گزارشی از لطمات جبران ناپذیر خشکسالی تالاب هامون بر سیستان؛
هامون ماهی یا " انجک " ماهی محلی سیستان در سرازیری انقراض/ گونه ای که در جهان فقط مختص حوزه سیستان است
در زبان فارسی آن را هامون ماهی یا انجک می نامند و افراد محلی به آن ماهی سفید هامون، سفیدک و یا وطنی می گویند .[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا،به نقل از اوشیدا، تالاب هامون در دوره های مختلف حیات خود دارای تختکها و نیزارهایی بوده که منبع تأمین معاش حاشیه نشینان دریاچه هامون و در واقع میتوان گفت برای تمام سیستان بوده است. پوشش گیاهی منطقه شامل پوشش ایرانی- تورانی مشتمل بر گیاهان خشکزی ( گز، تاغ، پده، بید و ...) و آبزی ( نی، جگن، لوئی، اویارسلام و ...) بوده و طی سالهای متمادی صدها هزار پرنده مهاجر نیمی از سال را در این تالاب سپری می کرده اند که از این میان می توان به گونه های با ارزش درنا، پلیکان خاکستری، عقاب دریایی دم سفید، سنقر تالابی، عقاب تالابی، دلیجه، سارگپه پا بلند، سارگپه معمولی، شاهین و ... اشاره نمود.
,
, ,
اکنون به دلیل خشکسالی های پی در پی و قطع کامل جریان آب رودخانه هیرمند از افغانستان، این تالاب خشک شده و علاوه بر این که خشکسالی به عنوان یک عامل طبیعی این تالاب را دستخوش بحران کرده، احداث سد کجکی روی رودخانه هیرمند بزرگ ترین آسیب زیست محیطی را به این رودخانه و به تبع آن به تالاب هامون وارد کرده است. میزان ورود آب در بالا دست رودخانه هیرمند بسیار زیاد است اما پیش از رسیدن به ایران، به علّت برداشت زیاد توسط افغان ها، از آب آن به شدت کاسته می شود. ضمناً شکار و صید بی رویه و همچنین عبور جاده آسفالته از میان منطقه از دیگر عوامل تهدید محیط زیست به حساب می آید.
,
,
,
ماهی سفید یا انجک ماهی محلی سیستان در سرازیری انقراض
در زبان فارسی آن را هامون ماهی یا انجک می نامند و افراد محلی به آن ماهی سفید هامون، سفیدک و یا وطنی می گویند این گونه در جهان فقط مختص حوضه سیستان است.
تا پیش از دهه ۱۳۶۰ مهمترین منبع تأمین کننده پروتئین سفید مردم و درآمد صیادان منطقه محسوب می شده است و سالیانه حدود ۲۵۰ تن از این گونه از دریاچه استحصال می شده است.
متأسفانه به جهت حوادث طبیعی و انسانی مثل خشکسالی های پیاپی و معرفی بدون مطالعه گونه های جدید،این گونه در خطر انقراض قرار گرفته ،تغییر ترکیب گونه ای دریاچه باعث گردید که جمعیت گونه وارداتی کپور معمولی به علت شرایط آسان تکثیر و تولید مثل به شدت افزایش یابد حال آنکه هامون ماهی نتوانست به سرعت کپور معمولی زاد و ولد نماید.
با کاهش سفره غذایی هامون ماهی، جمعیت و وزن این گونه در مخاطره افتاد بطوری که طبق مطالعات سال های ۱۳۷۸، ۱۳۸۰ و ۱۳۸۱ تعداد آن بسیار کاهش یافته و میانگین وزن آن به کمتر از ۷۰۰ گرم رسیده است( طبق اظهارات صیادان قدیمی وزن آن در گذشته به ۱۰ کیلوگرم می رسیده است).
, ماهی سفید یا انجک ماهی محلی سیستان در سرازیری انقراض,
,
,
,
,
,
,
ورود ماهی آمور از سوی شیلات که نسل نی های منطقه را نیز از بین برده در فهرست قرمز کنوانسیون رامسر قرار گرفته است.
در سال های پس از آن شیلات سیستان اهتمام جدی به تکثیر و تولید مثل این گونه از خود نشان داده است و تکثیر مصنوعی آن در سال ۱۳۸۰ توسط کارشناسان داخلی و ۱۳۸۲ توسط کارشناسان خارجی و حمایت UNDP در راستای طرح توسعه آبزی پروری استان سیستان و بلوچستان صورت گرفته است که در نهایت موفق به تکثیر ماهی شیزوتراکس و آموزش آن به کارشناسان بومی گردیدند .
مجامع بین المللی باید به اهمیت تالاب بین المللی هامون بر زندگی و تاثیر آن بر اکوسیستم منطقه آگاه شوند و برای احیا دریاچه چاره اندیشی کنند.
انتهای پیام/گ
,
,
,
]
ارسال دیدگاه