تحلیلی برشبکه افلاک؛
از کوزه همان برون تراود که در اوست/ ضعف مدیریتی؛آفت رسانه های محلی
شبکههای استانی ومحلی در راستای اعتلای فرهنگ بومی ومحلی وارج نهادن به رسوم، آداب، زبان وپیشینه تاریخی مناطق مختلف کشور پابه عرصه اطلاع رسانی وتولید محتوای فرهنگی گذاشتند.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا ،شبکههای استانی ومحلی در راستای اعتلای فرهنگ بومی ومحلی وارج نهادن به رسوم، آداب، زبان وپیشینه تاریخی مناطق مختلف کشور پابه عرصه اطلاع رسانی وتولید محتوای فرهنگی گذاشتند. دراین بین آنچه باید توسط این شبکهها صورت میگرفت وهدف اصلی گردانندگان وبرنامه سازان سیمای جمهوری اسلامی بود، محتوایی کاملا بومی، تولیدی وبرمحور خرده فرهنگهایی است که دردل فرهنگ بزرگتر ایرانی-اسلامی جای دارد.
, شبکه اطلاع رسانی دانا, شبکههای استانی ومحلی در راستای اعتلای فرهنگ بومی ومحلی وارج نهادن به رسوم، آداب، زبان وپیشینه تاریخی مناطق مختلف کشور پابه عرصه اطلاع رسانی وتولید محتوای فرهنگی گذاشتند. دراین بین آنچه باید توسط این شبکهها صورت میگرفت وهدف اصلی گردانندگان وبرنامه سازان سیمای جمهوری اسلامی بود، محتوایی کاملا بومی، تولیدی وبرمحور خرده فرهنگهایی است که دردل فرهنگ بزرگتر ایرانی-اسلامی جای دارد.,شبکه استانی براساس تعریف رسانههای دیداری-شنیداری به کانالی اطلاق میشود که به تولید محتوای خاص پرداخته ومخاطب خاص را سرگرم وجذب کند. هدف ازراه اندازی این گونه کانالها، جلوگیری از موازی کاری، ایجاد تنوع وبه خصوص ارج نهادن به زبان، آداب ورسوم، اعتقادات وخرده فرهنگ هاست.
,شبکه استانی افلاک لرستان یکی از کانالهای محلی است که بدین منظور راه اندازی شده است. سیمای افلاک درسال۱۷مهر۱۳۸۱ به بهره برداری رسید. این شبکه ابتدا توسط فرستنده آنالوگ برای مردم لرستان برنامه تولید وپخش میکرد اما پس از دیجیتال شدن فرستندهها، این کانال از فرستندههای دیجیتال برای ارسال محتوا وتولیدات خود استفاده نمود.
,همان طور که اشاره شد، هدف از تشکیل وراه اندازی این گونه شبکه هاتولید محتوا بوداما محتوایی که برخی شبکههای محلی تولید ویا پخش میکنندنه تنهابراساس اصول ساختاری این شبکهها نیست بلکه دربرخی موارد منافی آن نیز هست. همچنین کشف وپرورش استعدادهای جدید وجوان یکی دیگر ازمواردی است که باعث ایجاد این گونه کانالهای تلویزیونی شده است.
,براساس اصل تمرکز زدایی رسانهها کانالهای تلویزیونی موظفند علاوه بر جلوگیری از موازی کاری وتک صدایی به کشف وپرورش وشناسایی نبوغ جدید کمک کرده وازتمرکز نیروی انسانی غیرمتخصص جلوگیری کنند.
,درزیل تلاش داریم تابا بررسی برنامههای سیمای افلاک به برخی کارکردها واهداف کانالهای محلی اشاره داشته باشیم.
,-تکثرگرایی رسانهای در برابر تمرکز گرایی رسانهای
, -تکثرگرایی رسانهای در برابر تمرکز گرایی رسانهای,تکثرگرایی به معنی بسط وگسترش محتوا وآزادی بیان توسط رسانه هاست. منظوراز تکثر گرایی، چندصدایی نیست. بلکه به این معنی است که تعداد رسانهها ی قابل دسترس برای مردم به اندازهای افزایش یابد که مجموع فعالیتهای آنها انعکاس دهنده افکار ودیدگاههای مختلف وگوناگون جامعه باشد. همچنین براساس این تعریف، مدیر رسانه باید فعالیتهای رسانهای خود را برپایه اشاعه عقاید ونظریات گوناگون متمرکز نماید.
,براین اساس، تکثر گرایی درعرصه رسانهها، اطلاعات ونظرهای گوناگون رادر اختیار شهروندان قرارمی دهد وبه تنوع فرهنگی جامعه کمک وازسیطره فرهنگی بیگانه برفرهنگهای بومی جلوگیری مینمایدوتغییرات اجتماعی وفرهنگی راتسهیل میکند.
,نقطه مقابل تکثرگرایی رسانهای، تمرکز گرایی رسانهای است که برعملکرد رسانهها تاثیرمنفی دارد وبه ویژه، بروز وظهور وابراز وجود وهویت گروههای اجتماعی، سیاسی یافرهنگی راتحت الشعاع خود قرارمی دهد.
,تنوع فرهنگی، جزء لاینفک ازهویت فرهنگی بسیاری از کشورهاست. براین اساس حمایت رسانهها از هویت فرهنگی وتوانایی آنها در انعکاس تنوع فرهنگی، به تکثرگرایی آنها بستگی دارد.
,براساس ماده۵قانون خط ومشی کلی واصول برنامههای سازمان صداوسیما، تکثرگرایی درونی مبتنی برپخش اخبار، مطالب، تحلیلها ونقطه نظرهای مختلف ومتفاوت اساس برنامههای این سازمان است. این ماده مقرر میدارد: صداوسیما باید به مثابه یک دانشگاه عمومی به گسترش آگاهی ورشد جامعه در زمینههای گوناگون مکتبی، سیاسی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی ونظامی کمک نماید.
,همچنین ماده ۷قانون مذکور اعلام میدارد: صداوسیمای جمهوری اسلامی متعلق به تمامی ملت است باید منعکس کننده زندگی واحوال تمامی اقوام مختلف کشورباشد.
,همچنین تکثرگرایی رسانهها شامل تکثرگرایی ساختاری میشود. به این معنی که درساختار یک رسانه ازتمامی اقشار به خصوص متخصصان وکارشناسان وهمچنین استعدادهای جدید استفاده شود. دراین میان آنچه قدر مسلم است کشف وپرورش استعدادهاونبوغ جدید واستفاده از آنها درتولید محتوای رسانه هاست.
,سیمای افلاک زمانی کارخود را شروع کرد که مجموعه ساختاری آن متشکل ازنیروهای تجربی وتقریبا قدیمی عرصه نمایش لرستان بود. بعد از شروع به کاراین شبکه، گروههای نمایشی کوچکی که درآن زمان به فعالیتهای نمایشی میپرداختند جذب این سازمان شدند وبه همان سبک وسیاق گذشته به اجرای نمایش پرداختند.
,همگی ما به یاد داریم که آن زمان گروههای طنز نمایشی که گاهی درمراسمات وجشنهای میدانی به اجرای نمایشهای مضحک وسرگرم کننده میپرداختند، باشروع به کارشبکه افلاک درقالبی به همان شکل به تولید برنامه میپرداختند. ازآن پس کارگردانان آماتورنمایشی کم کم به کارگردانان تلویزیونی مبدل شده ودربرخی موارد یک کارگردان هم بازیگربود هم تهیه کننده وهم دیگر موارد.
,برنامههای مستند واجراهای تلویزیونی نیز به همین شکل پیش میرفت. به گونهای که چندساعت پخش این کانال تبدیل شده بود
,به نمایش چهرهها وبرنامههای تکراری وخسته کننده.
,
, درسالهای اخیر شاهد رشد وظهور چهرههای جدیدی درشبکه افلاک بودهایم. اما هنوز هم تمرکز نیروی انسانی دراین شبکه علاوه براینکه ازجذابیت این شبکه کاسته است باعث روند کند تولید محتوای بومی نیز شده است.
,فرارمغزها به دلیل عدم توجه مدیران رسانهای
, فرارمغزها به دلیل عدم توجه مدیران رسانهای,دست اندرکاران وگردانندگان سیمای افلاک لرستان درجذب ومعرفی نبوغ وچهرههای جدید رسانهای عاجزند. هرچنددراین استان، کم نیستنددانش آموختگان عرصه کارگردانی، تهیه کنندگی، بازیگری ودیگرعوامل پشت صحنه که یا دانش آموخته دانشگاهای معتبرکشورند ویا به صورت تجربی سالها کارکرده اندوتجربه آموختهاند اما متاسفانه به دلیل عدم استقبال مدیران رسانهای استان یا کم کارند یا به شهرهای دیگر مهاجرت کردهاند. کارگردانان لرستانی که برخی شهرت ملی وفراملی دارند کم کارشدهاند؛ کارگردانی مثل وحید موساییان ترجیح میدهد به جای اینکه برای مردم این دیار فیلم بسازد، روایت گرعشق دختری افغان باشدیا ناصرغلامرضایی که دیگرنباید سراغی از اودرلرستان گرفت. وی که در سال ۱۳۷۲ شرکت تولید فیلم لرستان راتاسیس کرد، درسال۱۳۷۱برنده جایزه سیمرغ بلورین ودیپلم افتخارازپانزدهمین جشنواره فیلم فجر به خاطرساخت فیلم ماندگار «خون بس» شد. همچنین فیلم «نامزدی» غلامرضایی به عنوان اثری بومی ومحلی درپانزهمین جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد وبرنده دریافت سه جایزه ودودیپلم افتخار شد.
,شاید حضورذهن اجازه ندهد تا نام دهها نفر دیگر ازکارگردانان، تهیه کنندگان وخیلی از بازیگران لرستانی که اینک پایتخت نشین شده اندرادراین مقال بیاوریم اما شاید مهمترین عاملی که این عزیزان را ازمادورکرده است عدم دعوت به کارازسوی مدیران رسانه ملی استان باشد.
,تامین یاتولید؛ مسئله این است
, تامین یاتولید؛ مسئله این است,ازآنجا که قراراست برنامههای شبکه استانی بومی، تولیدی ومربوط به فرهنگ وآداب ورسوم مردم همین دیارباشد واصلا اساس راه اندازی این گونه کانالها همین موضوع است، به تبع برنامه ریزی وساخت وپخش محصولات تولیدی دردستورکارتهیه کنندگان این شبکهها قرارمی گیرد. اما متاسفانه آفتی به نام «تامین» وخرید محصولات وتولیدات دیگررسانهها وکانالها به جان شبکههای محلی افتاده است.
,شبکه افلاک نیز از این آفت مستثنی نیست. شاید بتوان گفت حدودبیش از ۵۰درصد پخش شبکه افلاک مربوط به سریالهای تکراری شبکههای اصلی سیماست. سریالهایی که یا خیلی قدیمیاند ویا بارها پخش وتکرار شدهاند. حتی فیلمهای سینمایی که در واپسین ساعات شب برای مردم لرستان پخش میشوند نه تنها فاقد جذابیتاند بلکه قدیمی وبعضا بیمحتواند. درحالی که بارها شاهد بودهایم که فیلمها وسریالها ناشیانه وبدون هرگونه ادیتی بازیرنویس همان شبکه اصلی وقحط ووصلهای مکرر پخش میشوند.
,طی بررسیهایی که چندسال اخیر به عمل آوردم متوجه شدم که شبکه افلاک طی هفت روز هفته حتی یک مورد پخش نمایشی تولیدی نداشته است. منظورازپخش نمایشی تولیدی، تولید وپخش سریال، تله فیلم وفیلم سینمایی تولیدی وکاملا بومی است.
,درزمینه تولید فیلمهای مستند وتجربی شرایط کمی بهترشده وکماکان شاهد تولید برخی مستندات بومی هستیم. اما برخی مستندات نیز ناشیانه وغیرحرفهای است. حتی پخش آزمایشی شبکه نسیم که بعدازظهرها ساعاتی ازکانال افلاک رابه خود اختصاص داده، رنگ وبوی برنامههای سرگرم کننده بومی را ندارد. موسیقی یک تنه جورتمام بیبرنامگیهای این کانال رامی کشد. هرچند دربرخی موارد موسیقی هم ناشیانه یکه تازی میکند.
,تبلیغات بازرگانی؛ جان نثار دیگربرنامهها!
, تبلیغات بازرگانی؛ جان نثار دیگربرنامهها!,دردنیا تبلیغات بازرگانی وشوهای تبلیغی دقایق زیادی از اوقات مردم را پرمی کند. تبلیغات درورای ظاهر سرگرم کننده خود باطنی اقناعی وترغیبی دارند.
,درایران نیز تبلیغات به قصد اقناع وترغیب به خرید واستفاده بیشتر پابه رسانهها به خصوص تلویزیون گذاشته است. جدای از ترغیب به مصرف انبوه ومصرف گرایی که با سبک زندگی ایرانی-اسلامی منافات دارد، تبلیغات ابزاری برای سرگرم کردن مخاطبان وپرکردن زمان پخش برنامههای تلویزیون وکسب درآمدهای هنگفت برای مدیران رسانه هاست. هرجا تلویزیون محتوایی برای پخش نداشته باشد به تبلیغات روی میآورد ویا هرجا قرار است مخاطب رامنتظربگذارد وهیجان بیافریند باز به تبلیغات رنگارنگ وخوش رنگ ولعاب روی میآورد.
,شبکه سیمای افلاک اما ناشیانه ازاین ابزار استفاده میکند. استفاده ازریتم تند صدا وموسیقی، عدم زیبایی بصری تصاویروگرافیک غیرحرفهای، پخش اعلامیههای ادارات دولتی به شکل تبلیغ بازرگانی، وازهمه مهمتر تبلیغ تولیدات غیربومی ازایراداتی است که براین بخش از تولیدات سیمای افلاک وارد است.
,شوهای شبانه؛ دهن کجی به فرهنگ بومی
, شوهای شبانه؛ دهن کجی به فرهنگ بومی,
شایدآنچه بیش ازدیگر برنامهها ی شبکه افلاک مردم را پای جعبه جادومی نشاند، اجرا وپخش شوهای شبانه بازبان محلی است. این سری برنامهها که چندسالی است باب شده، به دلیل استفاده ازشخصیتهای طنز توانسته توجه مخاطبانی را به خود جلب کند. شخصیت طنز این برنامهها که دریک قالب نمایشی کاملا تکراری سالهاست باعث تمرکز گرایی دراین کانال شده، درواقع نمادی از توهین به مردم فهیم لرشده است. یک شخصیت دریک قالب مضحک باپوششی مضحک ترسال هاست به تولید فرهنگ برای مردم میپردازد.
, شوهای فصلی این شبکه درقالب ودکوری یکسان با اجرای اشخاصی تکراری وبارویکردی یکسان ماهها ساعاتی از شب برای مردم لرستان پخش ونمایش داده میشود. بدتر از آن قالب تکراریای است که این اواخر آفت این برنامهها شده است. مثلا اضافه شدن آیتمی به نام «مکیس» باتقلیدی ناشیانه از برنامه: بفرمایید شام «شبکه ماهوارهای وضد فرهنگی» من وتو «.
,این شبکهای است که قرار است برای هزاران لرستانی فهیم وبافرهنگ برنامههای بومی تولید وپخش کند. آن وقت با تقلید از سایر کانالها درقالب طنز به دنبال دهن کجی به ارزش هاست.
,متاسفانه تقلید دست مایه دیگر بخشها وبرنامههای این کانال شده است. پخش اخبار تکراری در سه وعده آن هم در برخی آیتمها که کاملا تقلید شده اخبار سراسری است؛ گزارشهای میدانی بیمحتوا که درآن اسلوب گزارشگری رعایت نمیشودو...
,
, بازتاب؛ گزارشهای مرد همیشه دلواپس!
, بازتاب؛ گزارشهای مرد همیشه دلواپس!,ماجراهای آقای دلواپس؛ عنوان برنامهای چنددقیقهای است که سا ل هاست توسط محسن حاجیلو از شبکه سه سیما پخش میشود.» آقای دلواپس «همیشه نگران ودلواپس مردم است؛ ازبرخی مسائل فرهنگی گرفته تا مسائل عمرانی واجتماعی. برنامه» بازتاب «شبکه افلاک برنامهای است درهمین راستا که گزارشگرهمیشه« دلواپس »آن با رفتن به ادارات دولتی یا کشاندن مدیران به خیابان ومیان مردم آنها راسین جین میکند. شاید بتوان گفت تنها کارکرد مثبت این شبکه همین مطالبهگری آقای دلواپس باشد. از آنجا که رسانهها باید درراستای توسعه گام بردارند شایدبازتاب «آقای دلواپس »بتواند روند این توسعه را تند ترکند. اماآنچه مسلم است این است که باید ببینیم دلواپسی این گزارشگر وسازمانش چقدر بازتاب عملی خواهد داشت.
,
, به هرحال تخصص وکاردانی به همراه دلسوزی ازمهمترین ویژگیهای یک مدیر رسانهای است. دغدغهمند بودن تهیه کنندگان سیمای لرستان باید درکارهایشان بروز وظهورپیداکند. فراموش نکنیم تلویزیون قدرتمندترین رسانه جمعی است. اگرازاین قدرت درراستای تولید فرهنگ غنی وارزشمندایرانی-اسلامی استفاده نشود مخاطبان به کانالهایی که فرهنگ بومی وهویت ملی را هدف قرار دادهاند روی میآورند. آن وقت است که ماهرچه هزینه کنیم وبودجه ملی را صرف کارهای بیمحتوا کنیم مصداق آب درهاون کوبیدن میشود.
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه