نماینده مردم تهران در مجلس هفتم:
اقتصاد مقاومتی مکتب اقتصادی نظام در شرایط تحریم و پسا تحریم است/ اتکا به عوامل خارجی برای رسیدن به پیشرفت یک خطای استراتژیک خواهد بود
بررسی اصلی ترین نقاط ضعف اقتصاد ایران، پاشنه آشیل بودن یا نبودن تحریمها برای این اقتصاد و راهکارهای رسیدن به اقتصاد پایدار در شرایط تحریم و پسا تحریم از موضوعاتی است که در گفتگوی تفصیلی مرصاد با استاد اقتصاد دانشگاه تهران مطرح شده است.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا،به نقل از خبرنگار شبکه اطلاع رسانی مرصاد، از روزهای اولیه اوج گیری مذاکرات در سال 92 و در ژنو و روزهای آغازین 93 در لوزان یکی از محوری ترین محور بحث ها لغو تحریم ها بوده است.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا،, شبکه اطلاع رسانی مرصاد,
اما آیا تحریم ها پاشنه آشیل اقتصاد ایران است؟ آیا بر فرض دور از ذهن رفع تمام خصومت های ذاتی غرب با ملت ایران و لغو همه تحریمها، در شرایط پسا تحریم اقتصاد ایران شکوفا خواهد شد؟
محمد خوش چهره در همین رابطه به خبرنگار اقتصادی شبکه اطلاع رسانی مرصاد گفت: اقتصاد ایران ناشی از متغیر های بیرونی و درونی است. با این حال بسیاری در تلاش اند که این اقتصاد را به طور مطلق وابسته به متغیر های بیرونی نشان دهند. و از سوی دیگر نیز برخی اصرار دارند که تمام تغییرات اقتصادی را ناشی از سوء مدیریت مسوولین داخلی جلوه دهند که در هردو مورد افراد گاهی دچار افراط و تفریط می شوند.
وی افزود: قطعا مسائل اقتصادی ایران از هردو جنبه تحت تأثیر قرار می گیرد اما بر خلاف باور عامه مردم این محیط و شرایط داخلی است که عوامل خارجی را فعال و پویا کرده و یا برعکس آنرا مهار می کند، بنابراین اگر بخواهیم تحریم را به عنوان یکی از عوامل تأثیر گذار در اقتصاد ایران بپزیریم این به این معناست که در ابتدا ما باید بستری که تحریم ها بر آن اثر دارند را شناسایی و برای بهبود آن تلاش کنیم.
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم اظهار داشت: این دقیقا مانند ویروسی است که ممکن است قادر به آسیب رسانی به یک جسم سالم نباشد اما در محیطی که بدن های آسیب پذیر وجود دارند به شدت تاثیر گذار باشد؛ پس تحریم ها ضمن اینکه تأثیر گذار هستند اما وابسته به نحوه مدیریت داخلی و نوع مقابله با آن است.
تأثیر کیفیت مدیریت استراتژیک بر تحریم ها
وی با اشاره به اهمیت مدیریت استراتژیک تحریمها و شرایط اقتصادی کشور اظهار داشت: این بحث در رشته مدیریت استراتژیک که یک رشته تخصصی است به این صورت بیان می شود که تحریم ها مصادیقی از تهدید اند اما هر تحریم به عنوان تهدید واجد ارزشیابی نیست بلکه این مدیریت تهدید است که آنرا قابل ارزشیابی می کند، یعنی اگر یک مدیریت فهیم، بصیر، آگاه و حکیم در مسئولیت تصمیم گیری باشد می تواند تهدید را در ابتدا رصد کرده و در مرحله بعدی آنرا کنترل و مهار کند و در قدم بعد تحریمها را بی اثر کند و اگر ابر مدیریت باشد میتواند این تهدیدات را حتی تبدیل به فرصت کند اما در مدیریت های متعارف هدف محدود کردن و کنترل تحریم هاست.
تکیه اقتصاد به نفت پاشنه آشیل اقتصاد ایران
خوش چهره تأکید کرد: ما در خیلی از بازه ها دیدیم که مشکلات بیشتر ناشی از ضعف در مدیریت تحریم هاست به عنوان مثال تکیه بیش از حد به صنعت نفت که در برنامه های چهارم و پنجم و همچنین فرمایشات امام و مقام معظم رهبری که بر این موضوع تاکید زیادی داشتند یکی از ضعف های مدیریتی است. به خصوص مقام معظم رهبری که در سال 1374 در فرمانی به دولت وقت اعلام داشتند دولت باید سیاست های بلند مدت را بدون اتکا به اقتصاد نفتی تدوین کنند.
این استاد اقتصاد دانشگاه تهران ادامه داد: متاسفانه ما شاهد این هستیم که دولت هایی که بعد از دفاع مقدس روی کار آمدند علی رغم این که شعار های سیاسی آنها خط متفاوتی را دنبال می کرد اما در این مورد، سیاست یکسانی را در دستور کار قرار دادند و تمام آنها با روی کار آمدن حتی وابستگی به نفت را نسبت به دولت قبلی افزایش دادند .بنابر این وابستگی اقتصاد کشور به یک متغیر ببیرونی مثل نفت که میزان تولید و قیمت آن تحت کنترل خود کشور نیست و سازمان اپک بر آن دخالت مستقیم دارد اقتصاد ایران را به اقتصادی آسیب پذیر تبدیل خواهد کرد. بنابر این با این نگاه متوجه می شویم که حتی شدید ترین تحریم ها زمانی اثر گذار است که مدیرت مقابله با آن عملکرد ضعیفی را از خود نشان دهد.
لغو تمام تحریمها هم برای ایران معجزه نمی کند/ متکی کردن پیشرفت به بیرون یک خطای استراتژیک است
وی افزود: با پذیرش این اصول نوع نگاه به تحریم ها قطعا متفاوت خواهد شد که اگر در خوش بینانه ترین حالت تمامی تحریم ها لغو شوند باز هم شاهد اعجازی در داخل نخواهیم بود و این تغیرات به صورت آنی و یکباره خود را در اقتصاد کشور نشان نخواهد داد و در شرایط ایده آل زمان بسیار زیادی برای سرمایه گذاری های جدید و احداث واحد ها و کارخانه های تجاری جدید نیاز است که تمام اینها نتیجه کوتاه مدت نخواهد داشت. چون از ایده ساخت و سرمایه گذاری تا شکل گیری و شروع فعالیت یک واحد امری است که در برنامه های کوتاه مدت نمی گنجد.
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم ادامه داد: در خوشبینانه ترین حالت با لغو تحریم ها ممکن است شاهد تأثیرات کوتاه مدت روانی در بعضی از متغیر ها باشیم ولی تأثیرات بنیادی آن همان رهنمودیست که ما در فرمایشات مقام معظم رهبری داریم که میفرمایند "نگاه به درون و استفاده از ظرفیت های ملی در اولویت است" البته این به این مفهوم نیست که ما از ظرفیت های بیرونی چشم پوشی کرده و مبادلات و مناسباتی که منطقی و در راستای سود آوری ملی است را نادیده بگیریم اما این اشتباه است که راه توسعه و پیشرفت کشور را متکی به اقتصاد بیرونی بدانیم و این به وضوح یک خطای استراتژیک است.
وی خاطر نشان ساخت: نتیجه اصلی این سوء مدیریت ها افزایش وابستگی خواهد بود. پس برای برداشتن تحریم ها باید در راستای منافع ملی تلاش کرد اما این خطایی استراتژیک است که تصور کنیم مسئله رونق اقتصادی و رسیدن به اقتصاد پایدار می تواند وابسته به برداشتن تحریم ها باشد. ما باید با یک نگاه واقع بینانه به ماجرا نگاه کنیم. راه برون رفت از این شرایط تقویت بنیه اقتصادی درونی است که مفهومش آن نیست که یک اقتصاد سخت و ایزوله داشته باشیم چون به فرمایش مقام معظم رهبری کشور ایران از ذخایر و منابعی برخوردار است که دنیا به آن نیازمند است.
وی بیان داشت: در سوی دیگر، نظام اسلامی نیز به یک سری از دستاورد ها و قابلیت های نظام جهانی نیازمند است اما باید توجه داشت که نیاز دنیا به کشور ایران بسیار بیشتر است . بنابر این ما ارتباط با اقتصاد جهانی را در دستور کار داریم ولی وابستگی هایی که می تواند مبنای شیطنت و اعمال تحریم شود با عقلانیت سیاسی و اقتصادی در تعارض است.
اقتصاد مقاومتی یک یک مکتب اقتصادی برای نظام اسلامی در شرایط تحریم و پسا تحریم است
خوش چهره با اشاره به اینکه می توان با این بحث ها به این نتیجه رسید که در شرایط تحریم بازهم مدیریت صحیح داخلی و مقاومت اقتصادی باید در دستور کار باشد، گفت: اقتصاد مقاومتی یک بینش و نگرش است که باید مبنای تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی باشد. یعنی در حقیقت از درون آن باید به یک مکتب اقتصادی برای نظام دست یافت، کما اینکه تاریخ سیاسی و اقتصادی غرب نشان داده که خیلی از این کشور ها از جمله آلمان مکتب اقتصادی خود را طراحی کردند، که عبارت است از حمایت از تولید در دوران نوزادی و نوپایی تا رسیدن به بلوغ و بعد هم تقویت آن در عرصه های جهانی که در نهایت منجر به پیشرفت آنها شده است.
استاد اقتصاد دانشگاه تهران خاطر نشان کرد: تعریف اقتصاد مقاومتی در ساده ترین حالت عبارت است از اینکه در شرایط تخاصم دنیای سلطه با ایران باید بایدنگرش و بینشی بر نظام تصیم گیری حاکم شود که کاهش وابستگی های تهدید زا و حتی به صفر رساندن آنها مخصوصا در حوزه های استراتژیک یکی از دستاورد های آن باشد که مسلما یکی از این حوزه ها درآمد ملی است که یک متغیر برون زا مثل نفت خام ، یعنی تهدید امنیت ملی؛ یا برای مثال در بعضی از اقلام مانند نان که در ایران عضو اصلی سبد خانوار است یا در جنوب آسیا برنج و در آمریکای لاتین ذرت حرف اول را در سبد تغذیه خانوار می زند.
وی افزود: بنابر این حرکت به سمت خود کفایی در حد 70 _80 درصد تولید گندم باید جزو دستور کار نظام برنامه ریزی و مدیریت کلان باشد و باید همه موانع سر راه بررسی و برداشته شود و این کار هم شدنی است ولی اگر نگاه خام داشته باشیم و خوش باوری حاکم شود (تحت عنوان اینکه گندم ارزان خوهد شد و ...) یعنی نتوانسته ایم وابستگی های تهدیدزا را تشخیص دهیم چون همین وابستگی به نان ممکن است موجب نارضایتی های اجتمایی و حتی امنیتی در کوتاه مدت شود.
عدم درک مفهومی، عدم باور و عدم توان در اجرا در برخی از سطوح نظام آسیب اقتصاد مقاومتی است
خوش چهره ادامه داد: بنابر این تشخیص این حوزه ها و وابستگی های آن مفهوم اقتصاد مقاومتی را تشکیل می دهد که هدف آن تقویت تولید ملی می باشد. با این وجود چالش های جدی ای فرا روی این نوع اقتصاد است که اول عدم درک صحیح مفهومی توسط برخی از اعضای نظام تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی در اجرا دیده شده و دوم عدم باور برخی از سطوح نظام تصمیم گیری است که این از مورد اول بسیار آسیب رسان تر است.
خوش چهره گفت: این به معنای آن است که فرد با وجود عدم باور اقدام به تعریف و تمجید می کند ولی خروجی نظام تصمیم گیری ممکن است متفاوت باشد و حالت سوم حالتی است که افراد پتانسیل کافی را برای انجام این فعالیت ها ندارند و به اصطلاح کننده کار نیستند که به هر حال این 3 مورد چالش های جدی فرا روی اقتصاد مقاومتی است که به کرات تذکراتی را از سوی مقام معظم رهبری نسبت به آنها را شاهد بودیم که باعث شده در بعضی موارد ایشان برای اتمام حجت کردن حتی به جزئیات کار نیز ورود پیدا کنند و بفرمایند که "من هنوز خوشبین نیستم که آن درک لازم برای رسیدن به یک اقتصاد پایدار وجود داشته باشد".
وی در پایان تأکید کرد: البته نمی تواناز تلاش هایی که صورت گرفته چشم پوشی کرد اما جامعیت لازم وجود ندارد.
اما آیا تحریم ها پاشنه آشیل اقتصاد ایران است؟ آیا بر فرض دور از ذهن رفع تمام خصومت های ذاتی غرب با ملت ایران و لغو همه تحریمها، در شرایط پسا تحریم اقتصاد ایران شکوفا خواهد شد؟
محمد خوش چهره در همین رابطه به خبرنگار اقتصادی شبکه اطلاع رسانی مرصاد گفت: اقتصاد ایران ناشی از متغیر های بیرونی و درونی است. با این حال بسیاری در تلاش اند که این اقتصاد را به طور مطلق وابسته به متغیر های بیرونی نشان دهند. و از سوی دیگر نیز برخی اصرار دارند که تمام تغییرات اقتصادی را ناشی از سوء مدیریت مسوولین داخلی جلوه دهند که در هردو مورد افراد گاهی دچار افراط و تفریط می شوند.
وی افزود: قطعا مسائل اقتصادی ایران از هردو جنبه تحت تأثیر قرار می گیرد اما بر خلاف باور عامه مردم این محیط و شرایط داخلی است که عوامل خارجی را فعال و پویا کرده و یا برعکس آنرا مهار می کند، بنابراین اگر بخواهیم تحریم را به عنوان یکی از عوامل تأثیر گذار در اقتصاد ایران بپزیریم این به این معناست که در ابتدا ما باید بستری که تحریم ها بر آن اثر دارند را شناسایی و برای بهبود آن تلاش کنیم.
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم اظهار داشت: این دقیقا مانند ویروسی است که ممکن است قادر به آسیب رسانی به یک جسم سالم نباشد اما در محیطی که بدن های آسیب پذیر وجود دارند به شدت تاثیر گذار باشد؛ پس تحریم ها ضمن اینکه تأثیر گذار هستند اما وابسته به نحوه مدیریت داخلی و نوع مقابله با آن است.
تأثیر کیفیت مدیریت استراتژیک بر تحریم ها
وی با اشاره به اهمیت مدیریت استراتژیک تحریمها و شرایط اقتصادی کشور اظهار داشت: این بحث در رشته مدیریت استراتژیک که یک رشته تخصصی است به این صورت بیان می شود که تحریم ها مصادیقی از تهدید اند اما هر تحریم به عنوان تهدید واجد ارزشیابی نیست بلکه این مدیریت تهدید است که آنرا قابل ارزشیابی می کند، یعنی اگر یک مدیریت فهیم، بصیر، آگاه و حکیم در مسئولیت تصمیم گیری باشد می تواند تهدید را در ابتدا رصد کرده و در مرحله بعدی آنرا کنترل و مهار کند و در قدم بعد تحریمها را بی اثر کند و اگر ابر مدیریت باشد میتواند این تهدیدات را حتی تبدیل به فرصت کند اما در مدیریت های متعارف هدف محدود کردن و کنترل تحریم هاست.
تکیه اقتصاد به نفت پاشنه آشیل اقتصاد ایران
خوش چهره تأکید کرد: ما در خیلی از بازه ها دیدیم که مشکلات بیشتر ناشی از ضعف در مدیریت تحریم هاست به عنوان مثال تکیه بیش از حد به صنعت نفت که در برنامه های چهارم و پنجم و همچنین فرمایشات امام و مقام معظم رهبری که بر این موضوع تاکید زیادی داشتند یکی از ضعف های مدیریتی است. به خصوص مقام معظم رهبری که در سال 1374 در فرمانی به دولت وقت اعلام داشتند دولت باید سیاست های بلند مدت را بدون اتکا به اقتصاد نفتی تدوین کنند.
این استاد اقتصاد دانشگاه تهران ادامه داد: متاسفانه ما شاهد این هستیم که دولت هایی که بعد از دفاع مقدس روی کار آمدند علی رغم این که شعار های سیاسی آنها خط متفاوتی را دنبال می کرد اما در این مورد، سیاست یکسانی را در دستور کار قرار دادند و تمام آنها با روی کار آمدن حتی وابستگی به نفت را نسبت به دولت قبلی افزایش دادند .بنابر این وابستگی اقتصاد کشور به یک متغیر ببیرونی مثل نفت که میزان تولید و قیمت آن تحت کنترل خود کشور نیست و سازمان اپک بر آن دخالت مستقیم دارد اقتصاد ایران را به اقتصادی آسیب پذیر تبدیل خواهد کرد. بنابر این با این نگاه متوجه می شویم که حتی شدید ترین تحریم ها زمانی اثر گذار است که مدیرت مقابله با آن عملکرد ضعیفی را از خود نشان دهد.
لغو تمام تحریمها هم برای ایران معجزه نمی کند/ متکی کردن پیشرفت به بیرون یک خطای استراتژیک است
وی افزود: با پذیرش این اصول نوع نگاه به تحریم ها قطعا متفاوت خواهد شد که اگر در خوش بینانه ترین حالت تمامی تحریم ها لغو شوند باز هم شاهد اعجازی در داخل نخواهیم بود و این تغیرات به صورت آنی و یکباره خود را در اقتصاد کشور نشان نخواهد داد و در شرایط ایده آل زمان بسیار زیادی برای سرمایه گذاری های جدید و احداث واحد ها و کارخانه های تجاری جدید نیاز است که تمام اینها نتیجه کوتاه مدت نخواهد داشت. چون از ایده ساخت و سرمایه گذاری تا شکل گیری و شروع فعالیت یک واحد امری است که در برنامه های کوتاه مدت نمی گنجد.
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم ادامه داد: در خوشبینانه ترین حالت با لغو تحریم ها ممکن است شاهد تأثیرات کوتاه مدت روانی در بعضی از متغیر ها باشیم ولی تأثیرات بنیادی آن همان رهنمودیست که ما در فرمایشات مقام معظم رهبری داریم که میفرمایند "نگاه به درون و استفاده از ظرفیت های ملی در اولویت است" البته این به این مفهوم نیست که ما از ظرفیت های بیرونی چشم پوشی کرده و مبادلات و مناسباتی که منطقی و در راستای سود آوری ملی است را نادیده بگیریم اما این اشتباه است که راه توسعه و پیشرفت کشور را متکی به اقتصاد بیرونی بدانیم و این به وضوح یک خطای استراتژیک است.
وی خاطر نشان ساخت: نتیجه اصلی این سوء مدیریت ها افزایش وابستگی خواهد بود. پس برای برداشتن تحریم ها باید در راستای منافع ملی تلاش کرد اما این خطایی استراتژیک است که تصور کنیم مسئله رونق اقتصادی و رسیدن به اقتصاد پایدار می تواند وابسته به برداشتن تحریم ها باشد. ما باید با یک نگاه واقع بینانه به ماجرا نگاه کنیم. راه برون رفت از این شرایط تقویت بنیه اقتصادی درونی است که مفهومش آن نیست که یک اقتصاد سخت و ایزوله داشته باشیم چون به فرمایش مقام معظم رهبری کشور ایران از ذخایر و منابعی برخوردار است که دنیا به آن نیازمند است.
وی بیان داشت: در سوی دیگر، نظام اسلامی نیز به یک سری از دستاورد ها و قابلیت های نظام جهانی نیازمند است اما باید توجه داشت که نیاز دنیا به کشور ایران بسیار بیشتر است . بنابر این ما ارتباط با اقتصاد جهانی را در دستور کار داریم ولی وابستگی هایی که می تواند مبنای شیطنت و اعمال تحریم شود با عقلانیت سیاسی و اقتصادی در تعارض است.
اقتصاد مقاومتی یک یک مکتب اقتصادی برای نظام اسلامی در شرایط تحریم و پسا تحریم است
خوش چهره با اشاره به اینکه می توان با این بحث ها به این نتیجه رسید که در شرایط تحریم بازهم مدیریت صحیح داخلی و مقاومت اقتصادی باید در دستور کار باشد، گفت: اقتصاد مقاومتی یک بینش و نگرش است که باید مبنای تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی باشد. یعنی در حقیقت از درون آن باید به یک مکتب اقتصادی برای نظام دست یافت، کما اینکه تاریخ سیاسی و اقتصادی غرب نشان داده که خیلی از این کشور ها از جمله آلمان مکتب اقتصادی خود را طراحی کردند، که عبارت است از حمایت از تولید در دوران نوزادی و نوپایی تا رسیدن به بلوغ و بعد هم تقویت آن در عرصه های جهانی که در نهایت منجر به پیشرفت آنها شده است.
استاد اقتصاد دانشگاه تهران خاطر نشان کرد: تعریف اقتصاد مقاومتی در ساده ترین حالت عبارت است از اینکه در شرایط تخاصم دنیای سلطه با ایران باید بایدنگرش و بینشی بر نظام تصیم گیری حاکم شود که کاهش وابستگی های تهدید زا و حتی به صفر رساندن آنها مخصوصا در حوزه های استراتژیک یکی از دستاورد های آن باشد که مسلما یکی از این حوزه ها درآمد ملی است که یک متغیر برون زا مثل نفت خام ، یعنی تهدید امنیت ملی؛ یا برای مثال در بعضی از اقلام مانند نان که در ایران عضو اصلی سبد خانوار است یا در جنوب آسیا برنج و در آمریکای لاتین ذرت حرف اول را در سبد تغذیه خانوار می زند.
وی افزود: بنابر این حرکت به سمت خود کفایی در حد 70 _80 درصد تولید گندم باید جزو دستور کار نظام برنامه ریزی و مدیریت کلان باشد و باید همه موانع سر راه بررسی و برداشته شود و این کار هم شدنی است ولی اگر نگاه خام داشته باشیم و خوش باوری حاکم شود (تحت عنوان اینکه گندم ارزان خوهد شد و ...) یعنی نتوانسته ایم وابستگی های تهدیدزا را تشخیص دهیم چون همین وابستگی به نان ممکن است موجب نارضایتی های اجتمایی و حتی امنیتی در کوتاه مدت شود.
عدم درک مفهومی، عدم باور و عدم توان در اجرا در برخی از سطوح نظام آسیب اقتصاد مقاومتی است
خوش چهره ادامه داد: بنابر این تشخیص این حوزه ها و وابستگی های آن مفهوم اقتصاد مقاومتی را تشکیل می دهد که هدف آن تقویت تولید ملی می باشد. با این وجود چالش های جدی ای فرا روی این نوع اقتصاد است که اول عدم درک صحیح مفهومی توسط برخی از اعضای نظام تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی در اجرا دیده شده و دوم عدم باور برخی از سطوح نظام تصمیم گیری است که این از مورد اول بسیار آسیب رسان تر است.
خوش چهره گفت: این به معنای آن است که فرد با وجود عدم باور اقدام به تعریف و تمجید می کند ولی خروجی نظام تصمیم گیری ممکن است متفاوت باشد و حالت سوم حالتی است که افراد پتانسیل کافی را برای انجام این فعالیت ها ندارند و به اصطلاح کننده کار نیستند که به هر حال این 3 مورد چالش های جدی فرا روی اقتصاد مقاومتی است که به کرات تذکراتی را از سوی مقام معظم رهبری نسبت به آنها را شاهد بودیم که باعث شده در بعضی موارد ایشان برای اتمام حجت کردن حتی به جزئیات کار نیز ورود پیدا کنند و بفرمایند که "من هنوز خوشبین نیستم که آن درک لازم برای رسیدن به یک اقتصاد پایدار وجود داشته باشد".
وی در پایان تأکید کرد: البته نمی تواناز تلاش هایی که صورت گرفته چشم پوشی کرد اما جامعیت لازم وجود ندارد.
اما آیا تحریم ها پاشنه آشیل اقتصاد ایران است؟ آیا بر فرض دور از ذهن رفع تمام خصومت های ذاتی غرب با ملت ایران و لغو همه تحریمها، در شرایط پسا تحریم اقتصاد ایران شکوفا خواهد شد؟
محمد خوش چهره در همین رابطه به خبرنگار اقتصادی شبکه اطلاع رسانی مرصاد گفت: اقتصاد ایران ناشی از متغیر های بیرونی و درونی است. با این حال بسیاری در تلاش اند که این اقتصاد را به طور مطلق وابسته به متغیر های بیرونی نشان دهند. و از سوی دیگر نیز برخی اصرار دارند که تمام تغییرات اقتصادی را ناشی از سوء مدیریت مسوولین داخلی جلوه دهند که در هردو مورد افراد گاهی دچار افراط و تفریط می شوند.
وی افزود: قطعا مسائل اقتصادی ایران از هردو جنبه تحت تأثیر قرار می گیرد اما بر خلاف باور عامه مردم این محیط و شرایط داخلی است که عوامل خارجی را فعال و پویا کرده و یا برعکس آنرا مهار می کند، بنابراین اگر بخواهیم تحریم را به عنوان یکی از عوامل تأثیر گذار در اقتصاد ایران بپزیریم این به این معناست که در ابتدا ما باید بستری که تحریم ها بر آن اثر دارند را شناسایی و برای بهبود آن تلاش کنیم.
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم اظهار داشت: این دقیقا مانند ویروسی است که ممکن است قادر به آسیب رسانی به یک جسم سالم نباشد اما در محیطی که بدن های آسیب پذیر وجود دارند به شدت تاثیر گذار باشد؛ پس تحریم ها ضمن اینکه تأثیر گذار هستند اما وابسته به نحوه مدیریت داخلی و نوع مقابله با آن است.
تأثیر کیفیت مدیریت استراتژیک بر تحریم ها
وی با اشاره به اهمیت مدیریت استراتژیک تحریمها و شرایط اقتصادی کشور اظهار داشت: این بحث در رشته مدیریت استراتژیک که یک رشته تخصصی است به این صورت بیان می شود که تحریم ها مصادیقی از تهدید اند اما هر تحریم به عنوان تهدید واجد ارزشیابی نیست بلکه این مدیریت تهدید است که آنرا قابل ارزشیابی می کند، یعنی اگر یک مدیریت فهیم، بصیر، آگاه و حکیم در مسئولیت تصمیم گیری باشد می تواند تهدید را در ابتدا رصد کرده و در مرحله بعدی آنرا کنترل و مهار کند و در قدم بعد تحریمها را بی اثر کند و اگر ابر مدیریت باشد میتواند این تهدیدات را حتی تبدیل به فرصت کند اما در مدیریت های متعارف هدف محدود کردن و کنترل تحریم هاست.
تکیه اقتصاد به نفت پاشنه آشیل اقتصاد ایران
خوش چهره تأکید کرد: ما در خیلی از بازه ها دیدیم که مشکلات بیشتر ناشی از ضعف در مدیریت تحریم هاست به عنوان مثال تکیه بیش از حد به صنعت نفت که در برنامه های چهارم و پنجم و همچنین فرمایشات امام و مقام معظم رهبری که بر این موضوع تاکید زیادی داشتند یکی از ضعف های مدیریتی است. به خصوص مقام معظم رهبری که در سال 1374 در فرمانی به دولت وقت اعلام داشتند دولت باید سیاست های بلند مدت را بدون اتکا به اقتصاد نفتی تدوین کنند.
این استاد اقتصاد دانشگاه تهران ادامه داد: متاسفانه ما شاهد این هستیم که دولت هایی که بعد از دفاع مقدس روی کار آمدند علی رغم این که شعار های سیاسی آنها خط متفاوتی را دنبال می کرد اما در این مورد، سیاست یکسانی را در دستور کار قرار دادند و تمام آنها با روی کار آمدن حتی وابستگی به نفت را نسبت به دولت قبلی افزایش دادند .بنابر این وابستگی اقتصاد کشور به یک متغیر ببیرونی مثل نفت که میزان تولید و قیمت آن تحت کنترل خود کشور نیست و سازمان اپک بر آن دخالت مستقیم دارد اقتصاد ایران را به اقتصادی آسیب پذیر تبدیل خواهد کرد. بنابر این با این نگاه متوجه می شویم که حتی شدید ترین تحریم ها زمانی اثر گذار است که مدیرت مقابله با آن عملکرد ضعیفی را از خود نشان دهد.
لغو تمام تحریمها هم برای ایران معجزه نمی کند/ متکی کردن پیشرفت به بیرون یک خطای استراتژیک است
وی افزود: با پذیرش این اصول نوع نگاه به تحریم ها قطعا متفاوت خواهد شد که اگر در خوش بینانه ترین حالت تمامی تحریم ها لغو شوند باز هم شاهد اعجازی در داخل نخواهیم بود و این تغیرات به صورت آنی و یکباره خود را در اقتصاد کشور نشان نخواهد داد و در شرایط ایده آل زمان بسیار زیادی برای سرمایه گذاری های جدید و احداث واحد ها و کارخانه های تجاری جدید نیاز است که تمام اینها نتیجه کوتاه مدت نخواهد داشت. چون از ایده ساخت و سرمایه گذاری تا شکل گیری و شروع فعالیت یک واحد امری است که در برنامه های کوتاه مدت نمی گنجد.
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم ادامه داد: در خوشبینانه ترین حالت با لغو تحریم ها ممکن است شاهد تأثیرات کوتاه مدت روانی در بعضی از متغیر ها باشیم ولی تأثیرات بنیادی آن همان رهنمودیست که ما در فرمایشات مقام معظم رهبری داریم که میفرمایند "نگاه به درون و استفاده از ظرفیت های ملی در اولویت است" البته این به این مفهوم نیست که ما از ظرفیت های بیرونی چشم پوشی کرده و مبادلات و مناسباتی که منطقی و در راستای سود آوری ملی است را نادیده بگیریم اما این اشتباه است که راه توسعه و پیشرفت کشور را متکی به اقتصاد بیرونی بدانیم و این به وضوح یک خطای استراتژیک است.
وی خاطر نشان ساخت: نتیجه اصلی این سوء مدیریت ها افزایش وابستگی خواهد بود. پس برای برداشتن تحریم ها باید در راستای منافع ملی تلاش کرد اما این خطایی استراتژیک است که تصور کنیم مسئله رونق اقتصادی و رسیدن به اقتصاد پایدار می تواند وابسته به برداشتن تحریم ها باشد. ما باید با یک نگاه واقع بینانه به ماجرا نگاه کنیم. راه برون رفت از این شرایط تقویت بنیه اقتصادی درونی است که مفهومش آن نیست که یک اقتصاد سخت و ایزوله داشته باشیم چون به فرمایش مقام معظم رهبری کشور ایران از ذخایر و منابعی برخوردار است که دنیا به آن نیازمند است.
وی بیان داشت: در سوی دیگر، نظام اسلامی نیز به یک سری از دستاورد ها و قابلیت های نظام جهانی نیازمند است اما باید توجه داشت که نیاز دنیا به کشور ایران بسیار بیشتر است . بنابر این ما ارتباط با اقتصاد جهانی را در دستور کار داریم ولی وابستگی هایی که می تواند مبنای شیطنت و اعمال تحریم شود با عقلانیت سیاسی و اقتصادی در تعارض است.
اقتصاد مقاومتی یک یک مکتب اقتصادی برای نظام اسلامی در شرایط تحریم و پسا تحریم است
خوش چهره با اشاره به اینکه می توان با این بحث ها به این نتیجه رسید که در شرایط تحریم بازهم مدیریت صحیح داخلی و مقاومت اقتصادی باید در دستور کار باشد، گفت: اقتصاد مقاومتی یک بینش و نگرش است که باید مبنای تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی باشد. یعنی در حقیقت از درون آن باید به یک مکتب اقتصادی برای نظام دست یافت، کما اینکه تاریخ سیاسی و اقتصادی غرب نشان داده که خیلی از این کشور ها از جمله آلمان مکتب اقتصادی خود را طراحی کردند، که عبارت است از حمایت از تولید در دوران نوزادی و نوپایی تا رسیدن به بلوغ و بعد هم تقویت آن در عرصه های جهانی که در نهایت منجر به پیشرفت آنها شده است.
استاد اقتصاد دانشگاه تهران خاطر نشان کرد: تعریف اقتصاد مقاومتی در ساده ترین حالت عبارت است از اینکه در شرایط تخاصم دنیای سلطه با ایران باید بایدنگرش و بینشی بر نظام تصیم گیری حاکم شود که کاهش وابستگی های تهدید زا و حتی به صفر رساندن آنها مخصوصا در حوزه های استراتژیک یکی از دستاورد های آن باشد که مسلما یکی از این حوزه ها درآمد ملی است که یک متغیر برون زا مثل نفت خام ، یعنی تهدید امنیت ملی؛ یا برای مثال در بعضی از اقلام مانند نان که در ایران عضو اصلی سبد خانوار است یا در جنوب آسیا برنج و در آمریکای لاتین ذرت حرف اول را در سبد تغذیه خانوار می زند.
وی افزود: بنابر این حرکت به سمت خود کفایی در حد 70 _80 درصد تولید گندم باید جزو دستور کار نظام برنامه ریزی و مدیریت کلان باشد و باید همه موانع سر راه بررسی و برداشته شود و این کار هم شدنی است ولی اگر نگاه خام داشته باشیم و خوش باوری حاکم شود (تحت عنوان اینکه گندم ارزان خوهد شد و ...) یعنی نتوانسته ایم وابستگی های تهدیدزا را تشخیص دهیم چون همین وابستگی به نان ممکن است موجب نارضایتی های اجتمایی و حتی امنیتی در کوتاه مدت شود.
عدم درک مفهومی، عدم باور و عدم توان در اجرا در برخی از سطوح نظام آسیب اقتصاد مقاومتی است
خوش چهره ادامه داد: بنابر این تشخیص این حوزه ها و وابستگی های آن مفهوم اقتصاد مقاومتی را تشکیل می دهد که هدف آن تقویت تولید ملی می باشد. با این وجود چالش های جدی ای فرا روی این نوع اقتصاد است که اول عدم درک صحیح مفهومی توسط برخی از اعضای نظام تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی در اجرا دیده شده و دوم عدم باور برخی از سطوح نظام تصمیم گیری است که این از مورد اول بسیار آسیب رسان تر است.
خوش چهره گفت: این به معنای آن است که فرد با وجود عدم باور اقدام به تعریف و تمجید می کند ولی خروجی نظام تصمیم گیری ممکن است متفاوت باشد و حالت سوم حالتی است که افراد پتانسیل کافی را برای انجام این فعالیت ها ندارند و به اصطلاح کننده کار نیستند که به هر حال این 3 مورد چالش های جدی فرا روی اقتصاد مقاومتی است که به کرات تذکراتی را از سوی مقام معظم رهبری نسبت به آنها را شاهد بودیم که باعث شده در بعضی موارد ایشان برای اتمام حجت کردن حتی به جزئیات کار نیز ورود پیدا کنند و بفرمایند که "من هنوز خوشبین نیستم که آن درک لازم برای رسیدن به یک اقتصاد پایدار وجود داشته باشد".
وی در پایان تأکید کرد: البته نمی تواناز تلاش هایی که صورت گرفته چشم پوشی کرد اما جامعیت لازم وجود ندارد.
اما آیا تحریم ها پاشنه آشیل اقتصاد ایران است؟ آیا بر فرض دور از ذهن رفع تمام خصومت های ذاتی غرب با ملت ایران و لغو همه تحریمها، در شرایط پسا تحریم اقتصاد ایران شکوفا خواهد شد؟
محمد خوش چهره در همین رابطه به خبرنگار اقتصادی شبکه اطلاع رسانی مرصاد گفت: اقتصاد ایران ناشی از متغیر های بیرونی و درونی است. با این حال بسیاری در تلاش اند که این اقتصاد را به طور مطلق وابسته به متغیر های بیرونی نشان دهند. و از سوی دیگر نیز برخی اصرار دارند که تمام تغییرات اقتصادی را ناشی از سوء مدیریت مسوولین داخلی جلوه دهند که در هردو مورد افراد گاهی دچار افراط و تفریط می شوند.
وی افزود: قطعا مسائل اقتصادی ایران از هردو جنبه تحت تأثیر قرار می گیرد اما بر خلاف باور عامه مردم این محیط و شرایط داخلی است که عوامل خارجی را فعال و پویا کرده و یا برعکس آنرا مهار می کند، بنابراین اگر بخواهیم تحریم را به عنوان یکی از عوامل تأثیر گذار در اقتصاد ایران بپزیریم این به این معناست که در ابتدا ما باید بستری که تحریم ها بر آن اثر دارند را شناسایی و برای بهبود آن تلاش کنیم.
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم اظهار داشت: این دقیقا مانند ویروسی است که ممکن است قادر به آسیب رسانی به یک جسم سالم نباشد اما در محیطی که بدن های آسیب پذیر وجود دارند به شدت تاثیر گذار باشد؛ پس تحریم ها ضمن اینکه تأثیر گذار هستند اما وابسته به نحوه مدیریت داخلی و نوع مقابله با آن است.
تأثیر کیفیت مدیریت استراتژیک بر تحریم ها
وی با اشاره به اهمیت مدیریت استراتژیک تحریمها و شرایط اقتصادی کشور اظهار داشت: این بحث در رشته مدیریت استراتژیک که یک رشته تخصصی است به این صورت بیان می شود که تحریم ها مصادیقی از تهدید اند اما هر تحریم به عنوان تهدید واجد ارزشیابی نیست بلکه این مدیریت تهدید است که آنرا قابل ارزشیابی می کند، یعنی اگر یک مدیریت فهیم، بصیر، آگاه و حکیم در مسئولیت تصمیم گیری باشد می تواند تهدید را در ابتدا رصد کرده و در مرحله بعدی آنرا کنترل و مهار کند و در قدم بعد تحریمها را بی اثر کند و اگر ابر مدیریت باشد میتواند این تهدیدات را حتی تبدیل به فرصت کند اما در مدیریت های متعارف هدف محدود کردن و کنترل تحریم هاست.
تکیه اقتصاد به نفت پاشنه آشیل اقتصاد ایران
خوش چهره تأکید کرد: ما در خیلی از بازه ها دیدیم که مشکلات بیشتر ناشی از ضعف در مدیریت تحریم هاست به عنوان مثال تکیه بیش از حد به صنعت نفت که در برنامه های چهارم و پنجم و همچنین فرمایشات امام و مقام معظم رهبری که بر این موضوع تاکید زیادی داشتند یکی از ضعف های مدیریتی است. به خصوص مقام معظم رهبری که در سال 1374 در فرمانی به دولت وقت اعلام داشتند دولت باید سیاست های بلند مدت را بدون اتکا به اقتصاد نفتی تدوین کنند.
این استاد اقتصاد دانشگاه تهران ادامه داد: متاسفانه ما شاهد این هستیم که دولت هایی که بعد از دفاع مقدس روی کار آمدند علی رغم این که شعار های سیاسی آنها خط متفاوتی را دنبال می کرد اما در این مورد، سیاست یکسانی را در دستور کار قرار دادند و تمام آنها با روی کار آمدن حتی وابستگی به نفت را نسبت به دولت قبلی افزایش دادند .بنابر این وابستگی اقتصاد کشور به یک متغیر ببیرونی مثل نفت که میزان تولید و قیمت آن تحت کنترل خود کشور نیست و سازمان اپک بر آن دخالت مستقیم دارد اقتصاد ایران را به اقتصادی آسیب پذیر تبدیل خواهد کرد. بنابر این با این نگاه متوجه می شویم که حتی شدید ترین تحریم ها زمانی اثر گذار است که مدیرت مقابله با آن عملکرد ضعیفی را از خود نشان دهد.
لغو تمام تحریمها هم برای ایران معجزه نمی کند/ متکی کردن پیشرفت به بیرون یک خطای استراتژیک است
وی افزود: با پذیرش این اصول نوع نگاه به تحریم ها قطعا متفاوت خواهد شد که اگر در خوش بینانه ترین حالت تمامی تحریم ها لغو شوند باز هم شاهد اعجازی در داخل نخواهیم بود و این تغیرات به صورت آنی و یکباره خود را در اقتصاد کشور نشان نخواهد داد و در شرایط ایده آل زمان بسیار زیادی برای سرمایه گذاری های جدید و احداث واحد ها و کارخانه های تجاری جدید نیاز است که تمام اینها نتیجه کوتاه مدت نخواهد داشت. چون از ایده ساخت و سرمایه گذاری تا شکل گیری و شروع فعالیت یک واحد امری است که در برنامه های کوتاه مدت نمی گنجد.
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم ادامه داد: در خوشبینانه ترین حالت با لغو تحریم ها ممکن است شاهد تأثیرات کوتاه مدت روانی در بعضی از متغیر ها باشیم ولی تأثیرات بنیادی آن همان رهنمودیست که ما در فرمایشات مقام معظم رهبری داریم که میفرمایند "نگاه به درون و استفاده از ظرفیت های ملی در اولویت است" البته این به این مفهوم نیست که ما از ظرفیت های بیرونی چشم پوشی کرده و مبادلات و مناسباتی که منطقی و در راستای سود آوری ملی است را نادیده بگیریم اما این اشتباه است که راه توسعه و پیشرفت کشور را متکی به اقتصاد بیرونی بدانیم و این به وضوح یک خطای استراتژیک است.
وی خاطر نشان ساخت: نتیجه اصلی این سوء مدیریت ها افزایش وابستگی خواهد بود. پس برای برداشتن تحریم ها باید در راستای منافع ملی تلاش کرد اما این خطایی استراتژیک است که تصور کنیم مسئله رونق اقتصادی و رسیدن به اقتصاد پایدار می تواند وابسته به برداشتن تحریم ها باشد. ما باید با یک نگاه واقع بینانه به ماجرا نگاه کنیم. راه برون رفت از این شرایط تقویت بنیه اقتصادی درونی است که مفهومش آن نیست که یک اقتصاد سخت و ایزوله داشته باشیم چون به فرمایش مقام معظم رهبری کشور ایران از ذخایر و منابعی برخوردار است که دنیا به آن نیازمند است.
وی بیان داشت: در سوی دیگر، نظام اسلامی نیز به یک سری از دستاورد ها و قابلیت های نظام جهانی نیازمند است اما باید توجه داشت که نیاز دنیا به کشور ایران بسیار بیشتر است . بنابر این ما ارتباط با اقتصاد جهانی را در دستور کار داریم ولی وابستگی هایی که می تواند مبنای شیطنت و اعمال تحریم شود با عقلانیت سیاسی و اقتصادی در تعارض است.
اقتصاد مقاومتی یک یک مکتب اقتصادی برای نظام اسلامی در شرایط تحریم و پسا تحریم است
خوش چهره با اشاره به اینکه می توان با این بحث ها به این نتیجه رسید که در شرایط تحریم بازهم مدیریت صحیح داخلی و مقاومت اقتصادی باید در دستور کار باشد، گفت: اقتصاد مقاومتی یک بینش و نگرش است که باید مبنای تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی باشد. یعنی در حقیقت از درون آن باید به یک مکتب اقتصادی برای نظام دست یافت، کما اینکه تاریخ سیاسی و اقتصادی غرب نشان داده که خیلی از این کشور ها از جمله آلمان مکتب اقتصادی خود را طراحی کردند، که عبارت است از حمایت از تولید در دوران نوزادی و نوپایی تا رسیدن به بلوغ و بعد هم تقویت آن در عرصه های جهانی که در نهایت منجر به پیشرفت آنها شده است.
استاد اقتصاد دانشگاه تهران خاطر نشان کرد: تعریف اقتصاد مقاومتی در ساده ترین حالت عبارت است از اینکه در شرایط تخاصم دنیای سلطه با ایران باید بایدنگرش و بینشی بر نظام تصیم گیری حاکم شود که کاهش وابستگی های تهدید زا و حتی به صفر رساندن آنها مخصوصا در حوزه های استراتژیک یکی از دستاورد های آن باشد که مسلما یکی از این حوزه ها درآمد ملی است که یک متغیر برون زا مثل نفت خام ، یعنی تهدید امنیت ملی؛ یا برای مثال در بعضی از اقلام مانند نان که در ایران عضو اصلی سبد خانوار است یا در جنوب آسیا برنج و در آمریکای لاتین ذرت حرف اول را در سبد تغذیه خانوار می زند.
وی افزود: بنابر این حرکت به سمت خود کفایی در حد 70 _80 درصد تولید گندم باید جزو دستور کار نظام برنامه ریزی و مدیریت کلان باشد و باید همه موانع سر راه بررسی و برداشته شود و این کار هم شدنی است ولی اگر نگاه خام داشته باشیم و خوش باوری حاکم شود (تحت عنوان اینکه گندم ارزان خوهد شد و ...) یعنی نتوانسته ایم وابستگی های تهدیدزا را تشخیص دهیم چون همین وابستگی به نان ممکن است موجب نارضایتی های اجتمایی و حتی امنیتی در کوتاه مدت شود.
عدم درک مفهومی، عدم باور و عدم توان در اجرا در برخی از سطوح نظام آسیب اقتصاد مقاومتی است
خوش چهره ادامه داد: بنابر این تشخیص این حوزه ها و وابستگی های آن مفهوم اقتصاد مقاومتی را تشکیل می دهد که هدف آن تقویت تولید ملی می باشد. با این وجود چالش های جدی ای فرا روی این نوع اقتصاد است که اول عدم درک صحیح مفهومی توسط برخی از اعضای نظام تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی در اجرا دیده شده و دوم عدم باور برخی از سطوح نظام تصمیم گیری است که این از مورد اول بسیار آسیب رسان تر است.
خوش چهره گفت: این به معنای آن است که فرد با وجود عدم باور اقدام به تعریف و تمجید می کند ولی خروجی نظام تصمیم گیری ممکن است متفاوت باشد و حالت سوم حالتی است که افراد پتانسیل کافی را برای انجام این فعالیت ها ندارند و به اصطلاح کننده کار نیستند که به هر حال این 3 مورد چالش های جدی فرا روی اقتصاد مقاومتی است که به کرات تذکراتی را از سوی مقام معظم رهبری نسبت به آنها را شاهد بودیم که باعث شده در بعضی موارد ایشان برای اتمام حجت کردن حتی به جزئیات کار نیز ورود پیدا کنند و بفرمایند که "من هنوز خوشبین نیستم که آن درک لازم برای رسیدن به یک اقتصاد پایدار وجود داشته باشد".
وی در پایان تأکید کرد: البته نمی تواناز تلاش هایی که صورت گرفته چشم پوشی کرد اما جامعیت لازم وجود ندارد.
,
اما آیا تحریم ها پاشنه آشیل اقتصاد ایران است؟ آیا بر فرض دور از ذهن رفع تمام خصومت های ذاتی غرب با ملت ایران و لغو همه تحریمها، در شرایط پسا تحریم اقتصاد ایران شکوفا خواهد شد؟
,,
محمد خوش چهره در همین رابطه به خبرنگار اقتصادی شبکه اطلاع رسانی مرصاد گفت: اقتصاد ایران ناشی از متغیر های بیرونی و درونی است. با این حال بسیاری در تلاش اند که این اقتصاد را به طور مطلق وابسته به متغیر های بیرونی نشان دهند. و از سوی دیگر نیز برخی اصرار دارند که تمام تغییرات اقتصادی را ناشی از سوء مدیریت مسوولین داخلی جلوه دهند که در هردو مورد افراد گاهی دچار افراط و تفریط می شوند.
,,
وی افزود: قطعا مسائل اقتصادی ایران از هردو جنبه تحت تأثیر قرار می گیرد اما بر خلاف باور عامه مردم این محیط و شرایط داخلی است که عوامل خارجی را فعال و پویا کرده و یا برعکس آنرا مهار می کند، بنابراین اگر بخواهیم تحریم را به عنوان یکی از عوامل تأثیر گذار در اقتصاد ایران بپزیریم این به این معناست که در ابتدا ما باید بستری که تحریم ها بر آن اثر دارند را شناسایی و برای بهبود آن تلاش کنیم.
,,
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم اظهار داشت: این دقیقا مانند ویروسی است که ممکن است قادر به آسیب رسانی به یک جسم سالم نباشد اما در محیطی که بدن های آسیب پذیر وجود دارند به شدت تاثیر گذار باشد؛ پس تحریم ها ضمن اینکه تأثیر گذار هستند اما وابسته به نحوه مدیریت داخلی و نوع مقابله با آن است.
,,
تأثیر کیفیت مدیریت استراتژیک بر تحریم ها
,,
وی با اشاره به اهمیت مدیریت استراتژیک تحریمها و شرایط اقتصادی کشور اظهار داشت: این بحث در رشته مدیریت استراتژیک که یک رشته تخصصی است به این صورت بیان می شود که تحریم ها مصادیقی از تهدید اند اما هر تحریم به عنوان تهدید واجد ارزشیابی نیست بلکه این مدیریت تهدید است که آنرا قابل ارزشیابی می کند، یعنی اگر یک مدیریت فهیم، بصیر، آگاه و حکیم در مسئولیت تصمیم گیری باشد می تواند تهدید را در ابتدا رصد کرده و در مرحله بعدی آنرا کنترل و مهار کند و در قدم بعد تحریمها را بی اثر کند و اگر ابر مدیریت باشد میتواند این تهدیدات را حتی تبدیل به فرصت کند اما در مدیریت های متعارف هدف محدود کردن و کنترل تحریم هاست.
,,
تکیه اقتصاد به نفت پاشنه آشیل اقتصاد ایران
,,
خوش چهره تأکید کرد: ما در خیلی از بازه ها دیدیم که مشکلات بیشتر ناشی از ضعف در مدیریت تحریم هاست به عنوان مثال تکیه بیش از حد به صنعت نفت که در برنامه های چهارم و پنجم و همچنین فرمایشات امام و مقام معظم رهبری که بر این موضوع تاکید زیادی داشتند یکی از ضعف های مدیریتی است. به خصوص مقام معظم رهبری که در سال 1374 در فرمانی به دولت وقت اعلام داشتند دولت باید سیاست های بلند مدت را بدون اتکا به اقتصاد نفتی تدوین کنند.
,,
این استاد اقتصاد دانشگاه تهران ادامه داد: متاسفانه ما شاهد این هستیم که دولت هایی که بعد از دفاع مقدس روی کار آمدند علی رغم این که شعار های سیاسی آنها خط متفاوتی را دنبال می کرد اما در این مورد، سیاست یکسانی را در دستور کار قرار دادند و تمام آنها با روی کار آمدن حتی وابستگی به نفت را نسبت به دولت قبلی افزایش دادند .بنابر این وابستگی اقتصاد کشور به یک متغیر ببیرونی مثل نفت که میزان تولید و قیمت آن تحت کنترل خود کشور نیست و سازمان اپک بر آن دخالت مستقیم دارد اقتصاد ایران را به اقتصادی آسیب پذیر تبدیل خواهد کرد. بنابر این با این نگاه متوجه می شویم که حتی شدید ترین تحریم ها زمانی اثر گذار است که مدیرت مقابله با آن عملکرد ضعیفی را از خود نشان دهد.
,,
لغو تمام تحریمها هم برای ایران معجزه نمی کند/ متکی کردن پیشرفت به بیرون یک خطای استراتژیک است
,,
وی افزود: با پذیرش این اصول نوع نگاه به تحریم ها قطعا متفاوت خواهد شد که اگر در خوش بینانه ترین حالت تمامی تحریم ها لغو شوند باز هم شاهد اعجازی در داخل نخواهیم بود و این تغیرات به صورت آنی و یکباره خود را در اقتصاد کشور نشان نخواهد داد و در شرایط ایده آل زمان بسیار زیادی برای سرمایه گذاری های جدید و احداث واحد ها و کارخانه های تجاری جدید نیاز است که تمام اینها نتیجه کوتاه مدت نخواهد داشت. چون از ایده ساخت و سرمایه گذاری تا شکل گیری و شروع فعالیت یک واحد امری است که در برنامه های کوتاه مدت نمی گنجد.
,,
نماینده مردم تهران در مجلس هفتم ادامه داد: در خوشبینانه ترین حالت با لغو تحریم ها ممکن است شاهد تأثیرات کوتاه مدت روانی در بعضی از متغیر ها باشیم ولی تأثیرات بنیادی آن همان رهنمودیست که ما در فرمایشات مقام معظم رهبری داریم که میفرمایند "نگاه به درون و استفاده از ظرفیت های ملی در اولویت است" البته این به این مفهوم نیست که ما از ظرفیت های بیرونی چشم پوشی کرده و مبادلات و مناسباتی که منطقی و در راستای سود آوری ملی است را نادیده بگیریم اما این اشتباه است که راه توسعه و پیشرفت کشور را متکی به اقتصاد بیرونی بدانیم و این به وضوح یک خطای استراتژیک است.
,,
وی خاطر نشان ساخت: نتیجه اصلی این سوء مدیریت ها افزایش وابستگی خواهد بود. پس برای برداشتن تحریم ها باید در راستای منافع ملی تلاش کرد اما این خطایی استراتژیک است که تصور کنیم مسئله رونق اقتصادی و رسیدن به اقتصاد پایدار می تواند وابسته به برداشتن تحریم ها باشد. ما باید با یک نگاه واقع بینانه به ماجرا نگاه کنیم. راه برون رفت از این شرایط تقویت بنیه اقتصادی درونی است که مفهومش آن نیست که یک اقتصاد سخت و ایزوله داشته باشیم چون به فرمایش مقام معظم رهبری کشور ایران از ذخایر و منابعی برخوردار است که دنیا به آن نیازمند است.
,,
وی بیان داشت: در سوی دیگر، نظام اسلامی نیز به یک سری از دستاورد ها و قابلیت های نظام جهانی نیازمند است اما باید توجه داشت که نیاز دنیا به کشور ایران بسیار بیشتر است . بنابر این ما ارتباط با اقتصاد جهانی را در دستور کار داریم ولی وابستگی هایی که می تواند مبنای شیطنت و اعمال تحریم شود با عقلانیت سیاسی و اقتصادی در تعارض است.
,,
اقتصاد مقاومتی یک یک مکتب اقتصادی برای نظام اسلامی در شرایط تحریم و پسا تحریم است
,,
خوش چهره با اشاره به اینکه می توان با این بحث ها به این نتیجه رسید که در شرایط تحریم بازهم مدیریت صحیح داخلی و مقاومت اقتصادی باید در دستور کار باشد، گفت: اقتصاد مقاومتی یک بینش و نگرش است که باید مبنای تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی باشد. یعنی در حقیقت از درون آن باید به یک مکتب اقتصادی برای نظام دست یافت، کما اینکه تاریخ سیاسی و اقتصادی غرب نشان داده که خیلی از این کشور ها از جمله آلمان مکتب اقتصادی خود را طراحی کردند، که عبارت است از حمایت از تولید در دوران نوزادی و نوپایی تا رسیدن به بلوغ و بعد هم تقویت آن در عرصه های جهانی که در نهایت منجر به پیشرفت آنها شده است.
,,
استاد اقتصاد دانشگاه تهران خاطر نشان کرد: تعریف اقتصاد مقاومتی در ساده ترین حالت عبارت است از اینکه در شرایط تخاصم دنیای سلطه با ایران باید بایدنگرش و بینشی بر نظام تصیم گیری حاکم شود که کاهش وابستگی های تهدید زا و حتی به صفر رساندن آنها مخصوصا در حوزه های استراتژیک یکی از دستاورد های آن باشد که مسلما یکی از این حوزه ها درآمد ملی است که یک متغیر برون زا مثل نفت خام ، یعنی تهدید امنیت ملی؛ یا برای مثال در بعضی از اقلام مانند نان که در ایران عضو اصلی سبد خانوار است یا در جنوب آسیا برنج و در آمریکای لاتین ذرت حرف اول را در سبد تغذیه خانوار می زند.
,,
وی افزود: بنابر این حرکت به سمت خود کفایی در حد 70 _80 درصد تولید گندم باید جزو دستور کار نظام برنامه ریزی و مدیریت کلان باشد و باید همه موانع سر راه بررسی و برداشته شود و این کار هم شدنی است ولی اگر نگاه خام داشته باشیم و خوش باوری حاکم شود (تحت عنوان اینکه گندم ارزان خوهد شد و ...) یعنی نتوانسته ایم وابستگی های تهدیدزا را تشخیص دهیم چون همین وابستگی به نان ممکن است موجب نارضایتی های اجتمایی و حتی امنیتی در کوتاه مدت شود.
,,
عدم درک مفهومی، عدم باور و عدم توان در اجرا در برخی از سطوح نظام آسیب اقتصاد مقاومتی است
,,
خوش چهره ادامه داد: بنابر این تشخیص این حوزه ها و وابستگی های آن مفهوم اقتصاد مقاومتی را تشکیل می دهد که هدف آن تقویت تولید ملی می باشد. با این وجود چالش های جدی ای فرا روی این نوع اقتصاد است که اول عدم درک صحیح مفهومی توسط برخی از اعضای نظام تصمیم گیری، سیاست گذاری و برنامه ریزی در اجرا دیده شده و دوم عدم باور برخی از سطوح نظام تصمیم گیری است که این از مورد اول بسیار آسیب رسان تر است.
,,
خوش چهره گفت: این به معنای آن است که فرد با وجود عدم باور اقدام به تعریف و تمجید می کند ولی خروجی نظام تصمیم گیری ممکن است متفاوت باشد و حالت سوم حالتی است که افراد پتانسیل کافی را برای انجام این فعالیت ها ندارند و به اصطلاح کننده کار نیستند که به هر حال این 3 مورد چالش های جدی فرا روی اقتصاد مقاومتی است که به کرات تذکراتی را از سوی مقام معظم رهبری نسبت به آنها را شاهد بودیم که باعث شده در بعضی موارد ایشان برای اتمام حجت کردن حتی به جزئیات کار نیز ورود پیدا کنند و بفرمایند که "من هنوز خوشبین نیستم که آن درک لازم برای رسیدن به یک اقتصاد پایدار وجود داشته باشد".
,,
وی در پایان تأکید کرد: البته نمی تواناز تلاش هایی که صورت گرفته چشم پوشی کرد اما جامعیت لازم وجود ندارد.
,]
ارسال دیدگاه