بحثی در افکار عمومی ایرانی
پیرامون مصاحبه اخیر دکتر حسام الدین آشنا مشاور تبلیغاتی دکتر حسن روحانی
به ایشان پیشنهاد می کنیم از این تقسیم بندی های ساده اندیشانه و دوگانه پنداریهای کلیشه ای دست بردارند و از زوایای دیگری نیز انتخابات ۸۸ را تحلیل کنند. اینکه ما مدل تهرانی رای دادن را شهری بدانیم و مابقی را روستایی، در ادامه تحلیلها را دچار نقصان می کند...[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا به نقل از صاحب نیوز، این یادداشت، نوشتاری تحلیلی است که مشاور تبلیغاتی و فرهنگی رئیس جمهور را از لحاظ دانش پروپاگاندا بررسی می کند. این استاد ارتباطات در مصاحبه اخیر خود به مواردی اشاره داشته اند که فارغ از مسائل مذهبی و سیاسی به معنای رایج باید در علم تبلیغات سیاسی مورد بررسی قرار گیرد و از دریچه آن پیرامون مقوله افکار عمومی در ایران به نتایج ارزشمندی رسید.
, شبکه اطلاع رسانی دانا , صاحب نیوز, مصاحبه اخیر خود,
, , ۱- یکی از مهم ترین اصولی که در کلام آقای آشنا آشکار است زنده نگه داشتن «یاد و خاطره احمدی نژاد» است. به هر حال از نظر مردان تبلغاتی دولت روحانی، همواره باید نام احمدی نژاد در اذهان باقی بماند. زیرا چنانچه در آینده، دولت فعلی نتوانست معناسازی کند بلافاصله از دولت قبل وام بگیرد و به جای آن که از خوب و بد خویش صحبت کند، دوباره پای صحبت دولت قبلی را باز می کند. مشابه چنین کاری را دولت احمدی نژاد با «یاد و خاطره هاشمی رفسنجانی» انجام می داد و وقت و بی وقت از هاشمی یاد می کرد تا به اذهان یادآوری کند که ما مخالف قبلی ها هستیم. استفاده از این روش به هر دولتی این فرصتی را می دهد که حتی اگر خودمان نیز چندان حرفی برای گفتن نداشته باشیم، یک حرف جذاب برای شما مردم داریم و آن مخالفت با دولت قبلی است.
, ۱-,آقای آشنا و سایر مشاوران دولت نیک می دانند که زنده نگه داشتن احمدی نژاد برای آنان یک نعمت است. حال آن که احمدی نژاد تقریبا از بازی سیاست ایران کنار رفته است و ظاهرا به ساختمان و دانشگاه محل فعالیتش خلاصه می شود و نسبت دادن این همه مشکل و مسئله در آینده به او چندان موضوعیتی نخواهد داشت. اما این جسم احمدی نژاد است، یاد او چیز دیگری است. یاد او برای این دولت خیلی می تواند کارساز باشد. برای مثال تا مدت ها می توان گشوده نشدن قفل های اقتصادی را به عملکرد هشت دولت سابق نسبت داد و از سایه اقدامات او بر سر دولت فعلی سخن گفت. همچنین در زمینه مسائل فرهنگی می توان هر از چندگاهی زمانه او را یادآوری کرد و طبقه متوسط مدرن شهرنشین را انذار داد و آن ها را از ترس تکرار آن فضا به پناه بردن به آغوش این دولت فراخواند.
,۲- آقای آشنا گفته اند که پیروزی احمدی نژاد در سال ۸۸ پیروزی روستا بر شهر بود. من معنای این کلام را نمی فهمم. اگر به آمارهای رسمی و تاییدشده رجوع کنیم مشخص می شود که آقای احمدی نژاد در تمامی شهرهای ایران به جز چند شهر خاص از آقای موسوی پیش بوده اند. پس معنای این کلام که پیروزی احمدی نژاد، پیروزی روستا بر شهر است چیست؟
, ۲-,اگر منظور ایشان آن باشد که درصد رأی روستایی احمدی نژاد در انتخابات ۸۸ بیشتر از اقبال شهرها به او بود باید عرض کنیم که این مهم برای روحانی نیز رخ داد و به نسبت روستاییان بیشتر به ایشان اقبال نشان دادند و از این جنبه این کلام غلط است!
,تنها چیزی که به ذهن من می رسد آن است که منظور آقای آشنا آن است که ما در ایران دو مدل یا دو تیپ رأی دادن داریم: مدل روستایی و مدل شهری. با پذیرفتن این تقسیم بندی گزاره «پیروزی روستا بر شهر در سال ۸۸» را می توان پذیرفت. اما آقای آشنا باید بدانند که با چنین تقسیم بندی با اشکالات جالبی رو به رو می شوند برای مثال دو سوم مردم اصفهان و یا مثلا مشهد گاهی اوقات با مدل دهاتی رأی می دهند! خب این نگرش چیز عجیبی است. این که حجم عظیمی از جمعیت رأی دهندگان بزرگترین شهرهای ایران را در مدل فکری روستایی قرار دهیم، به نظرم چیزی است که در آینده در تحلیل های آقای آشنا و دوستانشان مشکل ایجاد می کند. در هر صورت ایشان نتایج انتخابات ۸۸ را در این مصاحبه پذیرفتند و به دنبال آن حتما پذیرفته اند که شهرهای اصلی ایران هم احمدی نژاد را پسندیده اند پس خیلی خوب می شود که دقیقا مشخص کنند که منظورشان از پیروزی روستا در آن انتخابات چیست.
,من به عنوان یک دانشجو به ایشان پیشنهاد می کنم از این تقسیم بندی های ساده اندیشانه و این دوگانه پنداری های کلیشه ای دست بردارند و از زوایای دیگری نیز انتخابات ۸۸ را تحلیل کنند. به هر حال این که ما تهران و مدل تهرانی رای دادن را شهری بدانیم و مابقی را روستایی بدانیم، در ادامه تحلیل ها را دچار نقصان می کند.
,۳- در تحلیل آقایان روحانی و آشنا در مورد احتمال پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری سه فرم واژگان ذکر شده است که به ترتیب عبارت بودند: «سرد و گرم چشیده و مسن در مقابل بچه بازی وجوان»، «آخوند در مقابل غیرمعمم» و «قیافه و پرستیژ داشتن در مقابل مردمی بودن»
, ۳-,از این کلام به تنهایی می توان سه نتیجه مهم گرفت:
, از این کلام به تنهایی می توان سه نتیجه مهم گرفت:,اول آن که مقوله پروپاگاندا و افکار عمومی چندان ربطی به مسائل سیاسی و مذهبی به طور مرسوم ندارد بلکه بیش از هر چیز نوعی تیپ شناسی مردم از فرد منتخب است. یعنی آن چیز که بسیار بسیار بیش از مرام سیاسی، جناح و یا عقاید فرهنگی دارد، همان تیپولوژی و یا شناخت و درک مردم از شخصیت است. در واقع واژه هایی که آقایان روحانی و آشنا برای تحلیل احتمال پیروزی یک فرد در انتخابات مطرح می کنند تماما بر بنیان مباحث شخصیتی و خصوصیات فردی استوار شده است.
, اول,دوم آن که از استدلال این دو نفر می توان به برخی از علل ناکامی رقیب آن ها یعنی آقای قالیباف پی برد. برای مثال قالیباف شباهت های شخصیتی ظریفی با احمدی نژاد داشت که در ناخودآگاه افکار عمومی او را از چشم می انداخت. قالیباف خود را مرد عمل معرفی کرده بود و توانایی اجرایی او شهره شده بود. حال آن که این خصوصیت مهم پیش از این به شدت در سال های اخیر از سوی مردم به احمدی نژاد نسبت داده شده بود و در فعالیت های عمرانی دولت دیده شده بود. پس به عبارتی این نقطه قوت مدیریتی قالیباف در سال ۹۲ در نزد افکار عمومی چندان قابلیتی نداشت.
, دوم,سوم آن که چرا تمرکز آقایان روحانی و آشنا در این تحلیل تماما بر روی «آنتی ها» و یا «تضادها» بوده است؟ این یک پرسش بنیادی است. درست است که مردم در سال ۷۶ به ناطق نوری رای ندادند و به خاتمی رای دادند یعنی به کسی که بیشتر احساس می شد شبیه هاشمی است، رای ندادند و درست است در سال ۸۴ و ۸۸ به بیشترین تضاد و مخالفت به هاشمی و خاتمی رای دادند. این ها صحیح است و در انتخابات ایران تضاد داشتن با نفر قبلی بسیار مهم است. اما شباهت ها چی؟ بالاخره آقایان روحانی و احمدی نژاد توانستند میلیون ها رای از مردم ایران کسب کنند. پس یقینا میان این دو با تمام اختلافاتشان یک شباهت هایی وجود دارد. آن شباهت ها چیست؟ قبول است که سلیقه مردم در طول زمان تغییر می کند اما در هر صورت سرزمین کلی معرفتی این مردم ثابت است و در طول ۴ یا ۸ سال کلیات تغییر چندانی نمی کند. قبول که در رئیس جمهور قبلی باید نسبت به نفر قبلی یک سری تضادها برجسته شود اما از طرفی یک سری شباهت ها هم باید برجسته شود.
, سوم,سوال من از آقای آشنا این است که آن روح واحدی که خاتمی، احمدی نژاد و روحانی را انتخاب کرده است چه چیزهایی را دوست دارد و تمایل ذاتی دارد که کدام خصوصیات را به طور برجسته از منتخبین خود به طور ثابت ببیند. پاسخ به این سوال بسیار اهمیت دارد زیرا قطعا رئیس جمهور بعدی نیز باید این شباهت ها را داشته باشد.
, پاسخ به این سوال بسیار اهمیت دارد زیرا قطعا رئیس جمهور بعدی نیز باید این شباهت ها را داشته باشد.,________________________
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه