درختان گنجینههایی ارزشمند در دست بشر؛
حل مشکلات اقتصادی جنگلنشینها؛ تضمینکننده بقای جنگلها/ درختان نباشند خاک نابود و اکسیژن برای تنفس کم میشود
حفاظت و بهرهبرداری اصولی از جنگلها وظیفه همگانی به شمار میرود و هرگونه آسیب به آن و سهلانگاری در محافظت از آن برای نسلهای آینده مشکلساز خواهد بود.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از جهانبین نیوز؛ تمامی موهبتهای زمینی به گونهای با هم در تعامل و تعادل هستند که به محض آسیب رسیدن به یکی از آنان، مابقی نیز تحت تأثیر قرار خواهند گرفت.
در این میان رابطه آب و خاک و گیاه، اساسیترین معادله پایداری طبیعت به شمار میرود بهگونهای که آسیب رساندن به هر کدام علاوهبر ایجاد اختلال در طبیعت، زندگی همه موجودات زنده را نیز تحتالشعاع قرار میدهد.
,
جنگلها کاملترین، باارزشترین و متنوعترین پوشش گیاهی زمین را تشکیل میدهند، این عرصهها در قرون متمادی زیستگاه جوامع انسانی بوده و انسانها به فراخور نیاز از آنها بهره بردهاند، با افزایش روزافزون جمعیت، نیاز انسانها به جنگلها افزایش یافت.
,
از همینرو حفاظت و بهرهبرداری اصولی از این ثروتهای ملی وظیفه همگانی به شمار میرود و هرگونه آسیب به آن و سهلانگاری در محافظت از آن برای نسلهای آینده مشکلساز خواهد بود.
,
تهدیدها و چالشهای زیادی پیشِ روی جنگلها است که به عزم ملی و ارادهای راسخ جهت برطرف ساختن این مشکلات و ارائه راهکارهای لازم، نیاز است تا بتوان از این گنجینه گرانبها به درستی استفاده کرد.
,
چهارمحال و بختیاری با ۱۹ حوزه جنگلی، دو درصد از مساحت جنگلهای کشور را به خود اختصاص داده و پراکنش این جنگلها از شمال غربی استان در منطقه بازفت بهصورت نواری به سمت جنوب غربی به طول 212 کیلومتر است.
,
گونه غالب جنگلهای چهارمحال و بختیاری بلوط ایرانی است
علی حسین امینی رئیس اداره فنی جنگلداری و جنگلکاری منابع طبیعی و آبخیزداری چهارمحال و بختیاری مساحت کل جنگلهای استان را ۳۲۸ هزار هکتار عنوان کرد و افزود: سهم این جنگلها از منابع ملی ۲.۳ درصد است و حدود ۹۶ درصد آن را جنگلهای بلوط تشکیل داده است.
وی تصریح کرد: گونه غالب جنگلهای چهارمحال و بختیاری بلوط ایرانی و گونههای همراه ازجمله بنه و انواع بادامها، داغداغان، زالزالک، افرا کیکم و اُرس است، عمده جنگلها در ناحیه غربی و به ترتیب سطح در شهرستانهای لردگان، خانمیرزا، اردل، کوهرنگ، کیار و قسمتی در منطقه بروجن وجود دارد.
, ,
, گونه غالب جنگلهای چهارمحال و بختیاری بلوط ایرانی است,
,
,
,
,
چرای مفرط دام در جنگلها، مهمترین چالش پیشِ روی مطرح است
امینی یادآور شد: تودههای ارزشمند جنگلی از نظر ژنتیکی که در مناطقی از استان بهصورت تودهای یافت میشوند و به وسیله قطع درختان یا چرای مفرط دام احتمال کاهش زادآوری آنها وجود دارد بهعنوان ذخیرهگاه جنگلی اعلام میشود.
رئیس اداره فنی جنگلداری و جنگلکاری منابع طبیعی و آبخیزداری چهارمحال و بختیاری با اشاره به اینکه ۹ ذخیرهگاه جنگلی قدیمی به مساحت ۸۴۹ هکتار و ۱۰ ذخیرهگاه جدید به مساحت یکهزار و ۵۲۰ هکتار اضافه شده است بیان داشت: چرای مفرط دام در جنگلها بهعنوان مهمترین چالش پیشِ روی مطرح است.
وی بروز آفات و بیماریها ازجمله جوانهخوار بلوط، ریشه زالزالک و زنگ بنه و همچنین مشکلات اقلیمی ازجمله کاهش بارندگی، افزایش دما، و تغییر رژیم بارش از برف به باران که منجربه کاهش رطوبت در دسترس گیاه و درنهایت خشکیدگی گونههای جنگلی میشود را از دیگر چالشهای طبیعی پیشِ روی جنگلها و قطع جنگل جهت مصارف زغال و هیزم توسط افراد سودجو و آتشسوزی ازجمله عوامل انسانی است که منجربه تخریب جنگلها میشود عنوان داشت و اضافه کرد: عدم توجه برنامهریزان به حوزههای مربوط به محیطزیست و منابع طبیعی و ارزش اکولوژیکی آن، نادیده گرفته شدن پوشش جنگلی در طرحهای عمرانی و توسعه و فقر معیشتی مردم، منجربه دستاندازی مردم به جنگلها میشود.
امینی خاطرنشان کرد: خشکیدگی به صورت تودهای و تکپایه در حدود ۵۰ هزار هکتار دیده میشود و خشکیدگی بهصورت زیاد در حدود ۷ هزار هکتار از این مناطق مشاهده شده است.
وی با اشاره به اینکه پوشش گیاهی جنگلها از نظر شدت تراکم به پوشش خوب، پوشش متوسط و پوشش ضعیف تقسیم بندی میشوند افزود: حدود ۲۵۰ هکتار از جنگلها با پوشش کمتر از ۳۰ درصد در طبقه پوشش کم قرار گرفته و نیاز به اصلاح، احیا و غنیسازی دارند.
رئیس اداره فنی جنگلداری و جنگلکاری منابع طبیعی و آبخیزداری ایجاد سامانههای آبگیر برای ذخیره آب باران بالادست درختان، غنیسازی جنگلها، واردات علوفه، نهادههای دامی، چوب، الوار و زغال جهت کاهش قطع و مصرف درختان، آموزش جوامع محلی و گردشگران و جنگلکاری اقتصادی با گونههای مثمر به کمک مردم را از جمله راهکارهای برطرف ساختن چالشها دانست.
, ,
, چرای مفرط دام در جنگلها، مهمترین چالش پیشِ روی مطرح است,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
,
حل مشکلات اقتصادی و اجتماعی جوامع جنگلنشین راهکاری مؤثر در حفظ جنگلهاست
یعقوب ایرانمنش معاون بخش منابع طبیعی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی چهارمحال و بختیاری اظهار کرد: در کشت گونههای جنگلی بهمنظور احیاء و غنیسازی جنگل لازم است به دو نکته توجه داشت؛ نکته اول اینکه از گونههای بومی منطقه که بالاترین سازگاری را با رویشگاه مبدا دارند استفاده شود و دیگر اینکه در شرایط فعلی جنگلهای استان، استفاده از گونههای پیشگام یا پیشآهنگ مانند انواع گونههای بادام وحشی ضرورت دارد.
,
وی افزود: مشکلات اقتصادی و وابستگی معیشتی روستاهای حاشیه جنگل به عرصههای منابع طبیعی، چرای دام در جنگل، زراعت زیراشکوب جنگل، بهرهبرداری ناپایدار از محصولات فرعی جنگل، عملیاتهای عمرانی ناسازگار با طبیعت، تداوم خشکسالیها و طغیان آفات و بیماریها از مهمترین عوامل تهدید جنگلهای استان است.
,
ایرانمنش در خصوص چالشهای پیشروی عرصههای جنگلی بیان کرد: پدیده زوال و خشکیدگی بلوط، کاهش کمی و کیفی جنگلهای استان، فقدان تجدید حیات و زادآوری، فرسایش شدید خاک، کاهش تنوع زیستی، خالصشدن تیپهای جنگلی و تبدیل شدن فرم پرورشی جنگلهای بلوط از دانه زاد به شاخه زاد از مهمترین چالشهای عرصههای جنگلی است.
,
معاون بخش منابع طبیعی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی چهارمحال و بختیاری اضافه کرد: حل مشکلات اقتصادی و اجتماعی جوامع جنگلنشین، اقصادی کردن جنگل با کشت گیاهان دارویی بومی منطقه و افزایش ارزش افزوده محصولات فرعی جنگل، استفاده از رویکرد زیست بومی در مدیریت جنگل و مشارکت جوامع محلی در مدیریت جنگل، محافظت اصولی و کامل از عرصههای جنگلی، جلوگیری از ورود دام مازاد در جنگل به ویژه جلوگیری از ورود گردشگران و دام در مناطقی که در حال زادآوری و تجدیدحیات است، احیا مناطق جنگلی تخریب یافته و نگهداری از جنگلکاریهای انجام شده، استفاده از ظرفیت گونههای بومی هر منطقه و توجه به مبدا جغرافیایی بذر و نهال ازجمله راهکارهای برطرف ساختن چالشهای پیشِ روی جنگلها است.
,
جنگلها گنجینههای ارزشمندی که با بیتدبیری و بهرهبرداری غلط و غیراصولی تخریب و نابود میشوند
, جنگلها گنجینههای ارزشمندی که با بیتدبیری و بهرهبرداری غلط و غیراصولی تخریب و نابود میشوند,
یک کارشناس آبخیزداری در چهارمحال و بختیاری اظهار کرد: جنگل بهعنوان ارزشمندترین نوع پوشش گیاهی دارای نقش بسیار مؤثر در تعادل طبیعت است، به این صورت که آن را ریههای زمین دانستهاند، هوای سالم و مطبوع را برای زمین فراهم میسازد و خاک و آب را نیز پایدار مینماید.
,
وی تصریح کرد: در واقع در مناطق جنگلی، بارشها بهطور اعجابانگیزی به لایههای درونی زمین و نهایتاً منابع آبی پایدار منتهی میشوند و حتی اگر در زیر چتر درختان رواناب تولید شود، آب سالم و فاقد هرگونه رسوبی جریان خواهد یافت که کاملاً با شرایط طبیعت هماهنگ است.
,
این کارشناس آبخیزداری در چهارمحال و بختیاری خاطرنشان کرد: متاسفانه در برخی مناطق این گنجینههای ارزشمند مورد بیمهری واقع شده و با بیتدبیری و بهرهبرداری غلط و غیراصولی منجربه تخریب شده که میبایست نسبت به احیا و فراهم نمودن شرایط بازگشت اقدامات موثری صورت پذیرد.
,
وی ادامه داد: در همین راستا میتوان برنامههایی را متناسب با شرایط رویشگاهی و زمانی تنظیم نمود که درواقع به دو دسته کوتاهمدت و بلندمدت تقسیم میشود.
,
این کارشناس آبخیزداری اضافه کرد: برنامههای کوتاهمدت شامل تمامی اقدامات آبخیزداری است که میتوان ضمن کنترل رواناب شرایط رطوبتی و حفاظتی خاک را بهمنظور احیای پوشش گیاهی خصوصا جنگلها فراهم سازد به همین منظور چنانچه عرصه قابلیت ورود ماشینآلات را داشته باشد اقامات کانیکی در آبراههها و دامنهها قابل اجرا میباشد اینگونه اقدامات شامل بندهای خاکی، سنگی ملاتی، سیستمهای پخش سیلاب و... هستند که سطح وسیعی را میتواند در بر بگیرد.
,
وی افزود: در غیر این صورت میتوان با مشارکت بهرهبرداران و با ابتداییترین امکانات و مصالح موجود این کار را به انجام رسانید.
,
کارشناس آبخیزداری در چهارمحال و بختیاری افزود: از مهمترین اقداماتی که در این زمره قرار میگیرد میتوان به بندهای خشکهچین، چپری، چالههای هلالی، کنتور فارو و تمامی اقداماتی که منجربه استحصال آب باران میشود اشاره کرد.
,
وی با بیان اینکه اینگونه اقدامات علاوهبر متعادل کردن شرایط تخریبی حاکم، زمینه را برای جنگلکاری با بذر یا نهال فراهم میسازد گفت: با توجه به اینکه آگاهیبخشی به بهرهبرداران مهمترین عامل در پایداری منابع جنگلی بهشمار میرود راهکارهای احیا و حفاظت خاک در عرصههای جنگلی نیز باید با مشارکت آنان صورت گیرد چراکه بهرهبرداری پایدار و اصولی ضامن حفاظت از منابع آب و خاک و گیاه است.
,
به گزارش جهانبین نیوز؛ نادیده گرفتن جنگلها میتواند عواقب بسیاری را برای خود انسانها به دنبال داشته باشد و فرسایش خاک، ایجاد رواناب، وقوع سیل و... ازجمله مواردی هستند که با نابودی جنگل با آن مواجه خواهیم شد.
, جهانبین نیوز,
مسئولان امر میتوانند با آموزش مردم و جوامع محلی و بهرهگیری از کمک آنها در حفظ و حراست از این گنیجینههای خدادادی گام بردارند، همانگونه که اخیرا این اقدام از سوی منابع طبیعی و آبخیزداری صورت گرفته است.
انتهای پیام/
,
,
]
ارسال دیدگاه