چرخش صنعت روغن کشی "جرگلان" با آسیاب سنتی " مراد قلی" + تصاویر

[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از عصر اترک، تا همین چند سال پیش در تمام روستاهای بخش جرگلان از توابع خراسان شمالی این روغن گیری سنتی از کنجد بازار داغی داشت ولی این صنعت بدون اینکه حتی به عنوان میراثی ناملموس ثبت شود در حال نابودی است.

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, به نقل از , عصر اترک, ، تا همین چند سال پیش در تمام روستاهای بخش جرگلان از توابع خراسان شمالی این روغن گیری سنتی از کنجد بازار داغی داشت ولی این صنعت بدون اینکه حتی به عنوان میراثی ناملموس ثبت شود در حال نابودی است.,

در میان کارخانجات بزرگ و کوچک روغن، پیرمرد سالخورده راز و جرگلانی و نوه اش در روستای گرکز هنوز به روش سنتی از کنجد روغن می گیرند و تولیداتشان را به بجنورد، گرگان، گنبد، مشهد و تهران هم ارسال می‌ کنند.

همه‌چیز درون خانه‌ای کاه‌گلی و چوبی انجام می‌شود؛ کارگاهی ۳ در ۳ متری، که خانواده‌ای پرجمعیت نان‌شان از آن درمی‌آید.

"مراد قلی رحیمی" و "طاهر" در این کارگاه با استفاده از چند تکه چوب و سنگ، و با بستن یک اسب به این تکه چوب‌ها و سنگ‌ها، روغن خالص کنجد را به روش قرن‌ها قبل می گیرند؛ به روشی کاملا سنتی، که همین هم باعث شهرت‌شان شده است.

, .,

پدربزرگ سال‌خورده و جوانی که در این کارگاه مشغول هستند، هر روز ساعت ها اسب اصیل ترکمن را دور سنگ که به آن جواز می‌گویند، می چرخانند تا کنجدها له شده و روغن آن خارج شود.

هربار ۸ و نیم کیلو کنجد به این روش در جواز(آسیاب) تبدیل به یک کیلو روغن می‌شود و هر روز هم فقط می‌توانند کار ۵ مشتری را راه بیاندازند.

, .,

"مراد قلی"، پیرمرد سالخوره که دیگر توان انجام این کار را ندارد و با نشستن درگوشه ای از کارگاه پسر جوان خود " طاهر" را راهنمایی می کند تا روغن گنجد ناب را دست مردم دهد .

این‌جا آخرین کارگاه جوازکشی در کل این منطقه است. متاسفانه این شغل قدیمی و سخت، با وجود اینکه در حال محو شدن کامل است، به‌عنوان میراث فرهنگی ناملموس ثبت نشده است.

جوازکشی و گرفتن روغن گنجد بعد از برداشت محصول گنجد از اواخر تابستان و اوایل پاییز در منطقه جرگلان شروع شده و تا آخر سال هر روز انجام می شود.