یادداشتی به مناسبت 26 تیرماه:

جایگاه، وظائف و اختیارات شورای نگهبان / شورای نگهبان نبض نظام اسلامی است

جایگاه، وظائف و اختیارات شورای نگهبان / شورای نگهبان نبض نظام اسلامی است
سرپرست دفتر نظارت و بازرسی انتخابات شهرستان گرمه طی یادداشتی به مناسبت 26 تیرماه سالروز تشکیل شورای نگهبان، جایگاه، وظائف و اختیارات این نهاد مقدس را تشریح کرد.
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از پایگاه خبری گرمه، سرپرست دفتر نظارت و بازرسی انتخابات شهرستان گرمه طی یادداشتی به مناسبت 26 تیرماه سالروز تشکیل شورای نگهبان، جایگاه، وظائف و اختیارات این نهاد مقدس را تشریح کرد.

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا , پایگاه خبری گرمه,

 گرامی می‌داریم 26 تیرماه سالروز تشکیل شورای نگهبان این نهاد مقدس را که حقیقتاً ازجمله نعمت‌ها و دستاوردهای بزرگی است که خدای سبحان به نظام اسلامی ارزانی داشته است.

, .,

ما در این یادداشت بر آنیم تا جایگاه، وظائف و اختیارات شورای نگهبان را مورد بررسی قرار دهیم و اذهان مردم را با این نهاد مقدس بیش‌ازپیش آشنا سازیم.

, .,

 در ابتدا ببینیم شورای نگهبان از منظر رهبر کبیر انقلاب حضرت امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) چه جایگاهی دارد.

, .,

امام بزرگوار در مورد جایگاه شورای نگهبان می‌فرمایند:

, :,

شورای محترم نگهبان که حافظ احکام مقدس اسلام و قانون اساسی هستند، مورد تأیید اینجانب می‌باشند و وظیفه آنان بسیار مقدس و مهم است.

, .,

در جایی دیگر می‌فرمایند:

, :,

از شورای محترم نگهبان می‌خواهم و توصیه می‌کنم چه در نسل حاضر و چه در نسل‌های آینده که با کمال دقت و قدرت وظایف اسلامی و ملی خود را ایفاء و تحت تأثیر هیچ قدرتی واقع نشوند و از قوانین مخالف با شرع مطهر و قانون اساسی بدون هیچ ملاحظه‌ای جلوگیری نمایند.

, .,

من به این آقایان هشدار می‌دهم که تضعیف و توهین به فقهای شورای نگهبان امری خطرناک برای کشور و اسلام است.

, .,

همچنین مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) در اهمیت جایگاه شورای نگهبان می‌فرمایند:

, :,

ما برای اینکه به‌طورکلی از سلامت نظام مطمئن باشیم، مهمترین و رساترین و فعال‌ترین و مؤثرترین مجموعه ما همین شورای نگهبان است. شورای نگهبان عماد ملت و دین و مایه سکینه قلوب مؤمنین است و در حقیقت نبض نظام اسلامی به شمار می‌رود. نظر شورای نگهبان فصل الخطاب است و اعتبار نظر شورای نگهبان هم‌وزن اعتبار اصل قانون اساسی است.

, .,

با توجه و تأمل در فرمایشات امام راحل (ره) و مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) که برای همه ما فصل الخطاب است متوجه اهمیت و ضرورت وجودی این نهاد مقدس می‌شویم.

, .,

 مبحث دوم اینکه لازم است بدانیم شورای نگهبان در قانون اساسی از چه جایگاهی برخوردار بوده و چه وظایف و اختیاراتی برایش تعریف شده است.

, .,

22 اصل از اصول قانون اساسی مستقیماً به شورای نگهبان و وظائف و اختیارات این نهاد پرداخته است که ما در این بخش به چند اصل از اصول مذکور اشاره خواهیم کرد.

, 22 , .,

بر اساس اصل 91 قانون اساسی نظارت بر قوانین و مقرراتی که توسط مجلس شورای اسلامی مصوب می‌شود از لحاظ عدم مغایرت با احکام شرعی و قانون اساسی بر عهده شورایی بنام شورای نگهبان است که با ترکیب ذیل تشکیل می‌شود:

, :,
  1. شش نفر از فقهای عادل و آگاه به مقتضیات زمان و مسائل روز که انتخاب این عده با مقام رهبری است.
  2.  شش نفر حقوقدان، در رشته‌های مختلف حقوقی، از میان حقوقدانان مسلمانی که به‌وسیله رئیس قوه قضائیه به مجلس شورای اسلامی معرفی می‌شوند و با رأی مجلس انتخاب می‌گردند.
,
  • شش نفر از فقهای عادل و آگاه به مقتضیات زمان و مسائل روز که انتخاب این عده با مقام رهبری است.
  • , .,
  •  شش نفر حقوقدان، در رشته‌های مختلف حقوقی، از میان حقوقدانان مسلمانی که به‌وسیله رئیس قوه قضائیه به مجلس شورای اسلامی معرفی می‌شوند و با رأی مجلس انتخاب می‌گردند.
  • , .,

    اصل دیگری که به روشنی جایگاه رفیع شورای نگهبان را معرفی می‌کند اصل 93 قانون اساسی است به‌موجب این اصل: مجلس شورای اسلامی بدون وجود شورای نگهبان اعتبار قانونی ندارد، مگر در مورد تصویب اعتبارنامه نمایندگان و انتخاب شش نفر حقوقدان اعضای شورای نگهبان.

    , .,

    لذا به همین علت است که مقام عظمای ولایت شورای نگهبان را نبض نظام اسلامی می‌دانند.

    , .,

    اصل 98 قانون اساسی تنها مرجعی که حق تفسیر اصول قانون اساسی را دارد شورای نگهبان معرفی می‌کند.

    , .,

    و آخرین اصلی که لازم است در این بخش به آن اشاره شود اصل 99 قانون اساسی است. طبق اصل 99 قانون اساسی شورای نگهبان نظارت بر انتخابات مجلس خبرگان رهبری، ریاست جمهوری، مجلس شورای اسلامی و مراجعه به آراء عمومی و همه‌پرسی را بر عهده دارد.

    , .,

     فلسفه نظارت بر انتخابات، پیشگیری از رقابت ناسالم بین داوطلبان و نیز جلوگیری از تخلفات و خطاهای برگزارکننده انتخابات و صیانت از آرای مردم است لذا اگر نظارت شورای نگهبان به نحو فعال و مؤثر و کارآمد (که اصطلاحاً به آن نظارت استصوابی گفته می‌شود) اعمال نشود، حرکت اسلامی این نظام زیر سؤال می‌رود.

    , .,

    سومین موضوعی که در این مجال قابل طرح است اهم وظایف شورای نگهبان است.

    , .,

    همان‌طور که در اصول قانون اساسی نیز اشاره شد مهمترین وظایف شورای نگهبان عبارتند از:

    , :,
    1. نظارت بر قانون‌گذاری به‌منظور پاسداری از شرع مقدس و قانون اساسی
    2. تفسیر قانون اساسی به معنای پرده برداشتن از مقصود قانون‌گذار و بیان مراد مقنن
    3. نظارت بر انتخابات و همه‌پرسی‌ها بطور کامل و گسترده و کارآمد که شامل تمام مراحل انتخابات ازجمله موضوع بررسی صلاحیت کاندیداها می‌شود که به این‌گونه نظارت، نظارت استصوابی گفته می‌شود.
    ,
  • نظارت بر قانون‌گذاری به‌منظور پاسداری از شرع مقدس و قانون اساسی
  • ,
  • تفسیر قانون اساسی به معنای پرده برداشتن از مقصود قانون‌گذار و بیان مراد مقنن
  • ,
  • نظارت بر انتخابات و همه‌پرسی‌ها بطور کامل و گسترده و کارآمد که شامل تمام مراحل انتخابات ازجمله موضوع بررسی صلاحیت کاندیداها می‌شود که به این‌گونه نظارت، نظارت استصوابی گفته می‌شود.
  • , .,

    موضوع نظارت استصوابی اولاً در تفسیری که شورای نگهبان از مدلول اصل 99 قانون اساسی به عمل آورده تصریح گردیده است. ثانیاً ماده 3 قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی مصوب 7/9/1378 نیز این نظارت را استصوابی و عام و در تمام مراحل، در کلیه امور مربوط به انتخابات جاری می‌داند.

    , .,

    آخرین مطلبی که لازم می‌دانم عنوان کنم تا رفع شبهات احتمالی شود، مقایسه نهاد شورای نگهبان با نهادهای ناظر قانون اساسی در کشورهای دارای نظام دموکراتیک است.

    , .,

    به‌منظور حفظ حقوق اساسی و بنیادین مردم و ایجاد ثبات و تداوم ساختار سیاسی کشور که لازمه حفظ نظم و استقرار عدالت و استقلال است می‌بایست مرجعی تعیین گردد تا به این وظیفه خطیر عمل نماید. در قانون اساسی ایران، برای تأمین این هدف، قانون‌گذار نهاد شورای نگهبان را معین نموده است و مشابه این نهاد البته با عناوین متفاوت در کشورهای دارای نظام دموکراتیک وجود دارد که ازجمله آن‌ها می‌توان به نهادهای ناظر بر قانون اساسی در چند کشور ذیل اشاره نمود:

    , :,

    شورای قانون اساسی فرانسه، دیوان عالی ایالات‌متحده امریکا، دادگاه عالی قانون اساسی آلمان فدرال، دادگاه قانون اساسی فدراسیون روسیه، دادگاه قانون اساسی مصر، دادگاه قانون اساسی ترکیه، دادگاه قانون اساسی کره جنوبی و دادگاه عالی قانون اساسی سوریه.

    ,

    با تطبیق این نهادها با یکدیگر متوجه وجود نهاد صیانت از قانون اساسی در تمامی کشورها و نظام‌های حقوقی می‌شویم که شیوه نظارت در اغلب کشورها به لحاظ تقلید و اقتباس از یکدیگر دارای وجوه تشابه فراوانی است.

    , .,

    نتیجه‌ای که از مباحث مطرح‌شده می‌گیریم این است که اصل وجود شورای نگهبان در قانون اساسی به تعبیر مقام معظم رهبری یک امر ضروری و لازم و حکیمانه است و اعمال کامل وظائف و اختیارات توسط شورای نگهبان در چهارچوبی که قانون اساسی تعیین نموده است جمهوریت و اسلامیت و در یک کلام حقانیت نظام اسلامی را تضمین می‌کند.

    , .,

     ناراحتی و عصبانیت دشمن از وجود این نهاد نیز به دلیل نقش مؤثر آن در قوام نظام اسلامی است.

    , .,

    در خاتمه از خدای سبحان طول عمر باعزت برای مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) و سلامتی و توفیق برای اعضای محترم شورای نگهبان و همکارانشان در استان‌ها و شهرستان‌ها و تمامی خدمتگزاران نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران را مسئلت دارم.

    , .,

    سرپرست دفتر نظارت و بازرسی انتخابات شهرستان گرمه

    , سرپرست دفتر نظارت و بازرسی انتخابات, شهرستان گرمه,

    انتهای پیام/

    ]

    به اشتراک گذاری این مطلب!

    ارسال دیدگاه