رییس اداره منابع طبیعی بجستان:
مقابله با آفتهای درختان شهرستان نیازمند عزم جدی و هوشیاری است
رییس اداره منابع طبیعی بجستان گفت: مقابله با آفتهای درختان شهرستان نیازمند عزم جدی و هوشیاری است.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ مجتبی محرابی رئیس اداره منابع طبیعی وآبخیزداری شهرستان بجستان، پیش از ظهر امروز در گفتگو با خبرنگار بجستان نیوز گفت: ماموران ما چند روز پیش ملخ کوهاندارتاغDericorys Albidula با سن 1 که حدود 10 روز می باشد در مابین روستای سردق و شهر یونسی رویت کردند، که این خود مارا ملزم به هوشیاری بیشتر و مقابله با این نوع آفت درختان تاغ می کند.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, بجستان نیوز, بجستان نیوز,محرابی اذعان کرد: شهرستان بجستان واقع در حاشیه لوت عمرانی وکویر مرکزی ایران دارای اقلیم گرم و خشک و بیابانی می باشد. باتوجه به سیاستهای اصولی سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری کشور در مقابله با پدیده شوم بیابانزایی و کنترل شن های روان در کانونهای بحرانی فرسایش بادی تاغزارهای طبیعی و دست کاشت شهرستان سطحی معادل 50 هزار هکتار را شامل می شود.
,وی افزود: شهرستان بجستان به دلیل وضعیت اقلیمی و گستردگی تاغزارها از قدیم از مهمترین کانونهای آفت ملخ کوهاندار تاغ بوده که سالیانه سطحی حدود 15 هزار هکتار را شامل می شود. باتوجه به برنامه ریزیهای دقیق انجام شده تهیه نقشه های پراکنش این آفت در شهرستان همه ساله کنترل و مراقبت های لازم دراین زمینه توسط مأمورین حفاظتی شهرستان انجام می پذیرد.
,محرابی تصریح کرد: با شناسایی کانونها و وضعیت آن از حیث تراکم، رفتار تغذیه ای و... تدابیر لازم جهت مقابله، با مشارکت بهره برداران بومی انجام می شود.
,ریاست منابع طبیعی بجستان اظهارکرد: نظربه کاهش اثرات زیست محیطی روش مبارزه ترجیحاً از روشهای بیولوژیک شامل شیار و فارو و تله های چسبی استفاده می شود. درشرایط بحرانی و تراکم بسیار بالا از سمپاشی با درصد کم و لکه ای بهره گرفته می شود. باتوجه به اهمیت تاغزارها بویژه در مناطق خشک و بیابانی در تثبیت ماسه های روان و حفظ شهرها، روستاها و زیربافتها مقابله با این آفت از اهم برنامه های سازمانی می باشد که این مهم باهمکاری همه دستگاههای اجرایی شهرستان و مشارکت بهره برداران محلی انجام می شود.
,
در ادامه گفتنی است ویژگی های فیزیو لوژیک این نوع آفت؛
,
ملخ کوهاندارتاغ ازجمله آفات مهم تاغ زارهای استان خراسان می باشد که در سال های اخیردرمناطق تاغ کاری با جمعیت های متفاوت و بعضاً به صورت طغیانی بروزنموده است. این ملخ ازجمله ملخ های منوفاژ بوده که فقط ازتاغ تغذیه نموده وطبق بررسیهای انجام شده زراعتهای کشت شده درمجاورت تاغ زارها هیچ کدام مورد حمله این ملخ قرارنگرفته است.
,,
دامنه انتشار آفت :
,علاوه برکشورمان ایران در بیشترکشورها یی که شرایط آب و هوایی برای زندگی این آفت فراهم می باشد. این آفت باجمعیتهای متفاوت دیده می شود از جمله کشور های عراق,عربستان, کویت, سوریه, مصر, الجزایر, افغانستان, روسیه وپاکستان در استان خراسان نیز در اکثر مناطق تاغ کاری شهرستانهای سبزوار , قاین ,خواف,گناباد و بجستان ملخ کوهاندار تاغ دیده می شود.
,,
شکل شناسی آفت :
,رنگ عمومی حشره کامل ملخ زرد رنگ با لکه های قهوه ای پراکنده بر روی سطح بالپوشها, پشت سینه برجستگی زیاد داشته و شبیه کوهان می باشد که علت نامگذاری آن نیز به همین علت می باشد. طول بدن در ماده ها 61-54 میلیمتر و درنرها49-43 میلیمترمی باشد. طول شاخک درماده ها15 و در نرها13 میلیمتر, تعداد بند شاخک 26 بند و طول ملخ تا انتهای بال 75 میلیمتر و در نرها 53 میلیمتر می باشد. بین چشم ها 5/1 برابر عریض تر از ناحیه جلوئی بین شاخک ها بوده و بالپوش ها طویل و طول آن 7 تا6 برابر عرض آن می باشد. رگبالها در قاعده بال متراکم ولی در قسمت انتهای بال پراکنده می باشد.
,ران پاهای عقب خیلی باریک و قلمی است , ساق پای عقب خمیدگی مشخص دارد و ناحیه پشتی خارجی ساق درماده ها دارای 22خار و در نرها20خار به صورت دو ردیفه می باشد.
,طرح پیش سینه سه گوش و به قسمت نوک آن عریض ترشده است, میان قفسه سینه پهن و سطح آنراخالهای پراکنده ای پو شانده است قطعات پهلویی قفسه سینه چهار گوش و قسمت میانی آن زرد رنگ یا خاکستری می باشد. سرسفید رنگ, گونه ها صورتی و شیار زیرچشمی سیاه متمایل به آبی, شاخکها زرد روشن, بالپوش چرمی، مات و تیره می باشد. درقسمت پایه بالپوش قهوه ای رنگ است. بال زیری براق , زرد متمایل به سبز است که دارای رگبالهای تیره تری می باشد طرح پشتی ران پای عقب با دو تا سه لکه ی سیاه, قسمت داخلی سفید و یا زرد با نقاط آبی رنگ ساق پاهای عقب در قسمت پایه آن سفید و قسمت خارجی آن نیز سفید رنگ ولی در قسمت داخلی آبی رنگ است.
,ملخ های ماده داری دستگاه تخم ریز بوده که ازچهار قلاب هم اندازه درست شده که داخل خاک به صورت مته عمل کرده و باحفرخاک سوراخی را در آن ایجاد و تخمگذاری صورت می پذیرد. ملخ کوهاندار تاغ 5 سن پورگی بوده که سنین پورگی از روی اندازه بدن و تعداد بندهای شاخک و رشد بال مثل سایر گونه های ملخ مشخص می گردد. به طوریکه در سن اول پورگی تعداد بند شاخک 13عدد و آثاربال درملخ دیده نمی شود. درسن دوم پورگی تعداد بند شاخک بین 17-15 عدد و جوانه بال به زحمت دیده می شود.
,درسن سوم پورگی تعداد بند شاخک ها 17 تا 22 عدد و بال رشد مختصری دارد.
,در سن چهارم تعداد بند شاخک ها 25 عدد و بال رشد کافی داشته و از طول پشت سینه تجاوز می کند. در سن پنجم تعداد بند شاخکها 26 عدد و طول بالها بیشتر از pronotum می باشد.
,,
مشخصات کپسول تخم :
,کپسول خمیده و دیواره های خارجی آن از ماسه تشکیل شده است. طول آن از42 تا 54 میلیمتروضخامت کپسول 5/0تا 6/1 میلیمتر قطر دارد تعداد تخم داخل کپسول بین 26-18 عدد می باشد. تخمها به صورت منظم درکپسول تخم قرار گرفته که ابتدا تخمها سفید رنگ و بعد زرد متمایل کرم می گردند. اطراف پوسته تخم را یک پرده مشبک بسیار نازک که از خصوصیات بارز این گونه می باشد , می پوشاند. طول تخم بین 5/7-8/6 میلیمتر و قطر آن بین 7/1-4/1 میلیمتر است. بررسی های صورت گرفته نشان می دهد که ملخ ها تخم های خود را درداخل کپسول تخم در سایه انداز تاغها در زمینهای نرم و ماسه ای تاغ ها به صورت منفرد قرار می دهند.
,,
زیست شناسی آفت :
,این گونه هم مانند سایر ملخ ها جزء حشرات با دگردیسی ناقص بوده و دارای مراحل تخم, پوره و حشره کامل می باشند. خروج پوره ها ازتخم همزمان با شروع فعالیت گیاه میزبان درمنطقه می باشد که معمولاً در منطقه سبزوار (روداب) از اواخر اسفند ماه تا اوایل فروردین صورت می گیرد.
,پوره های ملخ پس از تفریخ تخم به دلیل اینکه مقداری ازمحتویات تخم در دستگاه گوارش آنها وجود دارد نیاز به تغذیه ندارند. پوره های سن یک درموقع خروج به صورت دستجات چند صد عددی دیده می شود به طوری که افراد این دستجات در مواقع گرم روز خود برروی زمین مناطق آلوده و یا بر روی شاخه ها وقسمت های سبز تاغ رسانیده و از آن شروع به تغذیه می کنند.
,پس از حدود10 روز به سن دوم پورگی رفته و در این سن نیز حالت دسته جمعی خود را حفظ کرده و روی درختان آلوده یا روی زمین به صورت لکه هایی با تعداد زیاد در مواقع خنک روز دیده می شند . این دستجات پوره ها در زمان احساس خطر تغییر مکان داده و به محل ها و یا بر روی درختان دیگر پراکنده می شوند. در این سن رنگ پوره ها خاکستری با لکه های تیره می باشد. طول این دوره نیز حدوداً 10 روز می باشد.پس از این دوره پوره ها به طور دسته جمعی یا انفرادی تغییر جلد داده و این تغییر جلد بیشتر در ساعات گرم روز صورت می گیرد و سپس به سن سوم پورگی می روند. در این سن به علت بزرگتر بودن پوره ها دستجات واضح تر بوده و از فاصله های دور مناطق آلوده به خوبی دیده می شوند. در این سن پورگی تغذیه شدیدتر شده و در زیر تاغ های مورد حمله فضولات پوره همراه با شاخه هایی که در اثر خوردگی یک قسمت از آنها توسط ملخ قطع شده و ریزش نموده اند، دیده می شوند.
,درختان آلوده به رنگ زرد لیمویی از دور به خوبی تشخیص داده می شوند. دوره پورگی این حشره طبق مطالعات صورت گرفته 50-60 بوده و پوره های سن آخر به طور انبوه بر روی درختان آلوده جمع شده و در پاره ای ازمواقع به علت تراکم پوره ها شاخه خمیدگی یافته و در چنین حالتی درخت به کلی سبزی خود را از دست داده و خشک به نظر می رسد. تغذیه در قبل و بعد از هر تغییر جلد به حداقل می رسد. ولی در فاصله دو تغییر جلد تغذیه شدید تر بوده وعلاوه براین میزان شدت تغذیه نیزدرطول روزیکسان نبوده و در طی روز در صبح و عصرکه بدن در مجاورت اشعه خورشید قرار می گیرد نیز زیادتر می باشد . طبق مطالعات انجام شده رسیدن درجه حرارت بدن به میزان معین در افزایش تغذیه مؤثر می باشد.
,دراینجا ذکراین نکته لازم است که این ملخها اصولاً جزء ملخ هایی که تشکیل دستجات مهاجر را می دهند از قبیل ملخ صحرائی و یا مراکشی نبوده بلکه دستجات مورد اشاره فقط در اثر تراکم و انبوهی افراد بر روی درختان میزبان به وجود می آیند و درآنها رفتارهای خاص ملخ های مهاجر دیده نمی شود. درختان مورد آسیب درصورتی که از سلامت کافی برخوردار بوده و یا در شرایط خوب بارندگی قرارگرفته باشند مجدداً تجدید حیات نموده وسبزشده ولی متاسفانه پس از هجوم وحمله دستجات ملخ قسمت سبز تولید شده مورد تغذیه قرار گرفته و مجدداً عاری ازسبزینه می شوند. این عمل ممکن است درطول زندگی ملخ چندین بار تکرارشود و به همین دلیل به علت شرایط سخت محیطی درخت ها مورد حمله خشک می شوند.
,تخمگذاری ملخ ها در ساعات خنک روز مخصوصاً بین ساعت 7-5 بعد از ظهر صورت می گیرد حشره ماده با فرو بردن تمامی شکم در محل های شنی و ماسه ای در داخل حفره ای که با قلاب های انتهای بدن خود ایجاد می کند کپسولی از خاک در همان محل درست کرده و تخم ها را در داخل این کپسول قرار می دهد. بررسی های انجام شده نشان می دهد که دوره زندگی ملخ بسیار طولانی و معمولاً حشرات کامل تا اواخر شهریور ماه در تاغزارها دیده می شوند.
,پس از پایان دوره پورگی ملخ های کامل مشغول تغذیه و جفت گیری می شوند که معمولاً از اواسط تیرماه به بعد این حالت دیده می شود.
,,
کنترل ملخ ها :
,در حالا حاضر در کشور ما مبارزه با ملخ کوهاندار تاغ معمولاً به دو روش شیمیایی توسط اگزوست زنی با سم فنیروتیون تکنیکال به میزان 5/0لیتر در هکتار و محلول پاشی توسط سم مالاتیون به میزان 5/1-2 لیتر در هکتار بسته به شرایط سنی پوره ها انجام می گیرد. و استفاده از عملیات طعمه پاشی به دلیل تک خوار (منوفاژ) بودن آفت که ترجیحاً از گیاه تاغ تغذیه می کند. در این مورد این آفت غیر عملی می باشد. در مورد استفاده از سایر روش های مبارزه که ذیلاً به آنها اشاره می شود, نیاز به انجام طرح های تحقیقی می باشد. که به نظر م رسد کاری در این خصوص در استان خراسان صورت نگرفته است.
,1- استفاده از محصولات بیولوژیک مانند انتوموپاتوژنها و نیز ترکیاتی که روی فیزیولوژی حشره تاثیر می گذارد.
,2- استفاده از قارچ ها
,3- جمع آوری پوره های سنین بالا توسط کار گران
,استفاده از موش های meriones که کپسول تخم ملخ را به شدت مورد حمله قرا ر می دهند. این موش خود آفت تاغ بوده ولیکن به عنوان یک عامل کنترل کننده مهم در عرصه عمل می باشد.
,,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه