چیـلَه لیـخ و فشار مضاعف بر جوانان

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از آناج، هرجا می‌روی و می‌نشینی سخن از گرانی است. کمر نان آوران خانه زیر بار گرانی خم شده و خیلی سخت حقوق اول ماه به آخر ماه کفاف می‌‌دهد. با این فشار اقتصادی و روانی حاکم بر جامعه که هر لحظه و در هر جایی تبدیل به خشونت و پرخاش می‌شود، قرار است یک شب، مردم ایران دور هم بنشینند و اگر خدا خواست و مسئولین اجازه دادند، از این شب باستانی و پر رسم و رسوم لذت ببرند.

شبی که تنها یک دقیقه از دیگر شب‌ها طولانی‌تر است اما به دلیل خاطراتی که مردم شهر با آن دارند، به شبی مهم و به یاد ماندنی تبدیل شده است. با اینکه یلدا یکی از پر انرژی‌ترین و شادی آورترین مناسبت‌های مردم ایران و خصوصا تبریز است، این شب در سال‌های اخیر به شب عزای بزرگان و میزبانان تبدیل شده است.

عصبانیت به جای شادی/ غم درو نکنیم!

هزینه بالای تنقلات، شام و میوه یک طرف و برخی رسم و رسومات ابداعی و پر خرج از طرفی دیگر، حلاوت یلدا را به محاق برده و تلخی به بار آورده است. برخی از خانواده‌ها پا را از این حد نیز فراتر گذاشته و تجملات سنگینی را برای یک شب در نظر می‌گیرند که هزینه بلندترین شب سال را به چندین میلیون می‌رساند.

چشم و هم چشمی و عقب نماندن از مانور تجملاتی که این روزها توسط برخی از مردم به راه انداخته شده بجای شادی، غم درو می‌کند و بجای انژری و کنارهم بودن، دعوا و عصبانیت را به همراه دارد.

تازه این یک طرف موضوع است. در تبریز از قدیم رسم بوده که برای نو عروسان و نو دامادان در چند شب مانده به یلدا وسایلی به عنوان شادباشی و تبریک بفرستند. رسمی شیرین و خوب که نشان از مهر و محبت زن و مرد به یکدیگر در ابتدای زندگی‌شان است.

این رسم نیز چندین سال است به مانند دورهم نشینی شب یلدا که دچار تفاخر و تجمل شده، به مانوری برای چشم و هم چشمی و نشان دادن وسایل به این و آن تبدیل شده است و هر سال با شدت بیشتری از قبل دنبال می‌گردد.

اجبار و افتادن در چشم و هم چشمی/ چیللیخ به هر قیمتی

هرچند هستند خانواده‌هایی که خط قرمز روی این تجملات کشیده‌اند اما بسیاری نیز از روی اجبار، تَن به تجمل داده و برای فرزندان خود کم نمی‌گذارند. خانواده‌هایی که در این شرایط اقتصادی و وضعیت ناجور، بازهم نمی‌خواهند از مقایسه شدن جا بمانند و از هرجایی شده به خرید و فرستادن وسایل شب یلدا تلاش می‌کنند.

از طرف دیگر تکلیف دامادانی که با اتکا به حقوق مختصر خود تصمیم به ازدواج گرفته‌‌اند نیز در این مناسبت‌ها که در تبریز کم هم نیست، قید ازدواج را زده و یا زیر فشارهای بی دلیل اقتصادی به سختی گذران عمر می‌کنند.

کنایه اطرافیان/ باید سنگ تمام بگذاری!

کاظم یکی از تازه دامادانی است که در کارخانه‌ای صنعتی مشغول به کار است و حقوقش هم معلوم! وی در گفت‌وگو با خبرنگار آناج می‌گوید: از ابتدای آذرماه فکر شب یلدا و وسایلی که قرار است برای همسرم تهیه کنم، خواب و خوراک برایم نگذاشته. با اینکه همسرم شرایط مرا می‌داند و اصلا به خرید هیچ چیز راضی نیست، اما از گوشه کنار، کنایه‌ها را می‌شود حس کرد.

وی ادامه می‌دهد: از مدت‌ها پیش شنیده‌ام که در جمع‌های خانوادگی گفته‌اند، وسایل شب یلدای فلان دختر فامیل چنین بود و خانواده دختر برای همسرش فلان وسایل را تهیه و ارسال کردند.

شعار برای دیگران شهرت برای خود!

کاظم با آهی از دل می‌گوید: به خدا همه فقط شعار شرایط اقتصادی و لزوم رعایت آن را می‌دهند، کار که به خودشان می‌رسد بهترین و گران ترین وسایل را انتظار دارند و اصلا به این موضوع فکر نمی‌کنند که خود داماد یا خانواده‌اش قرار است چه فشاری را متحمل شوند تا این رسم به جا آورده شود.

وی می‌گوید: بجای رسیدن به آرامش و زندگی بهتر، هر روز و با فرا رسیدن هر مناسبتی استرس تمام وجودم را فرا میگیرد تا مبادا همسرم در ابتدای زندگی از من ناراحت شود.

فرشته دیگر نو عروس اهل تبریز است که با خبرنگار ما صحبت می‌کند، وی می‌گوید: همه ما می‌دانیم که شرایط اقتصادی موجود واقعا زندگی را سخت کرده است. همسر من شغل معمولی و حقوق متوسطی دارد و خوب می‌دانم که حقوقش تنها به خورد و خوراک، اقساط و رفت و آمد کفاف می‌دهد و حتی پس انداز حقوقش به سختی ممکن است اما در این شرایط، چنان وضعیتی به وجود آمده که همه از وی انتظار دارند.

او ادامه می‌دهد: من از چندین هفته قبل گفته‌ام که هیچ چیز نمی‌خواهم و لازم نیست خودت را زیر فشار قرار دهی اما اطرافیان انتظارشان چیز دیگری است.

بِرند بازی و فخر فروشی در اینستاگرام!/ تفاخر فزاینده با چاشنی مجازی

فرشته که دانشجوی سال آخر حقوق است با اشاره به چشم و هم چشمی ایجاد شده بین خانواده‌ها و حتی دوستانش می‌گوید: اینکه تجمل در تبریز و بین خانواده‌ها بسیار بیشتر از گذشته شده در آن شکی نیست اما تعجب من از دوستانی است که خودشان هم در دانشگاه یا ارتباطات دوستانه از وضعیت فعلی گلایه‌مندند و مدام از رعایت و مبارزه با رسومات انحرافی سخن می‌گویند اما در عمل، بسیار بیشتر از آنهایی که ادعا ندارند، به این تجملات دامن می‌زنند.

او می‌گوید: دوستانم از چندین روز قبل و برخلاف ادعاهایشان، به خرید وسایل و بسته بندی آن‌ها اقدام کرده‌اند. بسته‌بندی‌های ابتکاری و بسیار گران قیمت و اجناس تمام بِرند را خریده‌اند و از همه بدتر، چندین تصویر از آن‌ها را در صفحات شخصی خود منتشر کرده‌اند.

فرشته با ناراحتی ادامه می‌دهد: امروز فضای مجازی بیشتر از همه عرصه را برای تفاخر و مانور تجمل بازکرده است. تصاویر و فیلم‌های وسایل شب یلدا یا دیگر هدایا برای مناسبت‌های مختلف با آب و تابی وصف ناپذیر در گروه‌ها و صفحات شخصی منتشر می‌شود و ناچار هستیم آن‌ها را ببینیم!

چیللیخ و طلاق!/ بلای تجمل و تفاخر بر سر رسومات کهن

«این یک رسم است» و یا «یک شب که هزار شب نمیشه» تکه کلام هایی است که وقتی در مخالفت با چنین تجمل بازی‌هایی مطرح می‌شود، خیلی از بزرگان می‌زنند و رد می‌شوند. با اینکه کادوی شب یلدا یا در اصطلاح ترکی «چیلَلیخ» یک سنت و فرهنگ در منطقه آذربایجان است اما این سنت در سال‌های اخیر دچار چنان تغییرات و انحرافاتی شده که کم کم موجب نا امیدی و ایجاد اختلاف بین خانواده‌ها شده و در نمونه‌هایی این اختلافات منجر به طلاق نیز شده است.

 اگر در قدیم، یک پارچه، آجیل، میوه، کفش معمولی یا دیگر وسایل معقول و با قیمتی مناسب به عنوان کادوی شب یلدا برای نو عروسان و نو دامادان فرستاده می‌شد، امروز به برکت تجملات ایجاد شده ماجرا به کلی فرق کرده است.

خرید آجیل از آجیل فروشی برند

پوتین و پالتو یا بارانی برند به اضافه شال و روسری ویژه به همراه یک سینی مخصوص میوه شامل آناناس، موز، هندوانه و دیگر میوه‌های اعلا و همچنین آجیل چهار مغز از معروف ترین و برندترین آجیل فروشی‌های شهر، برای عروس‌ها و در مقابل کفش و شال و پالتو و ... به همراه همان مخلفات دیگر، که چند میلیون هزینه‌اش است به وسایل و کادوهای شب یلدا تبدیل شده است.

آقای کمالی، پدر دختری است که بهمن ماه سال گذشته ازدواج کرده و دامادش به قول خودش، پسری مومن و نماز خوان است که با خودرو کار می‌کند و دانشجو است. وی در گفت‌وگو با خبرنگار آناج در این خصوص می‌گوید: شکر خدا شرایط مالی خانواده من خوب است و می‌دانم که خانواده داماد نیز شرایط مالی بدی ندارند و می‌توانند کمک خرج پسرشان باشند اما از چندین روز پیش به دامادم گفته‌ام که شب یلدا و رسوماتش را هرچه ساده تر بگیرید آنقدر بهتر است.

او ادامه می‌دهد: این موضوع را به دخترم نیز سفارش کرده‌ام که مبادا همسرش را تحت فشار قرار دهد چرا که وضعیت اقتصادی جامعه معلوم و مشخص است و او نیز با من موافق است.

کمالی می‌افزاید: اینکه داماد یا عروسی در شب یلدا یا دیگر مناسبت‌ها وسایل گران قیمت نخرند و به یکدیگر هدیه ندهند نشان از نداری یا تنگ دستی نیست بلکه نشان از هوشمندی و ساده زیستی است وگرنه انسان می‌تواند هرکاری که دلش خواست انجام دهد.

واقعیت موضوع این است که مردم ایران، خصوصا مردم آذربایجان در سال‌های اخیر به شدت درگیر برخی چشم و هم چشمی‌ها و تجملات شده‌اند. با اینکه بیشتر افراد از شرایط بد اقتصادی سخن می‌گویند اما مفهوم تجمل و اشرافی گری به شرایط اقتصادی ربطی ندارد.

بدعت در رسوم و کابوس جوانان 

همانطور که گفته شده، کمتر از یک دهه هست که رسوماتی اینچنینی در تبریز و سایر شهرها به شدت دگرگون شده و سبقت برای تجمل بیشتر در مراسمات به چشم می‌خورد. موضوعی که رفته رفته به کابوس پسران و دختران جوان تبدیل شده و رسما تشکیل زندگی را به صفر رسانده است.

 شرایط بد اقتصادی باشد یا نباشد، این بزرگان هستند که باید جلوی بدعت‌های موجود در رسم و رسوم‌های قدیمی را بگیرند وگرنه در مدت کوتاه وضعیت اجتماعی و خانوادگی جامعه به شرایط بغرنجی خواهد رسید.

انتهای پیام/