یادداشت؛
حاشیه ای بر «درحاشیه»/ خنداندن مردم به چه قیمتی؟
لازم به ذکر است که تمام پزشکان خصوصاً ما دانشجویان پزشکی که ان شاءالله آینده سازان عرصه سلامت و درمان کشور عزیزمان هستیم، باید با سعه صدر و صبر بیشتری با این مسئله برخورد کنیم و در کنار بیان نظراتمان در خصوص این سریال و دیگر انتقادات، سعی کنیم شأن والای پزشکی را حفظ کنیم و با پرهیز از واکنش های افراطی، انتقادات منصفانه ای را که بهمان می شود بعنوان هدیه ای از این عزیزان، با جان و دل بپذیریم.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا، یاسر نصیری دانشجوی پزشکی طی یادداشتی در سایت پیام مرند نوشت: سریال طنز “در حاشیه” که طی چند هفته گذشته از شبکه سه سیما پخش می شد، با تمام فراز و نشیب ها و با تمام موافقت ها و مخالفتهایی که در خصوص محتوای این سریال بود، پنجشنبه هفته گذشته به پایان رسید و البته گفته می شود فصل جدید این سریال در آینده ای نه چندان دور تولید و پخش خواهد شد.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, سریال طنز “در حاشیه” که طی چند هفته گذشته از شبکه سه سیما پخش می شد، با تمام فراز و نشیب ها و با تمام موافقت ها و مخالفتهایی که در خصوص محتوای این سریال بود، پنجشنبه هفته گذشته به پایان رسید و البته گفته می شود فصل جدید این سریال در آینده ای نه چندان دور تولید و پخش خواهد شد.,شکی نیست که نقد کردن افراد و اقشار مختلف جامعه نه تنها بد نیست بلکه موجب پویایی جامعه و باعث شناسایی نقاط ضعف و عیوب آن فرد یا قشر می شود. و در این بین، هیچ استثنائی وجود ندارد و هیچ قشری حتی جامعه پزشکان و پرستاران نباید مصون از انتقاد باشند. اما اینکه این نقد توسط چه کسانی و چگونه و با چه هدفی مطرح شود مسئله ایست که باید در آن تأمل کرد.
,درباره این سریال از زوایای مختلفی می شود نگاه کرد که پرداختن به تمامی جنبه ها در این مجال نمی گنجد و فقط از بُعد اخلاقی و رعایت انصاف در انتقاد، این سریال را مورد بحث قرار می دهم.
, درباره این سریال از زوایای مختلفی می شود نگاه کرد که پرداختن به تمامی جنبه ها در این مجال نمی گنجد و فقط از بُعد اخلاقی و رعایت انصاف در انتقاد، این سریال را مورد بحث قرار می دهم.,
بدیهی است که در قشر پزشکان جامعه هم مثل هر قشر دیگری انسان های خوب و بد وجود دارند. ولی اینکه کسی بخواهد نقاط ضعف و عیوب را بر نقاط قوت این قشر زحمتکش غلبه دهد و بیشتر به سیاه نمایی بپردازد تا بیان منصفانه واقعیات، یا نشانه کاربلد نبودنِ اوست یا نشانه مُغرض بودن…
در دین مبین اسلام بر لزوم نقد و انتقاد سازنده تأکید فراوانی شده است. به طوری که مسلمانان باید نسبت به مشکلات جامعه حساسیت داشته باشند و در صدد رفع آن مشکلات باشند. امام صادق (ع) فرموده اند: «محبوبترین برادرانم نزد من کسی است که عیبهایم را به من هدیه کند.» امام علی(ع) نیز در این بحث میفرمایند: «باید برگزیدهترین مردم نزد تو آن کسی باشد که عیب تو را به تو هدیه کند و در پیکار با نفست تو را یاری رساند.» بنابراین آنچه در آیات و روایات بر آن تأکید شده است ارائه نقد سازنده و نشان دادن عیب به منظور اصلاح و رفع آن میباشد.
در همین آیات و روایات با تخریب و نقد گزنده، به شدت مخالفت شده است. بر همین اساس چه در قرآن و چه در احادیث معصومین(ع) به افرادی که از مردم و مسئولین عیبجویی، و آنان را تخریب میکنند به شدت حمله شده است. خداوند متعال در قرآن کریم میفرمایند : ” وَیْلٌ لِّکُلِّ هُمَزَهٍ لُّمَزَهٍ/ وای بر هر عیبجوی مسخره کننده ای”۱.
در این آیه شریفه، «هُمَزَه» در لغت به معنای کسی است که بهناحق بر دیگران بسیار خرده میگیرد و آنچه را عیب نیست از آنان عیب میگیرد. این واژه در اصل به معنای شکستن است، بنابراین کسی که از دیگری عیبجوی و خردهگیری میکند، با این کار خود، گویی او را میشکند و شخصیت او را خرد میکند. با توجه به این آیات و روایات متوجه میشویم که دین مبین اسلام حامی و مدافع نقد و انتقاد پویا و سازنده میباشد و با تخریب به شدت مخالف است و این عمل غیراخلاقی را تهدیدی برای وحدت و اتحاد تلقی میکند.
بعنوان مثال، اینکه پزشک اورژانس را یک فرد خواب آلود و خسته و بیحال و کم هوش نشان می دهند آیا نشان دهنده حقیقت هست و جای خنده دارد یا بوی تخریب و توهین می دهد؟ مگر غیر از این است که اگر هم یک پزشک خواب آلود باشد در اثر کشیک های شبانه سخت و طاقت فرسای بیمارستانهاست که با هدف خدمت رسانی به مردم انجام می شود!؟ آیا آقای مدیری تابحال فکر کرده اند که اگر خدای نکرده خودشان یا خانواده شان یک شب مریض شوند و به بیمارستان مراجعه کنند و آن پزشک کشیک بجای ارائه خدمت، مشغول خواب باشد، چه اتفاقی برایشان می افتد؟
,
, ۱, ۱,
,
,
اخیرا سید جواد رضویان، هنرمند محبوب و متعهد کشورمان که یکی از کاراکترهای محوری سریال درحاشیه بود، در پستی در صفحه شخصی خود در شبکه اجتماعی اینستاگرام هدف این سریال را شاد کردن مخاطبان عنوان کرد و نوشت:
,حلال کنید اگر کلامی، حرکتی و … باعث رنجش کسی شد، هیچ نیتی به غیر از شاد کردن شما نازنینان نداشتم، امیدوارم بتونیم به زودی خدمت برسیم بهتر از قبل…۲
, حلال کنید اگر کلامی، حرکتی و … باعث رنجش کسی شد، هیچ نیتی به غیر از شاد کردن شما نازنینان نداشتم، امیدوارم بتونیم به زودی خدمت برسیم بهتر از قبل…۲, حلال کنید اگر کلامی، حرکتی و … باعث رنجش کسی شد، , هیچ نیتی به غیر از شاد کردن شما نازنینان نداشتم, هیچ نیتی به غیر از شاد کردن شما نازنینان نداشتم, هیچ نیتی به غیر از شاد کردن شما نازنینان نداشتم, ، امیدوارم بتونیم به زودی خدمت برسیم بهتر از قبل…, ۲,هیچ پزشکی با خندیدن و شاد بودن مردم مشکلی ندارد ولی اینکه خنداندن مردم را هدف و بهانه ای قرار بدهند برای اینکه هر حرف و رفتار غلطی را به این قشر زحمتکش و مهم جامعه نسبت دهند قطعا دور از اخلاق بوده و در شأن دست اندرکاران سریال درحاشیه که متشکل از بهترین هنرمندان عرصه طنز کشورمان هست نمی باشد.
,حضرت امام خامنه ای مدظله العالی در باب رعایت انصاف در انتقاد و تفاوت انتقاد و نِق زدن بیانات زیبایی دارند که جهت روشن تر شدن موضوع بخشهایی از آن را تقدیمتان می کنم:
,
“فرض کنید فیلمی هست که ظاهر و قالب و پز انتقاد دارد – چون انتقاد چیز خوبی است دیگر – اما در واقع انتقاد نیست؛ نق زدن است. یک فرق اساسی وجود دارد بین انتقاد کردن و نق زدن. انتقاد کردن این است که شما یک نقطهی منفی را پیدا کنید، با تکیهی بر نقطهی مثبتی که در این اثر نمایشی شما، در این داستان شما وجود دارد، آن نقطهی منفی را نشان بدهید و مغلوب کنید. جانمایهی یک اثر نمایشی طبعاً داستان است، قصه است، سرگذشت است. شما در این سرگذشت، یک قهرمان دارید، یک هدف دارید. این قهرمان دنبال یک هدفی است، با یک موانعی مبارزه میکند. شما چالش جدی و واقعی و عینیای را تصویر میکنید. مقصود این قهرمان این است که به آن هدف برسد و با این موانع مبارزه کند. این موانع، زشتیهایند. بالاخره در این داستان، این هنرمندی که این فیلمنامه را مینویسد یا این کارگردانی که کارگردانی میکند، میخواهند چه بکنند؟ میخواهند خروجی و محصول این مبارزه چه باشد؟ این خیلی مهم است. اگر محصول این مبارزه باید این باشد که در چالش خیر و شر، خیر بر شر فائق و غالب بیاید، پس بایستی شما حرکت خیر را، جریان خیر را توی این نمایش نشان بدهید. بله، حرکت شر را هم – ایرادی ندارد – نشان بدهید، اما معلوم بشود یک حرکت خیر وجود دارد که کاراکتر قهرمان دنبال آن است، برای آن مبارزه میکند، برای آن جانفشانی میکند؛ حتّی گاهی جانش را بر سر آن میگذارد، برای اینکه به آن هدف برسد. یعنی درست است که شما عیب و زشتی را نشان دادید، اما یک چیز بزرگتری را نشان دادید و آن، جهاد برای مبارزهی با این زشتی است؛ این میشود انتقاد. من به عنوان یک روحانی و به عنوان یک مسئول در نظام جمهوری اسلامی، به شما عرض میکنم: اینجور انتقادی هیچ اشکال ندارد، بلکه مطلوب است؛ چون این انتقاد، جامعه را به سمت رفع نواقص پیش میبرد و حرکت میدهد؛ این خوب است.
اما یک وقت این نیست؛ نق زدن است. آدم یک نقطهی منفی را بگیرد، همین طور هی بنا کند آن را تکرار کردن. مگر نقاط منفی و نقاط ضعف از یک جامعه رخت برمیبندد؟ مگر بکلی ریشهکن میشود؟ شما این را برداشتید، یک چیز دیگر هست. این که جهتی نشد برای یک هنرمند، این که هدفی نشد، این که امتیازی نیست، افتخاری نیست؛ همین طور انسان نق بزند، سیاهنمائی کند، یأس بپراکند. شما وقتی زشتی را نشان میدهید، اما آن عامل خیری را که بناست بر زشتی غلبه پیدا کند یا با آن مبارزه کند، نشان نمیدهید، در جامعه یأس پراکنده میشود و نومیدی به وجود میآید؛ فیلم شما را که طرف نگاه میکند، میگوید: خوب، چه فایده؟ با آن تأثیر عظیمی که فیلم دارد، اثر نمایشی دارد”۳.
اما یک وقت این نیست؛ نق زدن است. آدم یک نقطهی منفی را بگیرد، همین طور هی بنا کند آن را تکرار کردن. مگر نقاط منفی و نقاط ضعف از یک جامعه رخت برمیبندد؟ مگر بکلی ریشهکن میشود؟ شما این را برداشتید، یک چیز دیگر هست. این که جهتی نشد برای یک هنرمند، این که هدفی نشد، این که امتیازی نیست، افتخاری نیست؛ همین طور انسان نق بزند، سیاهنمائی کند، یأس بپراکند. شما وقتی زشتی را نشان میدهید، اما آن عامل خیری را که بناست بر زشتی غلبه پیدا کند یا با آن مبارزه کند، نشان نمیدهید، در جامعه یأس پراکنده میشود و نومیدی به وجود میآید؛ فیلم شما را که طرف نگاه میکند، میگوید: خوب، چه فایده؟ با آن تأثیر عظیمی که فیلم دارد، اثر نمایشی دارد”۳., “فرض کنید فیلمی هست که ظاهر و قالب و پز انتقاد دارد – چون انتقاد چیز خوبی است دیگر – اما در واقع انتقاد نیست؛ نق زدن است. یک فرق اساسی وجود دارد بین انتقاد کردن و نق زدن. انتقاد کردن این است که شما یک نقطهی منفی را پیدا کنید، با تکیهی بر نقطهی مثبتی که در این اثر نمایشی شما، در این داستان شما وجود دارد، آن نقطهی منفی را نشان بدهید و مغلوب کنید. جانمایهی یک اثر نمایشی طبعاً داستان است، قصه است، سرگذشت است. شما در این سرگذشت، یک قهرمان دارید، یک هدف دارید. این قهرمان دنبال یک هدفی است، با یک موانعی مبارزه میکند. شما چالش جدی و واقعی و عینیای را تصویر میکنید. مقصود این قهرمان این است که به آن هدف برسد و با این موانع مبارزه کند. این موانع، زشتیهایند. بالاخره در این داستان، این هنرمندی که این فیلمنامه را مینویسد یا این کارگردانی که کارگردانی میکند، میخواهند چه بکنند؟ میخواهند خروجی و محصول این مبارزه چه باشد؟ این خیلی مهم است. اگر محصول این مبارزه باید این باشد که در چالش خیر و شر، خیر بر شر فائق و غالب بیاید، پس بایستی شما حرکت خیر را، جریان خیر را توی این نمایش نشان بدهید. بله، حرکت شر را هم – ایرادی ندارد – نشان بدهید، اما معلوم بشود یک حرکت خیر وجود دارد که کاراکتر قهرمان دنبال آن است، برای آن مبارزه میکند، برای آن جانفشانی میکند؛ حتّی گاهی جانش را بر سر آن میگذارد، برای اینکه به آن هدف برسد. یعنی درست است که شما عیب و زشتی را نشان دادید، اما یک چیز بزرگتری را نشان دادید و آن، جهاد برای مبارزهی با این زشتی است؛ این میشود انتقاد. من به عنوان یک روحانی و به عنوان یک مسئول در نظام جمهوری اسلامی، به شما عرض میکنم: اینجور انتقادی هیچ اشکال ندارد، بلکه مطلوب است؛ چون این انتقاد، جامعه را به سمت رفع نواقص پیش میبرد و حرکت میدهد؛ این خوب است., “فرض کنید فیلمی هست که ظاهر و قالب و پز انتقاد دارد – چون انتقاد چیز خوبی است دیگر – اما در واقع انتقاد نیست؛ نق زدن است. یک فرق اساسی وجود دارد بین انتقاد کردن و نق زدن. انتقاد کردن این است که شما یک نقطهی منفی را پیدا کنید، با تکیهی بر نقطهی مثبتی که در این اثر نمایشی شما، در این داستان شما وجود دارد، آن نقطهی منفی را نشان بدهید و مغلوب کنید. جانمایهی یک اثر نمایشی طبعاً داستان است، قصه است، سرگذشت است. شما در این سرگذشت، یک قهرمان دارید، یک هدف دارید. این قهرمان دنبال یک هدفی است، با یک موانعی مبارزه میکند. شما چالش جدی و واقعی و عینیای را تصویر میکنید. مقصود این قهرمان این است که به آن هدف برسد و با این موانع مبارزه کند. این موانع، زشتیهایند. بالاخره در این داستان، این هنرمندی که این فیلمنامه را مینویسد یا این کارگردانی که کارگردانی میکند، میخواهند چه بکنند؟ میخواهند خروجی و محصول این مبارزه چه باشد؟ این خیلی مهم است. اگر محصول این مبارزه باید این باشد که در چالش خیر و شر، خیر بر شر فائق و غالب بیاید، پس بایستی شما حرکت خیر را، جریان خیر را توی این نمایش نشان بدهید. بله، حرکت شر را هم – ایرادی ندارد – نشان بدهید، اما معلوم بشود یک حرکت خیر وجود دارد که کاراکتر قهرمان دنبال آن است، برای آن مبارزه میکند، برای آن جانفشانی میکند؛ حتّی گاهی جانش را بر سر آن میگذارد، برای اینکه به آن هدف برسد. یعنی درست است که شما عیب و زشتی را نشان دادید، اما یک چیز بزرگتری را نشان دادید و آن، جهاد برای مبارزهی با این زشتی است؛ این میشود انتقاد. من به عنوان یک روحانی و به عنوان یک مسئول در نظام جمهوری اسلامی، به شما عرض میکنم: اینجور انتقادی هیچ اشکال ندارد، بلکه مطلوب است؛ چون این انتقاد، جامعه را به سمت رفع نواقص پیش میبرد و حرکت میدهد؛ این خوب است.,
, اما یک وقت این نیست؛ نق زدن است. آدم یک نقطهی منفی را بگیرد، همین طور هی بنا کند آن را تکرار کردن. مگر نقاط منفی و نقاط ضعف از یک جامعه رخت برمیبندد؟ مگر بکلی ریشهکن میشود؟ شما این را برداشتید، یک چیز دیگر هست. این که جهتی نشد برای یک هنرمند، این که هدفی نشد، این که امتیازی نیست، افتخاری نیست؛ همین طور انسان نق بزند، سیاهنمائی کند، یأس بپراکند. شما وقتی زشتی را نشان میدهید، اما آن عامل خیری را که بناست بر زشتی غلبه پیدا کند یا با آن مبارزه کند، نشان نمیدهید، در جامعه یأس پراکنده میشود و نومیدی به وجود میآید؛ فیلم شما را که طرف نگاه میکند، میگوید: خوب، چه فایده؟ با آن تأثیر عظیمی که فیلم دارد، اثر نمایشی دارد”۳., اما یک وقت این نیست؛ نق زدن است. آدم یک نقطهی منفی را بگیرد، همین طور هی بنا کند آن را تکرار کردن. مگر نقاط منفی و نقاط ضعف از یک جامعه رخت برمیبندد؟ مگر بکلی ریشهکن میشود؟ شما این را برداشتید، یک چیز دیگر هست. این که جهتی نشد برای یک هنرمند، این که هدفی نشد، این که امتیازی نیست، افتخاری نیست؛ همین طور انسان نق بزند، سیاهنمائی کند، یأس بپراکند. شما وقتی زشتی را نشان میدهید، اما آن عامل خیری را که بناست بر زشتی غلبه پیدا کند یا با آن مبارزه کند، نشان نمیدهید، در جامعه یأس پراکنده میشود و نومیدی به وجود میآید؛ فیلم شما را که طرف نگاه میکند، میگوید: خوب، چه فایده؟ با آن تأثیر عظیمی که فیلم دارد، اثر نمایشی دارد”۳., ۳,
,
درست است که در سریال درحاشیه، شاهد پزشک خوب و متعهد هم هستیم ولی نقش این پزشک خوب در این سریال چنان کمرنگ هست که به چشم نمی آید و این نشان دهنده این است که این سریال از نقد منصفانه فاصله دارد. وقتی در داستان یک سریال، در برابر پزشکانِ بد، پزشکان خوبی را که برای بهبود اوضاع، تلاش اثرگذار می کنند نشان ندهیم نتیجه آن می شود که اعتماد مردم به پزشکان از بین می رود که این مسئله روند درمان بیماران را مختل می کند چرا که اعتماد بیمار به پزشک یکی از اصول اساسی در زمینه درمان هست.
,حال باید از آقای مدیری پرسید که آیا هدفتان از ساخت این سریال چه بوده؟ فقط بیان مشکلات و نقاط ضعف عرصه پزشکی؟ کمک به حل مشکلات موجود؟ یا خنداندن مردم به هر قیمتی؟
, حال باید از آقای مدیری پرسید که آیا هدفتان از ساخت این سریال چه بوده؟ فقط بیان مشکلات و نقاط ضعف عرصه پزشکی؟ کمک به حل مشکلات موجود؟ یا خنداندن مردم به هر قیمتی؟, حال باید از آقای مدیری پرسید که آیا هدفتان از ساخت این سریال چه بوده؟ فقط بیان مشکلات و نقاط ضعف عرصه پزشکی؟ کمک به حل مشکلات موجود؟ یا خنداندن مردم به هر قیمتی؟,,
در پایان، لازم به ذکر است که تمام پزشکان خصوصاً ما دانشجویان پزشکی که ان شاءالله آینده سازان عرصه سلامت و درمان کشور عزیزمان هستیم، باید با سعه صدر و صبر بیشتری با این مسئله برخورد کنیم و در کنار بیان نظراتمان در خصوص این سریال و دیگر انتقادات، سعی کنیم شأن والای پزشکی را حفظ کنیم و با پرهیز از واکنش های افراطی، انتقادات منصفانه ای را که بهمان می شود بعنوان هدیه ای از این عزیزان، با جان و دل بپذیریم.
,,
پی نوشت:
,۱- قرآن کریم، سوره هُمَزه/ آیه اول.
, ۱- قرآن کریم، سوره هُمَزه/ آیه اول., ۱- قرآن کریم، سوره هُمَزه/ آیه اول., قرآن کریم، سوره هُمَزه/ آیه اول.,۲- خداحافظی جواد رضویان بازیگر در حاشیه
, ۲- خداحافظی جواد رضویان بازیگر در حاشیه, ۲- خداحافظی جواد رضویان بازیگر در حاشیه, خداحافظی جواد رضویان بازیگر در حاشیه,۳- بیانات در دیدار هنرمندان و دستاندرکاران صداوسیما؛ ۱۲/۴/۱۳۸۹
, ۳- بیانات در دیدار هنرمندان و دستاندرکاران صداوسیما؛ ۱۲/۴/۱۳۸۹, ۳- بیانات در دیدار هنرمندان و دستاندرکاران صداوسیما؛ ۱۲/۴/۱۳۸۹, بیانات در دیدار هنرمندان و دستاندرکاران صداوسیما؛ ۱۲/۴/۱۳۸۹,,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه