یعنی این گروه ها عملا تضادهای بیرونی با رژیم صهیونیستی را با مسائل مذهبی و یا اختلاف های سیاسی به داخل جهان اسلام منتقل کردند، یا عملا باعث می شوند که اسرائیل در معرض تضاد قرار نگیرد و این به اسراییل اجازه می دهد که به راحتی فلسطینیان را قتل عام کند، کاری که در حال حاضر نیز مشغول به انجام آن است.
,صاحب نیوز- با تشکر از این که وقت تان را در اختیار ما قرار دادید.
]
ارسال دیدگاه