پیشروی بیابان ها زنگ خطری برای خراسان شمالی
طلوع و غروب خورشید در پهنه گسترده بیابان، نه تنها جلوه ای از ذات بی مثال خداست، نشانه هایی از قدرت و عظمت حضرت حق تعالی به شمار می آید؛ زیرا در بیابان به دلیل کمبود رطوبت موجود در جوّ و ناچیز بودن آلودگی های آب و هوایی، آفتابْ زیبایی و درخشندگی خاصی دارد.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا، خبرنگار پایگاه خبری فاروج در یادداشتی نوشت، در شب های بیابان به دلیل شفاف بودن هوا، ستارگان درخشان شکوه زیادی را از خویش به نمایش می گذارند. وجود این شرایط و نیز سکوت حاکم بر چنین مناطقی، موردپسند کسانی است که می خواهند به پژوهش بپردازند یا درصدد هستند اوقات فراغت خود را به دور از سر و صدای شهری و دود کارخانه ها و ماشین ها و ترافیک های شدید بگذرانند و جلوه های جذاب طبیعت را مشاهده کنند.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, فاروج,به دلیل وزش بادهای نسبتا شدید و مداوم در نواحی گرم و خشک، با تأسیس نیروگاه های بادی می توان در این نواحی، برق زیادی تولید کرد. همچنین با ایجاد نیروگاه های خورشیدی می توان از تابش خورشید و طولانی و شدید بودن مدت آفتاب برای تولید برق بهره برد. از آن جا که بیابان کمتر مورد تصرف انسان ها قرار گرفته و محیطی دست نخورده است، فضای مناسبی برای بررسی های جغرافیایی و مطالعات علمی به شمار می آید. در نقاط خشک دنیا، ذخایر معدنی فراوان و باارزشی چون نفت، گاز، طلا، آهن، الماس و نمک های گوناگون چون نیترات و گچ یافت می شود. این مواد در دنیای صنعت امروز کاربرد فراوانی دارند. استخراج نفت در نواحی بیابانی، موجب رونق اقتصاد کشورهای واقع در نقاط بیابانی شده است. بیابان برای مطالعات و تحقیقات نجومی و صنایع هوا ـ فضا موقعیت مناسبی را فراهم می آورد. افزون بر آن، چون بیشتر این مناطق کم جمعیت و گسترده هستند، برای آن دسته از فعالیت هایی که به مکان های خلوت نیاز دارند، بسیار مناسب است.
اما هیچ یک از این مزیت ها وزیبایی های نمی تواند به ما این اجازه را بدهد که در پیشروی بیابان هایی که متاثر از سهل انگاری های بشری است نا آگاهانه ویا حتی آگاهانه تلاش کنیم
پیشروی بیابانها، فروسائی زمین در نواحی خشک، نیمه خشک و مناطق نیمه مرطوب را دربرمی گیرد و عوامل دخیل در پیدایش آن در وهله اول فعالیتهای انسانی و تغییرات آب و هوا می باشد. شایان ذکر است که پیشروی بیابانها به مفهوم توسعه بیابانهای از پیش موجود نیست.
این فرآیند در حقیقت به این دلیل رخ می دهد که اکوسیستمهای نواحی خشک که بیش از یک سوم کره زمین را در بر می گیرند شدیداً در معرض استفاده بیش از حد و عدم بهره برداری صحیح از زمین قرار دارند. فقر، عدم ثبات سیاسی، جنگل زدایی و تخریب جنگلها، چرای بیش از حد دامها و روشهای نامناسب و نادرست آبیاری همگی می تواند به کاهش میزان حاصلخیزی زمین بیانجامد.
پیشروی و توسعه بیابانها زندگی بیش از 250 میلیون نفر را در سراسر جهان مستقیماً تحت تاثیر قرار داده و در عین حال زندگی قریب یک میلیون نفر را در بیش از صد کشور به مخاطره می اندازد، مردمی که اکثراً در فقیرترین، محرومترین و ضعیفترین کشورها به لحاظ مسائل سیاسی به سر می برند.
مشکل بیابان زایی محدود به یک یا چند استان کشور نیست وهمه استان هابا توجه به اینکه دخالت انسان در طبیعت به اشکال مختلف قابل مشاهده است به نوعی با آن دست به گربیان هستند.
استان خراسان شمالی با وسعت بیش از ۲۸ هزار کیلومتر مربع در شمال شرق کشور، با میانگین بارندگی سالیانه حدود ۲۹۵ میلی متر دارای اقلیمی خشک و نیمه خشک است.
اما نیمه جنوبی استان به مراتب از میزان بارندگی کمتر و اقلیم شکننده تری برخوردار است و لذا بخش قابل توجهی ازاین منطقه یعنی حوزه آبخیز کال شور را بیابان ها و اراضی بیابانی تشکیل می دهند، مناطقی که به دلیل همین شرایط مشکلات زیادی را برای ساکنین و بهره برداران ایجاد می کنند.
عوامل مؤثر بر تشکیل و توسعه بیابان ها در استان شامل پدیده های طبیعی نظیر دو عامل عمده محدودیت های اقلیمی و زمین شناختی و عوامل انسانی مانند بهره برداری بی رویه از منابع طبیعی(مراتع و جنگل ها)، آب و خاک و ... هستند.
این تخریب ها به نوبه خود نقش مؤثری در ایجاد تغییرات اقلیمی، افزایش فرسایش های آبی و بادی و ... داشته و در نتیجه زمینه های وقوع پدیده بیابان زایی و افزایش سطح بیابان های استان را فراهم آورده اند.
به گفته کارشناسان این حوزه، از سوی دیگر بهره برداری غیراصولی از آب و خاک و نیز وجود سیستم آبیاری سنتی و نیاز به افزایش مصرف آب و برداشت بی رویه از منابع آب زیرزمینی موجب کاهش شدید سطح این سفره ها شده و در برخی از مناطق با هجوم آب های شور سفره های زیرزمینی شور و یا لب شور شده اند.
بدیهی است که کاهش کیفیت آب و افزایش درجه شوری آن نقش مهمی در شور شدن خاک و اراضی زراعی دارد و تمامی این فاکتورها از جمله عوامل تشدید کننده پدیده بیابان زایی هستند.
واین مسائل محدود به سه شهرستان اسفراین، جاجرم و گرمه که در مناطق بیابانی قرار دارد و بیشترین وسعت این شهرستانها را شامل میشود نیست واحتمال سرایت پدیده بیابان زایی به شهرستان های مجاور آن ومناطق مختلف استان هست، هرچند زنگ خطر شور شدن خاک وزمین های زراعی در بغضی دیگر از نقاط استان به صدا در آمده است واگر از آن غفلت شود عواقب جبران ناپذیری خواهد داشت.
اما با همه این اوصاف می توان این تهدید را با اجرای طرح های مناسب به فرصت تبدیل کرد.
لذا با توجه به وجود مجموعه ای از جنبه ها و پدیده های مختلف زمین شناختی، اکولوژیکی و باستانی و در صورت تهیه طرح های جامع گردشگری و ایجاد زیرساخت ها می توانیم شاهد تبدیل شدن این مناطق به یک کانون و قطب گردشگری باشیم.
انتهای پیام/
به دلیل وزش بادهای نسبتا شدید و مداوم در نواحی گرم و خشک، با تأسیس نیروگاه های بادی می توان در این نواحی، برق زیادی تولید کرد. همچنین با ایجاد نیروگاه های خورشیدی می توان از تابش خورشید و طولانی و شدید بودن مدت آفتاب برای تولید برق بهره برد. از آن جا که بیابان کمتر مورد تصرف انسان ها قرار گرفته و محیطی دست نخورده است، فضای مناسبی برای بررسی های جغرافیایی و مطالعات علمی به شمار می آید. در نقاط خشک دنیا، ذخایر معدنی فراوان و باارزشی چون نفت، گاز، طلا، آهن، الماس و نمک های گوناگون چون نیترات و گچ یافت می شود. این مواد در دنیای صنعت امروز کاربرد فراوانی دارند. استخراج نفت در نواحی بیابانی، موجب رونق اقتصاد کشورهای واقع در نقاط بیابانی شده است. بیابان برای مطالعات و تحقیقات نجومی و صنایع هوا ـ فضا موقعیت مناسبی را فراهم می آورد. افزون بر آن، چون بیشتر این مناطق کم جمعیت و گسترده هستند، برای آن دسته از فعالیت هایی که به مکان های خلوت نیاز دارند، بسیار مناسب است.
,اما هیچ یک از این مزیت ها وزیبایی های نمی تواند به ما این اجازه را بدهد که در پیشروی بیابان هایی که متاثر از سهل انگاری های بشری است نا آگاهانه ویا حتی آگاهانه تلاش کنیم
,پیشروی بیابانها، فروسائی زمین در نواحی خشک، نیمه خشک و مناطق نیمه مرطوب را دربرمی گیرد و عوامل دخیل در پیدایش آن در وهله اول فعالیتهای انسانی و تغییرات آب و هوا می باشد. شایان ذکر است که پیشروی بیابانها به مفهوم توسعه بیابانهای از پیش موجود نیست.
,این فرآیند در حقیقت به این دلیل رخ می دهد که اکوسیستمهای نواحی خشک که بیش از یک سوم کره زمین را در بر می گیرند شدیداً در معرض استفاده بیش از حد و عدم بهره برداری صحیح از زمین قرار دارند. فقر، عدم ثبات سیاسی، جنگل زدایی و تخریب جنگلها، چرای بیش از حد دامها و روشهای نامناسب و نادرست آبیاری همگی می تواند به کاهش میزان حاصلخیزی زمین بیانجامد.
,پیشروی و توسعه بیابانها زندگی بیش از 250 میلیون نفر را در سراسر جهان مستقیماً تحت تاثیر قرار داده و در عین حال زندگی قریب یک میلیون نفر را در بیش از صد کشور به مخاطره می اندازد، مردمی که اکثراً در فقیرترین، محرومترین و ضعیفترین کشورها به لحاظ مسائل سیاسی به سر می برند.
,مشکل بیابان زایی محدود به یک یا چند استان کشور نیست وهمه استان هابا توجه به اینکه دخالت انسان در طبیعت به اشکال مختلف قابل مشاهده است به نوعی با آن دست به گربیان هستند.
,استان خراسان شمالی با وسعت بیش از ۲۸ هزار کیلومتر مربع در شمال شرق کشور، با میانگین بارندگی سالیانه حدود ۲۹۵ میلی متر دارای اقلیمی خشک و نیمه خشک است.
,اما نیمه جنوبی استان به مراتب از میزان بارندگی کمتر و اقلیم شکننده تری برخوردار است و لذا بخش قابل توجهی ازاین منطقه یعنی حوزه آبخیز کال شور را بیابان ها و اراضی بیابانی تشکیل می دهند، مناطقی که به دلیل همین شرایط مشکلات زیادی را برای ساکنین و بهره برداران ایجاد می کنند.
,عوامل مؤثر بر تشکیل و توسعه بیابان ها در استان شامل پدیده های طبیعی نظیر دو عامل عمده محدودیت های اقلیمی و زمین شناختی و عوامل انسانی مانند بهره برداری بی رویه از منابع طبیعی(مراتع و جنگل ها)، آب و خاک و ... هستند.
,این تخریب ها به نوبه خود نقش مؤثری در ایجاد تغییرات اقلیمی، افزایش فرسایش های آبی و بادی و ... داشته و در نتیجه زمینه های وقوع پدیده بیابان زایی و افزایش سطح بیابان های استان را فراهم آورده اند.
,به گفته کارشناسان این حوزه، از سوی دیگر بهره برداری غیراصولی از آب و خاک و نیز وجود سیستم آبیاری سنتی و نیاز به افزایش مصرف آب و برداشت بی رویه از منابع آب زیرزمینی موجب کاهش شدید سطح این سفره ها شده و در برخی از مناطق با هجوم آب های شور سفره های زیرزمینی شور و یا لب شور شده اند.
,بدیهی است که کاهش کیفیت آب و افزایش درجه شوری آن نقش مهمی در شور شدن خاک و اراضی زراعی دارد و تمامی این فاکتورها از جمله عوامل تشدید کننده پدیده بیابان زایی هستند.
,واین مسائل محدود به سه شهرستان اسفراین، جاجرم و گرمه که در مناطق بیابانی قرار دارد و بیشترین وسعت این شهرستانها را شامل میشود نیست واحتمال سرایت پدیده بیابان زایی به شهرستان های مجاور آن ومناطق مختلف استان هست، هرچند زنگ خطر شور شدن خاک وزمین های زراعی در بغضی دیگر از نقاط استان به صدا در آمده است واگر از آن غفلت شود عواقب جبران ناپذیری خواهد داشت.
,اما با همه این اوصاف می توان این تهدید را با اجرای طرح های مناسب به فرصت تبدیل کرد.
,لذا با توجه به وجود مجموعه ای از جنبه ها و پدیده های مختلف زمین شناختی، اکولوژیکی و باستانی و در صورت تهیه طرح های جامع گردشگری و ایجاد زیرساخت ها می توانیم شاهد تبدیل شدن این مناطق به یک کانون و قطب گردشگری باشیم.
,انتهای پیام/
,]
ارسال دیدگاه