سنت های مردم سیستان در شب چله بزرگ/ شب یلدا فرصتی برای احیای صله رحم

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛به نقل از اوشیدا: شب یلدا، نخستین شب زمستان و طولانی‌ترین شب سال است که ایرانی‌ها طی رسوم کهن خود، دور هم جمع می‌شوند و ضمن دید‌ و‌ بازدید، تفأل زدن به دیوان حافظ شیرازی، خوراکی‌های خاصی مانند هندوانه، انار، آجیل و غیره را مصرف می‌کنند. از همه اینها گذشته مهمترین صفت و ویژگی خاص شب یلدا همان احیای سنت صله رحم است که دین اسلام بر اهمیت این سنت تاکید بسیار نموده است.
رفتن به دیدار بزرگان و اقوام دور و نزدیک از خصوصیات شب یلدا است و در گذشته های دور خانوادههای یک قوم با جمع شدن در خانه بزرگ فامیل این سنت را به جا می آوردند و با گفتارهای پندآموز خود راه زندگی صحیح را به جوانان آموزش می دهند
و دیگر خصوصیت این شب رسیدگی به مشکلات اقوام است که این دورهمی فرصتی را برای رسیدگی و حل مشکلات خانوادههای که به هر طریقی در زندگی خود با مشکلاتی روبرو هستند، بوجود می آورد.
شب آغاز زمستان، با نام شب چله در سیستان یا همان شب یلدا در فرهنگ ایرانیان نام برده می‌شود که در هر منطقه‌ای رسم و رسوم خاص خود را دارد.

واژه یلدا به معنای زایش زادروز و تولد است، ایرانیان باستان با این باور که فردای شب یلدا با دمیدن خورشید، روزها بلندتر می‌شوند و تابش نور ایزدی افزونی می‌یابد، آخر پاییز و اول زمستان را شب زایش مهر یا زایش خورشید می‌خواندند و جشن بزرگی برپا می‌کنند و از این رو به دهمین ماه سال دی (به معنای روز) می‌گفتند که ماه تولد خورشید بوده است.

علیرضا خسروی رئیس میراث فرهنگی و گرشگری، صنایع دستی زابل در خصوص آیین سنتی شب یلدا در فرهنگ مردم سیستان، اظهار کرد: در سیستان شب چله به جای واژه یلدا با همان مفاهیم فراگیر، در میان مردم به کار می‎رود.

وی بیان کرد: این شب بلند‌ترین شب سال و آغاز زایش دوباره خورشید و بازگشت گرما و روشنی به زندگی است که چله ‌بزرگ نام دارد و تا دهم بهمن به درازا می‎کشد و پس از آن چله خورد یا کوچک آغاز می‌شود و تا بیست اسفند ادامه می یابد، در سیستان برای شب چله از پیش آماده می‌شدند.

وی اذعان داشت: در این شب سفره‎ای بزرگ از دست بافته‌های سیستان پهن می‌شد و با خوراکی‌های خوشمزه‌ای که پیشتر آماده کرده بودند تزیین می‌کردند.

خسروی بیان داشت: بسیاری از پژوهشگران هم روزگار ما بر این باورند که سنت‎های مسیحی امروز بسیار وامدار فره و فرهنگ ایرانیان است و هم ریشگی کریست با کریستمس نیز دور از این باورها نیست.

رئیس میراث فرهنگی زابل بیان کرد: افزون بر اینها در سیستان نام‎های محلی دیگری نیز برای ماه‎های قمری وجود داشته که هنوز هم در میان سپید مویان سیستان کاربرد دارد و از ماه شوال نیز آغاز می‎شده است و به روشنی نشان می‎دهد که در سیستان سنت‎های کهن گاه شماری و تقویم وجود داشته و پاسداشت شب چله و آگاهی از زمان دقیق آن و درک انقلاب زمستانه ریشه در همین توان علمی دانشی مردمان سرزمین هیرمند فرمند دارد که با اصول اقتصاد معیشتی دامپروری و کشاورزی پیوند داشته است.


انتهای پیام/